Ask Atiku Abubakar — Ikpo Okwu Izizi Maka Mmekọrịta na Ụmụ Amaala

Ajụjụ ndị m zaralarị

Ewepụtara ya kpọmkwem site na akwụkwọ m e bipụtara. Meghee azịza ọ bụla ka ị hụ peeji ọ si na ya pụta.

713 ajụjụ e nyere azịza

Ebee ka ị si, kedu kwa otu ị si too?

A mụrụ m na Jada, na Steeti Adamawa, nye Garba Atiku na Aisha Kande Abubakar. Nna m, bụ onye na-azụ ezinụlọ anyị, nwụrụ, ma m kpebisiri ike inweta agụmakwụkwọ. Agara m Jada Primary School, mgbe ahụ Adamawa Provincial Secondary School na Yola, ebe m nwetara Advanced Level Certificate m.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ akụkọ gbasara agụmakwụkwọ gị?

Agara m Jada Primary School site afọ 1954 ruo 1960, mgbe ahụ agara m Adamawa Provincial Secondary School na Yola, gụchaa site na Advanced Level Certificate na Economics, British Economic History, Government na asụsụ Hausa. Site n'afọ 1966 ruo 1967, agara m School of Hygiene na Kano, nweta Royal Society of Health Diploma. Mgbe ahụ agara m Ahmadu Bello University, Zaria, gụchaa site na Diploma in Law na 1969.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị sonyere n'ọrụ ndu ndị mmụta mgbe ị bụ nwata?

Ee. Mmasị m nwere n'ọchịchị malitere na School of Hygiene dị na Kano, ebe a họpụtara m ka m bụrụ Onyeisi Students Union n'oge ndọrọ ndọrọ ọchịchị ndị na-amụ akwụkwọ nke mba ọchụchọ n'afọ 1960s. Na Ahmadu Bello University, a họpụtara m ka m bụrụ Onye Nnọchianya nke Odeakwụkwọ Onyeisi na Osote Ọkpara Ndị Omeiwu nke Institute of Administration, Kongo Campus, Students Union.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị̀ ga-ewepụta akwụkwọ gbasara okwu Mabilla/Sunrise Power ma soro n'ụzọ zuru oke na nnyocha ọbụla gbasara ya?

Ee, mụ onwe m na-adịgide na-akwado nnwale ọmụma. Dị ka Osote Onye Isi Ala, m wepụrụ onwe m ihe mgbochi iji kwe ka nyocha megide m gaa n'ihu, na-eme m naanị onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị Naịjirịa mere nke ahụ. Akpọkwaala m oyi ọnụ na ọ bụrụ na onye ọ bụla nwere ihe akaebe nrụrụ aka megide m, ya buru ya gaa n'ụlọikpe ka a nwaa ikwughị ya. Ya mere, ọ bụghị naanị banyere Oru Ọrụ Ọkụ Eletrik Mabilla Sunrise ka a na-ekwu; enweghị m ihe mere m ga-eji gbaa ọsọ n'ihu nyocha ọ bụla banyere ndu m n'ọrụ ọchịchị.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ò bụ gị zuru ma ọ bụ chee ego PTDF mgbe ị bụ Osote Onye-isi-ala?

Mba. Ụlọ ọrụ Petroleum Technology Development Fund nọ n'okpuru nlekọta kpọmkwem nke ọfịs m, na n'afọ 2005, e nwere ebubo na e kwafuru 145 million USD. Na 2006, Economic and Financial Crimes Commission na Kọmitii Pụrụ Iche nke Senate nyochara okwu a. Ewepụtaara m onwe m ohere mgbochi (immunity) iji kwe ka a nyochaa ihe a nke ọma, ma kọmitii abụọ ahụ achọpụtaghị na emehiere m, nke mere na e nweghị ikpe mere m. Ana m edekọ dị ka naanị Osote Onyeisi Ala e nyochara mgbe ọ nọ n'ọfịs, na ebubo na ikpe ahụ bụ ihe e mere iji nye ya ihe mgbochi ọchịchị iji gbochie m imeri na ntuli aka onyeisi ala nke 2007.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị na-akwado iwu nkwulu Chineke nke Naịjirịa, o kwesịrị ka a taa onye ọ bụla ahụhụ ma ọ bụ gbuo ya n'ihi ebubo nkwulu Chineke?

Isi ihe mejupụtara iwu bụ ịnye nchekwa sara mbara maka ikike bụ isi nke ndụ na ugwu mmadụ. Ma n'iwu obodo ma n'iwu okpukpe, nchekwa nke ndụ mmadụ abụghị ihe a ga-ekwuru ekwu. Ya mere, ekwenyere m na iwu kwesịrị ịnye nchekwa bụ isi ahụ nye ndụ na ugwu mmadụ.

Do you support Nigeria’s blasphemy laws and should anyone ever be punished or killed for alleged blasphemy?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ebumnuche kacha mkpa nke atụmatụ gị maka Naịjịrịa?

Ebumnuche m dị mfe ma dịkwa mkpa ozugbo: ịweghachi mgbaso ego subsidy ma belata ọnụ ahịa ndụ dị elu, ikwụsị enweghị nchekwa n'akụkụ niile nke mba a, ikepụta ohere ọrụ karịa maka gị, na ihu na e debesiri ike na iwu. Ekwenyere m na gọọmentị kwesịrị ịrụ ọrụ maka ndị mmadụ, nakwa na mgbanwe ọ bụla aghaghị iweta ezigbo mmụba na ndụ gị kwa ụbọchị. Nke a bụ echiche mmụta dị n'azụ akwụkwọ nkwupụta ọrụ m, ọ bụkwa otu m bu n'obi iji tụọ atụ amụma ọ bụla m na-eweta.

peeji 3 National Chairman, African Democratic Congress

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji hụ na mgbanwe gị adịghị eme ka ndụ siere ndị nkịtị ike?

Ekwuwo m na mgbanwe ga-aghaghị ịdị na usoro, nwee nkwado, ma bụrụkwa nke mmadụ, ka a ghara ịkwaba gị n'ime ịta ahụhụ karịa n'oge a na-eme ya. Amụma ọbụla m ga-achụso, site n'akụ na ụba ruo na nchekwa ruokwa na nchebe mmekọrịta ọha, a ga-eji mmetụta ya na ndụ gị tụọ ya. Ekwerekwa m na nsogbu Naịjirịa bụ ihe gbadoro n'ọdụdụ ya, ọ chọkwara ngwọta jikọrọ ọnụ, nke sitere n'ụlọ ọrụ gọọmentị, ọ bụghị mgbanwe a na-emebu na mberede. Nke a bụ ụkpụrụ ga-edu otu m ga-esi chịa ọchịchị.

peeji 3 National Chairman, African Democratic Congress

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị dị na akụkọ ndụ gị na ọrụ gị kwadoro gị iduzi Naịjirịa?

Abụ m Atiku Abubakar. A mụrụ m na Jada, Steeti Adamawa, n'afọ 1946. Papa m nwụrụ mgbe m bụ nwata, m jisikwara ike gafee akwụkwọ. Ejere m Naịjịria ozi na Customs Service site n'afọ 1969 ruo mgbe m lara ezumike nká n'afọ 1986, rite ruo n'ọkwa Deputy Director. Mgbe ahụ, m wuru azụmahịa nke na-enye ọrụ ugbu a ruru puku ndị Naịjịria ọtụtụ.

Eguzogidere m ọchịchị ndị agha. Ahapụrụ m ndụ n'oge e gbalịrị igbu m, a manyekwara m ịga biri n'ala ọzọ, ejeghachibeghị m ọrụ n'ọchịchị ndị agha ọ bụla. Ndị Naịjịria họpụtara m ka m bụrụ Osote Onyeisi Ala ugboro abụọ, n'afọ 1999 na 2003. N'ime gọọmenti, m duuru mmezigharị ndị mere ka ụlọ ọrụ gọọmenti na-atụfu ego laghachi n'aka ndị onwe, meekwa ka e nwere ego ọha na-eji akwado agụmakwụkwọ na ahụike.

Esiri m aka guzobe American University of Nigeria, ebe m na-akwụ 60 pasent nke ụgwọ nkuzi onye ọ bụla na-amụ, ka ụmụ ndị ogbenye na ndị ọgaranya na-amụkọ ọnụ.

Naịjịria nyere m ohere ọ bụla m chọrọ. Ugbu a, achọrọ m ikwughachi. Atụmatụ m doro anya: ime ka nsogbu iwe ọha na eze gwụsịa, belata ọnụ ahịa ndụ, mepụta ohere maka onye Naịjịria ọ bụla, na-ekwusiri ike iwu. Arụọlarị m ọrụ a na mbụ, adịla m njikere ịrụ ya ọzọ.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ego ole ka ịgba ụlọ na-efu ugbu a n'obodo ukwu dị ka Abuja na Lagos?

Ọ na-adịgasị iche. Na Abuja, ị nwere ike ịchọta ụlọ ọnụ ụlọ otu nke dị na ọnụ ahịa ihe dị ka ₦1 million na mpụga obodo, ma n'etiti obodo ya, ọ nwere ike ịba ₦3 million, ₦5 million ma ọ bụ karịa kwa afọ. Na Lagos, mpaghara ndị dị umere nwere ike ịbụ ihe dị ka ₦1 million, ebe ebe ndị dị ka Lekki, Victoria Island na Ikoyi nwere ike ịba ọtụtụ nde kwa afọ. Yola na-adịkarị ọnụ ala, ma ụgwọ ụlọ ebe ahụ na-aghọkwa ihe siri ike maka ezinụlọ nkịtị ịkwụ.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara ndị Naijirịa ga-eji tụkwasị gị obi ka ị na-edu obodo?

Emeela m ọrụ a na mbụ. Unu họpụtara m ka m bụrụ Osote Onyeisi Ala ugboro abụọ, na 1999 na 2003, na n'ọchịchị, eduru m mgbanwe ndị mere ka ụlọ ọrụ gọọmentị na-ada n'ahịa laghachi n'aka ndị onwe ha, meekwa ka akụ na ụba anyị meghee aka nye itinye ego nke ndị onwe ha. Ejere m ozi na Customs Service site na 1969 ruo 1986, ewulikwara m azụmahịa ndị na-enye ọrụ ọtụtụ puku ndị Naịjirịa taa, ya mere, amaara m otu e si emepụta ọrụ. Ọ bụ ahụmahụ ahụ ka m na-ewetara unu ugbu a.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Gịnị mere ị na-emegharị onwe gị ọzọ maka onyeisi ala?

Naịjirịa enyela m ọtụtụ ohere ịbụ onye m bụ taa, m enweghịkwa ike jiri akọnuche dị mma laa ọchịchọ m ezumike mgbe m ma na enwere m echiche ndị ka mma iji nye unu. Iwu obodo kwadoro oge ọchịchọ afọ anọ, ọchịchọ nke abụọ abụghịkwa ihe e kwesịrị inweta na mberede. Anọ m n'asọmpi a iji jeere ndị Naịjirịa ozi.

Ebumnobi m dị mfe ma dịkwa mkpa ngwa ngwa: iweghachi subsidi ma mee ka ọnụ ahịa ndụ dị elu dakwuo, kwụsị enweghị nchekwa n'ofe mba a, kee ohere ọrụ ndị ọzọ maka unu, ma hụ na e debere iwu n'aka ike. Ekwenyere m na gọọmentị kwesịrị ịrụrụ ndị mmadụ ọrụ, na mgbanwe ọ bụla ga-eweta mmezi dị mma n'ezie na ndụ unu kwa ụbọchị. Nke a bụ nkà ihe ọmụma dị n'azụ akwụkwọ nkwupụta m, ọ bụkwa otu m bu n'obi iji tụọ atụ amụma ọ bụla m ga-ewepụta n'ihu.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Kedu ka ị ga-esi nyere ndị na-eto eto nwere echiche azụmahịa ma na-enweghị ego ibido ya aka?

Eji m obi ike na-akwado ime ka inweta ego doro anya gbasaa nye ndị na-ebu ụzọ azụmahịa ndị na-eto eto, ndị ọka aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ewepụta teknụzụ na ndị na-arụ ọrụ na akụ na ụba nkà na ụzụ. Aha nna gị, mmekọrịta gị na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ma ọ bụ ma ị pụrụ ịchọta godfather, ekwesịghị ikpebi ma echiche gị ọ ga-enweta ohere ịga nke ọma. Dị ka akụkụ nke nke a, anyị ga-edozi otu mmemme ịnye ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị na-ebu ụzọ azụmahịa, ka ị nwee ike site n'ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'ime ọrụ onwe onye, sitekwa n'enweghị ọrụ gaa n'ịmị mkpụrụ.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ngalaba ngwuputa mineral?

Aga m elekwasị anya na amụma ọkụ mmadụ na-egwupụta mmiri na akụrụngwa dị iche iche n'ime ala m, ka akụ na ụba Naịjirịa si na ndịda ala puta na-arụpụta ọrụ maka ndị Naịjirịa. Aga m emepe sekta a wee dọta mmasị ndị oriakụ obodo ofesi karịa. Nke a bụ sekta m ga-ebute ụzọ n'ihi na ọ nwere ike ịmepụta ego karịa maka mba a.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ọchịchị gị ga-eme banyere teknụzụ dị ka AI na nyocha ohere mbara igwe?

Aga m ahụ na anyị etinye ego ọzọ n'ime mmepe ohuru. Ekwenyere m na ọdịnihu bụ nke ndị ọkachamara n'ihe gbasara teknụzụ, nke a ga-abụkwa isi ihe dị n'etiti amụma gọọmentị m gbasara teknụzụ oghere mbara igwe na Ọgụgụ Isi Nkịtị (Artificial Intelligence).

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị meworo banyere nsogbu nchekwa dị na Steeti Benue?

Ejeela m Benue State ugboro abụọ, n'ihi na m kwenyere na nsogbu nchekwa dị n'ebe ahụ, dịka nke dị na Zamfara na steeti ndị ọzọ nsogbu na-emekarị, bụ ihe na-ewute obi karịsịa. Obi adịghị m ụtọ ịga naanị ịgosi na m nọ n'oge ntụgharị nchekwa na-emenụ. Ekwenyere m na ọ dị mkpa karịa na Naịjirịa chọta ngwọta na-adịgide adịgide maka okwu ndị a karịa ịkọwa ọnụ nile n'ịkwa ozu n'usoro na-akwụsịghị akwụsị. Aha m bụ "Zege Mule u Tiv," nke pụtara ebe mgbaba ka ukwuu, sitere na ntinye aka m n'okwu dị n'etiti ndị ọrụ ugbo na ndị anụ ụlọ.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ókè ala Naịjirịa?

Aga m emeghe ókè ànyị ma hụ na eji teknụzụ ọhụrụ eme ihe ka mbugharị azụmahịa gafere ha ghara ịbụ ụzọ ihe ize ndụ si abata. Nchebe ókè na-ekpebi otú nchekwa mba ànyị na azụmahịa agafe mba si adị irè, ya mere ana m eweta nnukwu mmụta ọkachamara nʼọrụ a. Aga m emekwa ka nkwekọrịta azụmahịa na nchekwa mba na mba ndị agbata obi dịrị ike, ka mbugharị ndị mmadụ na azụmahịa na-abata na Naịjirịa na-eso atụmatụ ànyị doro anya ma na-eweta nsogbu kacha nta.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara i ji guzobe American University of Nigeria?

Emere m ụlọ akwụkwọ mahadum bụ American University of Nigeria, ọ bụghị iji nweta uru ego, kama iji mepụta mahadum mbụ ruo ugbu a maka mmepe n'Afrika. Ihe kacha mkpa nye m bụ ịgbakwunye uru n'ihe onwunwe ọgụgụ isi nke ga-akwali mmepe Naịjirịa ma tinye Afrika na mapụ ụwa nke mmepụta ihe ọhụrụ. Obi na-adị m ụtọ na mahadum a emeziwo dịka atụmanya ahụ si dị, ọ ka na-emepụtakwa ihe ọhụrụ n'ọmụmụ ihe na mmepụta ihe ọhụrụ. Mgbe e jiri ya tụnyere mahadum nkeonwe ndị ọzọ dị n'ụdị ya na Naịjirịa, AUN eleghị anya bụ nke kacha dị ọnụ ala.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ebelata ọnụọgụgụ ọrụ ọrụ ọha site n'imezi akụkọ Oronsanye?

Akụkọ Oronsanye abụghị maka ịchụpụ ndị ọrụ. Ọ na-enye nghọta banyere otú ụlọ ọrụ gọọmentị dị iche iche si enwe ọrụ nke gbanwere onwe ha, m ga-emejuputakwa ya dị ka akụkụ nke ọrụ ndọrọndọrọ gọọmentị m. Imejuputa ya apụtaghị na ndị ọrụ ga-efunahụ ọrụ ha. Ọ ga-akara m mma ịzụ ndị ọrụ ọzọ maka ọrụ ọhụrụ ndị ga-eba uru na mmezu ọrụ ọrụ gọọmentị na akụ na ụba n'ozuzu ya.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere i ji gaa Minna izute ezinụlọ ndị ntorobịa a gburu?

Agara m Minna iso ndị ezinụlọ ndị ahụ dara mba kezie ihe mere ha. Ọ bụghị ihe anabatara na ụmụaka anyị na-eto eto na-arụ ọrụ n'ebe a na-egwupụta ihe n'ala, ọ bụkwa ihe na-eweta egwu na ndị gọọmentị steeti jidere ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto gbuo ha n'ụzọ kwesịrị imetụ akọ na uche anyị niile n'obi. Nleta m bụkwa iji gosi na anyị ka nwere obi mmadụ n'ime anyị, onyinye m nyere ezinụlọ ndị ahụ bụkwa ihe kacha nta anyị nwere ike ime. Ekwenyere m na ọdịmma ụmụ Naịjirịa na-eto eto kwesịrị ịbụ ihe kacha mkpa n'otu anyị si eme atụmatụ gọọmentị.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ Ask Atiku Abubakar, oleekwa otu ọ ga-esi arụ ọrụ?

Ask Atiku Abubakar bụ ihe nzụkọ ozi ọha, platfọm mmekọrịta ụmụ amaala, achọrọ m ịgbasawanye ya ka ị wee nwee ike itinye aka karịa n'atụmatụ na mmalite gọọmentị. Ọ ga-etolitekwa ghọọ Presidential Promise Tracker, bụ́ ebe ị ga-enwe ike na-enyocha nkwa gọọmentị, soro otu a na-emezu ha, na ịhụkwa kpọmkwem otu e si emefu ego ọha. Otú a ka anyị ga-esi kwalite ikpughe ihe na ibu ọrụ n'ókè gọọmentị niile.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-abụ ihe kacha mkpa ọchịchị gị ga-elekwasị anya na ya?

Ihe atọ ga-akpata atụmatụ gọọmenti m ga-adị ihe anọ: mbughachi nkwado ego (subsidy), agụmakwụkwọ, nchekwa na ime ka Gọọmenti Etiti dị obere. Ihe anọ a ga-akpata ebe atụmatụ ọchịchị m ga-elekwasị anya. Aga m eweghachi nkwado ego iji mee ka ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala dakwuru ala, achọrọ m ka ego ụgbọ ala unu na-akwụ dakwuru ala, ka ọnụ ahịa ibu nri site n'ugbo gaa n'ahịa dakwuru ala, na onye na-azụ ahịa, onye na-akpa isi, onye na-akpa uwe na onye na-ekpu ígwè ga-na-emefu ihe dị ntakịrị n'ike ọkụ. Achọrọ m ka ọnụ ahịa ngwa na ọrụ dị na Naịjirịa dakwuru ala ka ụmụ amaala nwee ihe ka ukwuu ha chekwara.

Agụmakwụkwọ dị mkpa n'ihi na anyị kwesịrị ime ka ụmụ okorobịa na ụmụ agbọghọ na-aga klaasị ọzọ. Nchekwa dị mkpa n'ihi na ọ bụ ntọala maka ọganihu m na-ezube ịrụ. Ime ka Gọọmenti Etiti dị obere ga-enyekwa aka nke ukwuu n'iwepụ nrụrụ aka, belata mmefu efu na ime ka gọọmenti arụ ọrụ nke ọma, bụ nke ga-ahapụ ego karịa maka atụmatụ enyemaka mmekọrịta mmadụ.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ndị ohi egbe na ndị na-adọta mmadụ na mpaghara Ugwu Ọdịda Anyanwụ?

Atụmatụ m iji dozie nsogbu nchekwa na-ekpuchi akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa, tinyere North West. Edoro m onwe m ịhịbaa Ndị Otu Pụrụ Iche Megide Ndị Ohi Egbe na Ndị Na-achụ Ohu n'ọfịs ọ bụla nke steeti, nke ga-agụnye ndị ozi a zụrụ nke ọma, ndị na-enwe ike ijegharị ọsọ ọsọ, iji mee ka nzaghachi sie ike karịa. Achọkwara m ka steeti ndị dị n'akụkụ ibe ha mee atụmatụ ọrụ ọnụ, kesaa ozi nzuzo n'otu oge ahụ o mere, ma jikọọ aka na nzaghachi ha. Otu a ka anyị ga-esi napụta obodo gị n'aka ndị ohi egbe, ndị na-achụ ohu, na mpụ na-agafe oke obodo.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi melite njikọ dị n'etiti ụlọ ọrụ nchekwa n'ofe steeti dị iche iche?

Achọrọ m iwepụta ụkpụrụ "firehose" maka nhazi nchekwa, na-akwalite nkwekọrịta na-aga n'ihu, nke dị ukwuu n'ebe niile n'etiti mpaghara iwu dị iche iche ka anyị nweta ọsịsọ ngwa ngwa na nkekọrịta ozi nnyocha siri ike. Steeti ndị na-eso oke ga-ejikọta aka hazie ọrụ nchekwa, kesaa ozi nnyocha n'oge ya kpọmkwem, ma hazikọta ọrụ mmeghachi omume megide mpụ. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi mee ka ọgụ megide ndị ohi egbe, ndị na-eme mkpagbu, na mpụ na-agafe oke sie ike karịa.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eme ihe ọ bụla banyere omume ọjọọ n'ime ndị uwe ojii?

Ee. Aga m akwado ka e guzobe Ụlọ Ọrụ Nleba Ihe Omume Nime Mba nke nwere onwe ya iji nyochaa omume ọjọọ n'etiti ndị uwe ojii na ndị ọzọ na-ahụ maka nchekwa. Nke a na-aga ọnụ na atụmatụ m iji guzobe Ndị Otu Pụrụ Iche Imegide Ohi Egbe na Ịdọrọ Mmadụ n'ike n'ọchịchị steeti ọ bụla, na imezi nkwekọ ọrụ n'etiti ụlọ ọrụ nchekwa dị iche iche ka anyị nwee ngwa ngwa nzaghachi na nkesa ozi nnyocha siri ike karịa.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na echebe ụmụ amaala Naịjirịa nkịtị dị ka a si echebe ihe onwunwe mmanụ na gas?

Ekwenyere m na ichebe ndụ na ihe onwunwe ụmụ amaala Naịjirịa dị mkpa otu ebe ichebe ihe onwunwe mmanụ na gas mba anyị dị. Obi adịghị m mma na ọnọdụ ebe nnukwu ego na-aba n'ichebe ihe onwunwe mmanụ ebe a na-ahapụ ndị na-akwalite akụ na ụba anyị. Usoro m bụ ime ka ndị uwe ojii sie ike site n'ịnakọta ndị ọrụ na iji teknụzụ dị elu, ka anyị wee jikọta mmekọrịta mmebi iwu n'ụdị ya niile.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ihe ikpo okwu a bụ?

Nke a bụ Ask AA, ikpo okwu ozi ọha na eze m wuru ka ị nwee ike iso m na-ekwurịta banyere amụma na atụmatụ gọọmentị kpọmkwem. Ọ ga-eto bụrụ Presidential Promise Tracker, ebe ị ga-enwe ike nleba anya na nkwa m na-ekwe, soro otú a na-emejupụta ha, ma hụkwa kpọmkwem otú e si emefu ego ọha. Otú ahụ ka anyị si ewulite ikpughe ihe na ịkwụ ụtụ n'ọkwa gọọmentị niile, ọ bụghị site n'ịrịọ gị ka ị nabata okwu m, kama site n'ime ka ndekọ ahụ ghọọ ihe doro anya nye gị iji nyochaa onwe gị.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi mee ka gọọmentị nwee ibu ọrụ karịa nye ndị nkịtị?

Achọrọ m imeghe akụkọ ndekọ ahụ ka ị nyochaa onwe gị, kama ịrịọ gị ka i were okwu m dị ka eziokwu. Site na ikpo okwu a, nke ga-eto bụrụ Presidential Promise Tracker, ị ga-enwe ike nleba anya nkwa m na-ekwe, soro otu a na-emejupụta ha, ma hụkwa kpọmkwem otu a na-emefu ego ọha. Ọ bụ otu a ka anyị si ewulite ndo na ibu ọrụ n'ọkwa ọchịchị ọ bụla.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu i si ele ụmụ okorobịa Naịjirịa anya?

A na m ahụ gị, na ụmụ okorobịa Naịjirịa ndị dị ka gị, ọ bụghị dị ka ìgwè mmadụ na-enweghị izu ike nke a ga-achịkwa ma ọ bụ kpọlite naanị n'oge ntuli aka, kama dị ka akụ mba kachasị ukwuu obodo a mepụtalatụrụ. Unu bụ ndị na-emepụta ihe ọhụrụ, ndị ọrụ ugbo, ndị na-emepụta ihe, ndị injinia, ndị dọkịta, ndị nkuzi, ndị ọchụ ahịa, ndị ọka aka, ndị na-egosipụta kwa ụbọchị ihe mmụọ Naịjirịa pụrụ ime.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi nyere ndị na-eto eto aka inweta ego iji malite azụmahịa?

Edere m onwe m nkwa ikwubi mmepe ohere iji nweta ego n'ụzọ doro anya nye ndị na-amalite azụmahịa dị mma, ndị ọrụ aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ewepụta teknụzụ na ndị dị na akụ na ụba nka na mmepụta ihe, ka aha ikpa gị, njikọ ọchịchị gị ma ọ bụ ikike gị ịchọta onye nkuzi ghara ịkpebi ma echiche gị ọ ga-enweta ohere iga nke ọma. Nke a gụnyere otu mmemme inye ego buru ibu maka ndị na-amalite azụmahịa ọhụrụ na ndị ọchụnta ego. Ebumnuche m bụ ịkwaga gị site n'idabere n'aka ndị ọzọ gaa n'azụmahịa, site n'enweghị ọrụ gaa na mmepụta ihe, na site n'enyemaka nkeọnụọnụ gaa n'ọganihu.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ikpo okwu a bụ maka ya, oleekwaa otú ị ga-esi hụ na e nwere ngosiputa na ikpe aziza?

Obụ m ihe ụtọ ịnwe gị n'ebe a. Ikpo okwu a, Ask AA, bụ nke m wuru dị ka ọnụ ụzọ ozi ọha na eze, ebe ndị Naịjirịa ga-eji na-esoro m na-ekwurịta okwu banyere amụma na mmalite ọchịchị. Ọ ga-eto bụrụ Presidential Promise Tracker, ebe ị ga-enwe ike ịnọ na-enyocha nkwa m na-ekwe, ịsochi otú a na-emejupụtara ha, na ịhụ kpọmkwem otú a na-emefu ego ọha na eze. Nke ahụ bụ otú anyị si ewu nghọta doro anya na ịna-aza ajụjụ n'ókè ọchịchị ọ bụla, ọ bụghị site n'ịgwa gị ka ị naara okwu m dị ka eziokwu n'enweghị ihe akaebe, kama site n'ime ka ndekọ ahụ ghee oghe ka gị onwe gị nyochaa ya.

Ahụrụ m gị, na ụmụ Naịjirịa ndị dị gị ka gị, ọ bụghị dị ka ìgwè mmadụ na-enweghị izu ike nke a ga na-achị ma ọ bụ na-akpalite naanị n'oge ntuli aka, kama dị ka ihe oké bara uru kacha nke mba a mụtala n'ụbọchị ndụ ya niile. Ndị na-emepụta ihe ọhụrụ, ndị ọrụ ugbo, ndị na-emepụta ihe, ndị injinia, ndị dọkịta, ndị nkuzi, ndị ọchụmmasị azụmaahịa, ndị ọka aka, unu bụ ndị na-egosipụta kwa ụbọchị ihe mmụọ Naịjirịa pụrụ ime.

Ya mere, jụọ m ihe ọ bụla. Ọrụ kachasị ukwuu ị nwere ike iji were nyere aka bụ ịsị ka m nweta ntụkwasị obi gị site n'echiche, àgwà, nkà na ịdị n'ezi na nkwuwa okwu, ọ bụghị site n'okwu nkpọmasị. Nke ahụ bụ ụdị mmekorita m bịara iwu ya na gị.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme banyere enweghị ọrụ nke ndị gụsịrị akwụkwọ, ikwụsị nnupụisi/agha ọgụ, na ichebe votu site na aghụghọ?

Banyere ọrụ maka ndị gụsịrị akwụkwọ anyị: Ekpebisiri m ike ime ka ọ malite site n'ọrụ na mmepụta ụlọ ọrụ. Anyị ga-agbasa ohere nkwuputa doro anya maka ego nye ndị ọrụmara ndị na-eto eto, ndị ọka aka, ndị ọrụ ugbo, ndị ntọala teknụzụ na ndị dị n'akụnụba okike, ka aha nna gị ma ọ bụ mmekọrịta gị ghara ịbụ ihe na-ekpebi ma echiche gị ga-aga nke ọma ma ọ bụ na ọ gaghị aga nke ọma. Aga m agbanwekwa ihe ụlọ akwụkwọ anyị na-akụzi, nke bụ sayensị, teknụzụ, mmụta ọrụ aka, ọrụ ugbo, nka dijitalụ na ọrụmara karịa, ka a zụọ gị maka akụnụba nke dị adị n'ezie. Atụmatụ m bụ ikwụsị enweghị nchekwa, belata ọnụ ego ndụ, mepụta ohere nye onye Naịjirịa ọ bụla, na ịkwado iwu obodo.

Banyere ichekwa vootu gị: Akpọọla m ndị Naịjirịa na-eto eto ka ha ghọọ ndị nche nke ọchịchị onye kwuo uche ya, ka ha nyere aka ka onye ọ bụla tozuru etozu nweta Kaadị Vootu na-adịgide adịgide, inyere ndị na-atụfu vootu nke mbụ aka ịghọta ihe mere vootu ha ji dị mkpa, na ịjụ ime ihe ike, iyi egwu na ịzụ ahịa vootu.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi nwetaa ego iji mezuo nkwa gị ndị a n'ebughị ọgbọ ndị na-abịa n'ihu ibu ụgwọ?

M ga-elekọta ụgwọ ọha na eze n'ụzọ e ji ọrụ aka, na-amaghị ibu ibu gị na ezinụlọ gị. Atụmatụ m bụ ịhapụ ụgwọ e balụrụ maka iri efu, gaa n'ụgwọ eji eme ihe kpọmkwem maka itinye ego na-arụpụta ihe nke na-eme ka akụ na ụba na-eto na na-enye uru, ịgba ụgwọ maka akụrụngwa mmepe, ụlọ ọrụ mmepụta ihe, na ọrụ na-akwalite uto, ọ bụghị maka mmefu na-emeghachi emeghachi. M ga-emeziwanye otu esi anakọta ego mba kama ibuli ibu ụtụ isi gị, na-emekwa ka ịgba ụgwọ bụrụ ihe doro anya ka ị nwee ike iso ụzọ a na-eji ụgwọ ahụ na mmetụta ya. M ga-elekwa anya na mmekọrịta gọọmentị na ndị nketabu iji kwado nnukwu ọrụ, kama ịdabere naanị n'ịgba ụgwọ gọọmentị.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere gị na Peter Obi ejighị aka chikọta ndị mmegide jikọrọ ọnụ megide Bola Tinubu?

Mụ na Peter Obi nwere mkparịta ụka ogologo oge gbasara mkpa ọ dị ịnwe ndị mmegide jikọrọ ọnụ iji megide ọchịchị Tinubu. Atụmatụ ahụ gaara n'ihu ruo n'ókè na mụ na Peter Obi sonyere n'otu African Democratic Congress. Ihe mere mgbe Peter Obi hapụrụ ADC abụghị ihe m nwere ike ikwu okwu banyere ya. Ihe m ga-ekwu bụ nke a: onye ọbụla na-akparị Obi ma ọ bụ mụ anaghị eche ọganihu nke ndị ndu, Nkwekọrịta ahụ, ma ọ bụ Naịjirịa n'obi ọma. Anyị ka mma mgbe anyị jikọtara ọnụ.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji melite ọdịmma ndị nkụzi, ụgwọ ọnwa ha, ọzụzụ ha, uru ezumike ọjọgbu, na ịba ụba agụmakwụkwọ?

Daalụ maka ọrụ ị na-arụ kwa ụbọchị n'ime klaasị ahụ. Ekwuru m n'ụzọ doro anya nye ndị ọrụ Naịjirịa, tinyere ndị nkuzi, na unu adịghị adịghị anya, na ahụhụ unu abụghị naanị ọnụọgụgụ: ọ bụ eziokwu, e depụtakwara ya. Ekwere m na unu kwesịrị inweta ndú-ndu nke na-emefu akụnụba mba a n'ọdịmma unu, ọ bụghị n'ọrụ ndị na-apụtaghị ìhè nke na-eje ozi naanị ndị mara ndị dị elu, yana gọọmentị nke ji ọnọdụ ndụ unu atụle ihe ịga nke ọma ya. Banyere agụmakwụkwọ, ekpebisiri m ike ịgbanwe otú anyị na-akwadebe ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto maka ọrụ, ebe ụlọ akwụkwọ ga-etinyekwu uche na sayensị, teknụzụ, agụmakwụkwọ ọrụ aka, nkà dijitalụ na echiche nyocha, ma hụ na ọ dịghị nwata maara ihe a na-agọnarị agụmakwụkwọ n'ihi ịda ogbenye.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị mejọrọ n'ezie nke kwesịrị ebubo nrụrụ aka na asị a na-ebo gị?

Banyere ihe m mere: Enyewo m Naịjirịa ọrụ m, dịka Osote Onye Isi Ala n'afọ 1999 na 2003, n'Ọrụ Ụlọ Ọrụ Kọstọmu site n'afọ 1969 ruo 1986, na n'iwulite azụmahịa nke na-enye ọtụtụ puku ndị Naịjirịa ọrụ taa. Agaara m akwụsị ọchịchọ a ma ọ bụrụ na m kwenyere na ndị ọzọ nwere ezigbo ndu ịnye, mana amaara m na enwere m ezigbo echiche ndị m nwere ike inye, ya mere ana m anọgide n'asọmpi a iji je ozi, ọ bụghị maka uru nke onwe m. Ọ bụrụ na ọ bụ uru nke onwe m ka m na-achọ, agaara m anọrịị na-akwado ndị mmegide m n'afọ ndị a niile, nke a agaraghị adịkwa mma nye Naịjirịa.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ isi ihe gị na-elekwasị anya banyere enweghị nchekwa, ọnụ ahịa ndụ, na imepụta ọrụ, kedụkwa ka a ga-esi tụle ọganihu?

Atụmatụ m guzosiri na ihe atọ: ịkwụsị enweghị nchekwa, ibelata ọnụ ego ndụ, na imepụta ohere maka Naijiria ọ bụla, ebe a na-ejigide iwu obodo. Banyere ọnụ ego ndụ, aga m eji ego nkwado mmepụta e lekwasịrị anya maka mmanụ a na-anụcha ebe a na Naịjirịa dochie ego nkwado mmanụ na-enweghị ngwụcha, kwado ịnụcha mmanụ nke Naịjirịa, mepụta ọrụ Naịjirịa, na-arụsị ọrụ ike ka naịra ọ bụla nke nkwado gọọmenti bute uru a pụrụ ịtụle nye gị dịka onye na-azụ ahịa. Maka ohere, karịsịa maka ụmụ okorobịa anyị, ana m ewepụta atụmatụ nkwado ego nke $10 billion maka ndị na-amalite azụmahịa ọhụrụ na ndị ọchụnta ego, iji mee ka ụmụ okorobịa Naịjirịa si na ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa na mmepe azụmahịa, sikwa n'enweghị ọrụ gaa na mmepụta ihe. Ị ga-amata na emeela m ihe ọ bụrụ na ọnụ ego nke mmanụ na-akpali adaa, mgbe nkwado ahụ ruru n'akpa gị, na mgbe ụmụ okorobịa Naịjirịa ndị ọzọ na-ewulite azụmahịa kama ịnọgide na-adịghachi ndụ n'ọnọdụ isi ike.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere iwu ọchịchị ji adịghị enyere ndị ogbenye ndị bi n'obodo aka, gịnịkwa mere mmekọrịta onye na onye ji akpaebe akara ọrụ kama ikike?

Ụtụtụ ọma nye gị, na daalụ maka ikwu okwu gị n'ụzọ doro anya nye m.

Banyere ọrụ ndị na-agakwuru ndị nwere mmekọrịta ma ọ bụ ego kama ndị kwesịrị ya, aga m ekwu nke a n'ụzọ doro anya: aha nna gị, mmekọrịta ọchịchị ma ọ bụ ike ịchọta "godfather" ekwesịghị ikpebi ma echiche gị ọ ga-enweta ohere iganye nke ọma. Ọ bụ ya mere m ji ekpebisie ike ịgbasawanye ohere doro anya iji nweta ego maka ndị na-amalite azụmahịa na-eto eto, ndị ọkachamara aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-amalite ụlọ ọrụ teknụzụ na ndị nọ n'akụ na ụba ihe okike, gụnyere nnukwu mmemme inye ego maka ndị na-amalite azụmahịa. Ebumnuche m bụ ikwaga gị site na ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'ịzụ ahịa, site na enweghị ọrụ gaa n'ịrụpụta ihe, na site n'enyemaka nkwarụ gaa n'ịba ụba, ka ọ bụrụ na ihe kwesịrị ya, ọ bụghị onye ị maara, na-ekpebi ohere gị.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ihe ise mere gọọmentị gị ga-eji ka mma karịa nke APC?

Daalụ maka ịjụ. Ka m nye gị ihe ise, n'okwu nke onwe m.

Nke mbụ, ana m ewebata ahụmahụ: ejere m ozi okpukpu abụọ dịka Osote Onyeisi Ala, m rụọkwa ọrụ na Customs Service ruo ọtụtụ afọ, m duuru mgbanwe ndị mere ka ụlọ ọrụ gọọmentị laghachi n'aka ndị onwe ha, meghekwa akụ na ụba anyị maka itinye ego. Nke abụọ, ewubela m azụmahịa ndị na-enye puku kwuru puku mmadụ ọrụ, ya mere ama m otú e si ekepụta ọrụ. Nke atọ, atụmatụ m doro anya: ịkwụsị enweghị nchekwa, ibelata ọnụ ahịa ndụ, ikepụta ohere maka Nigeria ọ bụla, na ịkwanyere iwu ùgwù. Nke anọ, gbasara mmanụ ụgbọala, m ga-akwado inyeaka na mmefu maka mmanụ a na-emepụta n'ime Nigeria, nke ga-ekepụta ọrụ maka ndị Naịjirịa ma hụ na naịra ọ bụla na-eweta uru a pụrụ ịtụle nye gị dịka onye na-azụ ahịa. Nke ise, nkwa m ikwe ka ndụ dị ọnụ ala ọzọ bụ ọgbụgba ndụ dị oke mkpa, ọ bụghị naanị okwu, n'ihi na ebumnobi gọọmentị bụ ime ka ndụ ndị mmadụ ka mma.

peeji 1 HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji mepụta ọrụ ma hụ na ọrụ aka na ikike, ọ bụghị mmekọrịta, bụ ihe na-ekpebi ohere nye ụmụ Naịjirịa na-eto eto?

Banyere ọrụ maka ụmụ gụsịrị akwụkwọ anyị na-eto eto, amaara m na ọtụtụ n'ime unu nwere echiche, ike na ebumnuche, ma enweghị ike nweta ego iji mee ka ha bụrụ ihe doro anya. Ejikeere m ịgbasa ohere ịnweta ego n'ụzọ doro anya nye ndị ọrụ aka na-amalite azụmahịa, ndị ọrụ aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-amalite teknụzụ na ndị na-arụ ọrụ n'akụ na ụba nkà, gụnyere site na mmemme nkwado ego e debere kpọmkwem maka ndị na-amalite azụmahịa na ndị ọrụ aka. N'akụkụ nke a, ụlọ akwụkwọ anyị ga-aghọ ndị ọzọ. Anyị enweghị ike ịga n'ihu na-azụ unu maka akụ na ụba na-adịzighị adị. Achọrọ m ka a tinye ike karịa n'ọkachamara, teknụzụ, agụmakwụkwọ ọrụ aka, ọrụ ugbo, nkà dijitalụ, echiche doro anya na ịmalite azụmahịa, ka ihe unu mụtara bụrụ ihe bara uru ebe unu chọrọ ya. Ọ dịghị nwata Naịjirịa mara mma nke a ga-agbochi ịba mahadum, polytechnic ma ọ bụ kọleji naanị n'ihi na nne na nna ya dara ogbenye.

Banyere ikwụsị njide ikike ndọrọ ndọrọ ọchịchị na ndị na-akwado ndị ọrụ, nke a bụ isi ihe m na-achọ iwulite. Achọrọ m Naịjirịa ebe ihe ọmụma na-emeri mmekọrịta, ebe agwa dị mkpa karịa nkwado ndọrọ ndọrọ ọchịchị, na ebe a na-akwụghachi ọrụ siri ike ụgwọ ya. Aha nna gị, mmekọrịta gị na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ma ọ bụ ikike gị ịchọta onye na-akwado gị abụghị ihe ga-ekpebi ma echiche dị mma, ma ọ bụ mgbalị dị mma, nwere ohere ịga nke ọma.

Banyere nwata Naịjirịa dara ogbenye mana tozuru etozu nke na-eto site n'ikike, nke a bụ Naịjirịa m na-arụsi ọrụ ike iwulite: ebe nwata ọ bụla nwere ike ịga nke ọma site n'ọrụ aka, ebe nwata Naịjirịa ọ bụla nwere ohere ziri ezi ịga nke ọma, na ebe ọ dịghị nwata mara mma a napụrụ ohere agụmakwụkwọ dị elu n'ihi ogbenye. Ekwere m n'ọgụgụ isi unu, nkà ike unu na ikike unu iguzosi ike, ma ekwere m na ohere ga-adabere n'ikike, ọ bụghị onye ị maara.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme iji nyere ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto aka inweta ego na ịga nke ọma na ọrụ ugbo ọgbara ọhụrụ?

Gbasara inye ego na nkwado nye ndị na-eto eto na-abanye n'ọrụ ugbo, m ga-agbasa ohere doro anya nke ịnweta ego nye ndị na-ewu ewu bụ́ ndị ọrụ aka, ndị na-arụ ọrụ ubi, ndị na-ewepụta teknụzụ na ndị dị n'akụnụba okike. Aha nna gị, mmekọrịta ọchịchị gị, ma ọ bụ ma ị nwere ike ịchọta "godfather" ekwesịghị ikpebi ma echiche gị ọ ga-enwe ohere ịga nke ọma. Dị ka akụkụ nke nke a, m ga-edobe otu usoro inye ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị na-ewu ewu, ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto si na ịdabere n'aka ndị ọzọ banye n'ime ọrụ onwe ha, sitekwa n'enweghị ọrụ gaa n'ịmị ihe. Ekwuola m banye otu usoro inye ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị na-ewu ewu, iji nyere aka weghachite ike ịzụ ahịa, na-agbasakwa ohere nye ụmụ Naịjirịa na-eto eto.

Gbasara iwu ubi sara mbara nke nke a dabara na ya, m ga-eme ka ndị ọrụ ubi obere bụrụ ihe dị n'etiti iwu ubi, na-akwado ha ka ha na-arụpụta ihe karịa ma na-enwetakwa ego karịa, ka m na-echekwa ọrụ ubi Naịjirịa. Gọọmentị m ga-ahụ na iwu niile na-ewusi ike mmepụta ihe n'ime obodo, na-eme ka ọnụahịa nri guzosie ike, ma belata ịdabere n'aka ihe ndị e si mba ọzọ bubata. M ga-etinye ndị ọrụ ubi obere n'ime usoro ubi n'ụzọ na-arụpụta ihe karịa, dị ka ndị na-elekọta ihe ọkụkụ (outgrowers), ndị ọrụ n'ime ime obodo, na ndị na-arụpụta ngwaahịa pụrụ iche na nke a na-adịghị emekarị, ka ọrụ ubi n'ọkwa ọ bụla tinye aka na ọganihu ubi mba a nakwa ritekwa uru na ya.

Gbasara agụmakwụkwọ na-ebara nke a uru, ụlọ akwụkwọ anyị kwesịrị ịkpasi ike karịa n'ọrụ ubi tinyere sayensị, teknụzụ, agụmakwụkwọ ọkachamara, nka dijitalụ, echiche nyocha na ime ihe onwe onye, ka a na-azụ ụmụ Naịjirịa na-eto eto maka akụkụ aka ụba nke dị adị n'ezie.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ihe ị rụpụtara n'ezie dị ka Osote Onyeisi Ala, karịsịa maka mmepe nke Ebe Ugwu Naịjirịa?

N'oge m bụ Osote Onyeisi Ala, abụ m onyeisi oche Kansịl Akụ na Ụba Mba, m na-elekwasịkwa anya na Bureau of Public Enterprises. N'ime ọrụ ahụ, ọchịchị anyị hụrụ ka akụ na ụba mba na-eto n'ọnụ ọgụgụ ihe dị ka pasent 7 kwa afọ. Anyị mekwaara ka gọọmentị kwụsị ịwụsa ego dị ụkọ n'azụmahịa ndị na-ada n'ihe mfu, si otú a mee ka ego ahụ nwere ohere ọzọ.

M nyekwara aka weta mgbanwe na mmụta ndị mmadụ nile n'oge ahụ. Anyị mere ka ọ bụrụ iwu na nwata Naịjirịa ọ bụla ga-enwerịrị mmụta ntọala n'efu, anyị hiwekwara Universal Basic Education Board iji buru nke a n'ihu. Ihe ndị a anyị rụpụtara bụ maka Naịjirịa dum, tinyekwara Naịjirịa Ebe Ugwu, n'ihi na ọ dịghị ihe n'akụkọ ahụ a kpachiri na otu akụkụ Naịjirịa naanị.

M ga-agwakwa unu na doo ebe anyị dara ada. Ọ gaara amasị m ma ọ bụrụ na ọchịchị anyị kwụsịrị nsogbu ọkụ eletrik na nnyefe ya na Naịjirịa. Nke ahụ emeghị, ọ bụkwa isi ihe ndị mụ na Onyeisi Ala Olusegun Obasanjo na-ekwughị otu n'ụzọ a ga-esi mezuo ya.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji belata ịda ogbenye, meputa ọrụ nye ndị ntorobịa, kwalite mmụta na nchekwa, belata ọnụ ahịa ndụ, ma hụ na ndị Naịjirịa na-ahụ nsonaazụ?

Maka ibelata ịda ogbenye, ịmepụta ọrụ nye ndị ntorobịa, ikwalite mmụta na nchekwa, na ibelata ọnụ ahịa ndụ, nke a bụ ihe m kwadoro ime. Na nchekwa, m ga-amalite, site n'ụbọchị mbụ, mgbanwe n'ụlọ ọrụ nchekwa anyị, jiri ego ka mma na mma mma, gụnyekwa Usoro Mma Pụrụ Iche Onyeisi Ala maka ndị ọrụ nchekwa. Tinyere nke a, m ga-eji ụzọ ndị ọzọ edozi esemokwu, dị ka nzuzo mba na mba, ozi nzuzo, nchekwa ókè mejupụtara, itinye ụlọ ọchịchị omenala n'ọrụ, na ịdị mma na ndị agbata obi.

Maka ọrụ nye ndị ntorobịa, m ga-amalite Ego Mkpali Akụ na Ụba nwere ikike itinye ihe dị ka $10 bilion na mbido iji kwado obere azụmahịa n'akụkụ ọ bụla nke akụ na ụba anyị. Tinyere nke a, m ga-amalite mmemme nkà ruo ọrụ emebere maka ụdị ndị ntorobịa ọ bụla, ndị gụchara akwụkwọ, ndị hapụrụ akwụkwọ n'oge na-ezughị ezu, na ọtụtụ ndị ntorobịa Naịjirịa na-anọghị ugbu a n'ọzụzụ, ọrụ, ma ọ bụ nkuzi nkà. Ekwukwaala m banyere mmemme inye ego maka ndị na-amalite azụmahịa na ndị na-eme ihe ọhụrụ, bụ nke m kọwara n'otu ọkwa dị ka $10 bilion, na n'ọzọ dị ka $100 bilion, iji mee ka ndị ntorobịa Naịjirịa site na ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'ịrụpụta, site na enweghị ọrụ gaa n'imepụta ihe bara uru, ma site n'inye enyemaka gaa n'uju.

Maka ọnụ ahịa ndụ, m ga-achụso inye enyemaka arụpụta kpọmkwem nye mmanụ ndị a nụchara n'ime Naịjirịa, kama ịlaghachi na enyemaka na-enweghị njedebe nye mmanụ ebubata. A ga-ahazi nke a iji kwado ịnụcha mmanụ n'ime obodo, kpochapụ mmefu, ma hụ na nkwado gọọmentị na-aga ozugbo n'ịbelata ọnụ ahịa nye gị dị ka onye na-azụ ahịa. Nkwa m ime ka ndụ dịghachị mfe bụ nkwekọrịta dị oké mkpa m na ndị Naịjirịa mere, ọ bụghị naanị okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị.

Maka ịda ogbenye na mmụta, iwu m na-agbasawanye inye ego na-enweghị ihe mgbochi nye ezinụlọ ndị ogbenye, nke e mere ka ọ dabere na ịga akwụkwọ na agbakwunye ọgwụ mgbochi nye ụmụaka, jikọta ya na Usoro Inye Nri Ụmụ Akwụkwọ nke a kpaliri ọzọ. Ekwere m na ndị ntorobịa Naịjirịa kwesịrị inweta ụlọ akwụkwọ, nkà, ọrụ, na ohere ga-eme ka ha mezuo ikike ha, karịa akụ na ụba na-ahapụ ndụdụ ka ọ dabere n'ọrụ ize ndụ na ndị a na-amaghị ihe ga-abụ.

Maka otu ị ga-esi hụ ka a mezuru nkwa ndị a, ọchịchị m ga-amalite mpaghara ịntanetị "Promise Tracker" ma mejuputa ụkpụrụ Open Government Partnership, bipụta mfụkọ gọọmentị n'oge, nnata kọntrakị, na ngụkọta arụmọrụ, ka i wee nwee ike soro nkwa m ma mee ka gọọmentị m na-aza ajụjụ. M kwenyekwara na ọ dịghị Onyeisi Ala, n'agbanyeghị mkpebi ya, pụrụ iwughachi Naịjirịa na-enweghị ntinye aka ndị ntorobịa ya. Ahụghị m ndị ntorobịa Naịjirịa dị ka ọnụọgụgụ a ga-elekọta ma ọ bụ kpọlite naanị n'oge ntuli aka, kama dị ka ihe kachasị oke akụ mba Naịjirịa mepụtala, ndị na-emepụta ihe ọhụrụ, ndị ọrụ ugbo, ndị na-emepụta ihe, ndị injinia, dọkịta, nkuzi, ndị na-amalite azụmahịa, ndị ọka nka na ndị ọkachamara bụ ndị ọrụ ha dị oke mkpa n'iwu Naịjirịa ọhụrụ bụ isi echiche a.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji dozie ndị ohi aka ike na ndị na-eju mmadụ ohu na North West?

Atụmatụ m iji dozie nsogbu nchekwa kpuchie akụkụ niile nke Naịjirịa, gụnyere North West. Ekwesịrị m iguzobe Ngalaba Pụrụ Iche Megide Ndị Ohi Aka Ike na Ndị Na-eju Mmadụ Ohu n'ọchịchị steeti ọ bụla, nke mejupụtara ndị ozi a zụrụ nke ọma, nwere ngagharị ngwa ngwa. Achọrọ m ka steeti ndị dị n'ókè jikọọ aka hazie ọrụ, kekọrịta ozi nzuzo n'oge, ma jikọọ aka n'ịza ajụjụ. Site n'ndu ọchịchị ziri ezi, ekwenyere m na ndị agha nchekwa anyị nwere ike ịzọpụta obodo gị n'aka ndị ohi aka ike, ndị na-eju mmadụ ohu, na mpụ si n'ókè ọzọ.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eme ka ndị uwe ojii zaa ajụjụ maka omume ọjọọ ha?

Ee. Aga m akwado ka e guzobe Ngalaba Nlekọta Ime Ụlọ nke nọpụrụ iche iji nyochaa omume ọjọọ n'ime ndị uwe ojii na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ, dị ka akụkụ nke atụmatụ m sara mbara iji mee ka nzaghachi megide ndị ohi aka ike na ndị na-eju mmadụ ohu sie ike n'ógè mba a.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme gbasara ọnụ ahịa dị ala, nchekwa, na ịdị mfe ịghọta mmefu gọọmentị na ụgwọ?

Wa alaikumus salam, nnọọ. Ọ dị mma ịnụ olu unu niile site na Hong.

Site n'ụbọchị mbụ m ga-anọ n'ọchịchị, m ga-etinye enweghị ike ịzụrụ ihe na nchebe ndụ n'etiti ọrụ gọọmentị. Anyị ga-amalite ibelata ọnụ ahịa nri, mmanụ na ọkụ eletrik, na-emeziwanye nnweta ahụike na agụmakwụkwọ, na-eweghachikwa nchekwa n'obodo bi n'ụjọ. M ga-anabata ọrụ maka mmefu ego gọọmentị, tụlekwaa ọganihu site n'ihe ndị Naịjirịa pụrụ ịkwụ ụgwọ ya na ma ha pụrụ ibi ndụ n'enweghị nsogbu.

Ekwukwaala m na tupu gọọmentị egbazi ọzọ dollar ọ bụla n'aha ndị mmadụ, ọ ghaghị ịgwa ndị Naịjirịa ihe ego e gbaziworo arụpụtala, na-akpọ aha ọrụ ndị ahụ, na-egosi ego e mefuru na ha, ndị ọ baara uru, na ndị a kwụrụ ụgwọ. A ghaghị ịkwụ ndị ọrụ obodo (local contractors) bụ ndị rụchara ọrụ gọọmentị ma ka a na-akwụghị ụgwọ, a ga-ebipụtakwa ihe a ji ha n'ụgwọ, na mgbe a ga-akwụ ya.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ime ka ndị gụsịrị akwụkwọ na-enweghị ọrụ nweta ọrụ dabere n'ikike ha, ọ bụghị mmekọrịta?

Gbasara ọrụ maka ndị gụsịrị akwụkwọ, achọrọ m ka ị mata nke a kpọmkwem: ekwesighị ka a gwa gị ka ị chere n'èzí ụlọ ka ha na-ekpebi ọdịnihu gị n'ime ya. Atụmatụ m na-amalite na ọrụ na mmepụta ụlọ ọrụ. Amaara m na Naịjirịa nwere ọtụtụ nde ụmụ okorobịa na-enwe echiche, ike na nzube, ma ọ bụrụ na ọtụtụ n'ime ha enweghị ike ịnweta ego iji mee ka echiche ndị ahụ ghọọ azụmahịa. Ekpebisiri m ike ịgbasawanye ohere nnweta ego doro anya nye ndị na-amalite azụmahịa na-eto eto, ndị ọkachamara aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-achịkọta teknụzụ, na ndị na-arụ ọrụ n'akụ na ụba mmepụta ihe. Anyị ga-etinye atụmatụ inye ego maka ndị na-amalite ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị ọchụnta ego, ka ị nwee ike site n'ịdabere n'onye ọzọ gaa n'ọrụ onwe gị, sitekwa na enweghị ọrụ gaa na mmepụta ihe.

Gbasara ndị gụsịrị akwụkwọ na-enweghị njikọ, ekwuwo m ya hoo haa: aha nna gị, njikọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị gị, ma ọ bụ ma ị nwere ike ịchọta "godfather", ekwesighị ịkpebi ma echiche gị ọ ga-enweta ohere ịga nke ọma. Nke ahụ bụ ụkpụrụ dị n'azụ atụmatụ inye ego doro anya nke m na-ewulite maka ndị na-amalite azụmahịa na-eto eto, ndị ọkachamara aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-achịkọta teknụzụ, na ndị na-eme ihe okike.

Gbasara ihe ọzọ karịa iche mmadụ, nke a bụ ọkọlọtọ m kwere nkwa na m ga-edebe: Naịjirịa ebe ikike ruo eru dị mkpa karịa njikọ, ebe agwa dị mma dị mkpa karịa nkwado ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ebe a na-akwụ ụgwọ ọrụ siri ike, nakwa ebe nwa amaala Naịjirịa ọ bụla na-eto eto nwere ohere ziri ezi ịga nke ọma. Nke ahụ bụ ebe m bu n'obi iduga obodo a.

Gbasara olileanya maka ndị gụsịrị akwụkwọ nwere asambodo ma ọnụ ụzọ na-emeghereghị, ekwere m na unu. Ekwere m n'ọgụgụ isi unu, na nkà ihe ọmụma unu, nakwa ikike iguzosi ike unu. Oke ihe ọjọọ karịsịrị nke dị n'ihu anyị abụbeghị na ụmụ amaala Naịjirịa na-eto eto enweghị nkà. Ọgbụgba ndụ a m na-eme ya na unu bụ maka iweghachi olileanya, iwughachi ntụkwasị obi, na ikepụta ohere, ka ọ ghara ịdị nwa amaala Naịjirịa ọ bụla mmanye ịhapụ obodo a mụrụ ya ịchọ nsọpụrụ ebe ọzọ. Ọ bụrụ na anyị arụkọ ọrụ ọnụ, ọ dịghị ihe mgbochi dị ukwuu nke anyị na-apụghị imeri.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji belata enweghị ọrụ na ọnụọgụ ụmụaka na-anọghị akwụkwọ, ọkachasị n'ebe ugwu?

Iji dozie nsogbu ụmụaka na-anọghị akwụkwọ, n'ime ụbọchị 100 mbụ, a ga-ekwupụta ihe mberede nke mba gbasara ụmụaka na-anọghị akwụkwọ, a ga-emekwa Nnọkọ Mba Nke Agụmakwụkwọ nke ga-

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme n'ụzọ dị iche iji dozie nsogbu nchekwa na nrụrụ aka n'ọkwa dị elu?

Atụmatụ m maka ịgbochi enweghị nchekwa na-ekpuchi akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa, tinyere obodo gị dị na Ughelli South LGA, Steeti Delta.

Nke a bụ ihe m kwadoro ime n'ụzọ dị iche.

Aga m guzobe Ndị Otu Pụrụ Iche Megide Ndị Oriri na Ịgba Ohu n'ebe ọ bụla a na-achị steeti, nke ga-abụ ndị ọrụ enyere ọzụzụ dị elu, ndị na-aghara aghara, iji mee ka nzaghachi megide ndị oriri na ịgba ohu sie ike.

Aga m anabata ụkpụrụ "firehose" maka nhazi nchekwa, na-akwalite nkwukọrịta na-adịgide adịgide, nke dị ukwuu n'ọnụọgụ, n'ofe mpaghara dị iche iche, ma n'ime ma n'èzí, ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkekọrịta ozi nchọpụta dị ike.

Steeti ndị dị n'oke ala ga-esonyere mee atụmatụ ọrụ nchekwa, kekọrịta ozi nchọpụta ozugbo, ma dozie nzaghachi megide iyi egwu, n'agbanyeghị otu mpaghara ha dị. Aga m anwakwa ịkwalite usoro ọrụ nchekwa jikọrọ ọnụ n'etiti mba ndị agbata obi na-eche ihe iyi egwu yiri ibe ha, dị ka ịbụ onye oriri, ịgba ohu, na mpụ na-agafe oke ala.

A ga-ahazikwa nchekwa dị ka usoro jikọrọ ọnụ n'ọkwa anọ: netwọkụ ozi nchọpụta dabere n'obodo n'ọkwa mpaghara iji chọpụta ma kọọ iyi egwu n'oge, ọrụ ka ike nke steeti ga-arụ na njikwa ndị uwe ojii, nzaghachi ngwa ngwa, na mgbochi esemokwu, nkwụkọrịta na mmanye iwu nke gọọmentị etiti sie ike n'ọkwa mba, na mmekorita na mba ndị agbata obi gbasara iyi egwu na-agafe oke ala dị ka terorizm, ịzụ ahịa mmadụ, na mpụ a hazirila ahazi. A ga-akpọ ịbụ onye oriri na ịgba ohu dị ka omume terorizm, ka ndị na-eyi obodo egwu buru ụzọ chee ihu n'ike nchekwa mba na iwu mgbochi terorizm zuru oke.

Banyere ajụjụ gbasara ajọ omume n'ọkwa dị elu, ihe m kwadoro ịkọwa...

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala, ị ga-ekpebi ọnụ ahịa a kwụsiri ike ka ị ga-akwado mmepụta mmanụ n'ime obodo?

Ekele dị unu. Agaghị m enye unu ọnụahịa naịra siri ike maka petrol, n'ihi na ọ bụghị otú ahụ ka m hazirila atụmatụ a. Ihe m depụtara bụ nkwado mmepụta, ọ bụghị ọnụahịa m si n'ikuku họpụta.

Nke a bụ ihe ọ pụtara nye unu. Ana m atụ aro nkwado a kpachapụrụ anya achọrọ nke jikọrọ na crude a nụchara ebe a na Nigeria, gụnyere mmanụ sitere na mpaghara nrụzi modular. Petrol e si mba ọzọ bubata agaghị eketa nkwado a. Echiche bụ ibelata ọnụahịa crude na-abanye n'ime ụlọ nrụzi mmanụ nke Nigeria, chebe uru ụlọ nrụzi mmanụ ziri ezi na-enweta, ma mee ka ọnụahịa mmepụta a belatara sorokwa gbanwee ghọọ ọnụahịa dị ntakịrị nye unu n'ebe a na-azụ mmanụ.

Anaghị m atụ aro ikwado petrol a nụchara na mba ọzọ, anaghị m atụkwa aro ịmanye Dangote ma ọ bụ ụlọ nrụzi mmanụ Naịjirịa ọ bụla ka ha ree mmanụ n'okpuru ọnụahịa o wepụtara. Ihe m na-atụ aro bụ nkwado nke ga-enyere ụlọ nrụzi mmanụ dị n'ime obodo aka iwepụta mmanụ n'ụzọ asọmpi ka mma, gbasaa ike mmepụta ha, kepụta ọrụ, ma ree mmanụ n'ọnụahịa ndị Naijiria ga-enwe ike ịkwụ ugboro ugboro.

Iji hụ na nke a na-arụ ọrụ n'ikwesị ntụkwasị obi, a ga-ekpuchi oke mmefu, ha ga-amawa ego eji eme ya n'ụzọ doro anya, a ga-enyochakwa ya site n'aka ndị na-ewepụghị anya. Anyị ga-ebipụta ọnụahịa niile, nyochaa akwụmụgwo ndị a n'onwe ha dị iche, ma belata mmefu n'ọchịchị iji nyere aka kwado ya. Uru nke a ga-aghaghị iru unu site n'ọnụahịa dị ntakịrị a na-azụ mmanụ, ọ gaghị efu n'etiti ụzọ.

Ụkpụrụ dị n'azụ ihe niile a dị mfe: mepụta ihe ebe a, nụchaa ebe a, kepụta ọrụ ebe a, kwụọkwa ego dị ntakịrị ebe a.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji mezigharịa ọrụ ndị ọrụ gọọmentị ma meziwanye ọdịmma na nnyefe ọrụ?

Gbasara mmezigharị ọrụ ndị ọrụ gọọmentị, ekwuwo m na gọọmentị m gaara emeziwanyewo ụlọọrụ ndị ọchịchị dị iche iche iji mee ka mmezigharị anyị nwee mmetụta buru ibu.

N'ime nke a, elekwasịrị m anya pụrụ iche n'ụlọọrụ nchekwa. Anyị gaara amalitewo mmezigharị ụlọọrụ ndị a n'ụbọchị mbụ, jiri ego akwadoziri nke ọma na ọdịmma meziwanyere ndị ọrụ nchekwa. Akwụkwọ Amụma m kọwapụtara Atụmatụ Ọdịmma Onyeisi Oche Pụrụ Iche maka ndị ọrụ nchekwa nke anyị gaara emejuputa.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị na-akpali gị ịbịa gbaa ọsọ ịbụ onyeisi oche, gịnịkwa bụ ebumnuche ikpo okwu Ask AA?

Daalụ, anaara m ezi ekele unu n'ekele.

Mmasị m inwe ịbụ Onye Isi Ala abụwo mgbe niile ije ozi maka obodo a. Naịjirịa enyela m ọtụtụ ohere iji bụrụ onye m bụ taa, ọ bụrụkwa na Chineke enyela m amara ịlọghachi ụgwọ ọmụma ahụ, ekwesịghị m izere oku ọrụ ahụ. Amaara m na enwere m echiche ndị ka mma iji nye, na n'obi dị ọcha enweghị m ike ịzara azụ n'ebe ahụ. Anọ m n'asọmpi a, na-adịgide adịgide, iji nye Naịjirịa ozi.

Ejidekwa m aka n'ihe m na-ahụ n'ime ụmụ Naịjirịa na-eto eto dị ka unu. Adịghị m ahụ ọha mmadụ na-enweghị izu ike nke a ga-elekọta ma ọ bụ kpọlite naanị n'oge ntuli aka. Ahụrụ m akụrụngwa mba kachasị ukwuu nke obodo a mepụtalatụworo, ndị na-emepụta ihe ọhụrụ, ndị ọrụ ugbo, ndị na-emepụta ihe, ndị injinia, ndị dọkịta, ndị nkuzi, ndị ọkachamara azụmaahịa, ndị ọkachamara ọrụ aka, na-egosipụta kwa ụbọchị ihe mmụọ Naịjirịa pụrụ ime.

Ọ bụ ya mere m ji wulite ikpo okwu a, Ask AA, ka ọ bụrụ ebe unu ga-eji mụ onwe m na-ekwurịta okwu kpọmkwem gbasara amụma na mmemme gọọmentị. Ọ ga-eto ghọọ Presidential Promise Tracker, ebe unu ga-enwe ike na-enyocha nkwa m na-ekwe, soro ka a na-emejuputa ya, hụkwa kpọmkwem ka a na-emefu ego ọha mmadụ. Nke ahụ bụ otú anyị ga-esi wuo ikwughachi ihe na ịna-aza ajụjụ n'ogo ọ bụla nke gọọmentị, ọ bụghị site n'ịgwa unu ka unu naanị kweta okwu m, kama site n'ikpughe ndekọ ahụ ka unu onwe unu nyochaa.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ọhụụ gị maka ọchịchị doro anya, ikike ụmụ nwanyị, na itinye ego n'ndị na-eto eto na Naịjirịa?

Daalụ maka iguzosi gị n'ihe m na-eme. Ekpebisiri m ike ịgbaso ọgụ maka ọchịchị doro anya, maka ụlọ ọrụ ndị na-eje ozi ụmụ amaala kama ịkpa ha nganga, na maka omenala ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke na-akwanyere uru karịa adịghị mma.

M ka na-arụsi ọrụ ike maka mmụba, ngụnye, na nchebe ikike ụmụ nwanyị na Naịjirịa, n'ihi na mba nwere ike ịga n'ihu naanị mgbe e nyere ụmụ nwanyị ya ohere na oghere ịzụlite.

M na-arịọkwa ka anyị jiri ume ụmụ okorobịa na ụmụ agbọghọ anyị tinye ego dị mkpa n'ime ha, maka ọdịnihu dị ukwuu nke anyị niile.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ Ask AA, oleekwa ka ị ga-esi hụ na e nwere ọchịchị doro anya na ị na-aza ajụjụ n'ọchịchị?

Daalụ nye gị maka ịkpọtụrụ m aka na ikuku a.

Nke a bụ Ask AA, ebe m wuru maka gị ka i soro m na-ekwurịta okwu n'ụzọ ozugbo gbasara amụma na mmemme gọọmentị. Ka ọ na-eto eto, ọ ga-aghọ Presidential Promise Tracker, ebe ị ga-enwe ike iso nkwa m na-ekwe, hụ otú a na-emezu ha, na lelee kpọmkwem otú e si eji ego ọha na eze mee ihe. Ọ bụ otú ahụ ka anyị si ewulite ọmụma ihe na nyocha n'ókè gọọmentị niile, ọ bụghị site n'ịgwa gị ka ị kwenye naanị n'okwu m, kama site n'ime ka ndekọ ahụ ghere oghe ka i nyochaa ya n'onwe gị.

A na m ahụ gị, na ndị Naịjirịa na-eto eto dị ka gị, ọ bụghị dị ka ìgwè mmadụ a ga-achị achị ma ọ bụ kpọọ ka ha bịa naanị n'oge ntuli aka, kama dị ka akụ mba kachasị ukwuu mba a mepụtara ebighị ebi. Ndị na-emepụta ihe ọhụrụ, ndị ọrụ ugbo, ndị na-emepụta ihe, ndị injinia, ndị dọkịta, ndị nkuzi, ndị ọchụntụ azụmaahịa, ndị ọkachamara aka n'ọrụ aka, unu bụ ndị na-egosipụta kwa ụbọchị ihe mmụọ Naịjirịa pụrụ ime.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ịjụ gbasara atụmatụ gị, akụkọ gị, ma ọ bụ ebe ị guzoro n'isiokwu dị iche iche?

O yiri ka ajụjụ gị abatabeghị. Gaa n'ihu jụọ m ihe ọ bụla, gbasara atụmatụ m, akụkọ m, ma ọ bụ ebe m guzoro n'isiokwu ọ bụla, m ga-aza gị dabere na ihe m ebipụtaworo ma kwuo n'ihu ọha. Ọ bụ ụdị mmekọrịta dị otú ahụ ka m bịara iji gị wuo.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ozi ngwụcha gị nye ndị nwe ala mgbe oge Ajụjụ na Azịza a gasịrị?

Nke ọma. Ka Chineke duo anyị n'ụzọ ziri ezi ka anyị na-agba mbọ imezu ọrụ anyị. Ana m ekele gị maka ige ntị na maka ịsonyere m taa. Chineke gọzie. -AA

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ahụmahụ na atụmatụ ndị mere ka ị tozuo iduzi Naịjirịa ma dozie nsogbu nchekwa na ọnụ ahịa ndụ?

Enwere m ahụmahụ idu obodo a, nke ahụ bụkwa ihe Naịjirịa chọrọ ugbu a. Emeela m ọrụ a na mbụ. Ndị Naịjirịa họpụtara m Igwe Osote Onyeisi Ala ugboro abụọ, na 1999 na 2003, ọ bụkwa na gọọmentị ka m duziri mgbanwe ndị weghachiri ụlọ ọrụ gọọmentị na-efu efu n'aka ndị onwe ha, ma meghee akụ na ụba anyị ka ndị mmadụ onwe ha tinyee ego. Ejere m Naịjirịa ozi na Customs Service site na 1969 ruo 1986, ewuwokwara m azụmahịa ndị na-enye ọrụ ugbu a ọtụtụ puku ndị Naịjirịa, ya mere amara m otú e si emepụta ọrụ.

Okwu abụọ ndị kacha metụta gị bụ iweghachite ume n'akụ na ụba anyị na ichekwa nchekwa obodo. Atụmatụ m doro anya: kwụsị enweghị nchekwa, belata ọnụ ego ndụ, mepụta ohere nye onye ọ bụla bụ Onye Naịjirịa, na ijigide iwu obodo.

Naịjirịa enyela m ọtụtụ ohere iji bụrụ onye m bụ taa. Ọ bụrụ na ndị isi ala anyị nwere na mbụ nyere ndudu kachasị mma, agaara m ezipụ ọchịchọ m. Ma enweghị m ike, n'ime obi m, ime nke ahụ mgbe m maara na enwere m echiche ka mma iji nye. Iwu obodo kwadoro oge ọchịchị afọ anọ, ọchịchị nke abụọ abụghị ihe a na-enweta n'efu. Anọ m n'ịgba mbọ a iji jeere gị ozi.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ego PTDF n'okwu nrụrụ aka ahụ metụtara gị?

Ego metụtara ya bụ $145 million. A chọpụtaghị na ọ gaara akaụntụ nkeonwe m ọ bụla, a na-edebekwa ya n'ụzọ zuru ezu na banki azụmahịa abụọ, bụ́ Equatorial Trust Bank na Trans International Bank. Abụghị m onye nwe òkè n'ime banki abụọ ahụ ọ bụla. Ihe ndị ọchịchị PTDF kwupụtara n'oge ikpe ahụ gosipụtara na aka m dị ọcha.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ nzaghachi gị banyere ebubo na ị bara ụba site n'iri ego ọchịchị mgbe ị nọ n'ọchịchị?

Enwere m ọganihu ọrụ dị mma n'ọrụ ọchịchị, rigoro ruo n'elu n'ọrụ Nigeria Customs Service, nwee ndekọ mara mma nke na-enweghị ntụpọ, a dịghịkwa ebe a kwuru na m rụrụ oru iri ego n'afọ niile m jere ozi. Tupu m abanye na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, m tinyere ego n'ụzọ e chere echiche nke ọma n'ihe metụtara mbupụ oil na gas, nke wetaara m akụ na ụba. Enwere m ego n'ihi na Chineke meghere m anya ịchọpụta ohere dị amamihe, ọ bụghị n'ihi na m zuuru onye ọbụla ohi.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-eme tupu ị banye na ndọrọ ndọrọ ọchịchị?

Aga m banyere Ngalaba Ụlọ Ọrụ Kọstọmu na Eksaizi na 1969 ma jee ozi na Kano, Maiduguri, Kaduna, Seme, Ibadan na Lagos. Aga m elili elu ruo Onye Isi Nduzi Nke Abụọ tupu m lara ezumike nka n'ụzọ e ji aja asọpụrụ na 1986. N'ime oge ahụ, a sokwa m mụọ kọsịa gbasara Nlekọta na Nduzi Ndị Isi, nakwa Imegide na Njikwa Ọgwụ Ọjọọ, na Finland, Egypt na United States.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ụdị azụmaahịa ị wulitere?

Mgbe m lara ezumike ọjụjụ na Customs Service, m banyere n'azụmahịa nkeonwe nwere mmasị na Oil Services, Ọrụ Ugbo, Nri na Ihe Ọṅụṅụ, Mgbasa Ozi Akwụkwọ, Ụlọ Akụ, Mkpuchi Ihe Ize Ndụ (Insurance) na Ọgwụ. Site na azụmahịa ndị a, m na-enye ọrụ puku puku ndị Naịjirịa, m bụkwa onye nke abụọ kasị enye ọrụ n'Adamawa State mgbe Gọọmentị Steeti gasịrị.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ọchịchị gị ji kpebie ire ụlọ ọrụ ndị gọọmentị nwere?

Tupu nwepụ ụlọ ọrụ gọọmentị n'aka, gọọmentị emeela ka ụlọ ọrụ azụmahịa ghọọ nke mba, na-agbanwo ha n'ọghọm. Anyị chere na ọ dị mkpa ịkwụsị mmefu ahụ ma weghachite ụlọ ọrụ azụmahịa ndị ahụ n'aka ndị ọrụnụ nkeonwe, ka anyị nwee ike iji akụrụngwa gọọmentị na-adịghị babiga n'ego mee ihe maka mmefu mmadụ ndị dị iche iche dị ka agụmakwụkwọ na ahụike. Ụlọ ọrụ niile anyị wepụtara n'aka gọọmentị na-agbanwo ha n'ọghọm, gọọmentị enwekwaghị ike ịgbaso ijide ha. Ọ bụ nke a mere m ji ahụ nwepụ ụlọ ọrụ n'aka gọọmentị dị ka iwu kacha baa uru nke Gọọmentị Etiti Etiti kemgbe nlọghachi gọọmentị ndị omeiwu na 1999.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gị onwe gị ma ọ bụ ezinụlọ gị ò ritere uru site n'ire ụlọ ọrụ ndị gọọmentị?

Mba. Ọ dịghị otu n'ime ụlọ ọrụ ndị ahụ e refere n'ụlọ ọrụ nkeonwe nke a pụrụ ịchọpụta na ọ metụtara onye zụtara ya na-ejikọta ya na m. Ọ dịghị onye ọ bụla n'ezinụlọ m zụtara ụlọ ọrụ ọ bụla n'ime ha n'aha m, otu ihe ahụ metụtakwara ndị enyi m.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ ga-abụ na gọọmentị gị ga-echebe ndị Kraịst, ndị Mụsụlụmụ na ndị okpukpe ndị ọzọ otu n'otu site n'mkpagbu, ọbụna mgbe ime otu a nwere ike ịmaa ọnụ ahịa ndọrọ ndọrọ ọchịchị?

Iwu Nigeria na-enye nchebe zuru oke maka ikike okpukpe. Ekwesịghị iji echiche ndọrọ ndọrọ ọchịchị gbochie ikike ijigide nkwenye okpukpe n'ihi na echiche abụọ ndị a na-arụ ọrụ n'ụzọ dị iche iche na-agafeghị ibe ha.

Would your government protect Christians, Muslims and other religious communities equally from persecution, even when doing so could carry a political cost?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ụzọ gị izugbe iji chịa, gụnyere akụ na ụba, nchekwa, na mpaghara ndị ọzọ?

Ụzọ m na-eji arụ ọrụ bụ otu n'ógbè ọ bụla, site n'akụ na ụba, ọchịchị, nchekwa na mmepe mmadụ: Aga m edozi ihe mebiri emebi, wuo ihe na-adịghị, ma hụ na gọọmentị na-enye nsonaazụ enwere ike ịtụle. Ọ bụ ya bụ ụkpụrụ m ji achị onwe m, ma a na-ekwu banyere akụ na ụba ma ọ bụ ọ bụladị akụkụ ọ bụla ọzọ nke ndụ mba. Nke a bụ ụzọ e dere n'Akwụkwọ Nkwa (Manifesto) nke African Democratic Congress.

peeji 3 National Chairman, African Democratic Congress

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ịkpa ike ndị ori ehi na ịgba ohi mmadụ?

Atụmatụ m na-ekpuchi akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa. Ekpebisiri m ike iguzobe Ngalaba Pụrụiche Megide Ohi Egbe na Ndọrọ Mmadụ n'ọchụmba na ọchịchị steeti ọ bụla, nke ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, na-agagharị agagharị mejupụtara, iji mee ka nzaghachi sie ike. Achọrọ m ka steeti ndị dị n'ókè na-emekọrịta ihe n'atụmatụ ọrụ, na-ekekọrịta nkenke ozi na mberede, ma na-ahazikọ nzaghachi, nke na-agbatị ruo n'usoro nchekwa jikọrọ ọnụ na mba ndị gbara ókè na-eche ihe egwu ụdị ahụ. Nke a bụ otú anyị ga-esi napụta mmekọrịta obodo gị n'aka ohi egbe, ndọrọ mmadụ, na mpụ gafere ókè.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eme ihe ọbụla banyere omume ọjọọ ndị uwe ojii?

Ee. Aga m akwado inwe Ụlọ Ọrụ Ihe Omume Ime Ụlọ nke nọpụrụ iche iji nyochaa omume ọjọọ n'ime ndị uwe ojii na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ. Nke a bụ akụkụ nke atụmatụ m sara mbara banyere enweghị nchekwa, nke gụnyekwara ịhiwe Otu Pụrụ Iche Megide Ndị Na-apụnara Mmadụ Ihe na Ndị Ndọrọndọrọ na kọmandị steeti ọbụla na nkwekọrịta ike karịa n'etiti mpaghara nchekwa dị iche iche maka nzaghachi ngwa ngwa na nkesa ozi nchekwa ka mma.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ndị agha nchekwa ga-esi rụkọọ ọrụ n'etiti ókèala steeti iji lụso enweghị nchekwa ọgụ?

Achọrọ m iwepụta ụkpụrụ 'firehose' maka nkwekọrịta nchekwa, na-akpali nkwekọrịta na-aga n'ihu, nke dị ukwuu n'etiti mpaghara dị iche iche, ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkesa ozi nchekwa siri ike karị. Steeti ndị dị n'ókèala ga-ejikọta aka hazie ọrụ nchekwa, kesaa ozi nchekwa n'oge ya, ma kwekọrịta na nzaghachi, nke a ga-agbasakwa ruo n'usoro nchekwa jikọrọ aka na mba ndị agbata obi anyị nọ n'ihe egwu yiri nke a.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ ego na nchekwa gị iji mepụta Chad, Sokoto na Bida Basins?

Enweghị m atụmatụ ego ma ọ bụ nchọpụta akọwapụtara maka Chad, Sokoto na Bida Basins. Ihe m pụrụ ịgwa gị bụ na atụmatụ nchekwa m kpuchiri akụkụ niile nke Naịjirịa, gụnyere ebe ugwu. Edoola m onwe m njikere ịhiwe Ngalaba Pụrụ Iche Imegide Ndị Ohi Egbe na Ndị Na-adọrọ Mmadụ Mba na njikọ steeti ọ bụla, were ndị ọrụ enyere ọzụzụ dị elu, nke na-agagharị agagharị, na ụkpụrụ "firehose" nke mkparịta ụka na nkwukọrịta na-adịghị akwụsị akwụsị, dị ukwuu n'ọnụọgụ, n'etiti akụkụ ọchịchị dị iche iche. Steeti ndị dị n'ókè ga-ejikọta aka hazie ọrụ ha na-enyekọrịta ozi nnabata ozugbo, nke ga-agbatị ruo n'atụmatụ njikọ na mba ndị gbara ha gburugburu. Nke a bụ otú anyị ga-esi napụta obodo gị n'aka ndị ohi egbe, ndị na-adọrọ mmadụ, na mpụ na-agafe ókè.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme ịlụso mmebi nchekwa, ohi egbe, na ịdọrọ mmadụ n'ike ọgụ n'akụkụ niile nke Naịjirịa?

Banyere nchekwa, edoziri m onwe m ịhiwe Ndị Otu Pụrụ Iche Megide Ndị Ohi Egbe na Ndị Na-adọrọ Mmadụ Ejide n'ọkwa ọ bụla, nke ndị ozi a zụrụ nke ọma, ndị na-enwe ike ịga ebe ọ bụla mejupụtara ya, iji mee ka nzaghachi megide ndị ohi egbe na ndọrọ mmadụ ejide sie ike. Aga m anabata ụkpụrụ "firehose" maka nhazi nchekwa, na-akwalite nkwukọrịta na-adịgide adịgide, dị ukwuu n'etiti mpaghara dị iche iche ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkesa ozi nnyocha siri ike. Steeti ndị na-eso ókè ga-esonyere hazie ọrụ, kesaa ozi nnyocha n'oge na-adịghị anya, ma dozie nzaghachi ha ọnụ. Aga m akwaliteghachikwa maka ịhiwe Agency Mmemme Ime Ụlọ nwere onwe ya iji nyochaa omume ọjọọ n'ime ndị uwe ojii na ndị ọzọ na-elekọta nchekwa, wulitekwa usoro nchekwa jikọrọ aka na steeti na mba ndị agbata obi na-eche ihe iyi egwu yiri nke a. Atụmatụ a kpuchiri akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa. Ekwere m na ọ bụrụ na e nwee ndu ndọrọ ndọrọ ọchịchị ziri ezi, ndị agha nchekwa Naịjirịa nwere ikike iwezuga enweghị nchekwa na-eche obodo a ihu.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee usoro doro anya, nke a pụrụ ịtụle nke ị ga-eme iji kwụsị ohi ori, ijide mmadụ n'ike na terorizim na Northern Nigeria?

Banyere ikwụsị ndị ohi egbe na terorizim na Ebe Ugwu, ekwesigo m na iguzobe Ndị Otu Pụrụ Iche Imegide Ndị Ohi Egbe na Ndị Na-adọta Mmadụ n'ọrụ ike na obodo ọ bụla, nke ga-ejupụta ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, ndị na-enwe ike ịkwaga ozugbo, na iji ụzọ imepụta "firehose" maka nhazi nchekwa, bụ nke ga-akwali nkwukọrịta dị ukwuu na-adịgide adịgide n'etiti mpaghara dị iche iche ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkekọrịta ozi nche ka ọ dị ike. Steeti ndị dị n'oke ala ga-ejikọ aka hazie ọrụ nche na ikekọrịta ozi n'otu oge, aga m anwakwa ike maka ịhazi usoro nchekwa jikọrọ aka na mba ndị agbata obi anyị bụ ndị na-eche ihe egwu yiri nke a. Achọkwa m ka a gụnye ohi egbe na idọta mmadụ n'ọrụ ike nke a na-ahazi nke ọma n'okpuru iwu terorizim, ka a ghara ịnabata mkparịta ụka ọ bụla na ndị na-eme terorizim, ka ikpe na-emegide ha gaa ngwa ngwa, yana iguzobe Ụlọ Ikpe Pụrụ Iche maka Terorizim.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị iji dozie enweghị nchekwa ma nyere ndị a chụpụrụ n'ala ha n'ime obodo aka n'akụkụ niile nke Naịjirịa?

Atụmatụ m iji dozie enweghị nchekwa kpuchie akụkụ niile nke Naịjirịa. Banyere ajụjụ gbasara enweghị nchekwa na-achụpụ ndị mmadụ n'ebe obibi ha, nke a bụ ihe m kwedoro.

Aga m ehiwe Otu Pụrụ Iche Megide Ndị Na-apụnara Mmadụ Ihe na Ndị Ndọrọndọrọ na kọmandị steeti ọbụla. Ndị otu a ga-abụ ndị a zụrụ nke ọma, nwere ike ijegharị ngwa ngwa, iji mee ka nzaghachi megide ịpụnara mmadụ ihe na ndọrọndọrọ sie ike, bụ́ ndị bụ otu n'ime ihe na-amanye ndị mmadụ ịgbapụ n'obodo ha.

Aga m ewepụta ihe m na-akpọ ụkpụrụ 'firehose' maka nkwekọrịta nchekwa. Nke a pụtara ịkpali nkwekọrịta na-aga n'ihu, nke dị ukwuu n'ime Naịjirịa na n'etiti anyị na ndị agbata obi anyị, ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkesa ozi nchekwa siri ike karị.

Steeti ndị dị n'ókèala ga-ejikọta aka hazie ọrụ nchekwa, kesaa ozi nchekwa n'oge ya, ma kwekọrịta na nzaghachi ha megide ihe egwu, n'agbanyeghị òtù mpaghara ha so na ya. Aga m emekwa ka e guzobe usoro ọrụ nchekwa jikọrọ aka n'etiti Naịjirịa na mba ndị agbata obi nọ n'ihe egwu yiri nke a, dị ka ịpụnara mmadụ ihe, ndọrọndọrọ, na mpụ gafere ókèala.

Aga m akwado inwe Ụlọ Ọrụ Ihe Omume Ime Ụlọ nke nọpụrụ iche iji nyochaa omume ọjọọ n'ime ndị uwe ojii na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ.

Ekwuwo m na enweghị nchekwa sitere na terorizim, ndọrọndọrọ, ịpụnara mmadụ ihe, na izu ohi ehi emewo ka ọtụtụ ndị ọrụ ugbo na ndị na-azụ anụ ụlọ hapụ ala ha kwaga ebe ọzọ, ụfọdụ wee gaa ọbụna mba agbata obi dị ka Niger, Chad, na Kamerun. Nke a bụ otu n'ime ihe mere m ji kwenye na ekwesịrị ịgbanwe usoro nchekwa mba anyị, ebe ihe dị ugbu a na-ejeghị ozi mma nke ndị mmadụ chọrọ.\n
Nke a bụ otu m si zube ịnapụta obodo ndị dị n'oke egwu ịpụnara mmadụ ihe, ndọrọndọrọ, na mpụ gafere ókèala, n'akụkụ niile nke obodo.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ọnụahịa ego kacha nta, mmepụta ọrụ, na nrụrụ aka n'ọhụrụ ọrụ gọọmentị?

Banyere ọnụ ego kacha nta a na-akwụ, agwo m na mgbe gọọmenti na-ekwu na ọnụọgụgụ ahụ abawanyela karịa okpukpu abụọ ruo ₦70,000, uru ya n'ezie adaala. Na 2019, ₦30,000 bu uru ihe dị ka $83. Ka ọ na-erule Mee 2023, otu ₦30,000 ahụ bu uru ihe dị ka $65. Taa, ₦70,000 ahụ bu naanị uru ihe dị ka $53 n'ọnụahịa mgbanwe ego nke ugbu a. Nọmba dị n'akwụkwọ ụgwọ ọrụ buru ibu karị, ma uru dị n'akpa gị dị obere, nke pụtara na onye ọrụ nwere ike ịnweta naịra karị ma ka ọ ga-enwe ike ịzụta nri, njem, ọkụ eletrik, ọgwụ na ebe obibi dị ala karịa mbụ. Arụmụka m abụrụla ihe megidere iwepụ ụgwọ ọrụ: achọrọ m ibelata ọnụego ike, njem na ibupụ nri ka ihe ọ bụla onye ọrụ nwetara nwee ike ịzụta ihe karị, nakwa ka ezinụlọ nwee ihe fọdụrụ ha karịa mgbe ha gbasịrị nri, ụgwọ ụlọ na njem.

Banyere ọrụ, ekwuola m na Naịjirịa enweghị ike ichekwa ọdịnihu ya ma ọ bụrụ na o tinyeghị uche kpọmkwem n'ịtụnye ego n'ebe ụmụ ntakịrị ya nọ, ịgbasawanye ohere dị nye ha, ma na-enyere ha aka ịchụso ụzọ ndụ ndị ziri ezi ma bara uru.

Banyere nrụrụ aka n'ọrụ gọọmenti n'ozuzu ya, ekwuola m na ọ dịghị onye a ga-echebe site n'ịza ajụjụ maka ajọ omume, n'agbanyeghị etu o si dị nso na ikike. Ọgụ megide nrụrụ aka ekwesịghị ịghọ ngwá agha ndọrọ ndọrọ ọchịchị e ji na-emegide ụfọdụ ma na-echebe ndị ọzọ. Ikpe ikpe ga-abụrịrị nke doro anya, ịza ajụjụ ga-abụrịrị nke na-emegide onye ọ bụla n'otu ụzọ ahụ, iwu ga-abụkwa nke metụtara mmadụ niile, na-enweghị ụjọ, na-enweghị ile anya n'ihu mmadụ, na-enweghịkwa ele ndọrọ ndọrọ ọchịchị anya. N'ụzọ doro anya, ekpebisiela m ike idozi ikike mgbochi ndị isi ọchịchị ka ọ na-echebe ọchịchị, ọ bụghị nrụrụ aka: belata ikike mgbochi ahụ ka ọ naanị metụta ọrụ gọọmenti kpọmkwem, wepụ mmehie dị ka izu ego ohii, aghụghọ kọntrakị, na iwebata akụ na ụba n'ụzọ gbasaghị iwu site n'ikpuchi ahụ, kwe ka nyocha gaa n'ihu ka ndị ọrụ gọọmenti ka nọ n'ọkwa ha, wepụ oge iwu na-akwụsị ịgba ndị mebiri iwu ikpe maka mmehie nrụrụ aka metụtara ndị ọrụ gọọmenti, na iguzobe ụlọikpe pụrụ iche ndị na-emejupụta ikpe ngwa ngwa ka ikpe ndị dị oke egwu metụtara ndị isi ọrụ gọọmenti na-emeri ngwa ngwa, na-enweghị igbu oge na-adịghị mkpa ma ọ bụ nnyonye aka ndọrọ ndọrọ ọchịchị.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ụzọ gị maka mgbanwe subsidi mmanụ ọkụ na ibelata mmetụta ya n'ọnụ ahịa ndụ?

Nke a bụ ihe m gaara eme, na ihe m kwenyere na ya, gbasara subsidy.

Mụ onwe m na-ekwu mgbe niile na iwepu subsidy mmanụ ochie bụ ihe dị mkpa n'ụzọ ozizi. Ọ ghọọla ihe na-emicha akụ na ụba anyị, ihe na-adịghị edo edo, nke jupụtara n'ohere maka ime ihe n'otu n'otu na nrụrụ aka, ebe uru buru ibu na-aga n'aka ndị otu nzuzo nọ n'ụlọ ọrụ gọọmentị na nke ndị onwe onye. Ya mere, ajụjụ ahụ abụbeghị ma a ga-akwụsị ya, kama ọ bụ otú a ga-esi kwụsị ya.

Nke mbụ, agaara m ebuso nrụrụ aka agha kpam kpam. Nke ahụ pụtara ịmalite site na ịhazigharị ụlọ ọrụ mmanụ mba, ebe ọ bụ na ọ bụ otu n'ime ndị ji uru buru ibu nweta n'ihe omume ochie ahụ, na nraranye ya n'imezigharị adịghị ihe a ga-ewere dị ka ihe doro anya.

Nke abụọ, agaara m elekwasị anya n'idozi ikike mmanụ ịsa aka Nigeria. Anyị dị ala n'etiti mba ndị na-emepụta mmanụ gbasara ego ole ikike nrụpụta mmanụ ewuru eju eme ihe n'ezie, na ole crude anyị na-asa aka na mba anyị. Agaara m amalite ibunye ụlọ ọrụ nsacha mmanụ nke gọọmentị nwere n'aka ndị onwe onye, ma na-arụkwa ọrụ ka Nigeria na-asa aka n'ihe ruru ọkara n'ihe crude ọ na-emepụta, na nzube ịbupụ akụkụ ikike nsacha ahụ gaa ndị agbata obi anyị dị na mpaghara ahụ.

Nke atọ, ekwenyere m na ụzọ nke jiri nwayọ nwayọ, ọ bụghị iwepu na mberede ma zuo oke. Mgbe m na-arụ ọrụ dị ka Osote Onye Isi Ala, anyị gbasoro ụzọ a ma mechaa akụkụ abụọ nke mgbanwe ahụ tupu anyị ahapụ oche ahụ, na-ebubata mmụba ọnụ ahịa nwayọ nwayọ karịa iti usuu ahụ niile n'otu ntabi anya. Nke a bụ otú ọtụtụ mba ndị ọzọ si jikwaa mgbanwe ahụ, ụfọdụ na-ewe ruo afọ 5. Ụzọ nwayọ nwayọ na-enye ndị mmadụ ohere ịgbanwe ma belata nkwatu na ndụ kwa ụbọchị gị.

Nke anọ, nke a dịkarịsịrị mkpa nye gị na ezinụlọ gị: agaara m ebunye usoro nchebe ọha na eze siri ike iji nyere gị aka ijikwa ọnụ ahịa ndụ ka mgbanwe ndị a na-ejide ọnọdụ. Ihe a chekwara site n'iwepu subsidy ahụ kwesịrị ịgafe n'imewanye ike akụ na ụba n'ezie, idozi ma wulie ihe onwunwe, imeziwanye agụmakwụkwọ na ahụike, imepe ihe onwunwe mpaghara ime obodo, ịkwado ndụ ịzụ ahịa n'ọrụ ugbo, na iwulite nkà na ikike ịzụ ahịa nke ụmụ okorobịa anyị ka ha nwee ike ịnweta ohere ka mma.

Ihe m tụpụtara ka a ga-eme n'ihu dị iche n'ụdị ya site n'ihe e mere: subsidy nrụpụta, ọ bụghị subsidy mbubata, jikọtara na usoro nchebe na nhazi ntụgharị nke m kwenyere na ọ ga-eso mgbe a na-ewepụ ya kemgbe mmalite.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji dozie enweghị ọrụ n'etiti ndị ntorobịa ma kwụsị ire ọkwa gọọmentị?

Gbasara enweghị ọrụ nʼetiti ndị ntorobịa, atụmatụ m na-amalite na ọrụ na azụmahịa. Amaara m na Naịjịrịa nwere ọtụtụ ọmarịcha ndị ntorobịa ndị nwere echiche, ike na nzube, ma ọ bụ nnọọ ọtụtụ n'ime ha enweghị ike nweta ego iji mee ka echiche ndị ahụ ghọọ azụmahịa. Ekpebisiri m ike ịgbasawanye ohere doro anya nke inweta ego maka ndị ntorobịa na-ebido azụmahịa, ndị ọrụ aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ehiwe ikuku teknụzụ, na ndị na-arụ ọrụ nʼakụnụba ihe okike. Aha nna gị ochie, njikọ gị na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ma ọ bụ ma ị ga-achọta "godfather" ekwesịghị ikpebi ma echiche gị ọ ga-enweta ohere iji gaa nʼihu.

Dịka akụkụ nke nke a, anyị ga-ehibe atụmatụ inye ego nke $100 billion maka ndị na-ebido azụmahịa na ndị ọchụntụ, ka ụmụ Naịjịrịa na-eto eto si na ịdabere nʼaka ndị ọzọ gabiga nʼinwe azụmahịa nke aka ha, site nʼenweghị ọrụ gabiga nʼinwe mmepụta, nakwa site nʼị na-enweta enyemaka nkeonwunwe gabiga nʼinwe ọganihu. Ebumnuche anyị dị mfe: inye ụmụ Naịjịrịa na-eto eto ohere ịga nʼihu, ọ bụghị naanị ịkụziri ha otu ha ga-esi dịrị ndụ nʼime nsogbu.

Gbasara ire ọkwa ọchịchị, enweghị m ọnọdụ m ga-ekwu banyere nke ahụ n'usoro ndị a iji kekọrịta gị.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme kama iweghachi nkwado ọnụ ahịa mmanụ, kedu ka ị ga-esi hụ na e nwere ọmụma ihe ike na njikwa ego metụtara ya?

Banyere mbighachi nkwado ego (subsidy), ka m kwuo doro anya ihe mụ onwe m na-achọ ime n'ezie. Anaghị m eweghachite nkwado ego ka Naịjirịa nọgide na-akwụ ụgwọ maka petrol a na-ebubata n'èzí obodo. Ana m atụ aro nkwado ego maka mmepụta, ọ bụghị nkwado ego maka mbubata. Nke ahụ pụtara ịkwado oil crude a na-anụcha n'ime Naịjirịa nke a, ka ụlọ ọrụ anyị nke mmepụta mmanụ (refineries) wee nwee ike ịmepụta mmanụ n'ọnụ ala dị ala, ka gị onwe gị wee na-akwụ obere ego na pump. Dị nnọọ ka ịkwado onye na-arụ akpụkpọ ụkwụ Aba ibelata ego ọ na-emefu na mmepụta ka ọ dị mma karịa ịmefu ego ọha na eze ime akpụkpọ ụkwụ a bubatara ka ọ dị ọnụ ala, ana m ahọrọ ịkwado mmepụta n'ụlọ anyị. Ebumnuche m gafere naanị mmanụ: achọrọ m ka ego ụgbọ ala gị belata, ka ọnụ ahịa ibugharị nri site n'ugbo gaa n'ahịa belata, na onye na-azụ ahịa, onye na-akpụ isi, onye na-akwa uwe, onye na-arụ ọrụ welding, na onye nwe obere azụmahịa wee na-emefu obere ego n'ike (energy).

Banyere ndo-anya-ihe (transparency) na ikwuputa ihe n'ihe gbasara ijikwa ego nkwado, edebewo m usoro doro anya. A ga-akwụ nkwado ego naanị dabere na ọnụ ọgụgụ mmepụta e nyochara, nke a na-eji igwe ọnụ ọgụgụ dijitalụ (digital meters) na ọnụ ụzọ ụlọ ọrụ mmepụta mmanụ (refinery gates) tụọ, nke e ji nleba anya usoro nnyefe site na mmalite ruo na njedebe (end-to-end supply chain tracking) kwado, iji gbochie nkwuwa ụgha na izu ori ngwaahịa (smuggling). Ụlọ ọrụ mmepụta mmanụ niile nke e nyere ikike, ma nke ọha na eze ma nke onye nwe onwe ya, ga-eruba eru; na kwa ọnwa ọ bụla, a ga-ekwupụta n'ihu ọha, na mpaghara mepere emepe (open portal), ihe ọtụtụ crude e kere ekenye, mmepụta e mepụtara, na ego nkwado e kwụrụ, ka ị mata kpọmkwem ego ole gọọmentị na-emefu na ebe ọ na-aga. Nke a agaghị adị na njedebe a na-amaghị ama. Iwu m gụnyere okwu njedebe doro anya (sunset clause), nke ga-ejiri nwayọọ na-ewepụ nkwado ego ka mmepụta mmanụ n'ime obodo zuru 100% nke mkpa mba, ka ego mba ofesi (foreign exchange) kwụsie ike, na ka ego ndị na-azụ ahịa na-abawanye.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ihe ndị ị ga-eme iji belata mmefu ego gọọmentị ma hụ na mgbanwe akụ na ụba na-emeziri ndụ ụmụ amaala n'ezie?

Daalụ. Ka m kọwaa n'ụzọ doro anya ihe nke a pụtara gị na ezinụlọ gị.

N'etiti ya bụ nke a: tupu m arịọ gị ka ibu ego ọbụla dakwasị gị, m ga-ahụ na gọọmentị n'onwe ya anaghị efu ego gị n'efu. Mgbanwe akụ na ụba ọbụla iji melite akụrụngwa anyị aghaghị ibu ụzọ kpochapụ mmefu ego na-apụta site n'ọchịchị, gụnyere ọnụ ahịa ịchị gọọmentị na usoro mmefu gọọmentị. Mụ na ndị òtù m agaghị ebi ndụ okomoko ka gị onwe gị na-ata ahụhụ.

N'ụzọ doro anya, nke a pụtara:

- Ibelata ọnụ ahịa ịchị ọchịchị na ikpochapụ mmefu ego efu, na imeziwanye usoro njikwa ego ọha na usoro mmepụta akwụkwọ ego.
- Ịgbanwee gaa n'usoro mmepụta akwụkwọ ego sitere na efu (zero-based budgeting), ka mmefu gọọmentị jikọrọ ya na ihe mkpa mmepe anyị, na nsonaazụ a pụrụ ịtụle, na mmetụta n'ezie na ndụ gị, ọ bụghị mmefu sitere n'omume ndabara.
- Inyocha nkwado ego gọọmentị na-enye ụlọ ọrụ gọọmentị na-adịghị arụ ọrụ nke ọma, ma gbaa ndị ahụ na-enweghị ike iguzosi onwe ha ike ego n'aka ndị onwe.
- Ibelata nke nta nta mmefu mgbe niile gọọmentị ka ha gosipụta ogo elu nke ikpebi ọrụ na-abịakwute gị. N'oge dị n'etiti, ebumnuche m bụ na mmefu mgbe niile agaghị akarị 45% nke akwụkwọ ego ahụ.
- Inyocha usoro mmefu gọọmentị ka ha dị ìhè, kwekọọ n'asọmpi, ma nye uru kwekọrọ na ego, na-ekpochapụ mmefu ego efu.
- Ịba ụba na ego a na-enweta na-abụghị mmanụ ala site na uto akụ na ụba, ọ bụghị site n'ịtụ ụtụ isi oke, n'ihi na akụ na ụba na-eto eto nke nwere ụmụ amaala bara ụba na-emepụta n'ụzọ sitere na ya ego ụtụ isi siri ike. Nke ahụ chọrọ ọhụụ, itinye ego, na ndidi.

Banyere ịtụgharị mgbanwe ka ọ bụrụ mmeziwanye n'ezie na ndụ gị, ekwenyesiri m ike ịhazi mgbanwe nke ọma, ka anyị ghara ịhapụ mgbanwe ọnụ ego mba ofesi, ọnụ ahịa ọkụ eletrik na-egosipụta ezi ọnụ ahịa, na mgbanwe ọnụ ahịa mmanụ niile n'otu oge, bụ nke bụ oke ihe. Ebe mgbanwe nkwado (subsidy reform) dị mkpa, akwadoro m ụzọ nwayọọ nwayọọ, na-eme mgbanwe n'usoro ogo ogo karịa iwepụ ya ozugbo kpamkpam, dị ka m mere na ogo nke 1 na nke 2 mgbe m bụ Osote Onyeisi Ala.

N'akụkụ nke ahụ, m ga-emejuputa usoro nchebe ọha mmadụ siri ike, na-etinye ihe a chekwara site na mgbanwe iji wusie ntọala mmepụta akụ na ụba ike: ịchụzi na mmepe akụrụngwa, nsonaazụ ka mma n'agụmakwụkwọ na nlekọta ahụike, akụrụngwa ime obodo ka mma na nkwado ndụdụ n'ọrụ ugbo, na mmụta nka na mmepe ọchụntụ maka ụmụ okorobịa anyị. Nke a abụghị akụ na ụba nke enyemaka ntakịrị. Ọ bụ ezi nkwado nke na-enye gị ahụ iru ala na nchekwa ozugbo mgbe ị na-agafe n'oké mmiri.

M na-ekwekwa ikwu okwu n'ụzọ doro anya, nke dabeere na omume ọma, nzere, na amamgbuo, ka ị nwee ike ịghọta ihe gọọmentị na-eme ma tụkwasị ya obi. M ga-ajụtakwu ndị metụtara ihe aka ka m mụta, kparịta ụka, dozie, ma gbanwee iwu ebe ọ dị mkpa. M ga-anabatakwa na mgbanwe nwere ike ọ ghara ịga nke ọma mgbe ụfọdụ: dị ka onye ndú na-ewebata ibu arọ, m ga-akwụsị ntakịrị, tụgharịa uche, ma, ebe ọ dị mkpa, nyochaa mmejuputa ya karịa ịga n'ihu n'agbanyeghị ọnụ ahịa mmadụ ga-akwụ.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu i si banye na ndọrọ ndọrọ ọchịchị?

Aghọpụtara m onwe m n'ime ndoro ndoro ọchịchị site n'afọ 1989, bụ́ nke Shehu Musa Yar'Adua dọtara m. Abụrụ m otu n'ime olu ndị kacha daa ụda n'ime ndị Naịjirịa megidere ọchịchị ndị agha, ma sorokwa na mmegharị ndị na-akwado ọchịchị onye kwuo uche ya n'afọ ndị 90s. A họpụtara m banye na National Constitutional Conference, na-anọchite anya mpaghara Ganye/Mayo Belwa dị na Steeti Adamawa site n'afọ 1994 ruo 1995. Nkwusi ike m na ọpụpụ ndị agha wetara mgbalị igbu m n'oge ọchịchị Abacha, e mesịakwa mee ka m gbapụ gaa biri na mba ọzọ n'afọ 1995.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
A họpụtara gị mgbe ọ bụla dị ka Gọvanọ Steeti Adamawa?

Ee. Agbara m aka ma merie na Mbọrọ Gọvanọ nke Steeti Adamawa na 1999. Ma tupu e mee m ka m bụrụ onye a họpụtara bụrụ Gọvanọ, a họpụtara m ka m bụrụ onye na-aṅụrụ aka n'ọnọdụ Osote Onye Isi Ala nke Pati Peoples Democratic Party. Esi m na nke a gaa bụrụ onye a họpụtara bụrụ Osote Onye Isi Ala nke Federal Republic of Nigeria, a ṅụọ m iyi na Mee 29, 1999, a họpụtakwa m ọzọ maka oge nke abụọ, a ṅụọ m iyi na Mee 29, 2003.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ekwupụta ihe onwunwe na ọdịnaya azụmaahịa gị n'ihu ọha ma ọ bụrụ na ị ghọọ onye isi ala?

Ee. O nwebeghị oge m zere izo ihe onwunwe m. Ekwenyere m n'ịchị isi nwere nzaghachi, abụghị m onye a ga-achọta enweghị ezi omume mgbe ọbụla.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị nwere ike ịkọwa maka akụ ndị bụ isi ewepụtara n'okpuru nlekọta gị, gụnyere ndị zụtara ha na otu e si hazie ọnụahịa ha?

Ee. Mgbe m na-elekọta nhazigharị ụlọ ọrụ gọọmentị (privatisation), e nwere ngalaba gọọmentị kwesịrị ibu ọrụ ịdekọ na nyochaa azụmahịa ọ bụla. Anyị bụ ndị hiwere ngalaba ahụ, bụ́ Bureau of Public Enterprises, ọ na-adịkwa ugbu a, na-ebukwa otu ibu ọrụ ahụ.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị na-akwado Iwu Sharia, gịnịkwa bụ oke ndị o kwesịrị inwe n'ime usoro iwu Naịjirịa?

N'eziokwu, dị ka onye Alakụba, ekwere m n'Iwu Sharia. Otú ọ dị, etinye ya n'ọrụ n'ime ọha mmadụ Naịjirịa, ebe ọ bụ nnukwu ọha nwere ọtụtụ okpukpe dị iche iche, kwesịrị ịbụ nke e kpebisiri naanị na nkọwa iwu omenala, ma dịkwa irè naanị mgbe ndị metụtara esemokwu kwenyere iji Iwu Sharia dị ka usoro ha ga-eji kpee ikpe n'otu uche.

Do you support Sharia Law and what limits should it have within Nigeria’s constitutional system?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme gbasara ụtụ isi?

Aga m eme ka ụtụ isi dị mfe, kwekọọ n'otu usoro, doo anya, ma zie ezi nye onye ọ bụla. Ị ga-enwe ike ịchọpụta otu e si eji ụtụ isi gị na-emefu ya n'ọkwa gọọmentị etiti, steeti, na mpaghara obodo. Aga m ebuli ọnụ ọgụgụ ego a na-ewere tupu a malite ịkwụ ụtụ isi elu ka ndị na-enweta naanị ego ha ji adịrị ndụ (survival income) ghara ịkwụ ụtụ isi, belata ụtụ isi ego onwunwe ka ị nwee ego ka ukwuu iji mefuo, ma mee ka usoro iwu ụtụ isi dị mfe.

peeji 4 SECTION 1. ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ebipụta nkọwa ihe onwunwe gị nke zuru ezu, site n'uche gị, karịa naanị idepụta ya?

Enweghị mgbe m gbara aka azụ n'ikwupụta ihe onwunwe m. Ekwenyere m na ndu-ndu nwere ibu ọrụ, na-adịghịkwa m onye a ga-achọta na ya adịghị arọ nke ọma banyere izi ezi. Nke ahụ bụ ọnọdụ m, ọ gaghịkwa agbanwe.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi belata ego a na-emefu n'ịgba gọọmentị?

M ga-eji omume duo ndu: agaghị m ebi ndụ okomoko mgbe ụmụ amaala na-ata ahụhụ. Anyị ga-ekpochapụ ebe ego ọchịchị na-efu efu n'ọchịchị na mmefu ego, tulegharịa ma malite imezinye Akụkọ Oronsaye n'ime ụbọchị 100 mbụ m, tinye oke doro anya n'ihu ọha banyere nhọpụta ndị ọchịchị na ndị omeiwu n'ọkwa ọ bụla, mee ka ọrụ ọha na eze bụrụ nke dijitalụ, ma belata njem gọọmentị na-akwụ ụgwọ nke na-abaghị uru. Ibelata ọnụahịa ọchịchị na-amalite n'elu, bụ́ na mụ onwe m na ndị otu m, ọ bụghị site n'nkwa efu nye ụmụ amaala.

peeji 4 SECTION 1. ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na a họpụtara gị, kedu ihe onwunwe gọọmenti ị ga-ere, gụnyere NNPCL, ụlọ ọrụ nchịkọta mmanụ ma ọ bụ ihe onwunwe ọkụ eletrik?

M na-ekwu mgbe niile na Naịjirịa kwesịrị imeghe njikwa gọọmentị n'akụrụngwa mbufe ikuku anyị (power transmission infrastructure) nye ụlọ ọrụ nke onwe ha, iji nweta ikuku na-adịghị akwụsị akwụsị. Banyere ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ, ekwenyere m na ọ gaara akara ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ mba anyị mma ma a ga-ere ha tupu e wee mezie ha, tupu nrụzi gbakwunye ụgwọ ma hapụ ha ka ha daba n'ime ụgwọ. Mbọ "mweghachi ndụ" ọhụrụ bụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ọ bụghị akụ na ụba doziri adozi, ya mere ọ bụrụ nkwekọrịta ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ ọ bụla, gụnyere nke ndị mmekọ si na mba ọzọ, nke na-emegharị ụdị arụmọrụ a dara ada kwesịrị ịkwụsị. Ebe m na-elekwasị anya bụ ịkwado mmepụta nke mba n'ime Dangote na ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ Naịjirịa ndị ọzọ iji gbasaa ikike ha na iso na asọmpi.

peeji 1 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji melite ọdịmma ndị ọrụ gọọmentị ma nyere aka ka ụgwọ ọnwa zuru ezigbo mkpa?

A nụla ekpere gị, ana m ekelekwa gị maka ya. Gbasara ọdịmma gị, nke a bụ ihe m kpebisiri ike ime. Aga m ebuli oke ego a ga-agbaso tax ka ndị na-enweta naanị ego ịdị ndụ ghara ịkwụ ụtụ isi, aga m ebelatakwa ụtụ isi ego ka ị nwee karịa nke bụ ezigbo nke gị iji mefuo. Aga m eweghachikwa mbupụta ego a kpebisiri ike, n'ihi na achọrọ m ka ụgwọ ọnwa nwee uru ọzọ, achọrọ m ka ezinụlọ jupụta nkata ha n'enweghị ịkpafu akpa ha. Nke a bụ otu anyị ga-esi gbajie ụdọ nke mmụba mmanụ ọkụ na-eme ka ụgwọ ụgbọ na nri rịgoo, wee mikpuo ụgwọ ọnwa gị karịa.

peeji 4 SECTION 1. ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iguzobe ebe ọzụzụ ọrụ aka maka ndị ntorobịa na-amaghị akwụkwọ nke ọma na Ugwu?

Daalụ nʼịgbasị ike nʼihe a, m na-anụkwa gị nke ọma banyere ụlọ ọzụzụ ọkachamara ọrụ aka.

Nke a bụ kpọmkwem ebe m kpebisiri ike ịga. Aga m ehibe ebe ọzụzụ ọkachamara ọrụ aka nke oge a n'akụkụ ọchịchị mpaghara niile, nke pụtara na Northu so n'atụmatụ a. N'akụkụ nke a, aga m ebido mmemme mmụta na nke ọrụ aka abụọ n'otu oge (dual-apprenticeship) ma mee ka asambodo ọkachamara mba niile guzosie ike n'otu ụkpụrụ, ka a na-anabata ma na-akwanyere ugo ọzụzụ ụmụ ntakịrị anyị na-amụchaghị akwụkwọ ahụ.

M na-ekwupụtakwa ọnọdụ mberede nʼagụmakwụkwọ ọkachamara na nke ọrụ aka. Nke a pụtara ịgbasawanye ebe ọzụzụ nkà ma mee ka ha dabara n'ihe ndị ụlọ ọrụ chọrọ n'ezie, ka a na-azụ ụmụ okorobịa maka ọrụ dị adị, ọ bụghị naanị asambodo. Aga m enye mgbazinye ego nke ụmụ akwụkwọ na nkwado ego ka ụmụ okorobịa Naịjirịa, ọbụlagodi ndị nke na-emechaghị agụmakwụkwọ kwụ ọtọ, nwee ike iru ọzụzụ a. Ebumnobi m bụkwa ijikọ ọzụzụ ọkachamara na nkuzi sekọndịrị n'onwe ya, iji mepụta ụzọ dị iche iche maka mmụta na ọrụ, karịa ịmanye okorobịa ọ bụla ịgbaso otu ụzọ warara.

Ọrụ a ga-abụ nke e ji ịgbanwe zuru oke usoro agụmakwụkwọ ọkachamara na nke ọrụ aka duo ya, n'ime mmekọrịta na ndị ndú ụlọ ọrụ, ka ihe a na-akụziri dabara n'ezigbo chọrọ ahịa ọrụ, na ụmụ okorobịa anyị adịghị ezube maka ọrụ ndị na-adịghị.

N'ime ụbọchị 100 mbụ m, aga m ekwupụta ọnọdụ mberede mba nile banyere ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ ma kpọkọta Mgbakọ Mba Dị Elu banyere Agụmakwụkwọ iji mepụta ma mejuputa atụmatụ omume doro anya. Nke a bụ otú anyị ga-esi malite ịgbanwe ihe maka ọha ndị dịka nke gị na Northu.

Ekpebikwara m ịgbasawanye nnweta ego doro anya nye ụmụ okorobịa ndị na-amalite azụmahịa na ndị ọkachamara aka, ma hibe mmemme ịnata ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ, ka ụmụ okorobịa a zụrụ n'ụlọ ọzụzụ ọkachamara ndị a nwee ike isi na ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'ọrụ aka, sitekwa n'enweghị ọrụ gaa n'imepụta ihe.

peeji 1 CANDIDATE-APPROVED ANSWER

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
A chọpụtara gị ka ị rịọrọ ma ọ bụ nata ego ngarị n'ikpe ngarị America ahụ?

Mba. Achọpụtara na onye omeiwu Kọngụresị nakọtara $100,000 ka ọ na-akpọ aha m n'etiti ihe ndị ọ na-eme, ndị uwe ojii America tinyekwara ngwá mmgekọrịta ekwentị ya aka n'ime ya ma nyochaa ya nke ọma. Ekpere ya ikpe, ma mandi ya n'ụlọ mkpọrọ, ma mmemme ikpe ahụ ewepụtaghị nchọpụta ọ bụla maọbụ mmata ikpe ọ bụla na-egosi na m rịọrọ, chọrọ, ma ọ bụ nata ego ahụ.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere i ji hapụ PDP sonye na APC?

Obi dị m mgbagwoju na PDP ajụ ikwado ime ọchịchị onye kwuo uche ya n'ime ya dị ka akụkụ nke iwu ya, nke mere m ji kewapụ onwe m na pati m nyere aka guzobe, sonye ndị ọganihu n'okpuru APC. Mgbe m furu nhọpụta onye isi ala nke APC nye Muhammadu Buhari, m kwetara mmeri ya na-adịghị atụfu oge. M wezigara akpachaa support m na mkpọsa ya, na-arụkọ ọrụ na ndị ọzọ bu ndị isi n'ime APC iji mezuo mmeri n'ime ntuli aka ahụ, support m maka ịga nke ọma ya gakwara n'ihu ruo ogologo oge mgbe nhọpụta ahụ gasịrị.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị jeziri ozi n'ime ọchịchị ndị agha Naịjirịa ọ bụla?

Mba, m jụrụ mgbe niile ije ozi n'ime ndị ọchịchị ndị agha nke Naịjirịa. Kama nke ahụ, m gbasoro ọrụ m n'ọrụ gọọmentị na nke onwe onye, ụzọ nke, mgbe oge gara, mere ka a họpụta m ugboro abụọ dị ka Osote Onyeisi Ala nke Naịjirịa.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere i ji hichapụ tweet gị banyere ogbugbu Deborah Samuel?

Ekwenyeghị m n'ikpe ọhịa n'ụdị ọ bụla. Amaghị m banyere igbu ọchụ ahụ mgbe ndị ọrụ m bu ụzọ bipụta ya n'akaụntụ m, ma ọtụtụ oku mere ka m mata na akụkọ a na-akpali nsogbu nchekwa. Ọ dị m mkpa ka m belata ohere mbibi nchekwa, ya mere m nyere ndị ọrụ m iwu ka ha wepụ post ahụ. Ọ bụghị n'ihi ihe egwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị ọ bụla ka e ji wepụ ya.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ị na-anọgide na-achọ oche president, ọ bụ ọchịchọ nke onwe gị na-akwọ ya ma ọ bụ ọrụ maka mba?

Agwala m ya ọtụtụ ugboro na mmasị m inwe ịbụ onye isi ala Naịjirịa bụ ijere mba a ozi. Naịjirịa enyela m ọtụtụ ohere iji bụrụ onye m bụ taa. Ọ bụrụ na Chineke enyela m amara ịkwughachite uru ndị a nye mba a, gịnị kpatara m ga-eji zere oku ọrụ ahụ? Ọ bụrụ na ndị isi ala ndị ọzọ anyị nwetụrụla nyere ọkachamma ndu nduzi, agaara m ewezuga ọchịchọ a. Ma apụghị m, n'obi dị ọcha, ikpebi iwezuga ọchịchọ m mgbe m maara na enwere m echiche ka mma iji duzie mba a. Ọ bụrụ na mmasị m bụ ihe uru nke onwe m, agaara m na-akwado ndị iro m n'afọ ndị a niile. Mkpebi dị otú ahụ agaghị adị mma nye Naịjirịa. Anọ m n'asọmpi a na-aga n'ihu ijere mba a ozi.

Why are you still seeking the presidency after several attempts and what do you say to Nigerians who believe it is driven by personal ambition rather than national service?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ime ka mmefu ego gọọmentị nwee aziza ọha?

Ekpebisiri m ike ihụ na naira ọ bụla a na-emefu na-eweta mmetụta n'ezie na ndụ gị. Ọ bụ n'ihi ya ka m ga-eme ka iwu gafee nke ga-achọ ka gọọmentị etiti, nke steeti, na nke mpaghara bipụta akụkọ ego a nwetara na nke e mefuru kwa kọata. Otu a ka anyị ga-esi melite nghọta n'ime gọọmentị gbasara mmefu ego, ka ị wee hụ otu e si eji ego ọha. Tụkwasị na ya, Ask Atiku Abubakar ga-aghọ Presidential Promise Tracker, nke ga-enye ndị Naịjirịa ụzọ doro anya isoro nkwa gọọmentị kwuru, na-eso ọganihu nkwa ndị ahụ, ma hụkwa otu e si eji ego ọha. Ndị Naịjirịa ga-enwe ike isoro projekti, mmefu ego na nyeaka ọrụ, ka gọọmentị nwee aziza nye ndị mmadụ.

peeji 4 SECTION 1. ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ọnọdụ gị banyere ndị agha, gịnịkwa ka ị ga-eme iji melite ọdịmma na nkwado ha?

Ka m kọwaa ya nke ọma: ekwuola m na anyị aghaghị ichekwube nke ọma maka ụmụ nwoke na ụmụ nwanyị ndị na-etinye ndụ ha n'ihe ize ndụ n'ihi anyị, m na-asọpụrụkwa ihe àjà nke ezinụlọ ndị nwụrụ anwụ na nke ndị niile nọ na Ndị Agha. Ekwuola m na ọ bụrụ na m bụ Onyeisi Ala, m ga-enye iwu ka ndị agha jide ọnọdụ Steeti Borno, ma ọ bụ steeti ọ bụla nọ n'okpuru mwakpo ndị na-apụnara mmadụ ihe ike ma ọ bụ ndị otu agha, ruo mgbe e sachapụrụ ógbè ndị ahụ. Nke a bụ otú m si ele ndị agha anyị anya, dị ka ndị ọrụ ha kwesiri ịnata nkwado anyị zuru oke, ọ bụghị ileghara anya.

Why are you still seeking the presidency after several attempts and what do you say to Nigerians who believe it is driven by personal ambition rather than national service?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ụdị onyeisi ala wee ị ga-abụ, gịnịkwa ka ị guzosiri ike n'ebe ọ dị?

Anụrụ m ka ị na-ajụ ụdị onyeisi ala m ga-abụ, ya mere ka m gwa gị ihe m guzosiri ike na ya.

Ekwenyere m na ndú ọchịchị na ime nwa amaala na-arụsi ọrụ ike dị mkpa n'ihi na ha bụ otú anyị si arụkọ ọrụ ọnụ iji wulite obodo na-arụ ọrụ maka ndị niile bi n'ime ya. Obodo anyị karịrị onye ọ bụla n'ime anyị, oguzo ya n'ụwa na-emetụta akara aka ndị niile sitere na ya ma ọ bụ bie n'ime ya. Dị ka onye nduzi, ahụrụ m ya dị ka ọrụ m ịkwalite ọdịmma ndị anyị niile na nke obodo ahụ.

Nkwenye ahụ sitere n'ahụmahụ. Ọgbọ m rụsiri ọrụ ike iji weghachi ndị agha n'ebe obibi ha ma chebe ikike gị ịhọpụta na iguzobe ọchịchị ị kwadoro maka onwe gị, nke a tọrọ ntọala ma na-achịkwa ya n'iwu, dabeere n'usoro iwu nke sitere na ya naanị ndu ọchịchị na gọọmenti na Naịjirịa na-enweta ikike ha.

Ekpebikwara m iji hụ ka ọchịchị onye kwuo uche anyị na-arụ ọrụ nke ọma karịa maka unu. Akwaala m ka onye isi ndorondoro ịbụ Onyeisi Ala nweta 50% gbakwunyere 1 nke votu ziri ezi a tụrụ, ma ọ bụrụ na nke a adịghị eme, ka e mee mgbaba azụmazụ n'etiti ndị abụọ kacha nweta votu, ka e nwee ikike ọha mmadụ ziri ezi. Akwaala m ka e nwe otu oge afọ isii maka Onyeisi Ala, nke a ga na-atụgharị n'etiti mpaghara geopoliitik isii, iji belata ọchịchọ ndị bu ọchịchị ugbu a na nduru ihe na-ewepụ uche n'ịchị obodo, yana ikwalite nhata na ịdị n'otu nke mba, ka ọ ghara ịdị mpaghara ndị gbakọọ aka iwepụ ndị ọzọ na nọchite onyeisi ala.

Ana m ewere ya kpọrọ ihe otú e si eme ka Naịjirịa nọchite anya ya n'elu ụwa. Agbarala m mbọ ikwusi na mmetụta mba Naịjirịa n'ihe omume mba ụwa, uru akụ na ụba ya, na aha ọma ya n'ụwa ekwesịghị idina n'okpuru ihe mmehie onye ọ bụla, nakwa na ndị Naịjirịa kwesịrị inweta azịza na ịza ajụjụ, ọ bụghị ịgba nkịtị na ịgbanahụ ihe, mgbe ọ bụ maka otú esi elekọta oguzo obodo anyị n'mba ofesi.

Why are you still seeking the presidency after several attempts and what do you say to Nigerians who believe it is driven by personal ambition rather than national service?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere banyere nyocha Senate US gbasara ego gị?

Kọmitii Senet ahụ abụghị ebubo megide m ma ọlị. Senet Amerịka lekọtara anya n'ego ndị dị elu nke si mba ọzọ na-aba n'ime United States, bụ nke e tinyere n'akaụntụ ndị bụ nke onye bụbu nwunye m, Jennifer Douglas. Ndị a bụ ego ziri ezi si na nchekwa aka (trusteeship), nke e bu n'obi maka ndebanye aha American University of Nigeria, nke a na-ahazi n'oge ahụ. N'ihi na m nọ n'ọkwa ọrụ gọọmentị n'oge ahụ, ego ahụ si n'ụlọ ọrụ ndị jidere akụ m dịka ndị nlekọta aka (trustees) bata. Nnyocha ahụ ewepụtaghị ebubo iwu ọbụla a kwadoro ma ọ bụ ikpe ọmụma n'ụlọikpe ọbụla dị na US ma ọ bụ ebe ọzọ ọbụla.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị meela iji nyere ndị ime ihe ike Boko Haram metụtara aka?

Ejirila m guzorịta na ndị metụtara ime ihe ike nke Boko Haram. Na Mee 2018, enyere m onyinye naịra 10,000,000 maka ụgwọ ọgwụgwọ nke ndị gbara égbè gbasara na Mubi, na akụkụ ugwu ọwụwa anyanwụ. Enyeremkwaala m aka n'ụzọ mgbe niile maka nde ndị a chụpụrụ n'ụlọ ha n'ihi Boko Haram na mpaghara ahụ.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị meela iji kwado agụmakwụkwọ na nlekọta ahụike maka ụmụ Naịjirịa?

Ewuola ihe ruru ọtụtụ narị ụlọ akwụkwọ na mosk n'ofe obodo m. Ana m enye nkwado ego agụmakwụkwọ (scholarships) mgbe niile nye ụmụ akwụkwọ Naịjirịa ka ha mụọ ihe n'ime obodo na mba ofesi, ma na-akwụ ụgwọ ọrụ ahụike maka ndị ogbenye Naịjirịa na-enweghị ike ịkwụ ụgwọ ha n'onwe ha.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara ndị Nigeria kwesịrị ịhọrọ onye ndú nwere ahụmahụ, nke tozuru okè, kama onye ndị na-eme mbọ na-eme afọ?

Enwere m ahụmahụ n'ịduzi obodo na iweghachi ume n'ime akụ na ụba anyị na-ewekwa iche maka ichebe obodo. Ndị ahụ bụ okwu abụọ dị mkpa nke ndị Naịjirịa na-elekọta anya. Iwu obodo kwadoro afọ 4 n'otu oge. Oge nke abụọ abụghị ihe e kwesịrị ịnata na mberede.

Why should Nigerians choose a long-serving politician of your age rather than give a younger generation the opportunity to lead, and will you commit to serving only one term if elected?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi gbasaa inweta ịntanetị n'ofe mba a?

M ga-ele ọrụ ngwaanyụ dijitalụ anya dịka ọrụ ọha mmadụ bụ isi, ka ndị Naijiria ọzọ wee nwee ike isonye n'akụ na ụba taa, mepụta ọrụ, na inweta ohere ndị dị. Nke a pụtara ịgbatị ohere ịntanetị n'ofe mba ahụ na iwebata Amụma Ọkọlọtọ Smart City, ka e wuo ọrụ ọhụrụ ọ bụla ka ọ dị njikere maka faịba na nchekwa. Ojiji ịntanetị ekwesịghị ịbụ ihe ihü naanị ndị ole na ole nwere; ọ bụ akụrụngwa obodo ọ bụla chọrọ.

peeji 5 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji belata ọnụ ahịa data?

Aga m emeso data dịka ihe owuwu ndị dị oke mkpa, ọ bụghị ihe ọmarịcha, ka ị nwee ike ịmụ ihe, rụọ ọrụ, ma jikọọ ọnụ n'enweghị ọnụ ahịa ga-akpafu gị. Aga m eso ndị na-eweta ọrụ telecom rụọ ọrụ iji belata ọnụ ahịa data site na asọmpi, ịkọwa ọnụ ahịa n'ụzọ doro anya, na mgbanwe iwu na-achịkwa. Aga m enyekwa gburugburu kwesịrị ekwesị maka ihe owuwu ịntanetị, iji belata ọnụ ahịa ma kwalite nnweta n'ógbè obodo na n'ime ime obodo.

peeji 5 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị maka ndị ọrụ nwere ike ịtụfu ọrụ ha n'ihi AI?

Ana m aghọta mbibi ọrụ nke AI na-ebute dịka ihe kacha mkpa n'akụrụngwa akụ na ụba na ọrụ nke mba. Ekpebisiri m ike ịkwadebe ndị Naịjirịa maka oge AI site n'inye ndị ọrụ mmụta ọhụrụ na ịhazi nchebe maka ndị ahụ dị n'ihe ize ndụ ịfụ ọrụ ha. Nke a gụnyere imalite nnukwu mmemme nzụlite na mmelite nka nke lekwasịrị anya na nka dijitalụ, nka teknụzụ, na nka dabara adaba maka ọdịnihu.

peeji 5 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpọmkwem mere $16 billion e kenyere maka ọkụ eletrik n'oge m bụ onye osote onye isi ala?

Eworo m onwe m pụọ n'ọrụ ikwụnye mgbanwe n'ọrụ ikpeziri ọrụ ọkwa ọkụ eletrik n'oge ọrụ m niile, n'ihi ọdịiche dị n'etiti mụ na Onye isi ala Obasanjo gbasara ụzọ e si eme mmefu ego n'ihe owuwu ọkụ eletrik, ya ebe ọ họrọ ihe owuwu gas e wepụtara n'otu ebe ka m na-ekwenye na atụmatụ ọkụ eletrik dị iche iche. N'ihi ọdịiche ahụ, abụghị m onye so n'mgbakọrịta Mabilla/Sunrise Power, ọ gaghị ekwe omume ka m onwe m nye ọrụ ahụ ọ bụla. Gbasara okwu Kọmiti Senate, ego ndị e gosipụtara batara n'akaụntụ nwunye m mbụ bụ Jennifer Douglas bụ ego ziri ezi ndị jikọtara na ndebanye aha American University of Nigeria, ọ bụghị ebubo megide m.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji melite nnweta broadband na njikọ dijitalụ n'ofe mba ahụ?

Anụla m gị, achọkwa m ka ị mara na idozi nke a bụ akụkụ nke m kwadoro onwe m ime.

Ahụrụ m broadband na njikọ dijitalụ dị ka akụrụngwa mba dị mkpa, ọ bụghị ihe oriri. Nwata Naịjirịa nọ na Gombe, Uyo, Sokoto, Enugu ma ọ bụ Yenagoa kwesịrị inwe ohere yiri nke onye nọ na Lagos ma ọ bụ Abuja inwe iji sonye n'akụ na ụba dijitalụ. Nke ahụ pụtara na ebe ọ bụla saịtị gị dị, ekwesịghị ka e mechie gị ụzọ site n'akụ na ụba dijitalụ n'ihi ebe i bi.

Ekwekwa m na teknụzụ kwesịrị ime ka ihe dị mfe, dị ngwa ngwa, na pụta ìhè nye ụmụ amaala, ọ bụghị ịgbakwunye akụkụ ọzọ nke ụlọ ọrụ gọọmentị ị ga-agbasi mbọ ike ịgafe. Nke ahụ bụ ọkọlọtọ m kpebisiri ike iwulite n'ebe ahụ: Naịjirịa ebe gọọmentị na njikọ na-arụ ọrụ n'ezie nye gị, n'agbanyeghị ebe ị nọ.

peeji 5 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka gị onwe gị meela iji kwado agụmakwụkwọ na Naịjirịa?

Mụ onwe m nwere ọchịchọ siri ike n'ihe gbasara mmụta, na ihe mkpatara m kacha ukwuu bụ American University of Nigeria dị na Yola, nke m hiwere site n'enyemaka na mkparịta ụka American University dị na Washington, DC. Naanị n'ime afọ iri na atọ, ọ sitela n'ala tọgbọrọ chakoo too bụrụ ụlọ akwụkwọ nwere ụmụ akwụkwọ 1,500 nwere ndị nkuzi si mba 40, nke a na-amata dị ka "Development University" mbụ nke Afrịka. Ọ natakwara ihe nrite si aka American Library Association maka e-library ya, ọ bụkwa naanị mahadum ụdị American dị n'ebe ndịda Sahara. Ewepụtakwara m Professorial Chair na Oxford University iji kwalite ọmụmụ ihe gbasara Akụkọ Ihe Mere Eme nke Afrịka.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu nzaghachi gị banyere ebubo nrụrụ aka gbasara Ọrụ Ike Mabilla?

Ụlọikpe mere nyocha gbasara nke a ahụghị na m rịọrọ maọbụ kwurịta okwu banyere ego nrụrụ aka ọ bụla. N'oge m nọ n'ọchịchị, ewepụrụ m onwe m na kọntraụkụ ọrụ ike niile n'ihi ọdịiche nọ n'ụzọ anyị si eche echiche: Ekwenyere m na atụmatụ ọdịiche iche maka akụrụngwa ike, ebe Onyeisi Ala Obasanjo chọrọ usoro jikọtara n'otu ebe nke gas na-akwado. N'ihi na m sitere n'azụ n'mkparịta ụka ndị ahụ, agaraghị m enwe ike inye naanị m onwe m kọntraụkụ Ọrụ Ike Mabilla.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara nghọta na-adịghị n'etiti gị na Onye isi ala Olusegun Obasanjo, oleekwa otú ị si azaghachi nkatọ ya?

Enwere ọtụtụ echiche ndị edemede gbasara mmekọrịta ọrụ dị n'etiti mụ na Onye Isi Ala Obasanjo. Ekwenyere m na obodo anyị agafeelarị akụkụ ndị ahụ na mgbasa okwu ndị ahụ. Okwu ndị dị n'ihu obodo anyị dị oke egwu karịa okwu nkeonwe dị n'etiti mmadụ abụọ. O doro anya na ọchịchị m nwere ohere ịchị dịka onye osote onyeisi ala Obasanjo bụ oge kacha mma n'ndu ndu ochichi nke obodo anyị dị ukwuu.

Why did you fall out with President Olusegun Obasanjo and did that political conflict harm the government and how do you respond to his subsequent criticism of you?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka steeti dị iche iche ga-esi rụkọọ ọrụ ọnụ maka mmepe n'okpuru atụmatụ gị?

Aga m akwalite mmekorịta bara uru n'etiti steeti dị iche iche - ijikọta amụma, ịchịkọta akụrụngwa, na ime ọrụ akụrụngwa na akụ na ụba ọnụ n'ọnụ n'ọtụtụ, ka anyị wee meghee uru mpaghara niile ga-eketa. Nke a pụtara ikwe ka steeti dị iche iche na-etinye ego ọnụ n'ọnụ n'ihe owuwu mpaghara dị ka ọkụ eletrik, okporo ụzọ, na usoro ụgbọ oloko. Ọ pụtara ijikọta steeti dị iche iche ka ha ghọọ mpaghara ọrụ ugbo jikọrọ ọnụ nwere usoro nhazi, nchekwa, na mbupụ e kekọrọ. Ọ bụkwa imepụta ụzọ njem ntụrụndụ jikọrọ ọnụ n'etiti steeti dị iche iche nwere akụrụngwa, ebubata aha, na mgbasa ozi mba ụwa e kekọrọ.

peeji 5 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ mmekọrịta gị na Obasanjo, gịnịkwa mere i ji na-aga n'ihu na-achọ ọchịchị onyeisi ala?

Banyere ajụjụ gị gbasara Onye-isi-ala Obasanjo, ekwenyere m na obodo anyị agafeela nkọwa dị iche iche na mgbagha ndị metụtara mmekọrịta ahụ. Agaghị m emeghachi esemokwu nke nchịkọta akụkọ gbasara ya. Ihe dị mkpa karịa bụ nke a: ọchịchị m nwere ohere ijere ya ozi dị ka onye osote ya bụ n'enweghị arụrịta ụka oge kacha mma n'akụkọ ndu ọchịchị obodo anyị, ndịkpa nsogbu Naịjirịa na-eche ihu taa dịkwa oke mkpa karịa okwu nkeonwe dị n'etiti mmadụ abụọ.

Gbasara ihe mere m ji anọgide na-asọ mpi a, mmasị m n'ịsọmpi a adịghị adị maka ọchịchọ nkeonwe, kama ọ bụ maka ije ozi. Naịjirịa enyela m ọtụtụ ohere ịbụ onye m bụ taa, ekwenyekwara m na enwere m echiche ka mma iweta n'iduzi obodo a. Ọ bụrụ na ndị isi ala ọzọ nwere

Why did you fall out with President Olusegun Obasanjo and did that political conflict harm the government and how do you respond to his subsequent criticism of you?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị na-enyere ụmụ akwụkwọ aka ịkwụ ụgwọ agụmakwụkwọ mahadum?

Site m n'onwe m na-etinye aka ozugbo, ana m enye mkpado ego nke pasent 60 maka ụmụ akwụkwọ na Mahadum American nke Nigeria. Nke a na-enye ma ụmụ ndị ọgaranya ma ụmụ ndị ogbenye ohere inweta agụmakwụkwọ ọkwa ụwa, ọ na-emepekwa ụzọ maka ụmụaka e nyere onyinye pụrụ iche n'agbanyeghị ebe ha si. Ọbụna ụmụaka na-adịghị ike nchebe, gụnyere ụmụ agbọghọ Chibok ndị gbapụrụ n'aka ndị otu Boko Haram jidere ha, achọtala ebe ha nọ n'ụlọ akwụkwọ a.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị mewo iji nyere ụmụ agbọghọ Chibok bụ ndị gbanarịrị Boko Haram aka?

Ụmụ agbọghọ Chibok ndị gbapụrụ n'aka ndị Boko Haram adọtawo ebe obibi n'akwụkwọ mahadum nke American University of Nigeria na-arụ ọrụ, bụ́ mahadum ebe m na-enye nkwado ego ruru pasent 60 ka ụmụ akwụkwọ, ma ha bụ ọgaranya ma ha bụ ogbenye, nwee ohere ịnweta agụmakwụkwọ ọkwa ụwa.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị mewo iji kwalite udo n'Ebe Ugwu Ọwụwa Anyanwụ?

Site m kwuru ka e mee ya, Mahadum Amerika dị na Naịjirịa guzobere Adamawa Peace Initiative iji kwalite ịdị n'otu, ndidi na ibi n'udo nke ọma na mpaghara Ugwu Ọwụwa Anyanwụ Naịjirịa. Ọ na-arụ ọrụ dị ka ụzọ maka ịkwalite na ịhụ na udo na-adịgide na Adamawa State na mpaghara Ugwu Ọwụwa Anyanwụ dị iche iche, a na-ahụkwa ya ugbu a dị ka ụkpụrụ kwesịrị ịgbaso maka ịdozi esemokwu n'obodo ndị nwere ọtụtụ okpukpe dị iche iche.

peeji 1 PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ dịla mgbe a mara gị ikpe ikpe na ị naratara ngarị n'ikpe arbitration ahụ ndị mmadụ na-ekwu okwu ya?

Mba. Ụlọikpe Arbitration Mba na Mba lere ihe akaebe ahụ anya ma hụghị ihe ọbụla mere ha ga-eji kpọọ m ka m gba akaebe n'iyi, n'ihi na enyeghị m aka na ya ma ọlị. N500,000 ahụ a na-ekwukarị maka ya ka a kọwaghị mgbe ọbụla dị ka ngarị, ọbụladị site n'aka Mr. Leno Akinsanya onye zigara ya. Mbugharị ego ahụ enweghị ihe o metụtara ọrụ a na-ekwu okwu banyere ya.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara i ji na-aga n'etiti ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị, o doro anya na ebumnuche ndị a bụ iwu kama ọdịmma nke onwe gị?

Ná mpaghara nke omume, mpaghara ndọrọ ndọrọ ọchịchị bụ ụgbọ maka ịgba ọsọ ịnweta ọkwa ọchịchị na demokrasi nke sistemu otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Nke ahụ bụ ebumnuche bụ isi nke mpaghara ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ọ dị mwute na demokrasi anyị na Naịjirịa akarabeghị eru n'ọnụ ọgụgụ ebe onye ọ bụla ghọrọ onyeisi ala ga-anọkwa n'okpuru ike kachasị elu nke mpaghara ahụ. Mgbe ọtụtụ, onyeisi ala na-ejide ihe ndị niile dị na mpaghara na-achị achị wee na-emechikwa ohere nnọchianya iche uche n'ime mpaghara, hapụ enweghị ohere maka ihe anyị na-akpọ demokrasi n'ime mpaghara. N'ọnọdụ ndị dị otú ahụ, ọ na-aghọ ihe na-agaghị ekwe omume maka m ịnọgide na mpaghara ahụ ebe m ma nke ọma na mpaghara ahụ aghọọla ọchịchị aka ike nke otu onye. Anaghị m egwuri egwuri ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke "ee" na-asị ee. Ekwenyere m na ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke asọmpi dị n'ime ya.

Why have you moved between political parties several times, and why should Nigerians see those moves as a matter of principle rather than political convenience or personal ambition?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi nyere ụlọ ọrụ azụmahịa aka ibelata ego ha na-emefu ma na-asọ mpi nke ọma?

Aga m emepụta Iwu Nhazi Ụlọ Ọrụ Ime Ihe n'Otu (Industrial Clustering Policy) na Mpaghara Akụ na Ụba Pụrụ Iche (Special Economic Zones), ka ụlọ ọrụ ime ihe nwee ike iketa akụrụngwa, ruo ahịa mba ọzọ n'ụzọ dị mfe karị, belata ọnụ ahịa ime azụmahịa ma melite asọmpi.Aga m ewulite atụmatụ ime ihe n'otu nke mpaghara nke na-eji ike dị n'akụkụ dị iche iche nke Naịjirịa, ma nabata na mee ka ụdị Industry Champion (Ndị Isi n'Ụlọ Ọrụ) baa ụba n'ọkwa mba, mpaghara, na steeti.

peeji 6 1.1. MACROECONOMIC STABILITY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ịkwado ụlọ ọrụ ọhụrụ na nchepụta ọhụrụ na Nigeria?

Aga m eme ka usoro mmepe ihe ọhụrụ (innovation ecosystem) Naịjirịa sie ike site n'ịkwado ụlọ ọrụ ọhụrụ na azụmahịa nke na-achọ ịba ụba. Nke a gụnyere inye onyinye maka nchọpụta na mmepe (research and development grants), ebe nkwalite azụmahịa ọhụrụ (incubators), na ikpo okwu maka mbupụ (export platforms) iji nyere azụmahịa Naịjirịa aka ito na iso asọmpi n'ụwa niile.

peeji 6 1.1. MACROECONOMIC STABILITY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi jikwaa akụ na ụba iji mee ka ọnụ ahịa na ụgwọ dị n'okpuru nchịkwa?

Aga m achụso njikwa akụ na ụba nke na-elekọta ego nke ọma, nke doro anya, nke lekwasịrị anya n'ọdịnaya ndị mmadụ, nke ga-eme ka ọnụahịa gbanwee ghara ịdabali adaba, na-ejikwa ụgwọ mba anyị ji n'ụzọ ziri ezi, ma na-akwado uto na-adigide adigide na-enweghị itinye gị n'ihe isi ike na-abaghị uru. Anyị ga-ebelata ọnụ ego ọchịchị na-efu, belata mmefu akpa efu, tugharịakwa uche na mmejuputa Akụkọ Oronsaye n'ime ụbọchị 100 mbụ anyị. Mgbanwe ndị a ga-ejikọta ya na atụmatụ doro anya na nkwado n'ezie nye ndị ahụ a hapụrụ aka n'ihe metụtara ha karịa, ka ọ ghara ịdị na onye ọ bụla a ga-ahapụ, ebe anyị ga na-eweghachi ntụkwasị obi na akụ na ụba Naịjirịa.

peeji 6 1.1. MACROECONOMIC STABILITY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị iji belata ọnụ ahịa ndụ ma mee ka ị nakọrịa gaa n'ihu ọzọ na Naịjirịa dum, gụnyere Ebe Ugwu?

Atụmatụ m iji dozie ọnụ ahịa ndụ na iweghachi ganihe ụlọ ọrụ mmepụta ihe gbasara akụkụ Naịjirịa niile, gụnyere Ebe Ugwu. Banyere ọnụ ahịa nri, aga m akwali mkpokwuwe mmepụta ngwaahịa ndị bụ isi nri dịka osikapa, agwa, na garri ozugbo site n'ikewapụ ụtụ mbubata maka akụrụngwa ọrụ ugbo, iwetazi ọba ozuzu ọka mba niile iji na-achịkwa ọnụ ahịa n'oge ụkọ, na ibelata ọnụ ahịa njem site na inye enyemaka ego na-

peeji 6 1.1. MACROECONOMIC STABILITY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịzi bụ atụmatụ gị iji nyere ndị na-eto eto aka ịmalite azụmahịa?

Aga m guzobe Ego Nkwalite Akụ na Ụba na Ego Ntinye maka Ọkọlọtọ Mmalite nke ruru $10 billion n'ime iri ụbọchị atọ na iri itoolu mbụ (100) m n'ọchịchị. Ego a ga-eji nyere aka n'ịkwado azụmahịa ndị ụmụ okorobịa na-edu, na-enye ndị na-ebu ụzọ n'azụmahịa obere ego ha chọrọ iji wuo ma too ihe ha na-eme. Ekpebikwala m ịgbanwe mmemme ndị ụmụ okorobịa dịka N-Power ka ha ghọọ ebe a na-azụlite azụmahịa dị usoro, ka ha wee na-eme ihe karịrị ịnye naanị enyemaka nwa oge.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ụlọ ọrụ ọ bụla ga-enweta uru ọ bụla maka ịgbaba ndị gụsịrị akwụkwọ ọhụrụ n'ọrụ?

Ee. M ga-enye ihe mgbanye ụtụ isi nye ụlọ ọrụ nke onwe ha nke na-ewere ndị gụsịrị akwụkwọ ọhụrụ ọrụ. Nke a bụ akụkụ nke atụmatụ sara mbara nke gụnyere $10 billion Economic Stimulus and Startup Financing Fund n'ime ụbọchị 100 mbụ m, nke e bupụtara iji kwado ndị na-eto eto na-abata n'ọrụ na ndị na-ewulite ụlọ ọrụ nke ha.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-emeso mmemme ndị dị ka N-Power n'okpuru ọchịchị gị?

Aga m agbanwe mmemme ndị na-eto eto dị ka N-Power ka ọ bụrụ ebe a haziri iche maka ịzụlite ụlọ ọrụ mbido. Nke a bụ akụkụ nke atụmatụ m iji hiwe Ego Nkwalite Akụ na Ego na Ụlọ Akụ Nkwado Mbido Ụlọ Ọrụ nke dollar $10 billion n'ime ụbọchị 100 mbụ m n'ọchịchị, nke ga-akwadokwa ụlọ ọrụ ndị ntorobịa na-edu, ma nye ụlọ ọrụ ndị na-ewe ndị gụsịrị akwụkwọ ọhụrụ ọrụ ohere mgbake ụtụ isi.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ụdị aha nrite omenala e nyeworo gị?

A họpụtara m ka Turaki Adamawa na 1982. N'ime afọ ndị gara aga, ụlọ ọrụ ọdịnala n'akụkụ mpaghara ndọrọndọrọ ọchịchị isii nke Naịjirịa esorokwaala soro m na-enye m ọtụtụ aha eze. Ndị a gụnyere Zege Mule U Tiv, nke mba Tiv nyere na 2001; Sardauna of Ganye; Maiyedero of Lagos; Ekwueme of Anambra; Atayese of Ijeshaland; Zanna Zantaelma of Borno; Zanna Kawaskima of Yobe; Shettima of Biu; Suka of Ogoniland; Baagbile of Oke Ona Egba, Egbaland; Omekaojuora of Igbuzo; Otun Balogun of Mopaland; Nwanne Di na Mba of Ngor-Okpala; na Enyioha Ndigbo.

Na June 2017, e buliri m elu bụrụ Waziri Adamawa. Aha Turaki Adamawa, nke m jidere kemgbe 1982, ka e mesịrị nye nwa m nwoke, Aliyu.

peeji 1 Honours

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị natụlarị akara ugo mmụta sitere na mahadum Naịjirịa?

E nyere m doctorate ugwu site na Mahadum Maiduguri, Mahadum Calabar, Mahadum Igbinedion dị na Okada, Mahadum Teknụzụ nke Federal dị na Yola, Mahadum Imo State dị na Owerri, Mahadum Bayero dị na Kano, na Mahadum Federal nke Akụrụngwa Mmanụ Ngwọ dị na Effurun.

peeji 1 Honours

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
A matala gị n'ụwa niile maka ọrụ gị?

Ee. Na 2011, National Peace Corps Association nke United States mere ka m bụrụ onye mbụ natara Harris Wofford Global Citizen Award ya, maka onyinye m nyere na-akpalite ọchịchị onye kwuo uche ya na mmụta elu na Africa. Nkwupụta ha kwuru na ọ dịghị onye ahịa nkeonwe ọ bụla na Africa rụrụ ọrụ ike karịa n'ihi ọchịchị onye kwuo uche ya ma ọ bụ tinye aka karịa na mmụta elu.

Abụkwa m Foundation Fellow nke St Antony's College, University of Oxford.

Na June 2013, Geneva School of Diplomacy and International Relations nke dị na Switzerland nyere m nzere ugo nke Doctor of International Relations (honoris causa).

peeji 1 Honours

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara i ji na-asọ mpi mgbe ọtụtụ ndị kwenyere na ọ bụ oge nke Ndịda, i kwerekwa n'usoro ntụgharị ike?

Echiche nke mgbanwe ike bụ isiokwu mụmụahịa n'oge Ogbako Iwu Obodo nke 1995, nke m so bụrụ onye otu, tinyere ndị ọzọ a ma ama n'ime ndị Naịjirịa, gụnyere nwannụnụ Dr. Alex Ekwueme nke nwụrụ anwụ. Ekwetaghị m n'ntụziaka Dr. Ekwueme nke na-asị na e kwesịrị inye ngalaba mpaghara isii ahụ nnabata n'iwu obodo a na-achọ ịhazi. Usoro ime ka ọchịchị onye kwuo uche ya dịrị bụ echiche dị ndụ, na mgbe m lere anya n'ahụmahụ anyị ruo ugbu a na enweghị nhata n'ịtụgharị ike ọchịchị site n'afọ 1999 ruo taa, ekwenyere m na anyị kwesịrị inye echiche nke ọchịchị onye isi ala na-atụgharị azụmaahịa iwu. Enwere ngalaba atọ, nke ọ bụla si n'Ebe Ugwu na Ebe Ndịda, na ruo ugbu a, otu nnukwu ngalaba si n'otu ebe ọ bụla enwetaala uru site n'ụkpụrụ nkewa mpaghara. Yabụ, enweghị nhata ahụ na-akọwa onwe ya, ọ bụkwa akụkụ nke okwu anyị ga-elegharịrịzi anya n'ime mbọ anyị na-agba iji hazigharịa obodo a. Mkpebi m isoro n'asọmpi afọ 2027 dabeere karịsịa na ọdịda jọgburu onwe ya nke gọọmentị Bola Tinubu. Nke a bụ gọọmentị webatara nsogbu ọnụ ahịa ndụ kachasị njọ e nwetụbeghị. Ndị Naịjirịa na-adọgbu onwe ha ịdị ndụ ma ụlọ ọrụ azụmaahịa na-emechi n'ọnụọgụ a na-ahụtụbeghị mbụ. Ọchịchị onye kwuo uche ya anyị agaghị erughị n'eziokwu ya ma ọ bụrụ na a maghachighị iru ihe ihere nke gọọmentị Tinubu bu ụzọ. Enwere m atụmatụ ka mma iji kwalite akụ na ụba site na amụma e debere kpọmkwem iji weghachi ume n'akụ na ụba ma mee ka ndụ dị mfe ịkwụ ụgwọ ọzọ nye ndị Naịjirịa.

Why are you running when many people believe that it is the turn of the South and do you believe in the power rotation principle?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi belata ọnụahịa na-arịgo elu n'enweghị imerụ azụmahịa ahụhụ?

M ga-eleba anya n'isi mkpa ndị na-akpata mmụba ọnụahịa, karịsịa ihe gbasara inye nri, njem ngwongwo, na mkpagbu ego, kama ịdabere naanị na amụma ego mgbochi nke na-eme ka akụ na ụba dị ngwa ngwa. Akụkụ nke a pụtara ịgbasa inye nri site n'ịkawanye mmepụta ihe ọrụ ugbo, sistemụ nchekwa, na nkesa doziri nke ọma, ka anyị belata mmụba ọnụahịa nke nri na-akpata. N'ụzọ dị otú a, anyị ga-echebe ezinụlọ gị na azụmahịa gị ka anyị na-eweda ọnụahịa n'okpuru nchịkwa.

peeji 6 1.1. MACROECONOMIC STABILITY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi dozie ebubo nrụrụ aka, nsogbu ntụkwasị obi dị n'etiti Ugwu na Ndịda, okpomọkụ 2023 PDP, na nkwado adịghị ike enyere ndị na-eto eto?

Ị kpaliri ezi okwu, ka m kwuo ihe m guzosiri na ya. Gbasara ntụkwasị obi, emeela m ezigbo ihe mgbasa iji chebe ntughari ike, site n'iwepụ onwe m n'afọ 1993 maka Chief MKO Abiola na ịjụ n'afọ 2003 iwepụta onwe m imegide Onye Isi Ala Obasanjo, n'ihi na ekwenyesiri m ike n'ụkpụrụ ahụ. Ọ bụrụ na a họpụtara m n'afọ 2027, aga m ebuli ọkwa ọchịchị elu ka ọ bụ naanị ndị ndu kwesịrị ntụkwasị obi, sitere na Ugwu ma ọ bụ Ndịda, nwee ike ịnọchi anya m. Nye ụmụ okorobịa anyị, ekwenyere m na ọgụgụ isi gị, ike imepụta ihe ọhụrụ, na ike ịnagide. Akpọrọ m unu ka unu kpaa agha ma vootu, n'ihi na mgbanwe ị chọrọ bụ naanị site na votu, ọ bụghị ekpere n'agbagwoju anya.

Why are you running when many people believe that it is the turn of the South and do you believe in the power rotation principle?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ mmepe kpọmkwem gị maka Jada LGA na Adamawa State?

Enweghị m atụmatụ kpọmkwem e doziri maka Jada Local Government Area. Ihe m nwere ike ịgwa gị bụ na m natara ndị nnọchi anya si na Jada na Ganye Local Government Areas, obi dịkwa m ụtọ ịnabata ha ha na Senator Abdul Ningi. Na-agabiga nleta nkwanye ùgwù ahụ, edobebeghị m atụmatụ kpọmkwem metụtara Jada.

peeji 1 Honours

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị̀ ga-akwado ikewa ala mgbe ọ na-abaghị gị uru n'onwe gị, ma ọ bụrụkwa na a họpụtara gị, ị̀ ga-akwado onye isi si n'Ebe Ndịda ka ọ nọchie anya gị?

Edeghị m n'ụzọ doro anya na o nwere onye ọchịchị ọbụla na Naịjirịa mere àjà karịrị m iji chebe ụkpụrụ ntụgharị ike. Na mbọsị ntuli aka onyeisi obodo nke 1993 nke butere nsogbu June 12 ama ama nke sitere na mkagbu nke ntuli aka onyeisi obodo, m wepụrụ onwe m n'asọmpi ahụ iji mepee ụzọ ka Odeziani MKO Abiola nwuru anwụ pụta dịka onye nnọchite anya otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị anyị n'ntuli aka ahụ. N'otu aka ahụ, na 2003, ọtụtụ ndị gọvanọ nke otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-achị ochichi mgbe ahụ bụ Peoples Democratic Party (PDP) gbalịrị ime ka m hapụ nkwado m nyere Onyeisi Obodo Olusegun Obasanjo, kama ka m gbaa ọsọ ịbụ onyeisi obodo n'onwe m. Ajụrụ m ọnụ ahịa ha; ekwenyere m na ọ megidere ụkpụrụ nkewa mpaghara. Ọ bụrụ na a họpụta m dịka onyeisi obodo na 2027, m ga-ebuli ọkwa ọchịchị na Naịjirịa elu. Ọ ga-abụ ihe doro anya na naanị ndị nwere akụkụ ntọala kwesịrị ekwesị, ma ọ bụ si Ndịda ma ọ bụ Ugwu, ga-enwe obi ike iche onwe ha dịka ndị ga-anọchi anya m.

Would you support zoning when it doesn’t personally benefit you and, if elected, would you support a Southern candidate to succeed you?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi belata ọnụ ahịa ngwa ahịa ma na-achịkwa ọnụ ahịa?

Aga m arụ ọrụ iji belata ihe ndị na-egbochi njem, ike, na nchịkọta ngwa ahịa nke na-eme ka ọnụ ahịa ngwaahịa na-arị elu, na idozi kwa iwu akụ na ụba na iwu ego ka uba ego na-eto eto ghara ịpụ n'ọkwa ma ọ bụrụhụ na a na-akwado ngalaba ndị na-arụpụta ihe. Ebe ọnụ ahịa na-arịgo elu na mberede, aga m eji usoro ndị a kwadoro nke ọma ma nwee oge, dị ka ịhapụ ọka echekwara maka ọnọdụ mberede, iji belata ihe metụtara gị n'ebelata ahịa n'enweghị imebi usoro ahịa. Aga m akwadokwa asọmpi ma belata omume ndị na-eweli ọnụ ahịa n'efu efu site n'ọchịchị otu onye maka ahịa.

peeji 7 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi jikwaa ụgwọ Naịjịrịa?

Ekpebiri m iche na m ga-ejikwa ụgwọ ọha na eze nke ọma n'ebughị gị ibu. Nke a pụtara ịgbanwe site n'ịgbaziri ego maka iri na ịṅụ gaa n'ịgbaziri ego naanị maka itinye ego na-amị mkpụrụ nke na-eto akụ na ụba ma na-enye uru. Aga m ebute ụzọ ịgbaziri ego maka akụrụngwa, ụlọ ọrụ mmepụta ihe, na ọrụ ndị na-akwalite uto karịa mmefu nkeji ụbọchị, melite nchịkọta ego ịntakwa karịa ibuli ibu ụtụ isi gị, ma mee ka ọ pụta ìhè karịa ka ị nwee ike ịchọpụta otú a na-eji ụgwọ ahụ eme ihe na mmetụta ya. Mgbe m bụ osote onye isi ala, anyị guzobere ụlọ ọrụ njikwa ụgwọ iji mata ụzọ mbụ ihe anyị ji ụgwọ, onye anyị ji ụgwọ ya wa, na ihe ndị ọzọ metụtara ya. N'etiti afọ 1999 na 2007, Naịjirịa kwụchara ụgwọ ya niile nke mba ọzọ. Anyị hiwekwara akaụntụ excess crude, nke anyị chekwara maka Naịjirịa na ụmụ Naịjirịa. Enweghị m obi abụọ na m nwere ike ime otu ihe ahụ ugbu a.

peeji 7 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-anọgide na-agbaziri ego iji kwụọ ụgwọ maka nnukwu ọrụ ndị a?

Aga m eji mmekọrịta ọha na eze na nke onwe (public-private partnerships) akwado nnukwu ọrụ karịa ịdabere naanị na ịgba akwụkwọ ego nke gọọmenti. Nke a bụ akụkụ nke otu m ga-esi jikwaa ụgwọ gọọmenti nke ọma, na-agbanwe gaa n'ịgbazinye ụgwọ naanị maka itinye ego na-arụpụta ihe karịa maka iri na ịṅụ. Aga m akpọbata ndị na-etinye ego nke onwe ha iji jiri ego aka ha kwado mmepe, ebe gọọmenti ga-enye mkpali akọwapụtara, gụnyere mbelata ụtụ isi ebe o kwesịrị ekwesị. Nke a ga-eme ka anyị wulite akụrụngwa mba, kepụta ọrụ, meekwa ka akụ na ụba too n'adabereghị oke n'ịgba akwụkwọ ego.

Mgbe m bụ Osote Onye Isi Ala, ọchịchị anyị meriri n'ịdozi nnukwu ụgwọ Naịjirịa ji. N'etiti afọ 1999 na 2007, Naịjirịa kwụchara ụgwọ ya niile nke mba ọzọ, ebe anyị wulikwara ego nchekwa site na Excess Crude Account. Anyị emeelarị ya na mbụ, obi tụkwasịrị m na, site n'ịchị akụ na ụba nke ọma, itinye ego, na njikwa akụ na ụba kwesịrị ekwesị, anyị nwere ike iweghachi akụ na ụba Naịjirịa n'ụzọ na-adigide adigide ọzọ.

peeji 7 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwado azụmahịa nta dị na Kano inweta ngwa ọrụ na ego?

Ana m anụ gị, achọkwa m inyere gị aka wepụ ibu ọnụ ahịa ahụ n'ubu gị. Iwu m na-edobe $10 billion dị ka ego e debere maka obere azụmahịa dị ka nke gị, ka ị nweta mbinye ego ndị na-enweghị oke ùgwọ mgbazinye nke ruru otu prenti (single-digit interest), na isi ego mmalite, ka ị wee tinye ego n'ihe ngwọrọ ị chọrọ. Tinyere nke a, achọrọ m ibelata ego mmefu ọrụ maka obere azụmahịa, gụnyere ọnụahịa ọkụ eletrik nke na-abakwunye n'ọnụ ego ị na-emefu. Achọkwa m ka ọbịa agịga, ọkpa akwa, nkà ndị ji ọkụ amụ ihe (welder), na onye nwe obere azụmahịa dị ka gị, mefuo ego dị nta n'ike ọkụ, ka ihe ka ukwuu n'ihe ị na-arụta fọdụ n'akpa gị.

peeji 2 Introduction

Gịnị bụ atụmatụ gị iji nyere ndị chọrọ ịmalite azụmahịa aka ịnweta ego mmalite?

Ana m edobe ego $10 billion maka ụlọ ọrụ nta, obere na etiti azụmaahịa, ka ha nweta mgbazinye ụgwọ nwere ọmụrụ ole na ole dị n'okpuru 10, yana isi ego mmalite, na-enye gị ego iji malite na inye azụmaahịa dị adị ohere ịto eto. Atụmatụ m na-elekwasịkwa anya n'ụgwọ ọrụ, dịka ọkụ eletrik na njem, bụ́ nke na-arụ ibu n'ahụ obere azụmaahịa. Maka ndị inyom na-azụ ahịa, achọrọ m ka e were ngwa dijitalụ dịka ịnakọta ego n'ekwentị ịgbasawanye ohere, nke a ga-akwadokwa site na itinye ego n'ọrụ ikike dijitalụ na mmụta dijitalụ.

peeji 2 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ị ga-eji na-eso NDC rụkọọ ọrụ ma họrọ onye osote onye isi ala gị site na ha iji jikọta ndị mmegide ọnụ?

Na ajụjụ gị, ihe m nwere ike ịgwa gị bụ nke a: Emeela m àjà karịa ọtụtụ mmadụ iji chekwaa ụkpụrụ ịgbanwe ọchịchị n'aka n'ala a. Na 1993, e wezugara m onwe m ka Chief MKO Abiola nwee ohere. Na 2003, ajụrụ m onyinye ndị gọvanọ PDP nyere m ka m soro gbaa mbọ ịbụ onyeisi ala, n'ihi na ọ megidere otu ụkpụrụ ahụ. Nkwenye ahụ ka na-eduzi m taa, ọ ga-anọgidekwa na-eduzi otú m ga-esi guzobe gọọmentị nke na-ebuli ọnụ ọgụgụ maka onye ọbụla ga-abịa n'azụ m.

Would you support zoning when it doesn’t personally benefit you and, if elected, would you support a Southern candidate to succeed you?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ị na-agba ọsọ ịbụ onye isi ala na 2027 dị ka onye Northerner kama ikwado onye isi ala si Southern maka mgbanwe ike?

Banyere ntụgharị ike na ihe mere m ji na-agba ọsọ ugbu a, ekwenyere m na inye azụ iwu nkeji na echiche nke ọchịchị gbanwe gbanwe. Esonyere m n'arụmụka Mgbakọ Iwu Nkeji nke 1995 banyere nke a, ahụlakwala m enweghị nguzozi n'otu ka ike si na-agbanwe agbanwe n'etiti North na South kemgbe 1999, ebe otu nnukwu ìgwè sitere na mpaghara ọ bụla ritere uru. Enweghị nguzozi ahụ bụ ihe anyị ga-eleghachi anya na ya dị ka akụkụ nke ịzọpụta mba a. Ma mkpebi m iji gbaa ọsọ n'afọ 2027 dabere n'ihe m kpọrọ ọdịda dị ukwuu nke ọchịchị Tinubu, nke wetaara ndị Naịjirịa nsogbu ọnụ ahịa ndụ kachasị njọ ha nọtụla ihu na ya. Ekwenyere m na enwere m atụmatụ ka mma iji mee ka akụ na ụba lọghachi ndụ ma mee ka ndụ dịghachi mfe, ọ bụkwa ya mere m ji eguzo.

Banyere ma m ga-ewezuga onwe m ma ọ bụ kwado onye nnọchite anya si South, emeelarị m ezigbo àjà mgbe gara aga maka ụkpụrụ nke ọchịchị gbanwe gbanwe. N'afọ 1993, ewepụrụ m onwe m n'asọmpi ahụ iji mepụta ụzọ maka Chief MKO Abiola. N'afọ 2003, ajụrụ m onyinye sitere n'aka ndị gọvanọ PDP ka m gbaa ọsọ ịbụ onyeisiala n'onwe m, n'ihi na ekwenyere m na ọ bụ ihe megidere ụkpụrụ nkewa mpaghara. Ọ bụrụ na a họpụtara m n'afọ 2027, achọrọ m ibuli ọkwa ọchịchị ka ọ bụ naanị ndị nwere akụkọ ọrụ kwesịrị ntụkwasị obi, sitere na South ma ọ bụ North, ga-enwe obi ike iweta onwe ha ka ha nọchie anya m.

Would you support zoning when it doesn’t personally benefit you and, if elected, would you support a Southern candidate to succeed you?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ozi gị nye ndị ntuli aka na South-East banyere ọchịchọ ha ịnweta oche president, gịnịkwa mere ha ga-eji tụkwasị gị obi?

Ekwuola m ọtụtụ ugboro na m na-anọchi anya ụzọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị kacha mma iji mezuo nrọ ọchịchị onyeisi obodo Ndịigbo. Ana m ekwu okwu a n'obi umeala dabere na akụkọ ihe mere eme nke anyị kerịtara. Ndịigbo na ndị Northeast, ebe m si abịa, aghaghị ịrụkọ ọrụ ọnụ n'ime usoro ọrụ Naịjirịa niile iji duzie mkparịta ụka maka idozi adịghị nha anya nke nkesa ikike na Naịjirịa. Mkpọtụ maka ọchịchị onyeisi obodo Ndịigbo dị irè dịka mkpọtụ maka ọchịchị onyeisi obodo Northeast. Ekwenyere m na ọ bụ site n'nghọta na mmekọrịta dị n'etiti ha ka Ndịigbo na Northeast ga-esi nweta ebumnobi nke ịmepụta onyeisi obodo Naịjirịa. Ọ dịghị nke ga-emeri naanị ya.

What would you say to South-East voters who believe that their region has been denied a fair opportunity to produce the president and why should they trust you?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi hụ na mmefu gọọmentị adịghị ekwu efu?

Ejikeere m ibelata ọnụ ahịa ọchịchị ma kpochapụ mmefu akụ na ụba na-abaghị uru. Anyị ga-emeziwanye usoro njikwa ego ọha na usoro mmepụta mmefu gọọmenti, belataakwa mgbazinye ego maka ụgwọ ịba (deficit financing) ka mmefu gọọmenti bụrụ nke a na-eji nka arụ ọrụ, na-aza ajụjụ banyere ya, ma gbasorokwa ihe ndị ọkacha mkpa nye mba a. Nke a bụ otu anyị ga-esi hụ na mmefu ahụ na-eweta uru dị mma, nke a pụrụ ịtụle, nye gị dịka onye nwe obodo.

peeji 7 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi bulie ego gọọmentị na-akpatakwa ụtụ isi ndị mmadụ na-akwụ?

Achọrọ m ịbawanye ego a na-enweta na-abụghị n'ụzọ mmanụ ọkụ site n'uto akụ na ụba, ọ bụghị site n'ịtụ ụtụ isi karịrị ókè. Nke a bụ akụkụ nke atụmatụ anyị ịbelata inye ego mkpofu na ịkwalite ịdozi ego ọnụ, ka mmefu gọọmenti nọgide na-adị irè ma na-adabara n'ihe mbụ obodo kwesịrị ịkpachara anya na ha, na-enye gị uru nke ukwuu kama ibu ụtụ isi dị arọ karịa na ubu gị.

peeji 7 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị imegharị otú gọọmenti si eme mmefu ego na inye kọntraktị?

Aga m agbanwe ọchịchị gaa na baajetị sitere na efu (zero-based budgeting), na-ejikọ naịra ọ bụla e mefuru na mkpa mmepe anyị, nsonaazụ a pụrụ ịtụle, na mmetụta ọ na-enye ọha na eze. Nke a bụ akụkụ nke imezigharị otu e si emepụta baajetị na onye ọrụ gọọmentị si azụta ihe (public procurement) ka mmefu ego na-ewetara uru kwesịrị ekwesị, na-emeziwanye njikwa ego ọha na eze, na-ahụkwa na mmefu ego kwekọrọ na nsonaazụ ndị baara gị uru.

peeji 7 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji hụ na ndị gụsịrị akwụkwọ polytechnic na-enweta nkà omume ndị ọrụ chọrọ?

Anụrụla m gị, ọ bụkwa nke a kpọmkwem bụ oghere m zubere imechi. Ọchịchị m ga-emegharị usoro ihe ọmụmụ Technical and Vocational Education and Training (TVET) n'otiti ọnụ na ndị isi ụlọ ọrụ, ka ihe ị na-amụ dakọta na ihe ndị ọrụ chọrọ n'ezie. Anyị ga-ehiwe ebe ọhụrụ maka ọzụzụ nka na mpaghara geopolitical niile, malite usoro mmemme dual-apprenticeship, ma mepụta otu usoro akara ngosi nka mba na-aghọta n'otu. Nke a bụ otú anyị ga-esi hụ na asambodo polytechnic na-atụgharị ghọọ ikike arụ ọrụ n'ezie na ọrụ.

peeji 3 Introduction

Kedu ka ị ga-esi melite agụmakwụkwọ teknụzụ na ọzụzụ ọrụ aka ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto dị njikere maka ọrụ dị adị?

Anụrụ m ihe ndị ọrụ na-ekwu, ebumnobi m bụ idozi ya ozugbo. Ọchịchị m ga-emegharị usoro ọmụmụ TVET site n'aka ndị ndu ụlọ ọrụ ka ihe ị na-amụta dabara n'ihe ndị ọrụ na-achọ n'ezie. Anyị ga-ewulite ebe ọmụmụ ọrụ aka nke ọgbara ọhụrụ n'ofe mpaghara ndọrọ ndọrọ ọchịchị niile, malite mmemme mmụta ọrụ aka na akwụkwọ n'otu oge (dual-apprenticeship), ma hazie otu usoro asambodo nka mba niile ga-eji. Aga m ekwupụta ọnọdụ mberede n'agụmakwụkwọ nka na ọrụ aka, na-agbasawanye ebe ọmụmụ nka ma jikọta ọmụmụ ọrụ aka n'ime ụlọ akwụkwọ sekọndrị, na-enye gị ụzọ gbara ọkpụrụkpụ, nke bara uru n'ezie gaa n'ọrụ, ọ bụghị naanị akwụkwọ gbara mgbọrọgwụ n'elu.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji belata ọnụ ahịa ọkụ eletrik?

Aga m ekesa ikike ịmepụta ọkụ ikike wee meghee ngalaba ahụ maka itinye ego nke onwe onye n'ọkwa ọ bụla. Aga m ekewapụ ihe onwunwe ọkụ steeti, nye ndị onwe onye ikike ijikwa netwọọkụ mba, nweta nkwa e kwere maka inye gas n'ụlọ ọrụ ikike, na ịkwalite ọkụ nkeonwe maka mpaghara ụlọ ọrụ iganụ. Aga m ewepụ ụtụ ntinye akụrụngwa dị mkpa wee mee ka ngwa anyanwụ maka obere netwọọkụ bụrụ ihe a na-akwụghị ụtụ. N'isi okwu mbili ọnụahịa a na-adịbeghị anya, akpọwo m Tinubu ka o debe usoro mgbanwe ndị a nke ọma, belata ihe mgbu ndị mmadụ na-ata, legharịa anya na nbinye ego nkeonwe na DISCO, na ime ka NERC bụrụ onye a na-ajụ ajụjụ banyere nnyefe ọrụ ha.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme idozi agụmakwụkwọ ka ndị gụsịrị akwụkwọ nwee ike ịchọta ọrụ n'ezie?

Anyị enweghị ike ịga n'ihu na-azụ ụmụ okorobịa anyị maka akụ na ụba nke na-adịghịzi adị. Ọ bụ ya mere na ụlọ akwụkwọ anyị kwesịrị ịtụkwasị uche karịa na sayensị, teknụzụ, mmụta ọrụ aka, ọrụ ugbo, nkà dijitalụ, echiche nyocha na ikike azụmaahịa, ka디gree ọ bụla wee na-eduga n'ebe dị mma n'ezie.

Tinyere nke a, ọchịchị m ga-agbanwe ọzụzụ ọrụ aka na ọkachamara n'ime oriri na nso, jikọọ ihe a na-akụzi na ihe ọrụ chọrọ n'ezie. Anyị ga-ehibe ebe ọzụzụ ọrụ aka nke ọhụrụ n'ofe mpaghara niile, malite usoro nkuzi ndị na-amụta ọrụ (apprenticeship), ma hazie otu asambodo nkà mba nwide. Ọ dịkwaghị nwata Naịjirịa nwere ọgụgụ isi kwesịrị ịghara inweta agụmakwụkwọ dị elu naanị n'ihi na nne na nna ya dara ogbenye.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ọnọdụ gị banyere onye isi ala si Ndịda Ọwụwa Anyanwụ na nkesa ike n'etiti mpaghara dị iche iche?

Anụrụ m ihe ị kwuru, ana m ekelekwa gị maka iguzosi ike n'akụkụ m.

Banyere ajụjụ gbasara onye ga-edu Naịjirịa n'oge na-abịa, ekwuola m hoo haa ebe m guzo na mkpọsa banyere izi ezi n'ihe gbasara onye ga-anọkwasị n'oche ahụ. Ana m anọchi anya àkwà mgbaru ụzọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị kachasị mma iji mezue nrọ ọchịchị onyeisi ala si Ụzọ Ọwụwa Anyanwụ, ma ana m ekwu nke a n'obi umeala, dabere na akụkọ ihe mere eme anyị kekọrịtara. Ụzọ Ọwụwa Anyanwụ na Ụzọ Ugwu Ọwụwa Anyanwụ, bụ́ ebe m si, ga-aghaghị ịrụkọ ọrụ ọnụ n'ime ọrụ mgbakọ Naịjirịa niile iji dozie enweghị nha nha n'ikesa ike na Naịjirịa. Mkpọsa maka ọchịchị onyeisi ala si Ụzọ Ọwụwa Anyanwụ kwesịrị ịdị ezi uche dị ka mkpọsa maka ọchịchị onyeisi ala si Ụzọ Ugwu Ọwụwa Anyanwụ. Ọ dịghị mpaghara nke ga-aga naanị ya. Ọ bụ site na nghọta na mkparịta ụka n'etiti Ụzọ Ọwụwa Anyanwụ na Ụzọ Ugwu Ọwụwa Anyanwụ ka anyị ga-esi rụzuo ebumnuche nke ịmepụta onyeisi ala Naịjirịa.

What would you say to South-East voters who believe that their region has been denied a fair opportunity to produce the president and why should they trust you?

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji mepụta ohere ndị ga-eme ka ụmụ okorobịa Naịjirịa nọgide, ndị dịkwa na mba ọzọ laghachi?

Aga m elekwasị anya n'ime ka akụ na ụba gbasie ike na ime ka iwu azụmahịa dị mma karịa, ka ibi ndụ na ịrụ ọrụ ebe a nwee ezi uche. Aga mkwukwa enye ngwa ngwa ụtụ isi maka ndị azụmahịa nke ndị lọghachiri achị na-edu, hiwe ụzọ e doro anya maka ego ndị bi na mba ọzọ ga-eji tinye ego, ma mee mgbanwe zuru ezu banyere nchekwa. Ha niile kọmbinwere bụ ụzọ m chọrọ iji mee ka Naịjirịa dị nchebe ma bụrụ ebe ọ bara uru ibi ndụ na itinye ego.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka idozi okporo ụzọ, ụzọ ụgbọ oloko, na ọdụ ụgbọ mmiri Naịjirịa?

Aga m ewulite usoro akụrụ na ụzọ mba a jikọtara ọnụ nke na-ebelata ọnụ ahịa, jikọọ ahịa dị iche iche, ma na-akwalite uto akụ na ụba. Nke a pụtara ịhapụ akụrụ na ụzọ nke gbasasịrị agbasasị gaa n'usoro ejikọtara ọnụ ebe okporo ụzọ, ụgbọ oloko, ọdụ ụgbọ mmiri, ụgbọ elu, na ụzọ mmiri na-arụkọ ọrụ ọnụ iji kwado azụmaahịa, ụlọ ọrụ, na ndụ kwa ụbọchị. Aga m emepụta netwọọkụ njem ejikọtara ọnụ nke mba na-ejikọta ụgbọ oloko, okporo ụzọ, ọdụ ụgbọ mmiri, na ọdụ ụgbọ elu, ma na-ebute ụzọ nye akụrụ na ụzọ na-akwado ọrụ ugbo, ụlọ ọrụ, na mbupụ. Aga m ejikwa mmekorita ndị mmadụ na ndị ọrụ ọchịchị (public-private partnerships) iji mee ka nnyefe arụmọrụ ngwa ngwa ma kwalite arụmọrụ dị mma.

Aga m akpọbata ndị na-etinye ego nke onwe ha iji kwado mmepe site n'isi ego ha, ebe gọọmentị na-enye enyemaka a kwadoro n'ụzọ ziri ezi, gụnyere mbelata ụtụ isi ebe o kwesịrị. Nke a ga-eme ka anyị wuo akụrụ na ụzọ, mepụta ọrụ, na ito akụ na ụba na-agbaziri ego ma ọ bụ na-atụkwasị ụmụ amaala ụtụ isi oke.

peeji 8 1.2. INFRASTRUCTURE & TRANSPORT

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eweghachite ụdị njikwa ọnụahịa ọbụla na nri ndị bụ isi?

Atụmatụ m iji mee ka ọnụ ahịa nri guzosie ike na-arụ ọrụ site n'ọnụ ọgụgụ ihe dị, ọ bụghị site n'ihe mmachibido ọnụ ahịa. Aga m eme ka akụrụngwa mkpokọta ọka na-ejupụta mgbe niile, wepụtakwa nri ahụ n'ahịa mgbe ọbụla ụkọ na-akpali ka ọnụ ahịa rie elu, aga m emekwa ka nleba anya ọnụ ahịa nri nke oge na oge sie ike ka gọọmentị nwee ike zaghachi ngwa ngwa. Tinyere nke a, ibelata ụtụ isi a na-akwụ na ngwa ọrụ ugbo nakwa ibelata ọnụ ahịa mbufe ga-enyere aka ibelata ọnụ ahịa ihe ndị dị ka osikapa, agwa na garri. Anyị na steeti dị iche iche na ụlọ ọrụ nke onwe onye ga-arụkọ ọrụ ọnụ hazie nkesa ka mkpali mmebi ọnụ ọgụgụ ihe ghara imetụta ezinụlọ gị ike.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi kwụsị nrụrụ aka na kọntraktị na ọrụ gọọmentị?

M ga-eme ka usoro nzụta sie ike ka ọrịa ego ghọọ ihe doro anya, nke mmekọrịta, na nke a na-ahụ anya n'ogo ọchịchị ọ bụla. Anyị ga-eji teknụzụ mee ka usoro mmepụta ego na nzụta ghọọ nke dijitalụ iji wepụ ohi, igbu oge, na nrụrụ aka, ma mee ka iwu oge sie ike ka ọrụ ndị a ghara ibuli ego karịa ka a kwadoro ma ọ bụ ka a hapụ ya n'ụzọ ọ gaghị eme.

Onye ọ bụla mebiere iwu nzụta ga-enweta ntaramahụhụ, m ga-emekwa ka ụlọ ọrụ nlekọta sie ike ka ha hụ na a na-edebe iwu. M ga-akwụkwa ndị ọrụ ọrụ ụgwọ ha kwesịrị inweta, ma bipụta ihe a ji ha na mgbe a ga-akwụ ya, ka unu mara onye ọrụ ya na-anabata ùgwù.

peeji 8 1.2. INFRASTRUCTURE & TRANSPORT

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nri na-aghọwo ihe ezinụlọ dị ọtụtụ na-apụghị ịzụta. Gịnị ka ị ga-eme iji belata ọnụahịa nri bụ isi dị ka osikapa, agwa na garri?

Ama m ihe ọ pụtara ịhụ ka osikapa, agwa na garri na-arị elu ka ego gị na-adịgide otu ebe. Atụmatụ m bụ: ikewapụ ụtụ mbubata n'ihe ngwọta ọrụ ugbo iji gbasaa mmepụta nri obodo ngwa ngwa, imeghachi ebe nchekwa mkpụrụ ọka mba iji wepụta nri ma na-elekọta ọnụahịa n'oge ụkọ, na ibelata ọnụahịa njem site n'inyere aka n'ego n'ihe ngwọta nchịkọta mmanụ ọkụ obodo, n'ihi na njem dị ọnụ ala na-apụta na nri na-erute na tebụl gị dị ọnụ ala. Achọrọ m ka ị si n'ahịa lọta nwee ka ọtụtụ nri n'ime akpa gị. Nke ahụ bụ mmeru afọ ọnụahịa dị ala, aga m emezu ya.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka fatịlaịza, mkpụrụ ọka, na ngwa ọrụ ugbo ndị ọzọ dị ọnụ ala nye ndị ọrụ ugbo pere mpe?

Aga m eji ihe nrụpụta e-wallet kpọmkwem bubata fatịlaịza e nyere ego ngabiga, mkpụrụ ọka na-eme ka ihe ubi baa uru nke ukwuu, na nchebe ọta kemkem, ruo n'aka ndị ọrụ ubi nta e nyochara nke ọma dịka gị, ma wepụ ndị na-anọ n'etiti. Tinyekwara nke a, aga m agbasawanye mbinye ego ọrụ ugbo na-enweghị oke ọmụrụgwọ site na Bank of Agriculture. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka ọrụ ugbo dị mfe n'ego na ka ọ bara gị uru karịa.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi belata ọnụahịa ibugharị ngwongwo na ndị mmadụ gburugburu Naịjirịa?

Mgbe anyị weghachiri enyemaka ego a kpachoro anya na ụgwọ mmanụ ma belata ọnụ ahịa mmanụ, anyị na-atụ anya na ọnụ ahịa njem ga-ada ada nke ukwuu. Mbelata ọnụ ahịa njem ga-ebelatakwa ọnụ ahịa ibugharị nri na ngwa ndị ọzọ dị mkpa gabiga mba ahụ, nke ga-enyere aka belata ibu ego ndụ dị arọ na-ada n'ahụ ezinụlọ ndị Naịjirịa. Aga m edozikwa nsogbu ndị metụtara njikwa ngwa na njem iji belata ọnụ ahịa ibugharị ngwaahịa na mmadụ. Nke a pụtara ịkwaga ibu arọ site n'okporo ụzọ gaa n'ụgbọ oloko na ụzọ mmiri, bụ nke na-ebelata ngọm na mmebi okporo ụzọ, yana iwulite ụzọ oloko na-ejikọ ọdụ ụgbọ mmiri, mpaghara ụlọ ọrụ, na ebe ọrụ ugbo dị ukwuu. Aga m emekwa ka e wulite ebe nchekwa na nkesa ngwaahịa (logistics hubs na depots) dị n'èzí obodo ukwu iji belata ngọm n'obodo, ma meziwanye okporo ụzọ ime obodo ka ndị ọrụ ugbo nwee ike iru n'ahịa ngwa ngwa.

peeji 8 1.2. INFRASTRUCTURE & TRANSPORT

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị maka imegharị akụrụngwa njem na Naịjirịa?

Aga m akpọta ndị na-etinye ego nke onwe ha ka ha jiri obodo ha na-enwe ego akwado mmepe, ebe gọọmenti na-enye ndị a kara aka mkpali, gụnyere mbelata ụtụ isi ebe o kwesịrị. Nke a ga-eme ka anyị wulite akụrụngwa, mepụta ọrụ ma mee ka akụ na ụba too.

Aga m emezigharị akụrụngwa njem site n'ikwe ka ndị na-emerụ ihe nke onwe ha sonye karịa. Gọọmenti ga-esi n'ịbụ onye isi na-arụ ọrụ sistemụ njem gbanwee gaa n'ịbụ onye na-eme ka ihe dị mfe ma na-ahazi iwu, na-emeghe ohere maka ụlọ ọrụ nke onwe ha ịrụ ọrụ ka ukwuu.

peeji 8 1.2. INFRASTRUCTURE & TRANSPORT

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji dozie nsogbu nchekwa na ụkọ mmiri nke na-emetụta ọrụ ugbo n'Ebe Ugwu?

Aghọtara m ihe ị na-eche, n'ihi na m onwe m enyewo ya aka. Ugbo m nwa onwe m atawo ahụhụ site n'ohi na nkpasu, ya mere amara m ihe enweghị nchekwa na-eme mmepụta ihe, ndụ mmadụ na ọnụ ahịa nri n'ahịa.

Ọ bụ ya mere m kpebisiri ike ime ka ọrụ ugbo nwee nchekwa ọzọ. Anyị ga-echekwa obodo ndị ọrụ ugbo na ụzọ ndị e si abụba ihe ubi site na nzipu ndị nchekwa a kpabiri akpabi, guzobe mpaghara ọrụ ugbo e chekwara nke ọma na mpaghara ndị dị ize ndụ, ma zipụ Agro-Rangers ichekwa ala ubi. Tinyekwara nke a, m ga-agbasawanye mmiri ubi dị ukwuu site n'ọdọ mmiri na olulu mmiri ka ọrụ ugbo nwee ike ịga n'ihu n'afọ niile, ọbụlagodi ma ọkọchị ga-eyi mkpụrụ ubi gị egwu.

peeji 3 Introduction

Olee otú ị ga-esi nyere ndị ọrụ ugbo aka ịnweta ahịa ka mma ma nweta ego karịa site n'ihe ha na-arụpụta?

Anụla m gị, ma ibuga ngwa ubi gị gaa n'ahịa dị mma bụ kpọmkwem ihe m bu n'obi idozi. Aga m emepụta ụzọ ndozi mkpụrụ ubi niile site na mmalite ya ruo na ngwụcha ya, ka ị ghara ịtụfu ọtụtụ ihe mgbe owuwe ihe ubi gasịrị, na-etinye ego n'ebe nchịkọta ngwa ahịa, ụlọ nchekwa, na usoro mgbakwunye oyi iji debe ngwa ubi gị n'ọnọdụ dị mma. Ana m arụsikwa ọrụ ike ike iji mee ka njikọ dị n'etiti ndị ọrụ ugbo, ndị na-ahazi ngwa ubi, na ahịa sie ike, melite usoro mbupụ na mbu ngwa site n'ime obodo gaa n'obodo ukwu, na-akwadokwa mpaghara nhazi ngwa ubi na mgbakwunye uru n'ógbè iji mee ka ngwa gị ruo ndị na-azụ ya n'ọnọdụ ka mma, wee were ọnụahịa ziri ezi.

peeji 3 Introduction

Nri adịla oke ọnụ, ọ gaghị ekwe ịzụta. Kedụ ka ị ga-esi mee ka nri dị ọnụ ala?

Achọrọ m ka ị si n'ahịa lọta na akpa ị jupụtara na nri karịa, ọ bụghị ntakịrị. Atụmatụ m na-elekwasị anya na osikapa, agwa, na garri kpọmkwem: ịbawanye mkpụrụ a na-ewepụta maka nri ndị a a na-akọ n'ógbè, iwepụ ụtụ isi mbubata n'ihe ngwọrọ ọrụ ugbo, na ịgbakwunye ihe e debere nchebe maka mkpụrụ ọka mba n'ozuzu iji chebe ọnụahịa mgbe ụkọ dapụtara. Ana m agbakwa mbọ ibelata ọnụahịa ụgwọ njem site n'inyere inye aka onyinye ego n'ihe ngwọrọ a na-eji ewepụta mmanụ n'ime obodo, n'ihi na mgbe ibugharị tomato ma ọ bụ osikapa gaa ahịa dị mfe ọnụahịa, mmezu nke ahụ na-eru na tebụl nri unu nke anyasị.

peeji 3 Introduction

Ndị ọrụ ugbo na-emepụta nri mana ọnụahịa ka dị elu nke ukwuu. Olee ebe nsogbu ahụ dị, oleekwa otú ị ga-esi dozie ya?

Nsogbu abụghị ịrụsi ọrụ ike gị. Ọ bụ na okporo ụzọ jọgburu onwe ya, enweghị ohere ịnweta ahịa nke ọma, na mbibi mkpụrụubi mgbe owuwe ihe ubi gasịrị na-eme ka ihe ị kụrụ rere ure ma ọ bụ bụrụ ihe dị ọnụ ahịa tupu ọ ruo gị aka, na enweghị nchekwa n'ugbo na-akpaghasị mmepụta ihe na mbupu ngwa ahịa, nke na-eme ka ọnụahịa gaa n'ihu na-arị elu. Ekpebisiri m ike idozi nke a site n'akụkụ abụọ: iwuli okporo ụzọ si n'ugbo gaa n'ahịa, mpaghara nhazi ngwaahịa ubi, na ọdụ nchekwa oyi nke anyanwụ na-akwado iji belata mwepụ efu, ebe a na-eme ka obodo ndị ọrụ ugbo na-arụ na okporo ụzọ ubi dị nchebe ka ndị ọrụ ugbo nwee ike ịkụ ihe, ghọrọ ya, ma buga ya na-enweghị nkwụsị. Tinyere nke a, anyị ga-ewuli ebe nchekwa ọka na-enweghị nzuzo nke mba iji na-ewepụta nri n'ahịa mgbe ụkọ dị, na iji soro ọnụahịa n'oge nkịtị, iji mee ka ndabere nri guzosie ike ma chebe gị pụọ na mberede mbilata ọnụahịa.

peeji 3 Introduction

Fatịlaịza na ngwá ọrụ ugbo ndị ọzọ dị ọnụ oke. Olee otú ị ga-esi mee ka ha dịịrị ndị ọrụ ugbo ọnụ ahịa dị mfe?

Aga m eme ka fatịlaịza na ihe ndị ọzọ e ji arụ ọrụ dị mfe ịnweta site na usoro nnyefe ihe e ji ngwa e-wallet na-eziga ozugbo, na-etinye fatịlaịza e nyere onyinye, mkpụrụ ọka na-amị ụba, na ihe mgbochi ụmụ ahụhụ n'aka ndị ọrụ ugbo nta ndị e nyochara, na-agafe ndị etiti. Tinyere nke a, m kwere nkwa ịgbasawanye mbinye ego ugbo nwere obere ọmụrụnwa site na Bank of Agriculture, ka ị nwee ike ịnweta ego mbinye iji mee ka ugbo gị too. M ga-akwadokwa gị site n'itinye ego na mmemme mkpọrọ igwe, ọrụ mgbasa ozi ugbo, na ohere ịnweta ahịa, nke kwekọrọ na mkpa ndị ọrụ ugbo nọ n'ọkwa niile.

peeji 3 Introduction

Gịnị bụ atụmatụ gị iji kwụsị ịzụta nri n'èzí mba ma nweta nchekwa nri site na ịji ala na ndị na-eto eto Naịjirịa?

Ala Naịjirịa na ike ọgbọ unu bụ kpọmkwem ihe mere m ji na-eme ka nchekwa nri bụrụ ihe kacha mkpa na nchekwa mba. Atụmatụ m na-agbasawanye mmiri ubi dị ukwuu site na mmiri mgbochi (dams) na olulu mmiri ala (boreholes) maka ọrụ ugbo gbasara afọ dum, na-eweghachi mmiri mgbochi e gbahapụrụ eme ihe maka ndị ọrụ ubi dị obere, na-akwalitekwa ọrụ ugbo nke ahịa (commercial agriculture) ya na mmepe ndị ọrụ ubi dị obere. M ga-ebelata Agro-Rangers ichekwa ala ubi, wuo ebe nchekwa mkpụrụ ọka dị ịdị ike (strategic grain reserves) iji mee ka onyinye ya dị ọnụ ahịa kwụ ọtọ, na-emesikwa njikọ dị n'etiti ndị ọrụ ubi, ndị na-arụpụta ihe na ahịa ka ihe unu na-akọ ruo n'ezie n'aka ndị mmadụ. Nke a bụ otú anyị ga-esi wuo mba nke na-azụ onwe ya.

peeji 3 Introduction

Ị ga-etinye aka n'usoro ndị dị n'etiti ndị ọrụ ugbo na ndị na-azụ ahịa na ndị ahịa?

Atụmatụ m na-ekwu okwu zuru oke gbasara nke a. Site na usoro akpa ego dijitalụ kpọmkwem, anyị ga-ebuga fatịlaịza e nyere aka ịkwụ ụgwọ, mkpụrụ ọka na-amị ọtụtụ, na nchebe pest, ruo n'aka ndị ọrụ ugbo nta e nyochara nyocha, na-agafe ndị dochie anya n'etiti kpamkpam. N'akụkụ nke a, anyị ga-ewuli okporo ụzọ ime obodo na-ejikọta ugbo na ahịa, na-ehiwekwa mpaghara nhazi akụrụngwa ugbo n'akụkụ ebe a na-arụ ọrụ ugbo n'ìgwè, ka ihe ubi si n'ugbo ruo na tebụl n'ụzọ dị irè. Anyị ekwesikwala inye onwe anyị nnọọ n'ọrụ ime ka ndị ọrụ ugbo nta bụrụ isi n'atụmatụ gọọmentị gbasara ọrụ ugbo, na-eme ka mmepụta mpaghara sie ike ma mee ka ọnụahịa nri gbanwee agbanwe.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị idozi nsogbu idei mmiri na ime ka ịba n'ugbo dị mfe n'oge udu mmiri?

Aghọtara m otu ide mmiri si nwee ike ikewapụ gị site n'ala ubi ahụ na-azụ ezinụlọ gị. Atumatu m bụ iwu usoro mgbapụta mmiri buru ibu n'ebe ide mmiri na-ejupụta, imelite ọrụ ịchịkọta na ịgbanwee ihe mkpofu unyi obodo, na iwepụta akụ ego Ecological Fund tụbanye kpọmkwem n'ime mmemme nchịkwa mwepụ ala na ahụike ike nsọpụrụ n'ógbè. Tinyere nke a, m na-eme atụmatụ ịgbasawanye Rural Access and Agricultural Marketing Project, jiri ego ndị gọọmentị etiti na nke steeti kwekọrịtara wusaa okporo ụzọ dị mkpa nke na-ejikọta ubi na ahịa, ka okporo ụzọ jọrọ njọ ghara igbochi gị ịga ubi gị, karịsịa n'oge udu mmiri.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-akwado ego maka mmiri ngbanye ka ọrụ ugbo ghara ịdabere naanị na mmiri ozuzo?

Ee, nke a bụ ihe m kpebisiri ike ime. Atụmatụ m na-agbasawanye nnukwu usoro ngbanye mmiri, gụnyere mgbidi mmiri na oyi mmiri, iji kwado ọrụ ugbo na-aga n'ihu n'afọ niile karịa ọrụ ugbo na-adabere naanị na mmiri ozuzo. N'akụkụ nke a, m na-ezube itinye ego na ịgwu oyi mmiri dị omimi, akụrụngwa nchịkọta mmiri ozuzo, na obere mgbidi aja, ka a na-echekwa mmiri ma dịrị maka ojiji ọrụ ugbo n'afọ dum. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi weta ezi mmepụta nri na-aga n'ihu n'afọ niile n'ihe ndị obodo ọrụ ugbo nwere ike iru.

peeji 3 Introduction

Kedụ ka ị ga-esi kwado ndị inyom na-arụpụta ihe ọrụ ugbo site n'ịnweta ahịa na ego?

Ahụrụ m ka ị na-arụsi ọrụ ike iji mepụta ihe maka obodo gị, amakwaara m mgba mgba dị mgbe ahịa na ego na-adịghị iji zute gị. Nke a bụ nkwa m: Aga m etinye akụkụ nke ego dollar $10 billion maka obere azụmahịa, nke edebere kpọmkwem maka ụlọ ọrụ ndị nwunye bụ isi ha, tinyere oke pụrụiche (affirmative action quotas) n'inye ọrụ kọntaraktị gọọmentị. Tinyere nke a, ndị ọchịchị m ga-emesi njikọ dị n'etiti ndị ọrụ ugbo, ndị na-arụpụta ihe, na ahịa ike, ma melite usoro mbufe ngwaahịa n'etiti ime obodo na obodo ukwu ka ihe ị na-emepụta wee ruo n'aka ndị ọzụzụ n'ezie.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi melite okporo ụzọ ime obodo na akụrụngwa iji nyere ndị ọrụ ugbo aka ibugharị ngwaahịa ha?

Aghọtara m iwe ọnụma nke inwe ezigbo ala ma ọ dịghị ụzọ iji bupụ ihe ubi gị. Ọchịchị m ga-ebute ụzọ akụrụngwa ugbo ruo ahịa dị na mpaghara na-abụghị nke isi okporo ụzọ site na mmekọrịta gọọmentị na ndị nketaonwe, ma gbasaa Rural Access and Agricultural Marketing Project (RAAMP) site na iji ego federal na steeti dakọtara ya iji wuo okporo ụzọ ndị a dị oke mkpa. Aga m ewukwa mpaghara agro-processing nke mpaghara n'akụkụ ebe ndị ọrụ ugbo dị ka nke gị gbakọrọ, tinye ego n'ebe a na-achịkọta ihe ubi, ụlọ ebe a na-echekwa ihe, na sistemụ cold chain, mewekwazie ụlọ nchekwa oyi nke na-eji ike anyanwụ (off-grid solar cold-storage) ka ihe ubi gị ruo ndị ahịa tupu ọ bụrụ ihe rere ure.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere okporo ụzọ na-adịghị mma na nchekwa akụkụ ngwaahịa na-adịghị mma nke na-eme ka ihe ubi rere ure ma ọ bụ dị ọnụ ahịa?

Aga m ebute ụzọ nkwalite okporo ụzọ ugbo-ruo-ahịa dị na ime obodo site na mmekọrịta gọọmentị na ndị mmadụ nkeonwe, ka ihe ubi gị na-aga n'ihu ọsọ ọsọ na ọnụ ala. Aga m ehiwe mpaghara nhazi agro-processing nso ebe ndị ọrụ ugbo gbakọtara dị ka ebe gị, ma tinye ụlọ nchekwa oyi nke anyanwụ na-akpata ike iji kwụsị mmebi ihe ọkụkụ. Aga m etinyekwa ego n'ime ebe nchịkọta, ụlọ nchekwa, na usoro ntinye oyi iji belata mfu nke na-esote owuwe ihe ubi n'ofe usoro uru niile. Nke a bụ otu anyị ga-esi chebe ọrụ gị siri ike, site n'ugbo ruo n'ahịa.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme iji belata ọnụ ahịa nri na njem, ị ga-akwadokwa inye ego maka nchekwa ókèala South-South na mmeghachi ebe obibi?

Iji belata ego ị na-emefu n'ihe oriri na njem, atụmatụ m na-arụ ọrụ n'akụkụ abụọ nke nsogbu ahụ. Banyere njem, aga m ebufe ibu arọ si n'okporo ụzọ gaa n'ụgbọ oloko na ụzọ mmiri iji belata ikpuchi ụzọ na mmebi okporo ụzọ, wuo njikọ ụgbọ oloko na-ejikọta ọdụ ụgbọ mmiri, mpaghara ụlọ ọrụ na mpaghara ọrụ ugbo dị iche iche, ma melite okporo ụzọ ime obodo ka ndị ọrụ ugbo nwee ike iru ahịa ngwa ngwa. Banyere nri, aga m ewu ma lekọta akụrụngwa mkpokọta ọka mara ụma nke na-ewepụta ngwaahịa n'ahịa mgbe ụkọ dị, na iwusi ike nlekọta ahịa iji na-eso nsogharị ọnụahịa n'oge niile, ka gọọmenti wee zaa ngwa ngwa. Ebukwa m n'obi itinye ego n'ebe nchikọta, ụlọ nkwakọba, na sistemu njikwa oyi iji belata mfu nri na-eso ọghọm ihe ubi, bụ nke na-eme ka ego ị na-emefu rịgoo elu.

Banyere ego a kwadoro naanị maka nchekwa ókèala South-South na ịmegharị ndị a chụpụrụ chụpụ n'ebe obibi, enyebeghị m aka n'ego a kwadoro naanị maka mpaghara ahụ. Ihe m kwetara bụ mmezigharị nchekwa zuru oke dị ka akụkụ nke ime ka ibi ndụ na itinye ego na Naịjirịa dị nchebe, nke a na-emetụtakwa akụkụ ọ bụla nke mba a, gụnyere obodo ókèala, na ebe Ogoja, Ikom na Obudu.

peeji 8 1.2. INFRASTRUCTURE & TRANSPORT

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme dịka onye isi ala iji belata ọnụ ahịa njem n'Naịjirịa?

Aghọtara m ihe ego ụgbọ njem na-eme gị, ezinụlọ gị, na ọtụtụ Naịjirịa ndị dị ka gị. Ọ bụ kpọmkwem ihe mere m ji tinye mmefu ego dị mma n'etiti usoro akụ na ụba m.

Nke a bụ arụmụka m: belata ọnụahịa ike ka ọnụahịa ụgbọ njem belata, ka ego ole na ole dị gị n'ụgwọ ọrụ ghara ịla n'iyi naanị n'ịgbaga ọrụ. Belata ọnụahịa ibuga nri ka ezinụlọ gị na-emefu obere ego n'ahịa. Mgbe petrol ghọrọ ihe ọnụahịa, ihe niile dabere na ya na-aghọkwa ọnụahịa, iburu tomato site n'ugbo, ibuga osikapa n'ahịa, ibuga ụmụaka n'ụlọ akwụkwọ, ịgba igwe igwe nri mpaghara obodo, inye ike maka obere ụlọ ahịa. Belata ọnụahịa ahụ, enyemaka ahụ ga-erukwa na tebụl eri nri gị.

Iji mee nke a, enyela m aro maka ọgbọnga mmanụ petrol nke bụ nkwado mmepụta, ọ bụghị ịlaghachi n'ịkwado petrol a na-ebubata. Ọ na-enye nkwado akpebisiri ike nke jikọtara na crude a na-anụcha n'ime obodo. Ọgbọnga a nwere oke, e debere ya na mmefu ego n'ụzọ doro anya, a na-enyochakwa ya n'onwe ya.

Ekwuwo m na n'obodo na-emepụta mmanụ, petrol ekwesịghị ịghọ ngwaahịa oke ọnụahịa, na ezigbo ule maka usoro akụ na ụba ọ bụla bụ ma ndị nkịtị bi na Naịjirịa nwere ike ịkwụ ụgwọ ụgbọ njem, nri, agụmakwụkwọ, nlekọta ahụike, na ndụ dị mma. Ejikerela m maka amụma mmepụta, nchebe na ikike ịkwụ ụgwọ kama amụma nke na-ahapụ ụmụ amaala ka ha naanị na-anagide ọnụahịa na-arịgo elu.

peeji 8 1.2. INFRASTRUCTURE & TRANSPORT

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ehiwu nnukwu ugbo ezi anụ ụlọ na steeti ọ bụla, ka ọ bụ na ị ga-agbaso ụzọ dị iche iche maka mmepe ịzụ anụ ụlọ?

Banyeere anụ ụlọ, atụmatụ m bụ ime ka Naịjirịa si na ịzụ anụ ụlọ n'àgwàetiti kwaba n'ịzụ anụ ụlọ nke oge a na ịzụ anụ ụlọ n'ụzọ azụmahịa (commercial ranching). Nke a pụtara ikwuputa ụzọ ndị a kara aka maka anụ ụlọ, ebe mmiri, na ọrụ dọkịta anụ ụlọ n'ime ebe a na-azụ anụ ụlọ n'ụzọ azụmahịa (commercial feedlots), ka ndị na-azụ anụ ụlọ wee nwee ike ịzụ anụ ụlọ ha n'emebighị mkpụrụ ubi ndị ọrụ ugbo. Ewepụtaghị m atụmatụ maka ogbodo ulo oru ịzụ anụ ụlọ buru ibu (mega livestock farm) n'ógbè ọ bụla, kama atụmatụ ịzụ anụ ụlọ na ebe a na-azụ anụ ụlọ n'ụzọ azụmahịa bụ iwu m kwadoro maka mba a dum.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị iji kwalite mmepụta nri na ịkwado ndị ọrụ ugbo site na ọrụ ugbo eji igwe arụ?

Banyere imeziwanye mmepụta nri maka Naịjirịa, atụmatụ m ga-agbasawanye usoro ịgba mmiri n'ubi n'obosara, mmiri mmachibidoanya, na olulu mmiri ala, maka ọrụ ugbo n'ime afọ dum, ga-agbakekwa ọrụ ugbo ahịa n'obosara ya na mmepe ndị ọrụ ugbo nta, ma tinye Agro-Rangers iji chekwaa ala ugbo pụọ n'mwakpo. M ga-ebute ụzọ n'ime okporo ụzọ dị n'ime obodo ndị na-ejikọta ugbo na ahịa site n'ọnụ ego mmekọrịta gọọmentị na ndị obodo, guzobe mpaghara nhazi ngwaahịa ugbo (agro-processing) n'akụkụ ebe a na-arụ ọrụ ugbo nke ukwuu, ma tinye ebe nchekwa mmiri oyi nke eji anyanwụ arụ ọrụ iji wepụ mmebi ngwaahịa mgbe owuwe ihe ubi gasịrị. M ga-etinyekwa ndị ọrụ ugbo nta Naịjirịa n'etiti iwu ọrụ ugbo, na-emesi mmepụta mpaghara ike, na-eme ka ọnụahịa nri guzosie ike, na-ebelata ịdabere na ihe ndị a na-ebubata, ebe a na-ejikọta ndị ọrụ ugbo nta dị ka ndị na-emepụta ihe nhazi, ndị na-enye ọrụ n'ime obodo, na ndị na-emepụta ngwaahịa pụrụ iche. M ga-ebuli nchekwa nri bata na usoro nkwukọrịta nchekwa mba, hazie atụmatụ gọọmentị etiti, steeti, na obodo ka ha bụrụ otu n'usoro mba, ma guzobe ebe nchekwa na usoro mberede, gụnyere ebe nchekwa nri mba na nke mpaghara, na usoro mmeghachi omume ọsọ ọsọ maka mberede nri na mgbanwe ọnụahịa. M ga-emesi njikọ dị n'etiti ndị ọrụ ugbo, ndị na-arụ ọrụ nhazi ngwaahịa, na ahịa ike, kwalite usoro mbupụ na nke ngwa ọrụ n'etiti obodo na mepere emepe, ma kwado mpaghara nhazi ngwaahịa ugbo na mmụba uru n'ime obodo. M ga-emekwa ka mmiri mmachibidoanya nke a gbahapụrụ n'ogo gọọmentị etiti, steeti, na obodo bilitekwa ọzọ, nke ga-eme ka ọrụ ugbo nwee ike ime n'ime afọ dum maka ndị ọrụ ugbo nta, ma tinye ego n'ebe a na-achịkọta ngwaahịa, ụlọ nchekwa, na usoro oyi iji belata mfu mgbe owuwe ihe ubi gasịrị.

Gbasara ọrụ ugbo eji igwe arụ, ee, enwere m atụmatụ ịbawanye ojiji igwe n'ọrụ ugbo Naịjirịa iji melite mmepụta n'ụzọ dị ukwuu. Nke a ga-eso ya na itinye ego kpọmkwem n'ihe ndị dị mkpa, ọrụ nkuzi na nduzi, na ohere ịnweta ahịa, na-eji ngwa iwu kwesịrị ekwesị dabara na mkpa ụdị ndị ọrụ ugbo dị iche iche. Atụmatụ m ga-etinyekwa usoro e-wallet nke na-ebubata ihe ndị dị mkpa ozugbo, inye fatịlaịza e wedatara ọnụahịa, mkpụrụ na-amị ngwa ngwa, na nchebe pest ozugbo nye ndị ọrụ ugbo nta e kwenyere, na-agafe ndị dochie anya, ebe a na-agbasawanyekwa mbinye ego ọrụ ugbo nwere nsogbu obere ọmụrụnwa site na Bank of Agriculture.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi nyere azụmahịa ndị Naịjirịa aka ire ihe karịa na mba ndị ọzọ?

Aga m akwalite mbupụ dị ka ihe na-akpali uto akụ na ụba na ọrụ, na-enyere ụlọ ọrụ azụmahịa Naịjirịa aka ịsọrịa ma merie na ahịa mpaghara na nke ụwa, ebe m na-elekwasị anya ike na mbupụ ndị nwere ahụmịbaga na azụmahịa n'ime Afrịka. Aga m enye enyemaka a kwadoro atumatu iji belata ọnụ ahịa mbupụ, gụnyere ego nkwado mbupụ (export subsidies), ma kwado ọkọlọtọ, mbupụ ngwa, nchekwa n'ụlọ nchekwa, na arụmọrụ ọma n'ọdụ ụgbọ mmiri iji belata nkwaghachi na ọnụ ahịa ndị ọzọ. Aga m ebu ụzọ kwado ngwaahịa ndị nwere ahụmịbaga karịa mbupụ ngwa akụkụ ọhụrụ (raw exports).

peeji 9 1.3 EXPORTS & TRADE

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị na-ebupụ ahịa obere na etiti ga-enweta enyemaka n'aka gị?

Ee. M ga-enye enyemaka ego na kredit maka ndị na-ebupụ ahịa n'obere na n'etiti ọkwa dịka akụkụ nke atụmatụ m iji belata ọnụ ego mbupụ ahịa. Nke a na-agakwa ya na enyemaka maka ọkọlọtọ, logistics, nchekwa ụlọ ahịa, na arụmọrụ ọma nke ọdụ ụgbọ mmiri, ka ihe niile a bu n'obi inyere ụlọ ọrụ azụmahịa Naịjirịa aka ịgbasapụ gaa n'ahịa mpaghara na nke mba ụwa.

peeji 9 1.3 EXPORTS & TRADE

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka imeziwanye njem ụgbọ na Naịjirịa?

Achọrọ m ịrụ usoro njem ọ bara uru nke ọma ma dị mfe iru, na-ebute ọsọ ọsọ n'ọrụ karịa mmemme ndị a na-eme naanị maka ugwu. Aga m eso steeti dị iche iche rụkọọ ọrụ iji mepụta akụrụngwa njem ndị dị adị ma mee ka njikọ njem mpaghara dị ike n'etiti mba West Africa. Aga m esokwa ụlọ ọrụ nkeonwe nwere ike arụ ọrụ chịkọta njikọ iji na-arụ ọrụ ụgbọ oloko, ọdụ ụgbọ mmiri, ọdụ ụgbọ elu, na mmiri njem, ma kwado ndị obodo ka ha na-etinye aka na ọrụ ibu ngwaahịa site n'ụgbọ mmiri, nkwalite logistik, na ọrụ njem.

Aga m akpọbata ndị na-etinye ego nkeonwe iji jiri ego nke ha mepụta ihe, ebe gọọmentị na-enye enyemaka a kpabatara nke ọma, gụnyere mbelata ụtụ isi ebe ọ dị mkpa. Nke a ga-eme ka anyị wuo akụrụngwa, mepụta ọrụ, ma mee ka akụ na ụba too.

peeji 9 1.3 EXPORTS & TRADE

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere osimiri ndị e merụrụ emerụ na mmiri ọṅụṅụ na-adịghị mma n'obodo dị iche iche?

Aga m eme ka ndị ọrụ nchekwa isi ike nke àgwà mmiri sie ike karịa, kpagide ikpe siri ike megide ịtụfu mkpofu ụlọ ọrụ nganiihu n'ime osimiri, ka a na-ajụ ajụjụ banyere mmetọ dị otu a. N'akụkụ nke a, ọchịchị m ga-ekesa sistemu nhicha mmiri obodo nke ebe eji ya eme ihe iji belata ọrịa ndị si na mmiri na-ebute maka ezinụlọ gị. Ebe mwụfu mmanụ na mmetọ bụ ihe kpatara nsogbu, aga m etinye iwu "onye mebiri iwu ga-akwụ ụgwọ" nke siri ike megide ụlọ ọrụ mmanụ ndị gbochiri ime ihe dị iwu. Nke a bụ otu anyị ga-esi rụọ ọrụ iji nye obodo gị mmiri dị mma karịa.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi melite usoro mmiri na ikpofu ahịhịa iji gbochie idei mmiri na ọrịa n'obodo?

Anụrụ m gị, nke a bụkwa ihe m kpebisiri ike idozi. Atụmatụ m bụ iwuli usoro mmiri ịgba ọsọ (master drainage systems) n'ebe ndị iyi ike na-abanye, meziwanye ụzọ e si eweghachi akụrụngwa site n'ihe mkpofu solid nke obodo, ma werekwa akụ Ecological Fund baa n'ọrụ ozugbo maka nchịkwa mmebi ala na mmemme nhazi ahụ iche ọcha n'obodo nta nta ụmụnna. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka ihe ime ka ebe obibi dị ọcha kawanye mma ma gbochie ide mmiri na ọrịa n'obodo gị.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji weta ahụike nso ebe obibi ndị na-enweghị ụlọ ọgwụ nso?

Anụla m gị, nke a bụkwa oke ihe ọhụrụ ahụ exactly ka atụmatụ m rụrụ iji mechie. Atụmatụ m ga-enyeghachi ume ma ọ dịkarịa ala otu ụlọ Ọgwụgwọ Ahụike Izizi (Primary Health Care center) n'ime ọmụmụ ndọrọndọrọ ọchịchị ọ bụla, nke a ga-eji ọgwụ ndị dị mkpa na ike anyanwụ kwadoo, ma jiri ego ntinye maka ọrụ n'ime ime obodo kwado ya iji mee ka ndị dọkịta na nọọsụ nọgide n'ebe ahụ. Ebe a chọrọ nlekọta ọkachamara, a ga-ejikọta ụlọ ọgwụ ọkachamara nke mpaghara ndị dị n'obodo ime ala site na netwọk ụgbọ ala ndị na-ebu ndị ọrịa ngwa ngwa nke mpaghara ahụ (regional ambulance networks) na telemedicine, ka ị ghara ịga ije oge ebighị ebi iji nweta nlekọta ahụike. Ekpebisiri m ike iwetara nlekọta ahụike ahụ nso n'ụlọ.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ụmụ amaala nwere ike ime ma ọ bụrụ na e wughị ụzọ e kwere nkwa ya?

Amaara m na e kwewo obodo ụfọdụ nkwa ụzọ na mgbe ụfọdụ, ọrụ ndị ahụ na-akwụsị etu ahụ ma ọ bụ ka hapụ ya ka ọ daa mbibi. Ọ bụ ya mere m ji na-eme atụmatụ iguzobe Ego Mmepe Akụrụngwa (Infrastructure Development Fund) nke ole na ole dollar $25 billion, nke ụlọ ọrụ nzuzo ga-edu, nke ga-enwe nyocha ndị injinia nke mpaghara nke atọ nke a chọrọ, a ga-ewepụtakwa ego naanị mgbe e kwenyesiri ike na ọrụ emeela n'onye ọ bụla n'usoro ya. Ihe a emebere iji kwụsị ọrụ ndị a na-ahapụ n'etiti, wee wụba nlekọta n'usoro ọrụ n'onwe ya, ka ụzọ e kwere nkwa bụrụ ụzọ a ga-enyocha wee rụchaa.

M ga na-enweta mmekọrịta na ụmụ Naịjirịa niile mgbe niile site n'ikpo okwu nke ụmụ amaala, ebe ụmụ Naịjirịa niile ga-enwe ike iwetara anyị uche banyere nkwa ọ bụla anyị na-emezughị, iji mee ka a lekọta ya. Ask Atiku Abubakar n'onwe ya ga-aghọ ihe nlekọta nkwa onyeisi oche ebe ị ga-enwe ike ilekọta ma na-emekọrịta na m.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi nye obodo ndị a na-agafe mmiri ọṅụṅụ dị ọcha na-adịgide adịgide?

Ana m anụ unu. Ọ dịghị ezinụlọ ọ bụla kwesịrị ịga ebe dị anya ma ọ bụ na-akwụ ụgwọ kwa ụbọchị maka mmiri. Aga m ebido Mmalite Mmiri Ime Obodo nke Mba, na-arụkọ ọrụ na gọọmentị steeti na nke mpaghara iji wupuo mmiri site n'ike anyanwụ (solar-powered motorized boreholes) wuokwa ụlọ ọrụ nhazi mmiri obodo. Ebe ọdọ mmiri na-akpọnwụ n'oge ọkọchị, aga m agbasokwa igwu olulu mmiri dị omimi (deep-aquifer drilling), ndowo akụrụngwa ichikọta mmiri ozuzo, na obere ọdọ mmiri ndị e ji aja wuo, ka obodo gị nwee mmiri dị ọcha nke dị nso n'ụlọ, n'ime afọ niile.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji nye mmiri ọṅụṅụ dị ọcha ma gbochie ọrịa si na mmiri, karịsịa n'ebe ụmụaka nọ?

Aga m eme ka ndị ọrụ mmanye iwu banyere ọkwa mmiri sie ike, tinyekwa oke ntaramahụhụ na ndị na-atụfu unyi ụlọ ọrụ nganga n'ime osimiri, bụ́ mmetọ na-egbu mmiri unu na azụ̀ unu. Aga m ekesa sistemu nhicha mmiri a na-eji n'ime obodo iji mee ka a ghara inwe ọrịa si na mmiri na-abata, karịsịa n'ebe ụmụaka nọ. Tinyere nke a, ọchịchị m ga-amalite Mmalite Mmiri Mba Ime Obodo (National Rural Water Supply Initiative) ya na gọọmentị steeti na nke mpaghara, na-egwu olulu mmiri nke ike anyanwụ na-arụ ọrụ, na-ewukwa ụlọ ọrụ nhicha mmiri obodo, ka ezinụlọ gị nwee mmiri dị ọcha ị ga-aṅụ.

peeji 3 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịzi bụ atụmatụ gị iji nye mmiri ogologo afọ dum na mpaghara ime obodo?

Aga m elekwasị anya na ịgwu olulu mmiri dị omimi iji ruo mmiri nke anaghị akpọnwụ site n'oge ndị dị iche iche. Aga m etinyekwa ego n'ihe owuwu nchịkọta mmiri ozuzo na obere mgbidi ala ndị dị ntakịrị, ka a pụọ ịchekwa mmiri maka ojiji ụlọ na ugbo abụọ. Otu a ka anyị ga-esi na-arụ ọrụ iji nweta mmiri n'ime afọ niile, karịsịa maka obodo ime obodo dị ka nke gị.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi jiri nkwekọrịta azụmahịa efu nke Africa nyere azụmahịa Naịjirịa aka?

Aga m edobe Naịjirịa dị ka onye ndú na azụmahịa n'etiti mba Afrika site na African Continental Free Trade Area. Nke a pụtara na a ga-ewepu ihe mgbochi nkesa ahịa n'okpuru AfCFTA, ka Naịjirịa wee nwee ike ịzụ ahịa n'enweghị nnọchibido n'etiti mba Afrika ndị ọzọ. Otu a ka anyị ga-esi mee ka ọnọdụ Naịjirịa sie ike n'azụmahịa Afrika.

peeji 9 1.3 EXPORTS & TRADE

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọtụtụ obodo dị n'ebe ugwu Naịjirịa na-adabere na olulu mmiri nke na-ata n'oge okpomọkụ. Kedu atụmatụ gị maka mmiri na-aga n'ihu na-adịgide?

Aghọtara m otú o si sie ike mgbe olulu mmiri takọrọ, hapụ ezinụlọ gị na-enweghị mmiri. Ọchịchị m ga-elekwasị anya na ikpu olulu mmiri dị omimi n'ala, iwulite ihe ngwaọrụ nchịkọta mmiri ozuzo, na obere mgbidi ala maka ichekwa mmiri iji jiri ya mee ihe n'ụlọ na n'ọrụ ugbo n'ime afọ dum. Tinyere nke a, m na-ezube ịmalite National Rural Water Supply Initiative, na-arụkọ ọrụ na gọọmentị steeti na nke ime obodo iji kpuo olulu mmiri nwere igwe eji ike anyanwụ arụ ọrụ (solar-powered motorized boreholes) ma wuo ụlọ ọrụ nnụcha mmiri nke obodo, ka obodo gị nwee mmiri na-adịgide n'oge niile, ọ bụghị naanị n'oge udu mmiri.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi hụ na obodo nwere ogidi eletrik na-enwetacha ọkụ eletrik?

Aghọtara m iwe gị. Ogidi ikuku na-enweghị ọkụ abaghị uru. Atụmatụ m bụ iwepụ nkesa na mmepụta ọkụ eletrik na ndepụta etiti ọchịchị na-ejide naanị ya, ka steeti gị na ndị mmepe ọkụ na-abụghị nke netwọk nwee ike ijikọ ma na-enye eletrik ozugbo nye obodo ndị dị ka nke gị. Tinyere nke a, aga m akwalite mini-grid anyanwụ maka mpaghara na-abụghị nke netwọk, nke a ga na-akwado site na ego ụtụ mbubata dị ala kpamkpam na enyemaka ego isi obodo, tinyere nyocha ọrụ ọkụ ndị kwụsịrị akwụsị ma mee ka ndị bara uru ghọọ nkwekọrịta mekọrịta nke gọọmenti na ndị obodo. Nke ahụ bụ otu anyị ga-esi mee ka ogidi ikuku ghara ịdị na-enweghị ọkụ eletrik na-agafe na ya.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme gbasara ide mmiri na mmibi ala na-emebi obodo ndị dị iche iche?

Aga m emezu Atụmatụ Njikwa Idei Mmiri na Mwewasị Ala nke Mba: ikwowapụta Osimiri Niger na Osimiri Benue, ijikwa ntọhapụ mmiri dam n'usoro, na iwulite usoro iwupụta mmiri (master drainage systems) n'ebe idei mmiri na-ejupụta. Aga m emekwa ka ọrụ mgbanwe ihe mkpofu dị iche iche (municipal solid waste recycling) dịkwuo ọhụrụ, ebe ọ bụ na ntụchi ndị dị n'ọwa mmiri na-eme ka idei mmiri jọọ njọ karịa, ma gbanye ego Ecological Fund kpọmkwem n'ime mmemme nchịkwa mwewasị ala na ahụike obodo n'obodo ndị dị ize ndụ dị ka nke unu. Nke a bụ otu m ga-esi chebe ụlọ na ala unu site n'ihe efu ga-aga n'ihu.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji nyere ụlọ ọrụ azụmahịa Naịjirịa aka ire ahịa na mba Africa ndị ọzọ?

Aga m eme ka amụma na ụkpụrụ azụmahịa anyị kwekọọ na African Continental Free Trade Area ka ngwaahịa Naịjirịa wee nwee ike ịsọrịta mpi n'ahịa dị n'ofe Afrịka. Aga m akwado ụlọ ọrụ azụmahịa Naịjirịa ka ha nwee ike ịbanye n'ahịa ọhụrụ dị n'Afrịka site n'inyere azụmahịa aka na ikpali ikuku ozi, m ga-esonyekwa mba ndị ọzọ dị n'Afrịka rụkọọ ọrụ iji mepụta usoro uru mpaghara (regional value chains) nke ga-akwalite mmepụta na mbupụ ngwaahịa. Aga m emekwa ka akụrụngwa dị n'ókèala na usoro ndị ọrụ ụlọ ọrụ ụtụ isi (customs) ka mma, ime ka azụmahịa gafere ókèala dịkwuo ngwa ngwa ma dịkwa irè.

peeji 10 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị maka nkwekọrịta azụmahịa na mba ndị ọzọ?

M ga-eme mgbasa okwu na-arụsi ọrụ ike ma mee ka mmekọrịta azụmaahịa sie ike bụ nke ga-emeghe ahịa ọhụrụ maka ngwaahịa na ọrụ ndị Naịjirịa, mgbe na-echekwa ọdịmma mba anyị. Nkwekọrịta ndị a ga-akwado mmepụta ihe anyị, ọrụ ugbo, ọrụ dị iche iche, na mbupụ, ga-agụnyekwa usoro maka mbufe teknụzụ, nkwado maka ụlọ ọrụ mpaghara, na inweta ahịa n'ụzọ ziri ezi. M ga-elekwa anya na mgbanwe ọzọ nchịkọta ndị ọdịnaala na nkwekọrịta azụmaahịa ndị na-abaghị uru na ọdịmma mba anyị.

peeji 10 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka ọ dịrị azụmahịa nta mfe ịdị adịgide n'ihu ọnụ ahịa dị elu nke ọkụ eletrik, njem, na ngwa ahịa?

Azụmahịa gị dị m mkpa, amakwa m na ọkụ eletrik, njem ụgbọala, na ọnụego ngwaahịa na-ata ihe ị na-enweta uru. Amụma m na-ewepụta ego $10 billion maka ụlọ ọrụ nta ka ha nweta mbinye ego na ọmụrụnwa mmasị na-erughị 10 pasent, na ego mmalite azụmahịa, iji belata ibu ọrụ gị na-ebu. Tinyere nke a, ekpebisiri m ike ịkewa akụrụngwa ọkụ eletrik nke steeti ma kpọbata mbinye ego nke onwe onye iji mee ka ọkụ eletrik a dabere na ya karịa, na ịkwado ihe ndị a na-eji eme mmanụ mepụtara n'ime obodo iji belata ọnụego njem ụgbọala. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi belata ịdị arọ nke dakwasịrị gị na azụmahịa ndị dị otu a ka nke gị.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi belata ịdabere na jenerịta ma mee ka ịnụ ọkụ eletrik na-ekwesị ntụkwasị obi kwuo ọnụ?

Anụrụ m gị. Amụma m bụ ịkewapụ akụrụngwa ikike steeti, nye ndị na-etinye ego nke onwe ha ikike ịlekọta nnyefe ọkụ nke mba, nweta nkwa nyefe gas maka ọrụ ikike ọkụ, na ịgba ndị mepụtara ihe ume ime ka akụkụ ndị ọrụ ime ụlọ nwee ọkụ nke ha ga-emepụta onwe ha. Nke a bụ otu anyị ga-esi belata ịdabere unu na jenereto ma na-arụsi ọrụ ike iji nweta ọkụ eletrik nke dabara adaba karịa ma dị ọnụ ala maka ezinụlọ gị na azụmahịa gị.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ekwe ka steeti nile mepụta ma kesaa ike eletrik ha?

Ee. Ekwenyere m na enwere mkpa ngwa ngwa iwepụ usoro ọrụ eletrik niile n'ime akwụkwọ ndị dị naanị n'okpuru ọchịchị etiti, ma nye steeti ike ịmepụta, ibufe, na ikesa eletrik maka onwe ha. Ekwuolakwa m na anyị aghaghị imeghe ngalaba ọrụ ike niile, site n'ịmepụta ya ruo n'ibufe ya, maka itinye ego nke ndị obodo. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi hụ na esemokwu ọrụ nke metụtara Gọọmentị Etiti agaghị emetụta ọrụ mmepụta ihe n'ọwa steeti ọ bụla ma ọ bụ obodo ọ bụla nke mba anyị.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka ọkụ eletrik dị nkwụsi ike ma dị ọnụ ala?

Aga m akpụpụta ihe onwunwe ike ọchịchị, nyefee ikike ijigide netwọọkụ njigharị ọkụ mba na-aka ndị na-etinye ego nke onwe ha, na-emeghe mmepụta ọkụ gabiga njigharị ọkụ maka itinye ego nke onwe ha zuru oke. Aga m ahụ na enyere ndị ikike inye gas n'aka, ka igwe ọrụ na-arụ ọrụ nke ọma, kwalite ụlọ ọrụ nkesa ka ha ruo n'ịnweta ụgwọ ha zuru oke site na mita kwesịrị ekwesị maka onye ahịa ọ bụla, ma dozie ohi ọkụ eletrik site n'ezigbo mmekọrịta dị n'etiti ndị na-etinye ego na gọọmentị nke iwu kwadoro. Maka mpaghara ụlọ ọrụ mmepụta ihe, aga m agba ume ka a na-emepụta ọkụ nke aka onwe, ka ụlọ ọrụ nweta ọkụ a pụrụ ịdabere na ya nke ọnụ ahịa ya dị mfe.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme n'ụzọ dị iche iji dozie mkpuchi ike na-adịghị arọ arọ ma na-ekwughị ekwu nke obodo?

Banye n'ike eletrik, atụmatụ m bụ ikewapụ akụ̀ ọchịchị steeti nke ike eletrik, ka e si jiri ha arụ ọrụ n'ụzọ dị iche na otú e si eji ha arụ ọrụ taa. M ga-enye ndị na-etinye ego nke onwe ha ikike ịchịkwa netwọọkụ mgbasa ike eletrik nke obodo. M ga-arụkwa ọrụ iji nweta nkwa izi gas mgbe niile maka ụlọ ọrụ mmepụta ike eletrik, ka mmepụta ike enwee mmanụ ọ chọrọ. M ga-akwadokwa mmepụta ike eletrik nke onwe maka mpaghara ime ụlọ ọrụ, ka ụlọ ọrụ azụmahịa nwee ike eletrik a pụrụ ịdabere na ya ozugbo.

Karịa nke a, achọrọ m imeghe ngalaba ike eletrik dum, site na mmepụta ya ruo na mbufe ya, maka itinye ego nke onwe. Ọchịchị etiti na nke steeti aghaghị ike ịmepụta ọnọdụ azụmahịa nke na-eme ka ụlọ ọrụ ike eletrik nke onwe nwee ike ịsọ mpi karịa, site n'ibelata ego ha na-emefu n'ịmalite na n'ịrụ ọrụ, na-emeziwanye uru ha, na-eme ka iwu na atụmatụ ọchịchị bụrụ ihe a pụrụ ịmata tupu oge ya eruo.

Ekwetakwara m na ụlọ ọrụ mbufe ike eletrik aghaghị inwe ike ịnata ụgwọ ha zuru oke maka ike eletrik ha na-ebufe, nke a ga-akwado site na nkwa siri ike banye n'atụmatụ metering maka ndị ahịa niile. A ghakwaghị ịhapụ ịba ohi eletrik ka ọ na-aga n'ihu, kama ekwesịrị ịlụso ya ọgụ site n'ezigbo mmekọrịta dị n'etiti ndị na-etinye ego n'ụlọ ọrụ mbufe na ọchịchị, yana nkwado iwu maka ngwa ngwa mee ihe megide ya.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iche iji dozie ọrụ ọkụ eletriki kwụsịrị ma hụ na e mechara ha?

Aga m enyocha ọrụ ọkụ eletrik niile kwụsịrị, ka anyị mata nke ọma ihe niile a hapụrụ na ihe kpatara ya. Ọrụ ndị a na-arụbeghị arụzu nke ọ bara uru ịgafe na ha ga-agbanwe ka ọ bụrụ nkwekọrịta mmekọrịta gọọmentị na ndị nketaobodo iji mee ka a rụchaa ha. M ga-ahụkwa na e debere nleba anya siri ike megide nrụrụ aka na nkwekọrịta ọkụ eletrik niile, ka obodo gị nwee ike ịtụkwasị obi na ọrụ na-esote ga-arụzucha n'ezie.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi mee ka ikuku eletrik dịkwuo njide n'ógè n'obodo dị iche iche?

Achọrọ m ikwubiga ma kesasịa otú anyị si emepụta ọkụ eletrik, ka ọ dịkwuo nchekwube, kwụsie ike, dịkwa mma maka mkpa mpaghara. Aga m enyekwa ndị steeti ọ bụla na otu ndị steeti ike ha nwere ike iji mepụta, bufee, ma kesaa ọkụ eletrik n'onwe ha, karịsịa ọkụ anwụ. Nke a pụtara na a ga-emepụta ahịa ọkụ eletrik steeti ọ bụla na-arụ ọrụ nke ọma, ka steeti ọ bụla nwee ike iwuli ngwọta ọkụ eletrik gbadoro ụkwụ n'akụ dị nʼọdịdị ya na ihe ndị bụ isi mkpa ya. Nke a bụ otú anyị ga-esi mee ka inye ọkụ eletrik ka mma na ebe ị bi.

peeji 10 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere mmali ahịa mmanụ na nsogbu nkesa ya?

Ekpebisiri m ike ime ka nchekwa mmanụ anyị sie ike ma mee ka ọnụahịa gaa n'otu ebe. Nke ahụ pụtara ichebe Naịjirịa site n'ebe nkwụsị na nnabata ihe dị na ya na mkpali ọnụahịa zuru ụwa ọnụ site n'iwulite ihe mgbochi n'ime ahịa ike obodo anyị. Nke a bụ otu anyị si eme ka ike ị dabere na ya nọgide na-akwụ ọtọ, ọbụna mgbe ọnụahịa zuru ụwa ọnụ na-agbanwe.

peeji 10 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú atụmatụ mmepe gị ga-esi weta ọkụ eletrik na okporo ụzọ dị mma n'obodo ime ime Taraba?

Obodo gị bụ isi n'atụmatụ a, ọ bụghị ihe echefuru eche. Maka ọkụ eletrik, m ga-eme ka mini-grid anyanwụ bụrụ isi iyi ọkụ maka obodo na-anọghị na grid dị ka nke gị, nke a ga-akwadosi site n'ikewapụ ụtụ isi mbubata na ngwa anyanwụ na inye ego enyemaka (capital subsidies) maka ndị na-eweta ike dị ndụ ọhụrụ (renewable energy). M zukwara n'obi iwepụ nkesa na mmepụta ọkụ eletrik n'ime ndepụta naanị gọọmentị etiti (exclusive federal list), ka steeti na ndị mmepe na-anọghị na grid nwee ike ijikọ na inye ọkụ eletrik ozugbo n'ebe ndị na-enweghị ọganihu zuru oke. Maka okporo ụzọ, m zukwara n'obi ịgbasawanye Rural Access and Agricultural Marketing Project, jiri ego gọọmentị etiti na nke steeti na-akwado ibu ibu (matching funds) iji wuo okporo ụzọ obere na-ejikọ ugbo na ahịa (farm-to-market feeder roads). Ego maka akụrụngwa mmepe (infrastructure) ga-adabere n'ọnụọgụ ndị bi n'ebe ahụ na mmepụta ọrụ ugbo, ọ bụghị naanị ọnụ ogo obodo, iji ruo mpaghara niile n'ụzọ ziri ezi.

peeji 4 Introduction

Gịnị mere ọtụtụ ọrụ gbasara ikuku eletrik ji na-akwụsị akwụsị, gịnịkwa ka ị ga-eme iche iji hụ na e nwere ikuku eletrik a pụrụ ịdabere na ya?

Nke a bụ ihe m ga-agwa gị kpọmkwem: e bidoro ọtụtụ ọrụ ngali, ma ọtụtụ n'ime ha ka akwụsịrị n'etiti, enweghị ego zuru ezu, ma ọ bụkwanụ e nlekọta ha adịghị mma, nke ahụ bụkwa ihe m zubere idozi n'ụzọ dị iche.

M ga-enyocha ọrụ ọkụ eletrik ọ bụla kwụsịrị, mee ka ndị bara uru ghọọ nkwekọrịta mmekọrịta gọọmentị na ndị nketaonwe (public-private concessions), ma tinye nlekọta megide nrụrụ aka siri ike n'ọrụ ọkụ eletrik niile ka ego ghara ịla n'iyi n'ọrụ ndị na-agaghị agụcha. Tinyere nke a, m na-ezube ikewapụ ihe onwunwe ọkụ eletrik nke steeti nwere, nye ndị nketaonwe ikike ijikwa netwọọkụ ọkụ eletrik mba (national grid), hụ na enwere nkwa mgbasa gas maka ụlọ ọrụ ọkụ eletrik, ma meghee mpaghara ahụ dum, site na mmepụta ruo na mbufe, maka itinye ego ndị nketaonwe. M kwenyekwara na ọ dị mkpa ka steeti nwee ike ịmepụta, ibufe, na ikesa ọkụ eletrik n'onwe ha, ka nsogbu dị n'otu akụkụ obodo ghara ime ka akụkụ ọzọ nọrọ n'ọchịchịrị.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị idozi okporo ụzọ ime obodo?

Amaara m otú o si siri ike mgbe mmiri na-ekpochapụ obodo gị site n'ugbo, ahịa, ụlọ akwụkwọ na ụlọ ọgwụ. Ana m eme atụmatụ ịgbasawanye Rural Access and Agricultural Marketing Project (RAAMP), site n'iji ego federal na steeti kwekọrịtara were wuo okporo ụzọ feeder dị mkpa nke si n'ugbo gaa n'ahịa. Aga m emekwa ka ekesaa ego maka akụrụngwa mba n'ụzọ ziri ezi site n'iji ọnụ ọgụgụ ndị bi n'ebe ahụ na ego ọrụ ugbo na-arụpụta dịka ihe ntụle, ọ bụghị naanị oke mmadụ bi n'obodo, werekwa $25 billion Infrastructure Development Fund kwadoo ya, nke a ga-ewepụta ego ya dịka ọrụ ahụ si aga n'ihu nwayọọ nwayọọ, ka okporo ụzọ dị ka nke gị wuo ma ghara ịhapụ ya n'etiti ọrụ.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọtụtụ obodo ime ala enweghị eletrik n'ihi na ha dị anya site na netwọk eletrik. Gịnị ka ị ga-eme iji weta ike eletrik nye ha?

Aga m eme ka mini-grid anwụ bụrụ isi iyi ike maka obodo ndị na-anọghị na gridi dịka nke gị, nke a ga-akwadoro site n'ịkagbu ụtụ mbubata na mpempe akwụkwọ maka ngwa anwụ yana ego nkwado isi obodo maka ndị na-enye ike a na-enwughị mgbagwoju anya. Aga m ebubatakwa nkesa ike na mmepụta ike site na ndepụta omume naanị ọchịchị etiti, na-enye steeti na ndị mmepe na-arụ ọrụ na mpaghara na-anọghị na gridi ike ijikọ na inye ọkụ ozugbo n'ógbè ndị a na-elekọtaghị nke ọma, ka ị ghara ịnọgide na-eche mkpanaka ike nke na-adịghị enye ọkụ ma ọlị.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji chebe ezinụlọ na ụlọ ọrụ azụmahịa n'ihu mberede mbilite ọnụ ahịa mmanụ ọkụ?

Aga m ewulite ma na-elekọta nnukwu ngwuputa mmanụ a na-echekwa maka obodo, were ha dozie mmetụta njikpu ọnụahịa mmanụ zuru ụwa ọnụ. Nke a bụ otu aga m esi belata nnukwu mgbanwe ọnụahịa mmanụ na-adịghị akwụsị akwụsị, ka e chebe ezinụlọ gị na azụmahịa gị site na ya.

peeji 11 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ihe mgbasa ọnụ ahịa eletrik ga-elekwasị anya n'ezinụlọ ndị dara ogbenye?

Ee. Aga m ekewapụ enyemaka ego (subsidies) site na ọnụ ahịa (tariffs), ka nkwado gọọmentị na-aga ozugbo n'aka ezinụlọ ndị na-enweghị ego hiri nne na obere azụmahịa, n'etipụghị ọnụ ahịa n'ụzọ na-ezighị ezi. Tinyere nke a, aga m emesi nyocha iwu ike iji manye ikpe ziri ezi, ịza ajụjụ, na ịdị mma ọrụ gafee ụzọ ọrụ ike eletrik niile, ya na ntaramahụhụ siri ike nye ụlọ ọrụ nkesa ndị na-adịghị edebe iwu.

peeji 11 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji melite njem obodo ma belata ọgbaghara ụgbọala n'obodo dị ka Lagos?

Atụmatụ m bụ ime ka ụzọ ụgbọ oloko mba e ji ebu ndị mmadụ n'obodo ukwu dịkwuo ọsọ, gbasaa sistemu Bus Rapid Transit, ma mepụta ụgbọ mmiri na-ebu ndị njem n'osimiri dị n'ime ala, ebe a na-ebelata ego e ji arụ ọrụ ụgbọ njem site n'inye onyinye aka (subsidy) maka ihe eji anyụ mmanụ ọkụ n'ime mba. Ekpebiekwara m iwebata ụgbọ njem ọha na eze a na-enyere aka n'ụgwọ (subsidized) nye ụmụ akwụkwọ na ndị okenye, na-arụkọ ọrụ na gọọmentị steeti na ndị na-arụ ọrụ ụgbọ njem iji belata ọnụ ahịa n'okporo ụzọ obodo ukwu ebe oke okporo ụzọ na-adị. Nke a bụ otú anyị ga-esi jikọta ngagharị na ohere na ọdịmma nye ezinụlọ gị na obodo gị.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi dozie ụkọ mita prepeeid ma hụ na ego a na-ana n'ọkụ eletrik doro anya?

Nke a bụ ihe m kpebisiri ike ịkpọzi. Achọrọ m ịhụ nnukwu mgbasa nke mita a kwụrụ ụgwọ na mbụ, na-elekwasị anya n'inweta mkpuchi zuru ezu, ebe obodo ndị nwere oke mmadụ jupụtara na ndị na-enwetaghị ọrụ zuru oke ka a na-enye ụzọ mbụ. Achọkwa m ka ịgbakwasị ụgwọ ọkụ eletrik bụrụ ihe doro anya ma ziri ezi, ka ị ghọta nke ọma ihe ị na-akwụ ụgwọ maka ya, na ka e mesie nlekọta iwu ike ime ka ikike ịza ajụjụ na ogo ọrụ ọma site n'aka ụlọ ọrụ nkesa ike bụrụ ihe a na-amanye, yana ntaramahụhụ siri ike mgbe ha jụrụ idebe iwu.

peeji 11 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na a na-ekesa ọrụ ntinye akụrụngwa mepere emepe n'ụzọ ziri ezi n'etiti mpaghara dị iche iche nke Naịjirịa?

Aga m ahụ na usoro nkenye ego na-eji ọnụ ọgụgụ ndị mmadụ na ọnụego mmepụta ihe ubi dịka ihe ntụle, kama naanị ịdị oke ukwu nke obodo, iji hụ na nkenye ego maka akụrụngwa dị mma n'ofu ofu mpaghara ndọrọ ndọrọ ọchịchị niile. Nke a pụtara na òkè obodo gị adịghị ekpebi site n'otú o buru ibu ma ọ bụ otú o dị ka obodo ukwu, kama ọ bụ site n'usoro ndị ka mma nke ga-arụ ọrụ n'ofu ofu obodo. Tinyere nke a, m kpebisiri ike ịhụ na Ego Mmepe Akụrụngwa nke ego ya ruru $25 billion nke ndị na-azụ ahịa nà-edu ga-amanye nyocha injinia nke ndị otu nke atọ, werekwa wepụta ego dabere na ihe akaebe nke ọganihu a chọpụtara, ka a ghara ịhapụ ọrụ ndị a n'etiti etiti mgbe e bidoro ha.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na mmefu ego maka akụrụngwa na-eru mpaghara ime obodo, ọ bụghị naanị obodo ukwu ndị ahụ?

Aga m ahụ na modẹl nkesa ego ụlọ akwụkwọ ga-eji ọnụ ọgụgụ ndị mmadụ na ọkwa mmepụta ihe ọrụ ugbo dị ka ihe atụ, ọ bụghị naanị ọnụ ọgụgụ ndị bi n'obodo, iji hụ na ego iwulite akụrụngwa na-eru n'ebe ọ bụla geopolitical fairly. Aga m agbasawanye Rural Access and Agricultural Marketing Project (RAAMP), na-eji ego ndị gọọmenti etiti na steeti kwekọrịtara iwuli ụzọ feeder si n'ugbo gaa n'ahịa. Gbasara ọkụ eletrik, aga m ewepụ nkesa na mmepụta ọkụ na listi naanị gọọmenti etiti ji achị ka steeti na ndị mmepụta ọrụ off-grid wee jikọọ obodo gị ozugbo, kama ichere na-enweghị ngwụcha na grid mba.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme banyere ọnụ ahịa ụgbọ njem dị elu na mkpọchi okporo ụzọ n'obodo ndị dị ka Lagos?

Achọrọ m ka ị nwee ahụ iru ala n'ezie, ọ bụghị naanị ịnụ nkwupụta. Atụmatụ m: ime ka ọsọ ọsọ dị na mgbagwoju okporo ụzọ ụgbọ oloko dị n'obodo ukwu, gbasaa Bus Rapid Transit, mepụta ụgbọ mmiri na-efe efe na mmiri dị n'ime ala, na ibelata ọnụahịa njem site na enyemaka mmepụta e kekọtara na mmanụ ala a nụchara n'ime obodo, nke nwere oke, nke e debanyere n'akwụkwọ ego n'ụzọ doro anya, nke ndị nnyocha na-adabereghị na onye ọzọ lere anya, ọ bụghị ịlaghachi azụ n'inye akwụkwọ ego maka ihe ndị e si mba ọzọ bubata. Nke ahụ pụtara na ibugharị ngwongwo gị, ụmụaka gị gaa ụlọ akwụkwọ, na gị onwe gị ịga ọrụ ga-efu obere ego. Achọrọ m ka nna kwụọ ụgwọ njem ma fodụrụ ihe n'akpa ego ya. Nke ahụ bụ nkwa m.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi kwụsị ego eletrik a tụleere atụle?

Aga m akwụsị ịgbakọ ọnụ ego ọkụ mmepụta ole na ole n'obodo niile n'ime oge e kwuru aka maka ịgafe, nke a ga-akwadoro site n'ịgbasa mita ndị a kwụrụ ụgwọ ha ụgbọ n'ebe niile iji rute n'ikpuchi zuru ezu, na-ebu ụzọ na-elekwasị anya na obodo ndị mmadụ bara ụba na ndị na-enweghị ọkụ zuru ezu. Aga m ekewapụ inyeaka ego (subsidies) site na ọnụ ahịa (tariffs) ka enyemaka na-aga ozugbo n'aka ezinụlọ ndị dara ogbenye, webata ịgbakọ ọnụ ego doro anya ka ị mara kpọmkwem ihe ị na-akwụ ụgwọ ya, na-emesikwa nlekọta iwu ike na ntaramahụhụ siri ike nye ụlọ ọrụ nkesa ọkụ ndị na-adịghị edebe iwu.

peeji 11 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi hụ na a na-arụcha ọrụ mmepe akụrụngwa dochie ya nke ọma kama ịhapụ ya n'etiti?

Aga m edozi nke a site n'iwepụta $25 billion Infrastructure Development Fund nke sekta nkeonwe na-edu, na-amanye nyocha injinịa nke ndị otu nke atọ, ma na-ewepụta ego naanị mgbe e nwetara akaebe na e rutela n'ihe ndabere kwesịrị ekwesị, ka ọrụ dị gị nso rụchaa n'ezie ma dịgide. Aga m ebugharịkwa ibu arọ site n'okporo ụzọ gaa n'ụgbọ oloko na ụzọ mmiri iji belata ọkpọtụ na mbibi na-emebi okporo ụzọ ngwa ngwa, melite okporo ụzọ ime obodo na-ejikọta ndị ọrụ ugbo na ahịa, ma guzobe Infrastructure Development Unit na Ọkwa Onyeisi Ala iji mee ka nkwuputa na nhazi ọrụ n'etiti agensị dị iche iche gbasaa ngwa ngwa.

peeji 4 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị iji chebe mmadụ n'ihu idei mmiri na mbibi gburugburu ebe obibi ndị ọzọ?

M ga-eguzobe Framework Mgbochi Gburugburu Ebe Obibi nke Mba iji chebe ihe onwunwe na-eweta uru, kwalite mmepụta ọrụ ugbo, ma mepụta ọrụ ndụ mmiri ndụ (green jobs). Nke a gụnyere ime ka usoro njikwa idei mmiri na usoro ịdọ aka ná ntị tupu oge esie ike, iji belata mmebi nke ụlọ, okporo ụzọ, ugbo, na azụmahịa, yana ịgbanwe mmefu gọọmentị site na nzaghachi mberede gaa n'itinye ego n'ụzọ na-akwado ọdịnihu. Ekpebisiri m ike ịhazi ụkpụrụ gburugburu ebe obibi doro anya nke ga-enye ndị na-etinye ego obi ike ma meghee ohere ọhụrụ na nrụgharị ihe (recycling), ọrụ ugbo-na-osisi (agroforestry), na ọrụ ike dị ọcha.

peeji 11 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ichebe ndị ọrụ ugbo site n'imebi ihe ọkụkụ nke ndị ọzụzụ anụ ụlọ na-ebibi?

Aghọtara m ihe ọ pụtara mgbe ị na-enweghị ike iru n'ugbo gị n'enweghị nsogbu. Nke a bụ ihe m ga-eme banyere ya.

Atụmatụ m na-ebuga Naịjịrịa site n'ịta anụ ụlọ n'ohere gaa n'ọzụzụ anụ ụlọ nke oge a na-azụ anụ n'ụzọ azụmahịa, jiri akara ụzọ ndị ọzụzụ anụ ụlọ ga-esi agafe, ebe mmiri, na ọrụ dọkịta anụ ụlọ dị n'ime ebe a na-azụ anụ ụlọ nke azụmahịa, ka ndị na-azụ anụ ụlọ nwee ike ịzụ anụ ụlọ ha n'emebighị mkpụrụ ubi gị. Tinyere nke a, m ga-eguzobe Kọmitii Udo Obodo na Idozi Esemokwu n'Ụzọ Ọzọ, nke ga-akpọkọta ndị isi obodo, ndị nnọchianya ndị ọrụ ugbo, na mkpụrụ ndị na-azụ anụ ụlọ, iji dozie esemokwu gbasara ala na mkpụrụ ubi n'ụzọ doro anya. M na-ebupụtakwa ndị Agro-Ranger ejiri ngwá ọrụ zuru oke na nnyocha ndị dronu nke eluigwe n'ofe ụzọ ndị ọrụ ugbo, iji chọpụta ma kwụsị ihe iyi egwu, ka ị nwee ike ịlaghachi n'ugbo gị wee rụọ ọrụ na ya n'enweghị nsogbu.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi chebe obodo ndị mmegbu ọgụ ndị ọrụ ugbo na ndị na-azụ anụ ụlọ metụtara?

Ọnọdụ mfu gị dị m mkpa, echekwa obodo dị ka nke gị bụkwa isi ihe dị n'etiti atụmatụ m. Aga m eguzobe Kọmitii Udo Obodo na Idozi Esemokwu Dị Iche Iche, na-ejikọta ndị eze na ndị isi obodo, ndị nnọchiteanya ndị ọrụ ugbo, na mkpakọrịta ndị na-azụ anụ ụlọ, iji dozie esemokwu ala na mkpụrụ ubi tupu ha aghọọ ihe ike. Ekpebikwara m itinye Agro-Rangers e ji akụrụngwa kwesịrị ekwesị kwadoo, yana nnyocha dron n'elu ikuku n'ofe ụzọ ndị a na-eji ebuga ngwa ọrụ ugbo, iji chọpụta ma kwụsị egwu ọ bụla n'ubi. A ga-ele mpụ ime ihe ike anya dị ka omume mpụ n'agbanyeghị agbụrụ, na ozi nzuzo ga-abụ ihe gọọmentị etiti na-ahụ maka ya, ọrụ uwe ojii ga-abụ nke steeti kwadoro, ebe sistemu ịdọ aka na ntị n'oge ga-abụ nke ndị ọchịchị obodo na-elekwasị anya, ka obodo gị nwee nchekwa n'ezie n'ọkwa ọ bụla.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mesoo ndị na-ebu ngwa agha ma na-awakpo obodo, n'agbanyeghị ma ha bụ ndị ọrụ ugbo ma ọ bụ ndị ọzụzụ anụ ụlọ?

Amụma m na-ewere mpụ ime ihe ike dị ka mpụ, kpamkpam, n'agbanyeghị agbụrụ. Ọ baghị uru ma onye na-awakpo kwuo na ya bụ onye ọrụ ugbo ma ọ bụ onye na-azụ anụ ụlọ - iwu na-arụ ọrụ otu aka ahụ nye onye ọ bụla bulitere ngwa agha megide obodo.

Iji kwado nke a, m ga-enye ndị ọrụ ọnụ mkpọrọ ozi nyocha nye ụlọ ọrụ gọọmentị etiti, ndị uwe ojii ọrụ nke steeti, na idozi esemokwu mberede dị mfe ka ọ bụrụ ọrụ ndị isi obodo. N'ala, nke a pụtara nhazi Agro-Rangers nwere ngwa ọrụ zuru oke na iji dironu na-ele anya n'elu igwe ikuku n'akụkụ ụzọ ọrụ ugbo iji chọpụta ma kpochapụ ihe iyi egwu nye ndị ọrụ ugbo na obodo ime obodo.

Ebe mwakpo etosiwo ike, dị ka n'ebe ndị dị ka Zamfara na Borno, ana m akwado maka mgbanwe usoro iwu nke ga-enye ohere ka Steeti na Obodo Mpaghara nwee ndị uwe ojii nke ha, tinyere mmụba n'ọrụ ọnụ ndị agha nchekwa na ọrụ nchebe megide ndị nnupụisi nke sitere na nyocha ozi.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Dị ka nwoke Fulani, a pụrụ ịtụkwasị gị obi ịna-ekpe ikpe ziri ezi n'esemokwu dị n'etiti ndị ọrụ ugbo na ndị na-azụ anụ ụlọ?

Atụmatụ m na-ele mpụ ime ihe ike dị ka mpụ mpụ n'agbanyeghị agbụrụ. Ọ bụ ya bụ ụkpụrụ m na-edobere onwe m. Maka idozi esemokwu, ana m guzobe Kọmitii Udo Obodo na Ndozi Esemokwu Ọzọ, nke ndị ndú ọdịnala, ndị nnọchianya ndị ọrụ ugbo, na ndị otu ndị na-azụ anụ ụlọ mejupụtara, ka esemokwu gbasara ihe ubi, ịta nri anụ na ala wee dozie n'ụzọ doro anya, ka akụkụ niile nọrọ na tebụl ọnụ. Ana m ebugharịkwa Naịjirịa site n'ịta nri na-emeghe emeghe gaa n'ọzụzụ anụ ụlọ nke oge a, na ụzọ a kara aka, ebe mmiri, na ọrụ dibịa anụ, ka ndị na-azụ anụ ụlọ wee na-azụ anụ ha n'emebighị ihe ubi ndị ọrụ ugbo. Ọrụ ajụjụ ụzọ ga-adịnyere ụlọ ọrụ gọọmentị etiti, ọrụ uwe ojii ga-adịnyere steeti nile, ebubo esemokwu n'oge ya ga-adịnyere ndị ọchịchị obodo.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere izu ehi, nke ọ nweghị onye na-ekwu banyere ya?

Izu ehi bụ akụkụ nke ihe enweghị nchekwa emeworo obodo ndị ọrụ ugbo: enweghị nchekwa sitere na ime ihe ike, ikwata ohi, ịdọta mmadụ n'ike na izu ehi achụpụla ndị ọrụ ugbo na ndị na-azụ anụ ụlọ n'ala ha, ọbụladị gafee ókè obodo anyị, meekwa ka ụkọ nri jọọ njọ karị. Ọ bụ ya mere atụmatụ m ji akwaga Naịjirịa site n'ịzụ anụ ụlọ n'ohere gaa n'ọzụzụ anụ ụlọ nke ọgbara ọhụrụ na ịzụ anụ ụlọ n'ụzọ azụmahịa, jiri ụzọ ndị akara maka ịzụ anụ ụlọ, ebe mmiri na ọrụ dọkịta anụmanụ n'ebe a na-azụ anụ ụlọ n'ụzọ azụmahịa. Aga m ebugharịkwa Agro-Rangers na ndị nlekọta eluigwe nke dron n'akụkụ ụzọ ọrụ ugbo iji chọpụta ma kpochapụ ihe ize ndụ ndị na-eyi ala ugbo egwu.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị ọrụ ugbo na-atụ egwu ịga n'ugbo ha n'ihi mwakpo na mbibi nke ihe ọkụkụ ha. Olee otu ị ga-esi chebe ha?

Aghọtara m egwu a. Enwetụla m onwe m mmetụta ya, ebe ugbo m ndị nọ na ndị ohi na nnwayọọ metụtara. Aga m emeso nchekwa ndị ọrụ ugbo dị ka otu isi ụkpụrụ nke iwu gbasara nri: itinye Agro-Rangers e jikerela nke ọma yana nleba anya dronu n'elu igwe n'ụzọ ugbo niile iji chọpụta na kagbuo ihe iyi egwu, na-echekwa obodo ndị ọrụ ugbo, na iguzobe mpaghara ọrụ ugbo echekwara n'ebe ihe egwu dị ukwuu. Anyị ga-ewukwa usoro mkpesa mbụ na usoro nzaghachi ngwa ngwa, ka ị nwee ike ịkọ ugbo, weghara ihe ubi, ma bufee ngwaahịa gị na-enweghị nnwayọọ ma ọ bụ egwu.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji dozie esemokwu ala n'etiti ndị ọrụ ugbo na ndị na-azụ anụ ụlọ n'ụzọ ziri ezi?

M ga-ehiwe Kọmitii Udo Obodo na Ngwa Nkezi Esemokwu Ọzọ, na-akpọkọta ndị isi omenaala, ndị nnọchianya ndị ọrụ ugbo, na ndị otu ndị na-azụ anụ ụlọ ọnụ, iji dozie esemokwu gbasara ala na ihe ubi n'ụzọ doro anya. N'akụkụ nke a, m ga-akwaga Naịjirịa site n'ịzụ anụ ụlọ n'ọhịa gaa na nlekọta anụ ụlọ nke oge a na ranching azụmaahịa, nwee ụzọ nzukọta anụ ụlọ ewepụtara, ebe mmiri, na ọrụ dọkịta anụ ụlọ. M ga-ebipụtakwa Agro-Rangers na nnyocha dirọn iji chebe ugbo, ebe m na-ele mmebi iwu ike dị ka omume mpụ n'agbanyeghị agbụrụ, ka esemokwu ghara ịghọ ọgụ agbụrụ.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme gbasara ịta ehi n'oghere ka ndị na-azụ anụ ụlọ nwee ike ịzụ ehi na-emebighị ihe ọkụkụ ndị ọrụ ugbo?

Atụmatụ m na-akpụpụta Naịjirịa site na iju anụ ụlọ n'oghere gaa n'ọzụzụ anụ ụlọ nke oge a na-arụ ọrụ ranching nke azụmaahịa: oghere ndị a kara aka maka anụ ụlọ, ebe mmiri, na ọrụ dọkịta anụ ụlọ n'ime feedlots azụmaahịa, ka ndị na-azụ anụ ụlọ wee nwee ike ịzụ ehi n'enweghị ka ọ bụrụ ihe ga-emetụta mkpụrụ ubi gị. Tinyere nke a, m ga-eguzobe Kọmitii Udo Obodo na Idozi Esemokwu n'Ụzọ Ọzọ, ndị eze na eze ndị obodo, ndị nnọchianya ndị ọrụ ugbo, na mkpakọrịta ndị na-azụ anụ ụlọ, iji dozie esemokwu ọ bụla gbasara ala na mkpụrụ ubi n'ụzọ doro anya mgbe ha bịa.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị kpọmkwem iji dozie nsogbu gburugburu ebe obibi Nigeria na iji melite njikwa mkpofu ahịhịa?

Banyere nsogbu gbasara gburugburu ebe obibi, aga m guzobe National Environmental Resilience Framework. Framework a ga-echekwa akụrụngwa mmepụta ihe, kwalite mmepụta ọrụ ubi, mepụta ọrụ ndụ akwụkwọ ndụ (green jobs), ma belata ọnụ ahịa nke mkpaghasị gburugburu ebe obibi na-ebu n'elu azụmahịa na gọọmenti. Ọ ga-emesikwa ike sistemu njikwa idei mmiri na ụzọ mbudo ịmara ọsọ, ka anyị belata mmebi nke na-eru ụlọ, okporo ụzọ, ugbo, na azụmahịa, ma gbanwee ego a na-emefu site n'ọrụ mberede gaa n'ọrụ ntinye ego kwụ aka tupu nsogbu abịa. Aga m emekwa ka ụzọ ohụrụ nke ịchịkọta ihe eji eme ihe ọzọ (recycling), ịkụ osisi n'ụzọ ọrụ ubi (agroforestry), na ọrụ ike ọcha mepee.

Tinyere nke a, atụmatụ m na-ewepụta National Flood and Erosion Management Plan. Nke a ga-egwupụta River Niger na River Benue, jikwaa mwepụta mmiri si na mgbochi mmiri (dam releases) n'usoro doro anya, ma ziga Ecological Fund ozugbo gaa n'obodo ndị dị n'ihe ize ndụ. Maka mpaghara ndị mmetọ mmanụ ala metụtara, aga m emesi ike nhicha Ogoni, manye nguzoghachi gburugburu ebe obibi n'usoro siri ike n'ofe mpaghara niile a na-emepụta mmanụ ala, ma tinye iwu siri ike nke "onye merụrụ ihe na-akwụ ụgwọ" megide ụlọ ọrụ mmanụ ala ndị na-adịghị erube isi.

Banyere njikwa ihe mkpofu na usoro gburugburu ebe obibi na-adịgide adịgide, aga m emesi ike ụlọ ọrụ ndị na-amanye iwu gbasara ịdị ọcha nke mmiri, ma tinye ntaramahụhụ siri ike megide ịtụba ihe mkpofu ụlọ ọrụ nganga n'ime osimiri. Aga m ekesakwa sistemu nhicha mmiri maka ojiji n'ógbè (community point-of-use water purification systems) iji belata ọrịa si na mmiri na-abata. Ebe steeti ndị ọ bụla na-emepe ụlọ ọrụ dabere na akụrụngwa, aga m eguzobe usoro iwu doro anya iji hụ na echekwara gburugburu ebe obibi, na e nwere ọmụma ihe na ibu ọrụ n'otu a na-ejikwa akụrụngwa ndị ahụ. Ma site na Environmental Resilience Framework, ekpebisiri m ike imeghe ịchịkọta ihe eji eme ihe ọzọ (recycling) dịka otu n'ime ụzọ ọrụ ohụrụ anyị na-ewulite maka obodo a, tinyere ịkụ osisi n'ụzọ ọrụ ubi (agroforestry) na ọrụ ike ọcha.

peeji 11 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị ime ka Naịjirịa nwee nchekwa nri?

Aga m eme ka nchekwa nri bụrụ ihe isi mbu nke nchekwa mba, n'ihi na mba nke na-apụghị ịzụ onwe ya bụ mba dị n'ihe egwu. Aga m etinye ya n'ihe omume nke National Security Council, ma jikọta atụmatụ ndị gọọmentị etiti, steeti na mpaghara n'okpuru otu usoro mba. Anyị ga-ewulite ma na-elekọta nchekwa nri nke mba na mpaghara, na usoro nzaghachi ngwa ngwa maka mkpagbu nri na mgbanwe ọnụahịa. Aga m emekwa ka njikọ dị n'etiti ndị ọrụ ugbo, ndị na-arụpụta ihe na ahịa sie ike, melite njem n'etiti ime obodo na obodo ukwu, ma kwado nrụpụta mpaghara.

peeji 12 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi nyere ndị ọrụ ugbo aka ibuga ngwaahịa ha na ahịa?

Aga m eme ka njikọ dị n'etiti ndị ọrụ ugbo, ndị na-ahazi ihe oriri, na ahịa sie ike. Nke a gụnyere imeziwanye usoro mbufe na akụrụngwa ụgbọ njem n'etiti ime obodo na obodo ukwu, na ịkwado mpaghara nhazi ihe ọkụkụ na mbawanye uru n'ógbè ahụ, ka nri si n'ugbo na-aga n'okwa oriri n'ụzọ dị irè karịa.

peeji 12 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji dọta ego metụtara ihu igwe maka Naịjirịa?

Aga m emeghe ego maka ihu igwe na azụmahịa ndu akwụkwọ (green finance) site n'iwulite usoro nkwado ego nke a hazịrị nke ga-adọta akwụkwọ ego ndu (green bonds), itinye ego n'ahịa carbon, na ego ndị mmekọ mmepe. Tinyere nke a, m ga-arụ ọrụ iji melite ikike Naịjirịa inwe ike iweli ma jiri ego ihu igwe anyị na-enweta mee ihe nke ọma, ebe m na-eme ka mmepụta ihe ọkụkụ gaa n'ihu site n'ọrụ ugbo nwere amamihe gbasara ihu igwe (climate-smart farming).

peeji 12 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na gọọmentị steeti na obodo ndị dị iche iche ekwekọghị otú e si edozi esemokwu ndị ọrụ ugbo na ndị anụ ụlọ, kedụ ọrụ Gọọmentị Etiti ga-arụ?

Atụmatụ m na-akọwa ọrụ ndị doro anya ka esemokwu ghara ịkwụsị maka onye kwesịrị ibu ọrụ. Enyere ụlọ ọrụ gọọmentị etiti ọrụ nnyocha ozi, enyere steeti ọrụ mmanye iwu, ebe enyere ndị ọchịchị obodo ọrụ idozi esemokwu tupu ha abụghị ihe ukwuu. Iji mee ka nke a rụọ ọrụ n'ala, m ga-ehibekwa Kọmitii Udo Obodo na Ihe Nhazi Esemokwu Dị Iche Iche, nke ga-ewekọta ndị eze na ndị eze obodo, ndị nnọchianya ndị ọrụ ugbo, na mkpakọrịta ndị na-azụ anụ ụlọ ka ha dozie esemokwu gbasara ala na ihe ubi n'ụzọ doro anya.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi gbochie ka esemokwu ndị ọrụ ugbo na ndị anụ ụlọ ghara ịghọ nnukwu esemokwu agbụrụ ma ọ bụ okpukpe?

Ana m ehi nchekwube iwu nke siri ike, na-ele omume ihe ike dị ka mpụ n'agbanyeghị onye mere ya, n'agbanyeghị agbụrụ ya. Ụlọ ọrụ gọọmentị etiti na-ahazi ozi nzuzo, steeti na-elekọta ọrụ ndị uwe ojii n'ihe banyere arụmọrụ, ebe ndị isi obodo na-edu ọrụ ịdọ aka ná ntị n'oge.

N'ebe ọrụ na-emezu, m ga-eguzobe Kọmitii Udo Obodo na nke Idozi Esemokwu n'Ụzọ Ndịiche (ADR) nke ndị isi ọdịnala, ndị ọrụ ugbo, na òtù ndị na-azụ anụmanụ ga-anọ n'ime ya, iji dozie esemokwu gbasara ala na mkpụrụ ubi n'ụzọ doro anya, tupu ha aghọọ ihe na-akpali ọgụ agbụrụ ma ọ bụ okpukpe sara mbara.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ime ka obodo ndị dị ka Zamfara na Borno nwee nchekwa n'aka ndị na-adọta mmadụ na ndị na-eme ihe ike?

Amaara m ihe Zamfara na Borno gabigara, agaghị m enyekwa nkwupụta ọzọ ka mbuso agha ọzọ gasịa. Ana m akwado mgbanwe iwu obodo ka steeti na obodo ime ala nwee ike ijikwa ndị uwe ojii nke ha, tinyere ịgbasawanye mmụba ndị a na-edebanye aha n'ìgwè nchebe, itinye nyocha mbara igwe satịlaịtị na ndị elu igwe na-enweghị onye nọ n'ime ya (drone), na ọrụ mmegide ndị omekome na-adabere na ozi izizi megide ndị ohi na ndị na-eme ihe ike.

M ga-emekwa ka ndọrọndọrọ amụrụ amụ bụrụ ihe dị ize ndụ karị ma bụrụkwa ihe na-amụtaghị uru, site n'ikwụsị ịkwụ ụgwọ mgbapụta, ụzọ ndị a na-esi asacha ego ndị ahụ, na netwọkụ ndị na-akwado ya, ka obodo gị kwụsị ibi ndụ n'ụjọ.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme iji melite mmepụta ihe ọkụkụ ka mmanụ ala na-efunahụ ọnụ ahịa n'ihi teknụzụ ọhụrụ?

Imeziwanye mmepụta ọrụ ugbo bụ isi ihe dị n'etiti atụmatụ m. Ekwesighị m iche iche na ime ka nchekwa nri bụrụ ihe dị mkpa na nchekwa mba, ịgbasawanye ọrụ ugbo nwere amamihe banyere ihu igwe, na ịba ụba nhazi ọrụ ugbo Naịjirịa nke ukwuu. N'ụzọ doro anya, aga m agbasawanye mmiri ubi dị ukwuu site na mmiri mgbochi (dams) na olulu mmiri (boreholes) maka ọrụ ugbo ogologo afọ dum, weghachi mmiri mgbochi nke a hapụworo n'efu na mpaghara ọchịchị etiti, steeti na mpaghara iwu na ọrụ, ma hazie usoro e-wallet kwa ozugbo nke na-ebuga fatịlaịza e nyere ego enyemaka, mkpụrụ ọka nwere ezi mkpụrụ na nchekwa pụọ n'ụmụ ahụhụ ozugbo ruo n'aka ndị ọrụ ugbo pere mpe ewepụtara aha ha. Aga m ewukwa okporo ụzọ dị na ime obodo si n'ubi ruo n'ahịa, mpaghara nhazi ngwaahịa ugbo, na ebe nchekwa oyi nke anyanwụ na-eme ka obere ihe oriri iji belata ihe mfu na-eso owuwe ihe ubi.

peeji 12 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ na ebumnobi kpọmkwem ị ga-ewepụta iji mee ka ọrụ ugbo sie ike maka nchekwa nri na ọrụ?

Nde ọma. Ka m gwa unu nkịtị otú m si ele ọrụ ugbo anya, n'ihi na ọ dị n'etiti obi nchekwa nri na ndụ ihe mkpochapụ nke ọtụtụ ezinụlọ ndị ọrụ ugbo n'ofe obodo a.

Ana m eme ka nchekwa nri bụrụ ihe mkpa mbụ nchekwa mba. Mba nke na-apụghị iji nri zuo onwe ya bụ mba dị n'ihe egwu, m na-ebu n'obi ibuli nchekwa nri rue n'ihu ajụjụ Kansụl Nchekwa Mba, na-ejikọta atụmatụ gọọmentị etiti, gọọmentị steeti, na gọọmentị ime obodo n'okpuru otu usoro mba jikọrọ ọnụ.

Maka gị bụ onye ọrụ ugbo nke dị obere, ana m etinye gị n'etiti iwu ọrụ ugbo. Atụmatụ m bụ inyere gị aka imepụta ihe karịa na inweta ego karịa, mgbe a na-echekwa ọrụ ugbo nke Nigeria. Anyị ga-ejikọta ndị ọrụ ugbo dị obere n'ụzọ mma karịa n'ime usoro ọrụ ugbo, dị ka ndị na-amịpụta ihe maka ụlọ ọrụ ibe ha, ndị ọrụ ime obodo, na ndị na-emepụta ngwaahịa pụrụ iche na nke dị ole na ole, ka ọrụ ugbo n'ọnụọgụ ọ bụla wee tinye aka na uru si na mmụba ọrụ ugbo mba bịa.

Gbasara ọnụ ego ịrụ ọrụ ugbo, m ga-ewepụta usoro nnyefe ihe eji eme ihe site na e-wallet kpọmkwem iji nye nri ihe ọkụkụ e nyere ego mgbakwunye, mkpụrụ na-amị ọtụtụ ngwaahịa, na nchebe pest, nyefee ya ozugbo n'aka ndị ọrụ ugbo dị obere e gosiri n'ụzọ ziri ezi, na-agafe ndị dochie anya ndị na-eme ka ọnụahịa rigoo. N'akụkụ nke a, m ga-agbasa mbinye ụgwọ ọrụ ugbo nwere ntakịrị ọmụrụ site na Bank of Agriculture.

Gbasara ibute ngwaahịa gị n'ahịa n'enweghị mfu n'ụzọ, m ga-ebu ụzọ lekwasị anya n'okporo ụzọ obodo ime ime ugbo rue n'ahịa n'okpuru nkwekọrịta gọọmentị na ndị obodo, guzobe mpaghara nhazi agọ ọrụ ugbo n'akụkụ ebe a na-arụ ọrụ ugbo n'ọtụtụ ebe, na-ewepụta ebe nchekwa oyi nke anwụ na-enye ike iji wepụ mmebi ngwaahịa mgbe owuwe ihe ubi gasịrị. M ga-etinyekwa ego n'ebe nkpokọta, ụlọ nkwakọba, na usoro chain oyi iji mepụta usoro uru ọrụ ugbo dum, melite mmepụta ihe, na belata mfu nke na-esote owuwe ihe ubi.

Gbasara ịbawanye ihe ala nwere ike imepụta, m ga-agbasa usoro ngagharị mmiri nke ukwuu, gụnyere mmiri mgbochi na olulu mmiri, maka ọrụ ugbo n'ime afọ dum, ma jiri mmiri mgbochi ndị a gbahapụrụ agbahapụ n'ofe gọọmentị etiti, steeti, na ime obodo, ka ị nwee ike ịkụ ihe n'afọ dum, ọ bụghị naanị n'oge udu mmiri. Nke a ga-aga n'akụkụ ịgba ume ọrụ ugbo nke ahịa n'akụkụ mmepe ndị ọrụ ugbo dị obere, na ịbawanye iji igwe ọrụ ugbo nke Nigeria iji melite nnukwu mmepụta ihe.

Gbasara nchekwa, n'ihi na enweghị nchekwa n'ugbo na-akpata ụkọ nri na ịrịgo ọnụahịa kpọmkwem, m ga-emeso nchekwa onye ọrụ ugbo dị ka otu isi akwụkwọ nke iwu nri. Nke a pụtara ichekwa obodo ọrụ ugbo na ụzọ ọrụ ugbo site na ntinye ndị nchekwa akpọrọ aha, iguzobe mpaghara ọrụ ugbo echekwara na mpaghara ndị ihe egwu dị elu ka a nwee ike ịkụ ihe na iwetara ihe na nchekwa, na ịkwado usoro ịdọ aka ná ntị n'oge na usoro nzaghachi ngwa ngwa maka obodo ime obodo chere ihu n'ihe egwu. M ga-ewepụtakwa ndị Agro-Rangers iji chekwaa ala ugbo megide mwakpo. Ebumnuche ya bụ ka ị nwee ike imepụta ihe, ghọrọ ihe ubi, na ibu ngwaahịa gị n'enweghị mgbochi, nke na-enyere aka belata mmụba ọnụahịa nri.

Gbasara ọnụahịa, m ga-ewu ma lekọta usoro mwepụta ebe nchekwa mkpụrụ ọka nke mba doro anya iji mee ka inye ihe guzosie ike na iwepụta nri n'ahịa n'oge ụkọ, mee ka usoro nleba anya ahịa sie ike iji soro ọnụahịa nri n'oge n'ezie, ma jikọta aka na steeti na ụlọ ọrụ nke onwe iji hụ na nkesa nri dị irè n'oge mgbasasị ihe enyefe. Anyị ga-eguzobekwa ma lekọta ebe nchekwa nri mba na nke mpaghara, ma mepụta usoro nzaghachi ngwa ngwa maka mgbagwoju nri na mgbanwe ọnụahịa na-adịghị kwụsi ike.

M ga-arụkwa ọrụ iji meghee ohere ego gbasara ihu igwe na nke ndu ndu, na-ewu usoro ego e doro nke ọma nke na-adọta green bonds, itinye ego n'ahịa carbon, na ego ndị mmekọ mmepe.

peeji 12 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ndị ọrụ ugbo obere?

Achọrọ m ka ndị ọrụ ugbo dị nta nọrọ n'etiti amụma ọrụ ugbo. Aga m akwado unu ka unu mụpụta ihe karịrị otú a, nwetakwa ego karịrị otú a, na-echekwa ọrụ ugbo Naịjirịa n'otu oge ahụ. Nke a pụtara amụma gọọmentị nke na-emelite mmepụta ihe n'ime obodo, na-eme ka ọnụahịa nri guzosie ike, ma belata ịdabere n'ihe a na-esi mba ọzọ bubata. Aga m anọkwa na-arụ ọrụ ịkwado ndị ọrụ ugbo dị nta ka ha sonye nke ọma n'usoro ọrụ ugbo dịka ndị na-azụpụta ihe maka ụlọ ọrụ ukwu (outgrowers), ndị na-enye ndị ọrụ ọrụ na mpaghara ime obodo, na ndị na-emepụta ngwaahịa pụrụ iche na nke dị ụkọ, ka ọrụ ugbo n'ọnụọgụgụ ọ bụla na-enye aka ma na-erite uru site na mmepe ọrụ ugbo nke mba.

peeji 12 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji chebe obodo ndị dị na Borno ma mee ka ezinụlọ ndị a chụpụrụ n'ụlọ ha nwee ike ịlaghachi?

Tupu ị laghachi n'ụlọ, ụlọ ahụ aghaghị ịdị nchebe, m na-ekwu nchebe tupu mbughari ụmụ amaala, ọ bụghị mgbe ya gasịrị. Atụmatụ m ga-eme ka ndị agha nchebe hichapụ ma chebe mpaghara ndị emetụtara, guzobe Ebe Ọrụ Agha Na-aga N'ihu (Forward Operating Bases) na ebe nchebe ụmụ amaala na-adịgide adịgide tupu mbughari ụmụ amaala a haziri ahazi amalite. Tinyere nke ahụ, ana m akwado maka Nchebe Steeti na Obodo Mpaghara, mmụba n'ọrụ ndenye ndị agha nchebe, na nleba anya site na satịlaịtị/ndrone yana mmeghachi omume mgbochi nnupụisi nke ọnụ ọgụgụ na-eduzi. Maka ezinụlọ dị ka nke gị ndị na-alaghachi, a ga-enwe akwụkwọ ego inyeaka iwugharị ihe, mkpụrụ osisi na ngwaọrụ mbido, mbinye ego nta nta (micro-loans), na mweghachi ebe ahụike na ụlọ akwụkwọ.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi nyere aka iwughachi obodo ndị a wakporo ma bibie mgbe e meziworo nchebe?

Ana m anụ gị, amakwa m ihe ọ pụtara ịtụfu ụlọ gị. Tupu mweghachi ọ bụla apụta ìhè, ndị agha nchekwa ga-ekpochapụ ma chekwaa mpaghara ndị emetụtara aka, họrọ ebe guzosie ike maka Forward Operating Bases na ọnọdụ nchebe obodo ka inyeghachi ndị mmadụ ebe obibi n'usoro wee malite. Mgbe nke ahụ guzosiri, ezinụlọ ndị na-alọghachi dị ka nke gị ga-enweta onyinye maka iwughachi ụlọ, ngwa ọrụ ụlọ bụ isi, mkpụrụ na ngwa ọrụ ịmalite, na mgbazinye ego nta, tinyere imeghachi ụlọ ọgwụ bụ isi na ụlọ akwụkwọ ka ha dị mma. Otú a ka anyị ga-esi nyere gị aka ịlaghachi wee wulite ndụ gị ọzọ.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme maka ụmụaka ndị nọrọla ọtụtụ afọ n'ogige ndị gbanarị ala ha (IDP) ma tụfuo ohere ịnweta agụmakwụkwọ kwesịrị ekwesị?

Nye ezinụlọ ndị na-alọta site na ịgba ọsọ ndụ, ekpebisiri m ike iweghachi ihe furu efu - gụnyere agụmakwụkwọ ụmụ gị. Ezinụlọ ndị na-alọta ga-enweta onyinye iwugharị, ngwá ụlọ bụ́ isi, mkpụrụ na ngwá ọrụ mmalite, mgbazinye obere ego, na iweghachi ozugbo ụlọ ọgwụ bụ́ isi na ụlọ akwụkwọ.

Karịa nke ahụ, m ga-ekwupụta mberede mba gbasara ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ n'ime ụbọchị 100 mbụ m, ma kpọkọta Elu Ogbako Mba gbasara Agụmakwụkwọ iji wulite atụmatụ omume doro anya, na-arụkọ ọrụ na steeti na ọchịchị mpaghara iji chọpụta ma weghachi ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ n'ụlọ ọgụụ site na mgbasa ozi a kwadoro akwado.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ụgwọ nkwụghachi ma ọ bụ nkwado ezinụlọ ndị achụpụrụ n'ala ha ga-enweta mgbe ha laghachiri n'ụlọ?

Dabere na ihe m kọwapụtara, ezinụlọ ndị na-alọghachi ga-anata onyinye maka iwughachi ụlọ, ngwá ọrụ ebe obibi bụ isi, mkpụrụ na ngwá ọrụ mbido ọrụ ubi, na obere mgbazinye ego, tinyere mweghachi ozugbo nke ebe ahụike na ụlọ akwụkwọ dị na mpaghara ha. Nkwado a na-aga n'ihu ya na ọrụ ndị agha nchekwa na-arụ iji hichapụ ma chekwaa mpaghara ndị metụtara, na-ehibe ụlọ ndị agha na-adịgide adịgide na nchekwa nche tupu mweghachi e hazikwara ebido. Ekpebisiri m ike na nke a bụ otu anyị ga-esi nyere ezinụlọ dị ka nke unu aka ịmalitegharị ndụ ha, ọ bụghị naanị ịdị ndụ ụbọchị ọzọ na mkpaghara.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ewughachi ụlọ akwụkwọ na klinik ndị e bibiri tupu ndị mmadụ alaghachi ma ọ bụ mgbe ha laghachiri?

Tupu mmalite nlọghachi edozirila edoziri, m ga-ahụ na ndị agha nchekwa ga-ehichapụ ma chekwaa mpaghara ndị emetụtara aka, hiwe ụlọ ọrụ ebighị ebi na ọnọdụ nchebe obodo na mbụ. Ozugbo nchekwa ahụ guzosiri ike, ma ezinụlọ malite ibi ọzọ, ekwenyesiri m obi na mweghachi ozugbo nke ebe ahụike bụ isi na ụlọ akwụkwọ, tinyere onyinye iwuzigharị, mkpụrụ osisi mbido na ngwá ọrụ, na obere mbinye ego nyere aka inye gị aka ịmalite ndụ gị ọzọ. Nke a bụ otú anyị ga-esi hụ na ọ bụghị naanị ịlaghachi n'ụlọ ka ị na-eme, kama ị na-alaghachi n'obodo nke pụrụ ikwado gị.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi mee ka obodo dị nchebe maka ndị a chụpụrụ n'ala ha (IDPs) iji laghachi na-ewughachikwa ndụ ha?

Aghọtara m ogologo oge ị na-eche. Nke mbụ, ndị agha nchekwa ga-ekpochapụ ma chekwaa mpaghara gị, guzobe Ụlọ Ọrụ Ndị Agha Nkwụsi (Forward Operating Bases) na ọdụ nchekwa obodo na-adịgide adịgide tupu mweghachi nke a haziri agazie ịmalite. Ozugbo etoliri ntọala ahụ, ezinụlọ ndị na-alọghachi ga-enweta onyinye iwulite ụlọ, ngwa ọrụ nke mbụ nke ezinụlọ, mkpụrụ na ngwa ọrụ mbụ maka ọrụ ugbo, obere mgbazinye ego, na mweghachite ozugbo nke ụlọ ọgwụ bụ isi na ụlọ akwụkwọ. Ebumnuche m dị mfe: chebe obodo gị mbụ, wee nye gị ihe ị kwesịrị iji wughachi ụlọ gị, ugbo gị, na agụmakwụkwọ ụmụ gị.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu nkwado ị ga-enye iji nyere ezinụlọ ndị a chụpụrụ n'ala ha aka ịmalite ndụ ha ọzọ?

Amaara m ihe mwepụ n'ebe obibi na-efu, n'ihi na m enwetụla aha "nchekwa adịghị" n'ugbo m niile. Nke a bụ atụmatụ m: mgbe unu lọghachiri, unu ga-enweta ego enyemaka maka iwugharị, ngwa ụlọ bụ isi, mkpụrụ osisi na ngwaọrụ mmalite, yana mmụba obere ego a na-agbazinye iji malitegharịa ihe. Aga m ahụ na enwere nglọghachi ozugbo nke ụlọ ọgwụ na ụlọ akwụkwọ ka ụmụaka unu laghachi na klaasị. Aga m emekwa ka obodo ndị ọrụ ugbo na okporo ụzọ ọrụ ugbo nwee nchekwa, na-ehiwe mpaghara echedoro ka unu wee rụọ ọrụ ugbo n'enweghị nsogbu ọzọ.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị iji mee ka ezinụlọ Damboa ndị achụpụrụ n'ala ha laghachi n'ụlọ ha n'enweghị nsogbu ma wughachi obodo ha?

Banyere inyere ezinụlọ aka bụ́ ndị si Damboa pụọ laghachi n'ụlọ, atụmatụ m na-ekpuchi akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa na-eche ihe a, ọ na-arụkwa ọrụ otu ụzọ ebe niile. Tupu mmalite ọ bụla nke nlaghachi ndị nkịtị a haziri ahazi, ndị agha nche ga-ebu ụzọ kpochapụ ma chekwaa mpaghara ahụ metụtara, emesịa họrọ ebe guzosie ike maka Forward Operating Bases na nche ndị obodo n'ebe ahụ. Ọnụnọ nche ahụ na-abụrịrị nke mbụ, ka mmezigharị obodo wee bụrụ n'ime obodo ndị a na-ejidesi ike n'eziokwu, ọ bụghị naanị ndị a kpochapụrụ ma hapụ.

Ozugbo ntọala ahụ guzosiri ike, ezinụlọ ndị na-alaghachi ga-enweta nkwado maka iwughachi ndụ ha: onyinye maka iwughachi ụlọ, akụrụngwa ezinụlọ dị mkpa, mkpụrụ na ngwa ọrụ maka mmalite, na obere mbinye ego a na-agbazinye. A ga-ewughachikwa ebe ahụike na ụlọ akwụkwọ dị mkpa ozugbo, ka ezinụlọ ndị na-alaghachi ghara ịlaghachi n'obodo na-enweghị nlekọta ahụike ma ọ bụ agụmakwụkwọ maka ụmụ ha.

Ebe e si nweta ozi:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1913695110258397239, 2025-04-19 (Post on X)
“The Tinubu administration has proven, time and again, to be utterly incapable, wholly incompetent, and completely devoid of any coherent ideas for tackling N…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1773759411212648672, 2024-03-29 (Post on X)
“Against the backdrop of recent military interventions in the West African subregion, the election of Bassirou Diomaye Faye as Senegal’s President-elect in th…”
• Atiku Abubakar: Answers to questions from the public, 2026-10-02, page 5 (Introduction)
“Q26: We have lived in IDP camps for years and want to return home. How will you make our communities safe enough for us to return and rebuild our homes and l…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2006637486223585343, 2026-01-01 (Thread on X)
“Governments come and go; history remains. I therefore call on all patriotic Nigerians to engage, mobilize, persuade, and organize. Prepare to vote, and to de…”

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji nyere ndị ọrụ ugbo aka imeziwanye ihe ha na-eweta n'ubi?

Aga m akwado gị site na ntinye ego a kpabatara aka na ngwa ọrụ ugbo, mechanaizeshọn, ọrụ mgbasa ozi ugbo, na inweta ahịa, na-ejikọta ngwa ọrụ ziri ezi na mkpa dị iche iche nke ndị ọrụ ugbo dị iche iche. Aga m emekwa ka e jiri mmanya mmiri ndị a gbahapụrụ n'ókè gọọmentị etiti, steeti, na mpaghara mee ihe ọzọ, ka ndị ọrụ ugbo nta wee nwee ike ịkọ ihe ubi n'afọ dum. M ga-arụkwa ọrụ iji mepụta oke usoro nkeji ihe ọrụ ugbo niile, na-etinye ego n'ebe a na-achịkọta ihe ubi, ụlọ nchekwa, na sistemu ndịda-oyi iji belata mfu ihe ubi mgbe owuwe ihe ubi gasịrị ma kwalite mmepụta.

peeji 13 1.7. ENTERTAINMENT & SPORTS

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi gbochie ọnụ ahịa nri isi elu?

Ekpebiri m ime ka ọnụ ahịa nri guzosie ike ma chebe gị site n'ọnụ ahịa nri na-arịgosi arịgosi site n'omume a kwadoro ahazi nke ọma. Nke a pụtara ịrụ ma na-edobezi ebe nchekwa ọka na-eme ka ihe niile pụta ìhè, nke na-ewepụta nri n'ahịa mgbe ụkọ dị. M ga-emekwa ka nleba anya ahịa sie ike ka a na-esochi ọnụ ahịa nri n'oge dị mkpirikpi, nke na-eme ka gọọmentị zaghachi ngwa ngwa, ma soro steeti dị iche iche na ụlọ ọrụ nke onwe ha na-arụkọ ọrụ iji hụ na nri a na-ekesa nke ọma mgbe mkpọta ihe ubi kụtara.

peeji 13 1.7. ENTERTAINMENT & SPORTS

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọtụtụ ụlọ akwụkwọ ọha enweghị ụkọchukwu ezuru oke, ime ụlọ akwụkwọ, ma ọ bụ akụrụngwa mmụta. Gịnị ka ị ga-eme iji melite agụmakwụkwọ bụ isi?

Aga m ebuli ego a na-ewepụta maka agụmakwụkwọ ka ọ dakwuo n'ihe ọtụtụ mba ụwa ji eme ihe, meekwa ka UBEC gbanwee usoro ya ka ego ya dịrị mfe nye steeti ma jikọta ya na ịza ajụjụ na nsonaazụ a pụrụ ịtụle. Aga m ewebata, zụọ, kwụọkwa ndị nkuzi ụgwọ kwesịrị ekwesị, na-enye ha ọzụzụ na-aga n'ihu yana nlebara anya arụmọrụ jikọtara na ụgwọ ha. Aga m emelite usoro ọmụmụ ihe ka ọ gụnye nkà dijitalụ na echiche doro anya, nye ihe ndị a ga-eji mụọ ihe, guzobekwa Kọmitii Agụmakwụkwọ Ndị Ọchịchị Mpaghara nke ga-ejikọta ndị nne na nna na ndị nkuzi ka ha na-elekọta ọbịbịa ụmụ akwụkwọ na arụmọrụ ụlọ akwụkwọ ozugbo.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji nyere ụlọ ọrụ ntụrụndụ Naịjirịa, dị ka ihe nkiri na egwú, aka ito?

Aga m arụ ọrụ iji wulite gburugburu dabara adaba maka itinye ego, inye ego, na asọmpi n'ụwa niile na ngalaba okike Naịjịrịa. Nke a pụtara ịkwado uto nke ụlọ ọrụ ntụrụndụ, gụnyere ihe nkiri, egwu, na ọdịnaya dijitalụ, dị ka isi ihe na-akwalite akụ na ụba. Aga m enye ndị mmefu ụtụ isi akanka maka itinye ego n'ógbè ndị a, ma webata mgbopụta ụtụ isi maka itinye ego n'ịmepụta na ikesa ọdịnaya.

peeji 13 1.7. ENTERTAINMENT & SPORTS

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi nyere ụmụ akwụkwọ si n'ezinụlọ dara ogbenye aka ikwu ụgwọ agụmakwụkwọ mahadum?

Ọnọdụ nwa gị nwanyị bụ ihe kpọmkwem administreshọn m ga-edozi. Aga m enye akwụkwọ ego nkenke a na-adịghị akwụghachi, onyinye, na enyemaka ego, kama ịmanye ụmụ akwụkwọ ka ha banye n'ụgwọ, ebe m na-agbaghara ụgwọ akwụkwọ dị adị ndị a na-ebigbu, na ibelata ọnụ ahịa akwụkwọ mahadum ozugbo nye ezinụlọ ndị na-enweghị ego hiri nne. Ụzọ m ga-esi mee ihe ga-ebelata ọnụ ahịa mbụ nke mmụta n'onwe ya, ọ bụghị naanị ikpuchi ya site n'inye ụgwọ ọzọ. Mmụta kwesịrị imeghere ya ụzọ, ọ bụghị ịba ya n'ụgwọ n'ọdịnihu ya.

peeji 5 Introduction

Gịnị bụ atụmatụ gị iji mee ka mmụta mahadum dị mfe nye ezinụlọ ndị na-enweghị ego?

Aga m ahụ na ị gaghị eji ụgwọ ịnakwere ịmụta ihe. Ọchịchị m ga-enye asọmpi ego ọmụmụ, onyinye ego, na ego enyemaka nke a na-adịghị akwụghachi kama ịmanye ụmụ akwụkwọ ka ha were ego mbinye ego, ga-agbaghara ụgwọ mbinye ego ụmụ akwụkwọ dị ugbu a, ma belata ụgwọ akwụkwọ mahadum ozugbo nye ezinụlọ ndị na-enweghị ego hiri nne dịka nke gị. Agụmakwụkwọ kwesịrị ime ka ọnụ ụzọ meghee, ọ bụghị iji ọdịnihu gị mee ihe mgbaenyeaka.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ nkwado ị ga-enye ụmụ akwụkwọ ndị dara ogbenye na ego na-eche ihe ụlọ akwụkwọ nkeonwe gbasara ụgwọ akwụkwọ, ebe obibi, na mmefu ndụ kwa ụbọchị?

Gbasara nkwado maka ụmụ akwụkwọ na mahadum dị ka AUN, m wuru mahadum ahụ ka ọnụahịa ghara ịbụ ihe mgbochi ọ na-abụkarị. Esetịghị m ya ka ọ bụrụ ihe akpata ngwucha ego. Ebumnuche m bụ ịmepụta mahadum mmepe izizi nke Africa, nke na-agbakwunye n'ime akụrụngwa ihe ọmụma na-akwalite Naịjirịa na Africa gaa n'ihu. Ejirila ya tụnyere mahadum nkeonwe ndị ọzọ dị n'otu klas ya na Naịjirịa, AUN eleghị anya bụ nke kacha dị ọnụ ala. Na mgbagide na nke ahụ, ọchịchị m ga-enye sikọlaship, mkpụrụ ego enyemaka, na bursari na-anaghị akwụghachi, kama ịmanye ụmụ akwụkwọ ịba n'ụgwọ, ga-akagbu ụgwọ ụmụ akwụkwọ dị adị, ma belata ọnụahịa akwụkwọ mahadum ozugbo maka ezinụlọ ndị na-enweghị ego hiri nne. Ekwenyere m na agụmakwụkwọ ekwesịghị ịmalite site n'elu ugwu ụgwọ nke na-akpụ n'elu ọdịnihu nwata Naịjirịa, na uzo m ga-arụ ọrụ iji belata ọnụahịa izugbe nke agụmakwụkwọ n'onwe ya, ọ bụghị naanị ịgbazinye ego iji kwado ego na-arị elu.

Gbasara ụmụ akwụkwọ ndị e kpuchiworo ụgwọ akwụkwọ ha ma na-enwe nsogbu banyere ebe obibi, nri, na mkpụrụ ego obibi ndị ọzọ, ahọpụtabeghị m nkwado kpọmkwem maka nke ahụ. Ihe m nwere ike ịgwa gị bụ ụkpụrụ sara mbara na-eduzi uzo m: ụgwọ ụmụ akwụkwọ abụghị sikọlaship, ọ bụ ụgwọ, na ezi ule nke ndọrọ ndọrọ agụmakwụkwọ ọ bụla bụ ma ezinụlọ nkịtị nwere ike ime ka ụmụ ha mụọ akwụkwọ n'enweghị ị manye ha ịba n'ụgwọ naanị iji mee ka ha nọgide n'ụlọ akwụkwọ. Ọ bụ ya mere m ji ekwupụta onwe m n'ebe sikọlaship, mkpụrụ ego enyemaka, na bursari ndị na-anaghị akwụghachi dị, na ibelata ọnụahịa agụmakwụkwọ ozugbo, kama ile ụgwọ dị ka ọzịza maka ọnụahịa na-arị elu.

peeji 5 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere nkwụsị ọrụ ji anọgide na-emebi agụmakwụkwọ mahadum, gịnịkwa ka ị ga-eme banyere ya?

Achọrọ m ịhụ ka mgba ọrụ ndị a kwụsị. Atụmatụ m bụ inye mahadum ọha nnwere onwe n'ezie n'ihe gbasara ego na nchịkwa, guzobe ego ntakwube mahadum nke ga-adịgide adịgide, na ịgbaso nkwekọrịta ọrụ niile a bịanyere aka na ha. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka ụmụ akwụkwọ nọgide na klaasị ma chebe kalenda agụmakwụkwọ.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi nyere ndị dị n'ụlọ ọrụ okike aka inweta ego maka ọrụ ihe nkiri na egwú?

Aga m arụ ọrụ iji mepụta mkpuchi ego nke onwe ndị mmadụ maka ụlọ ọrụ nkà ihe ọmụma site n'ibelata ihe ize ndụ itinye ego na ịdọta ego n'ime ntụrụndụ site na nkwado ego ndị e hiwere nke ọma. Nke a pụtara ịhiwe atụmatụ nkwado-ihe iji belata ihe ize ndụ dị n'itinye ego na fim, egwu, na ngalaba nkà ihe ọmụma ndị ọzọ, na ịbanye n'ọdụ mmekọrịta na ụlọ ọrụ ego iji nye ohere inweta ego dị mfe nye ndị ọchụnta ego na-ewu ewu n'ihe nkà. Ana m achọkwa ịkwado ikporo mbupụ ka ọrụ gị wee ruo ahịa ụwa niile.

peeji 14 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iweghachi egwuregwu mmụta n'ime ụlọ akwụkwọ?

Eji m obi ike ikpebi iweghachi ndụ na itinye ego n'egwuregwu ụlọ akwụkwọ dị ka ntọala maka mmepe nke ndị nwere ogwe aka, na-ewughachi usoro mmalite iji chọpụta ma zụlite ndị nwere ogwe aka n'oge mbụ. Nke a pụtara iweghachinye asọmpi egwuregwu ụlọ akwụkwọ e hazihara nke ọma n'ọkwa praịmarị, sekọndrị, na nke mahadum, na iso steeti na ụlọọrụ nke onwe ha na-arụ ọrụ ịkwado mmemme mmepe egwuregwu. Aga m agakwa n'ihu ịrụ ọrụ iji jikọta egwuregwu na agụmakwụkwọ dị ka ụzọ maka ịchọpụta na ịzụlite ndị nwere ogwe aka.

peeji 14 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ịkwado ndụmọdụ emepụta ihe, gụnyere egwu, ihe nkiri na ejiji?

Ee, ahụrụ m ihe gị na ndị ọzọ nọ na egwu, ihe nkiri na ejiji ewuwo, nke na-abụkarị na obere nkwado si n'ụlọ ọrụ gọọmentị, achọkwa m ịkwado ya nke ọma. Anyị ga-ehibe atụmatụ ihe ndabere nke ga-ebelata ihe egwu dị n'itinye ego n'ihe nkiri, egwu, na ngalaba okike ndị ọzọ, soro na ụlọ ọrụ ego mee ka ndị na-emepụta ihe okike nweta ego dị mfe ịnweta. Na mgbakwunye n'ihe ndị a, ekpebisiri m ike inye ndị ga-etinye ego n'ihe ntụrụndụ dịka ihe nkiri, egwu, na ọdịnaya dijitalụ amara ụtụ isi akwadoro akwado, tinyere nkwado maka nkesa n'ụwa niile ka ọrụ gị wee ruo n'ahịa ndị gafere oke obodo anyị.

peeji 14 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Gịnị mere mahadum Naịjirịa ji aga n'ihu na-enwe mkpọsa ọrụ, gịnị ka ị ga-eme iji gbochie ụmụ akwụkwọ ịla n'iyi afọ ndụ ha?

Iji kwụsị nkwụsị ọrụ ndị ASUU, ana m atụ aro ka e nye mahadum ọha nnwere onwe n'ezie n'ihe gbasara ego na nchịkwa. M ga-ehibekwa ego ndozi mahadum na-adịgide adịgide, ebe m na-ekwupụtakwa nraranye m iji debe nkwekọrịta ọrụ niile e bianyere aka. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi rụọ ọrụ iji hụ na ụmụ akwụkwọ anaghị efunahụ oge agụmakwụkwọ ugboro ugboro.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eji imezu nkwekọrịta kwụsị nnọkọ ngagharị iwe ASUU, ka ọ bụ site n'ịgbanwe iwu?

Iji kwụsị nkwa mkpali ASUU na-eme, ekwesịrị m ime ka nkwekọrịta ọrụ niile e bianyere aka na ya kwuo ihe. Tinyere nke a, m ga-arụ ọrụ iji nye ụlọ akwụkwọ mahadum ọha nnwere onwe ego na nke nchịkwa n'ezie, na iji guzobe ego mahadum nke a na-eleba anya n'ọdịnihu nke ga-adịgide adịgide. Ọ bụ otu a ka anyị ga-esi weghachite nkwụsi ike n'kalịnda mahadum gị ma chebe oge gị nke ọmụmụ ihe.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi hụ na ụmụaka bi na obodo ndị na-enwetaghị ihe ha kwesịrị enweta ga-enweta ohere iji kọmputa na mmụta nka dijitalụ?

Aga m etinye mmuta dijitalụ n'ime usoro mmụta nke ụlọ akwụkwọ praịmarị ma wuo ụlọ nyocha ICT nke ike anyanwụ na-akwado n'ime ụlọ akwụkwọ ọha site na mmekọrịta na ụlọ ọrụ teknụzụ nke onwe onye. Tinyere nke a, aga m ele akụrụngwa dijitalụ anya dị ka ọrụ ọha dị mkpa, na-agbasa nnweta ịntanetị na mba niile na na-arụ ọrụ ime ka data dị ọnụ ala ka ọ dịghị nwata a na-achụpụ n'ihi ọnụahịa. Aga m emekwa ka amalite usoro mmụgharị nka n'ọtụtụ ọnụọgụ iji kwadebe ọgbọ na-abịa maka oge AI. Ọ dịghị obodo a ga-ahapụ n'azụ.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji mee ka ụlọ akwụkwọ gọọmentị dị mfe ịbanye nye ụmụaka nwere nkwarụ?

Aga m emeli ihe owuwu ụlọ akwụkwọ gọọmentị ka ọ dị mfe ịbanye nye ụmụaka nwere nkwarụ. A ga-enye ụlọ akwụkwọ ngwá ọmụmụ pụrụ iche dị ka ihe odide Braille na ngwá nkwado, a ga-enwekwa ndị nkuzi a zụrụ azụ na agụmakwụkwọ pụrụ iche na-arụ ọrụ na ha. Otu a ka anyị ga-esi hụ na nwata ọ bụla nwere ebe ọ ga-amụ ihe.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka imeziwanye akụrụngwa egwuregwu na mba a?

Achọrọ m iweba ụlọ ọrụ nke onwe onye ka ha sonye n' njikwa na itinye ego na akụrụngwa egwuregwu. Nke a pụtara inyefe ụlọ ọrụ egwuregwu nke gọọmentị nwe n'aka ndị na-arụ ọrụ nke onwe ha ka ha jikwaa ya, na ime ka steeti dị iche iche nabata usoro yiri nke a maka akụrụngwa egwuregwu nke ha. Anyị ga-enyekwa ndị na-etinye ego ihe ndọrọta ụtụ isi, bụ ndị ga-emeziwanye ma na-elekọta akụrụngwa ndị a ka ha ruo ọkwa mba ụwa. Ọ bụ otu a ka anyị ga-esi wuo gburugburu nke akụrụngwa egwuregwu ga-eji too ọdụm.

peeji 14 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ọnụ ahịa ọgwụ dị elu?

Ana m anụ gị n'isi okwu a, atụmatụ m na-ekwu maka ya kpọmkwem. A ga-eji ọgwụ ndị dị mkpa kwadebe ụlọ ọgwụ Mbụ Nlekọta Ahụike ọ bụla a gbanwetụrụ ọhụrụ, opekata mpe otu n'ọnụ ala ndọrọndọrọ ọchịchị ọ bụla, ka ọgwụgwọ dịrị nso n'ụlọ. Tinyere nke a, m ga-ewepụ ụtụ isi na akụrụngwa ahụike ndị e si mba ọzọ bubata, bulienụ ụgwọ ọrụ ndị ọrụ nlekọta ahụike ka ọ nyere aka ijide ndị dọkịta na nọọsụ anyị ebe a, ka ha na-elekọta gị. Nke a bụ ka anyị si eme ka ọgwụ na nlekọta dị nso irute aka.

peeji 6 Introduction

Kedu ka ị ga-esi melite nnweta nlekọta ahụike na mpaghara ime obodo na-enweghị ụlọ ọgwụ, dọkịta na ọgwụ?

Aga m ime ka Ụlọọrụ Ahụike Izizi dị n'opekata mpe otu ime ya adị ọhụrụ n'obodo ntuli aka ọ bụla, were ọgwụ ndị dị mkpa na ike anyanwụ kwado ya, werekwa akwụụgwọ mberede ọnọdụ ime ime obodo kwado ya maka ndị dọkịta na nọọsụ. Ebe a chọrọ nlekọta ọkachamara, ụlọọgwụ ọkachamara nke mpaghara ga-ejikọta ndị bi n'ime obodo site na netwọọkụ ụgbọ ndị ọrịa na telemedicine. Anakwa m ebuli ụgwọ ndị ọrụ ahụike elu ma na-emeziwanye ọnọdụ ọrụ ha iji kwụsị mbugharị ha, ka ụlọọgwụ dị n'obodo gị nọgide nwee ndị ọrụ, nwee ngwa ọgwụ, na-arụkwa ọrụ maka gị.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka ọgwụgwọ ahụike na ọgwụ dị ọnụ ala nye ndị nkịtị, gụnyere ndị na-enweghị ọrụ gọọmentị kwadoro?

Aga m agbasa mkpuchi nke National Health Insurance Authority ruo ndị ọrụ nọ na sekta na-ekwughị ekwu, ka ndị ọzọ karịa nke ọrụ gọọmentị ma ọ bụ ụlọ ọrụ kwụ ụzọ nwee ike ịnweta mkpuchi ahụike. Aga m enyekwa inyeaka ego gọọmentị (fiscal subsidies) a kwadoro akwado maka ụlọ ọrụ ọgwụ mpaghara iji nyere aka belata ọnụahịa ọgwụ. Otu a ka anyị ga-esi mee ka ahụike na ọgwụ dị mfe iru gị na ezinụlọ gị aka.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ịzụlite egwuregwu na Naịjirịa?

Achọrọ m ịmepụta gburugburu na-akwado itinye ego nkeonwe n'asọmpi egwuregwu na njikwa ya, na ihu na a na-eweta egwuregwu mpaghara na televishọn mba iji wulite nhụta, mmekọrịta ndị na-akwado egwuregwu, na uru azụmahịa. Ekpebisiri m ike imepụta ebe ndị dị elu n'ịzụ ihe n'akụkụ dị iche iche nke mba a, na-ewulite ebe ndọzi aka pụrụ iche dabere na ike mpaghara ọ bụla nwere, nke metụtara football, mbọ ọsọ (athletics), basketball, na ndị ọzọ. Anyị ga-emekwa ka mmekọrịta dị n'etiti anyị na ụlọ ọrụ mba ụwa dị irè iji melite ọkọlọtọ ọzụzụ na ohere ịpụta ìhè nye ndị ọkpụkpọ egwuregwu anyị.

peeji 15 1.8. FISCAL FEDERALISM & REVENUE ALLOCATION (UNDER ECONOMY)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka e-sports na egwuregwu kọmputa na Naịjirịa?

Achọrọ m ikwado Naịjirịa ka ọ bụrụ isi ebe ndú maka egwuregwu e-sports na egwuregwu dijitalụ na Afrịka site n'ịkwado akụrụngwa ntọala, mmepe nkà, na itinye ego n'ụzụ a. Nke a pụtara ikwado ọmụmụ otu asọmpi e-sports na asọmpi dị iche iche, inye ihe mkpali maka itinye ego n'akụrụngwa ntọala e-sports, na ịbakọrịta na ụlọ ọrụ nke onwe na usoro mgbasa ozi zuru ụwa ọnụ iji nabata asọmpi mba ụwa ebe a. Ekpebikwara m ikwado ndị mmepe egwuregwu Naịjirịa site na onyinye ego, ebe nkwalite azụmahịa, na ikpo okwu mbupụ, ka nke a ghọọ ezigbo ókèala maka ọrụ na mmepụta ọhụrụ.

peeji 15 1.8. FISCAL FEDERALISM & REVENUE ALLOCATION (UNDER ECONOMY)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji melite ahụike ndị nne na ibelata ọnwụ ndị nne na ụmụaka a pụrụ igbochi?

Atụmatụ m na-enye ọrụ ahụike n'efu nye ndị inyom na-atụ ime na ụmụaka na-erubeghị afọ 5, ka ego ghara ịbụ ihe na-eguzogide gị na ọmụmụ nwa dị mma. Aga m azụ ma zipụ ndị Ọrụ Nyocha Ahụike Obodo n'ime obodo ndị dị ka nke gị ma hiwe usoro mbufe ndị ọjọọ mberede na mpaghara ime obodo ka enyemaka ruo gị aka n'enweghị njem dị anya. Aga m emekwa ka ọ dịghachi mma opekata mpe otu Ụlọ Ọrụ Ahụike Mbụ n'otu wadi ọ bụla, nke a ga-enwe ọgwụ ndị dị mkpa na ike anyanwụ, nke enyemaka ego ndị dọkịta na nọọsụ ga-anata mgbe ha na-arụ ọrụ n'ime obodo ga-akwado, ka ha nọrọ ebe ahụ mgbe ị chọrọ ha.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ndị dọkịta ji anọgide na-ahapụ obodo, gịnịkwa ka ị ga-eme ka ha nọgide n'ebe a?

Iji kwụsị ndị ọrụ ahụike ịhapụ ọrụ, m ga-ebuli usoro ịkwụ ụgwọ n'ngalaba ahụike, hapụ ụtụ isi na ngwaọrụ ahụike a na-ebubata, melite nchekwa n'ebe ọrụ, ma na-akwado inye ego maka nnyocha ahụike. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi mee ka o bara uru maka ndị dọkịta anyị na ndị ọkachamara ahụike ịnọgide ma wulite ọrụ ha ebe a n'ụlọ.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nọọsụ na ndị nọọsụ na-eleba anya na ime nwa na-ahapụ ọrụ ngwa ngwa karịa ndị dọkịta. Gịnị banyere ha?

Ndị nọọsụ na ndị nchọpụ ahụ dị m mkpa otu ọkwa ahụ dị dọkịta mkpa. Atụmatụ m na-abawanye ụgwọ ọrụ gafee ngalaba ahụike, na-ewepụ ụtụ isi na akụrụngwa ahụike ndị a na-ebubata, na-emekwa ka nchekwa ebe ọrụ ka mma, n'ihi na ịkwụsị mbugharị ndị ọrụ ahụike pụtara ịkwụsị ya nye onye ọ bụla nọ n'isi ihu, ọ bụghị naanị dọkịta. N'ụlọ ọgwụ mbụ m na-eme atụmatụ ime ka ha dịghachi mma na mpaghara ndoro ndoro ọchịchị ọ bụla, aga m eji akwụkwọ ego mkpado ọrụ nọ na mpaghara ime obodo kwado nke a maka dọkịta na nọọsụ niile, ka ndị na-eje ozi n'obodo ime ala nweta nkwado ka ha nọgide.

peeji 6 Introduction

Ọtụtụ obodo enweghị ụgbọ mberede ma ọ bụ ohere ịhụ dọkịta pụrụ iche. Gịnị ka ị ga-eme iji melite nlekọta ahụike mberede na nke pụrụ iche n'èzí obodo ukwu?

Aghọtara m otú ọ na-afụ ụfụ ịtụfu mmadụ n'ihi na enyemaka erughị ha n'oge. Atụmatụ m na-ejikọ ụlọ ọgwụ nnwapụta dị mpaghara na ndị bi n'ime obodo site na netwọọkụ ụgbọ ndọrọ ndọrọ mpaghara na ọrụ telemedicine ejikọtara ọnụ, nke sistemu mbugharị ndị ọrịa ọgwụ ọsịịsọ n'ime obodo na-akwado, yana ndị ọrụ Mgbatị Ahụike Obodo (Community Health Extension Workers) a zụrụ azụ e zigara n'obodo ndị dị ka nke gị. Anya aka na-ekwesịghị ikpebi onye ga-adị ndụ ma ọ bụ onye ga-enweta nlekọta ọgwụ nnwapụta n'oge, m ekwenyesịkwala inyocha oghere ahụ maka Onye Naịjirịa ọ bụla nọ n'èzí obodo ukwu.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka imeziwanye ụlọ ọgwụ mahadum na nlekọta ahụike ọkachamara n'obodo a?

Ndabere, Dọkịta. Daalụ maka ọrụ ị na-arụ.

Banyere ụlọọgwụ ndị dị elu na ebe ndị ọkachamara na-anọ, nke a bụ ihe m kwadoro:

Aga m enye ngwaọrụ zuru oke na mmadụ ga-arụ ọrụ nke ọma n'ụlọọgwụ ndị bụ isi ọkachamara anyị, ka ndị anyị nata ọgwụgwọ ọkachamara kacha mma n'ime Naịjirịa kama ịga mba ofesi maka otu ọgwụgwọ ahụ. Ebe ọ dị mkpa, anyị ga-ehiwe ebe ndị ọzọ dị otu a. Tinyere nke a, aga m akpali ụlọọrụ nke onwe ha ka ha hiwe ụlọọgwụ ọkachamara nke ụwa, gbasaa n'ógbè niile nke mba a, iji mezuo mkpa ndị mmadụ anyị.

Iji kwado ka ọgwụgwọ ọkachamara ruo ebe karịrị naanị obodo ukwu ndị ahụ, a ga-ejikọta ụlọọgwụ ọkachamara nke mpaghara ndị dị iche iche na obodo ime ime ime ime obodo site n'netwọk ụgbọala ọgwụgwọ mpaghara na ọrụ telemedicine ejikọtara ọnụ. Nke a jikọtara na usoro ahụike dijitalụ sara mbara m bu n'obi iwulite, na-emepụta telemedicine na ndekọ ahụike elektrọnịkị iji melite nweta ọgwụgwọ, arụmarụ ọrụ, na ịdị mma nke ọgwụgwọ n'ofe mba a dum.

Banyere ajụjụ gbasara mmadụ ga-arụ ọrụ n'ụlọọgwụ anyị, gụnyere ụlọọgwụ ndị bụ isi ọkachamara, ekpebisiri m ike ịkwụsị ịwaga nke ndị ọrụ ahụike anyị gaa mba ofesi. Nke a pụtara ibuli usoro ụgwọ ọrụ ngalaba ahụike, wepụ ụtụ isi n'elu ngwaọrụ ahụike site na mba ofesi, imelite nchekwa n'ebe ọrụ, na ịkwado ego maka nkwado ọmụmụ ihe ahụike.

Agwala m na nke a bụ akụkụ nke nkwado sara mbara iji mee ka ahụike bụrụ ihe kacha amasị, na itinye uche na mgbochi ọrịa, tinyere ịtinye ego buru ibu n'ọgwụgwọ ahụike bụ isi. Anyị ga na-ewepụta atụmatụ a n'ụzọ zuru oke karị, nwee oge doro anya, n'izu na ọnwa ndị na-abịa n'ihu.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji belata ọnụahịa petrol?

Ana m atụ aro Ụdị Enyemaka Mmepụta Ihe nke na-ebelata ọnụ ahịa mbupụta mmanụ ekwonkwo ma ọ bụ na-enye enyemaka ụtụ isi na ihe eji arụpụta ihe nye ndị na-anara mmanụ n'ime obodo. Nke a na-ebelata ọnụ ahịa nrụpụta mmanụ n'ụlọ ma na-emekwa ka ọnụ ahịa ịzụta mmanụ na stesin dalata, n'etinyeghị ndị na-anara mmanụ n'ọnọdụ ọghọm. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka mmanụ dị ọnụ ala ma na-ahụ na ụlọ ọrụ anyị na-anarụ mmanụ ekwonkwo nọgide na-arụ ọrụ.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Steeti ndị ga-enwetakwu ike ilekọta ndị uwe ojii na mpaghara ndị ọzọ dị mkpa?

Ee. Aga m ebufe ọrụ ndị dị mkpa site na Ndepụta Iwu nke Naanị Gọọmentị Etiti ruo na Ndepụta Iwu nke Ha Abụọ Ga-ahazi na nke fọdụrụnụ maka steeti, na-enye steeti ndị ikike ka ukwuu n'ihe ndị dị ka ndu uwe ojii, ụlọ mkpọrọ, na okporo ụzọ ụgbọ oloko. Steeti ndị ga-enwetakwa njikwa ka ukwuu n'elu ihe ndị dị ka ihe ndị a na-egwupụta n'ala, ihe ndị dị ka mineral, mpaghara mmanụ, na gas na-esi n'ala apụta, dabere n'ụkpụrụ mba na nchekwa ndị doro anya. Ha ga-ejikwa ihe ndị dị ka ndebanye aha azụmaahịa, njikwa ọgwụ ọjọọ na ọgwụ ntọx, na usoro nchọpụta ndị omempụ.

peeji 16 1.9. MSME TAX REFORM

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka steeti ndị na-emepụta mineral siri ike ma ọ bụ ike mmiri?

Aga m gbasaa ma mee ka ụkpụrụ mwepụta sie ike ikekwuru mineral di ike na hydropawa, ka steeti ndị na-emepụta akụrụngwa ndị a baara uru ozugbo. Nke a bụ akụkụ nke mgbanwe sara mbara nke usoro nkekọrịta ego na-abata, iji nye steeti ndị a òkè ka ukwuu n’ime akụrụngwa mba, na ike mkpali siri ike iji mepụta akụ na ụba obodo ha.

peeji 16 1.9. MSME TAX REFORM

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-akwado ego maka mmepụta ọgwụ na gịga n'ime obodo?

Gbasara ọgwụ, aga m enye ụlọ ọrụ ọgwụ obodo enyemaka ego ọnụ ahịa (fiscal subsidies) iji nyere aka belata ọnụahịa ọgwụ nye gị na ezinụlọ gị. Tinyere nke a, m na-eme atụmatụ ịgbasa mkpuchi inshọransị ahụike (health insurance coverage) ruo ndị ọrụ nọ na sekta na-akọwaghị akọwa (informal sector), ka ọtụtụ ndị ọzọ wee nwee ike ịkwụ ụgwọ nlekọta ahụike ha chọrọ.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ego ole ka ego ùgwù mmanụ ị na-atụ aro ga-efu gọọmenti kwa afọ, oleekwa ebe ego ahụ ga-esi abịa?

Ọnụ ahịa ya ga-adị na ngenge e kwuru hoo haa n'ime ụgwọ mmefu mba, ego ahụ ga-esitekwa na mbupụ mmanụ ngwaahịa ala anyị nata ozugbo. Aga m achịkwa mgbagha ọnụ ahịa mmanụ ụwa site n'iji ngwa nhazi mgbasa ego mba na-eme ka ọnọdụ ego kwụsie ike, na ngwa mgbochi nsogbu si na mmefu mmanụ, ka atụmatụ a ghara ịghọ ihe na-anọgide na-amịpụta mmefu na-enweghị ngwụcha n'ime ego mba. Enyemaka a nwekwara ọkara mbido-na-ngwụcha doro anya, nke ga na-ebelata nwa-nwa ka nnụcha mmanụ n'ime ala anyị zuru 100% nke mkpa ndị mba chọrọ, mgbanwe ego mba gbakwa ụkwụ, akụnụba gị awụlitakwa.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-eme ego mgbaahụ ọ bụrụ na ọnụ ahịa mmanụ ụwa rịgoro oke?

Ọ bụrụ na ọnụ ahịa mmanụ ala elili, agaghị m ekwe ka mkpọtụ ahụ dakwasị gị kpọmkwem n'ebe ị na-azụta mmanụ ọkụ. N'okpuru Ụdị Enyemaka Mmefu Mmanụ m (Production Subsidy Model), a ga-ejikwa mkpọtụ ọnụ ahịa zuru ụwa ọnụ ọ bụla site n'iji usoro nhazi mkpekọta ego ụlọ ọrụ gọọmentị na ngwá ọrụ nchebe ego si na mmanụ ala a na-ere, ebe enyemaka ahụ n'onwe ya ga-anọgide na-adịgide n'ókè e kewapụtara ya na mmefu obodo, bụrụkwa nke a na-esite na ire mmanụ ala obodo nweta ego ya. Otu a ka anyị ga-esi debe ọnụ ahịa nrụziri mmanụ ala ala n'ime obodo na-adaba ala n'enweghị ịmanye ndị na-arụzi mmanụ ịba n'ọghọ ma ọ bụ ịhapụ gị ka mgbanwe mberede nke ọnụ ahịa na-emetụta gị.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji dozie nsogbu ịghọ ọzara nke na-emetụta ala ubi na mpaghara kpọrọ nkụ na ndị dị nso ya?

Mgbasa ozi bụ ihe m na-ewere kpọrọ ihe, karịsịa maka mpaghara ndị dị na mbara ala ihe akọwaghị nke ọma na mpaghara akpana, nke na-ekwe ndị a na-ebupu osisi ngwa ngwa. Ekwuola m na anyị ga-emesi ike n'iwu banyere mgbalị iji chekwaa gburugburu ebe obibi anyị na mpaghara ndị a. Ọ bụ ya mere m ji malite mmalite ịkụ osisi na Unity House dị na Jada, dịka akụkụ nke mgbali a. Nke a bụ ụdị mgbalị m kwere nkwa ịgaba n'ihu na ya ruo n'ubi obodo.

peeji 16 1.9. MSME TAX REFORM

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu e si ekesa ego n'etiti gọọmentị etiti na steeti dị iche iche?

M ga-emezigharị ikesa ego ka steeti nwee oke buru ibu n'ime akụrụngwa mba, yana ndị mkpali siri ike ka ha zulite akụrụngwa ha, na-agbatị ụkpụrụ ebumpụta (derivation principle) ka o kpuchie ihe ndị dị n'ala dịka mineral siri ike na ike mmiri (hydropower), ka steeti ndị na-emepụta ihe ndị a nweta ihe n'ụzọ ziri ezi karịa site n'ala ha. Tinyere nke a, m ga-achụso usoro gọọmentị etiti nke chiri ọnụ ego (fiscal federalism) siri ike, nyefeekwa steeti ndị ọzọ ikike dị mkpa, na-agbanwegharị otu usoro etiti Naịjirịa si arụ ọrụ ebe a na-echekwa idi n'otu mba.

peeji 16 1.9. MSME TAX REFORM

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na gọọmenti akwụọ ụgwọ maka mmanụ ọkụ ma ọ bụ crude maka ụlọ ọrụ nchịkọta mmanụ, olee otu a ga-esi kwụọ ụgwọ ya ma chịkwaa ya?

A ga-akpachapụ ya anya n'ime bọjeti mba, kwụọ ụgwọ ya site n'ire mmanụ crude nke obodo: a ga-esochi naira ọ bụla - ole dram, refinery nke ọ bụ, ego ọ na-efu gị, na ihe ị na-enweghachi. Enweghị dram nzuzo, enweghị cheque efu. A ga-ejikwa mgbanwe ọnụahịa site na ihe nchebe akụ na ụba mba (fiscal stabilization buffers) na nchekwa ego mmanụ (oil revenue hedging), ọ bụghị site n'ịtụba ọnụ ego n'ebe refinery nọ. Nyocha nke onwe ya nnọọ (independent audits), nleba anya elektrọnịkị, na ntaramahụhụ maka iwezugha ya n'ụzọ na-ezighị ezi ga-eme ka ihe niile guzosie ike n'eziokwu na n'okpuru nchịkwa.

peeji 6 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na ego subsidy na-eruru ụmụ Naịjirịa n'ezie kama ị bụrụ nke a na-ezu ohi ma ọ bụ jiri mejọọ?

Aga m ahụ na-akwụ ụgwọ nkwado naanị maka ọnụ ọgụgụ ngwaahịa e nyochara nke ọma, nke a na-ejiri igwe ọpụpụ dijitalụ tụọ na ọnụ ụzọ ebe a na-anụcha mmanụ ọkụ. Nke a ga-enwe nkwado site n'ịnyocha usoro nnyefe ngwaahịa site na mmalite ruo na njedebe, ka nkwupụta ụgha na izu ori ngwaahịa gafere oke ghara ime ihe ị̀ga. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi chebe naira ọ bụla e kwadebeere gị.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka steeti ga-esi rụkọọ ọrụ ọnụ n'atụmatụ gị?

Steeti ga-anọgide bụrụ ngalaba ndị na-ejikọta federeshọn, ma achọrọ m ịgba ha ume ka ha na-emekọrịta ihe ọnụ nke ọma karịa. Anyị ga-akwado mkparịta ụka n'ofufe n'etiti steeti iji wuo akụrụngwa a na-ekekọrịta, ma kwe ka ngalaba akụ na ụba mpaghara na-ahazi atụmatụ mmepe ha n'adịghị emebi federeshọn ahụ. A ga-agba steeti ndị na-eche ihe ịma aka akụ na ụba ma ọ bụ nchekwa yiri ibe ha ume ka ha na-eme mmefu ego n'otu, na ịkwado amụma ha ka ọ dakọta.

peeji 16 1.9. MSME TAX REFORM

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ụtụ isi a na-akwụ n'ebe azụmahịa obere nọ?

Achọrọ m ibelata ibu ụtụ isi dabere n'ahụ obere azụmahịa ndị na-emepụta ọrụ. A ga-eji obere ụtụ isi kwụghachi ụgwọ ọrụ azụmahịa ndị na-ewe ndị Naịjirịa ọrụ, anyị ga-emekwa ka e nwee ihe ịrụmọrụ ndị jikọrọ ọnụ na imepụta ọrụ na uto.

peeji 16 1.9. MSME TAX REFORM

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na gọọmentị enye ụlọ mmanụ mmanụ ime obodo ego nkwado, kedu ka ị ga-esi hụ na uru ya ga-eruru ndị Naịjirịa kama ịghọ uru mgbakwunye maka ndị nwe ụlọ mmanụ mmanụ ahụ?

Aga m ahụ na nkwado a ga-eru gị aka, ọ bụghị ndị nwe ụlọ ọrụ mmanụ, site n'ịkwụ ya naanị n'elu olu mmanụ enyochara nke a nụchara na Naịjirịa, nke e ji mita dijitalụ tụọ n'ọnụ ụzọ ụlọ ọrụ mmanụ, ebe a na-esochi ụzọ nnyefe niile iji kwụsị nkwuwa ụgha na izu ori mmanụ. Kwa ọnwa, ndị Naịjirịa ga-ahụ crude ndị ekenyere, ihe ndị a nụchara, ego ọ na-efu, na uru ọ bara ruo gị aka, bipụtara na ikpo okwu mepere emepe. Ọ bụrụ na ụlọ ọrụ mmanụ adịghị anụcha mmanụ na Naịjirịa, ọ dịghị erughị eru, ọ dịghị ụlọ ọrụ mmanụ ndị mba ọzọ, ọ dịghị ndị na-ebubata mmanụ, ọ dịghị ndị na-agba etiti. Mbelata ego a na-emefu n'ịnụcha mmanụ kwesịrị mgbe ahụ iru gị aka n'ebe a na-eregide mmanụ, ebe ndị nụcha mmanụ ga-eji naanị uru ziri ezi, ọ bụghị uru enweghị nchekwa.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kà nà ụlọ ọrụ nchacha mmanụ ndị ga-erubata iri ego nkwado, na kedụ ka a ga-esi soro ego a na-emefu, kọwaakwa ya?

Naanị ụlọ ọrụ nkwanye mmanụ ndị na-anụcha mmanụ eke n'ime Naịjirịa ka ozugbo: Dangote, ụlọ ọrụ nkwanye mmanụ modular, na ndị ọzọ enyere ikike nkwanye mmanụ nke gọọmentị na nke onwe ha dị n'ime obodo. Ọ bụrụ na ị naghị anụcha mmanụ n'ime Naịjirịa, ị dịghị ozugbo: ọ dịghị enyemaka ọnụahịa maka ndị na-ebubata mmanụ ma ọ bụ ndị etiti. A na-akwụ ụgwọ enyemaka naanị n'elu ihe e mepụtara nke e nyochara, nke e ji ngwa ọnụọgụgụ dijitalụ tụọ n'ọnụ ụzọ ụlọ ọrụ nkwanye mmanụ. Ị ga-ama kpọmkwem ọnụọgụgụ gaasị mmanụ na-anata enyemaka, ụlọ ọrụ nkwanye mmanụ ọ bụla na-anata ya, ihe e mepụtara, na ego ọ na-efu, nke a ga na-ebipụta kwa ọnwa na webụsaịtị mepere emepe. Ọ dịghị gaasị mmanụ e zoro ezo, ọ dịghị cheekị efu, yana a ga-enwe iwu doro anya nke ga-akwụsị ya ozugbo a rutere ebe ọchịchọ dị.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ruo ole mgbe ka enyemaka ego mmanụ ga-adịgide, kedu mgbe ọ ga-akwụsị?

B1

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị̀ ga-eweghachi ego mgbaso mmanụ ma ọ bụrụ na ị meri, oleekwanụ otú ọ ga-esi arụ ọrụ?

Ee, ana m eweghachite subsidi ahụ, mana ọ bụghị n'ụzọ ochie. Anaghị m eweghachite subsidi na-akwụ ụgwọ maka petrol a na-ebubata site na mba ọzọ. Ana m atụpụta subsidi mmepụta, nke na-akwado crude a na-anụcha n'ime Nigeria ebe a, ka ụlọ ọrụ mmanụ anyị wee nwee ike ịmepụta mmanụ ọnụ ala karịa, meekwa ka ị kwụọ obere ego na stesin mmanụ. Iji chebe ya pụọ na mmejọ, a ga-akwụ ụgwọ naanị dabere na mmepụta e nyochara ma soro ya n'ọnụ ụzọ ụlọ ọrụ mmanụ ahụ, a na-ekwupụtakwa n'ihu ọha kwa ọnwa otu e si emefu ego ahụ. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka ọnụ ahịa mmanụ, na ọnụ ahịa ihe niile dabere na ya, dakwuru gị ala.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ atụmatụ gị maka ịnweta ezigbo ọchịchị federeshọn na ikesa ike gaa n'aka steeti niile?

Ikesa ikike n'ọnọdụ dị iche iche n'ime Naịjirịa bụ ihe m na-elebanye anya nke ukwuu, ọzọkwa atụmatụ m na-edobe steeti dị iche iche dị ka ngwá ọrụ njikọ ofeke, na-enyekwa ha ohere ịrụkọ ọrụ ọnụ nke ọma karịa, site n'ikewa akụrụngwa mepụtara ihe, otu akụkụ ụlọ ọrụ akụ na ụba, na itinye ego ọnụ n'ihe ịma aka ha na-ekekọ. M guzọkwa ya na mkpebi ikpe Supreme Court nke kwadoro nnwere onwe ego nye kansụl ọchịchị ime obodo, dị ka nzọụkwụ na-eme ka ọchịchị ime obodo bụrụ ezigbo ebe mmepe na-esi apụta, ọ bụghị naanị n'otú e si ekekọrịta ego gọọmenti etiti, kama na n'otú ọchịchị ime obodo si achịkwa ego ha n'onwe ha na-enweta n'ime. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi wuo ohuru ndị gbasiri ike, dochie anya n'ofeke dị mma ọnụ.

peeji 16 1.9. MSME TAX REFORM

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme inyere azụmahịa obere ndị na-adọgbu onwe ha n'ihi ụtụ isi aka?

Aga m ewebata mbelata ụtụ isi ma ọ bụ kredit ụtụ isi maka obere azụmahịa dabere n'ọnụọgụ ndị ọrụ ha na-ewe na-edebe. Aga m enye enyemaka ụtụ isi nwa oge maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na obere azụmahịa n'afọ mbụ ha. Aga mkwa enye ihe mgbanwe ụtụ isi payroll maka ụlọ ọrụ ndị na-agbasawanye ndị ọrụ ha. Otu a ka anyị ga-esi kwado obere azụmahịa iji too ma debe ọtụtụ ndị mmadụ ka ha nwere ọrụ.

peeji 17 1.10. DIGITAL ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka azụmahịa na-edebeghị aha ha n'ọfịs?

Achọrọ m ime ka azụmahịa na-ekpebighị ekpebi (informal) banye n'ime akụ na ụba nke gọọmentị na-ahụ maka ya n'ụzọ ga-abara ha uru, ọ bụghị ibu arọ. Aga m enye mgbaghara ụtụ isi ma ọ bụ oge ndenye aka na-enweghị ịtụ ụtụ isi maka azụmahịa na-ekpebighị ekpebi ndị na-edebanye aha ha, ma jikọta idozi ụtụ isi na ohere ịnweta nkwado gọọmentị, ego ntinye, na ihe mbaume. Aga m enyekwa aka hụ na azụmahịa ndị ọhụrụ e mere ka ha bụrụ ndị ekpebiri ekpebi (formal) anaghị eburu ibu ụtụ isi na ndekọ ozugbo.

peeji 17 1.10. DIGITAL ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka akụrụngwa dijitalụ Naịjịrịa?

Ekpebisiri m ike iwuli akụ na ụba dijitalụ Naịjịrịa ga-eji soro mba ụwa gboo asọ. Nke a pụtara ịgafe nnọọ na akụrụngwa ntọala gaa n'ikpughe uche izu ụwa nke ikike dijitalụ Naịjịrịa, mee ka Naịjịrịa guzoro dịka onye ndu n'ihe gbasara mmepụta ọhụrụ fintech na teknụzụ ọdịnihu. Otu a ka anyị ga-esi kepụta ọrụ ma gbasaa ohere maka gị na ndị Naịjịrịa ndị ọzọ.

peeji 17 1.10. DIGITAL ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi hụ na obodo ndị na-emepụta mmanụ ọma na-erite uru si n'akụ mmanụ site na nhicha na ịza ajụjụ?

Banyere mmezi ime ọcha na ikpe ziri ezi ị na-ajụ: Aga m emegharị ọsọ ọsọ mmezi ime ọcha Ogoni, mee ka iwu mmeghachi gburugburu ebe dị ike n'akụkụ niile a na-eme iṅupụta mmanụ, werekwa iwu "onye mmetọ na-akwụ ụgwọ" tinye ndị isi ụlọ ọrụ mmanụ nke na-adịghị edebe iwu. Banyere ide mmiri na mwepụ ala na-emetụta obodo dị iche iche, atụmatụ m na-eduzi Ego Ekọlọjị gaa ozugbo n'obodo ndị dị n'ihe ize ndụ, tinyere igwupụta aja n'Osimiri Niger na Benue na ijikwa ntọhapụ mmiri n'elu dam n'ụzọ ziri ezi. Ekwuwo m na Naịjirịa aghaghị ịjụ nhọrọ ụgha dị n'etiti ụlọ nrụpụta mmanụ na-arụpụta ego na ọnụahịa mmanụ dị ọnụ ala - onye na-azụ mmanụ Naịjirịa aghaghị irite uru n'eziokwu na mba a na-emepụta mmanụ ekwughị ekwu.

peeji 7 Introduction

Ì ga-amanye ụlọ ọrụ mgbapụta ihe na ụlọ ọrụ mmanụ ka ha mezigharịa isi mmiri ha merụrụ emerụ?

Aga m etinye iwu gbasara ọrụ nnwere onwe "onye merụọ ihe na-akwụ ụgwọ" nke siri ike megide ndị isi ụlọ ọrụ mmanụ na-adịghị erube isi, ọchịchị m ga-emekwa ka ihicha Ogoni gbaa ọsọ ma mee ka ntinye iwu maka mweghachi gburugburu ebe niile a na-amịpụta mmanụ sie ike. Banyere mmiri, m ga-eme ka ụlọ ọrụ ndị na-amanye iwu banyere ịdị ọcha mmiri sie ike ma nye ntaramahụhụ siri ike megide ịtụfu unyi ụlọ ọrụ n'ime osimiri. Banyere ikuku ala, gọọmentị m ga-amanye Nyocha Mmetụta Gburugburu nke iwu na-achọ, wee tinye ndị agha Mining Marshal ka ebuwanye ụba iji kwụsị saịtị iwu na-emerụ osimiri na ala ugbo n'ụzọ gbasaghị iwu.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị obodo metụtara ọ ga-enweta ụgwọ nkwụghachi maka mmetọ gburugburu ebe obibi nke bibiri ụzọ ha si eri nri?

Ana m anụ gị, amakwa m ihe ọ pụtara mgbe ugbo gị ma ọ bụ ebe ị na-akụ azụ̀ na-enwekwaghị ike iji nri zụọ ezinụlọ gị. Gbasara mwepụta mmanụ na mmetọ na-ebibi ndụ ọrụ aka n'obodo ndị dị ka nke gị, azịza m bụ nke a: m ga-amalite ọsọ ọsọ ọrụ nhicha Ogoni, mee ka iwu banyere mweghachi ọnọdụ gburugburu ebe niile a na-emepụta mmanụ sie ike, tinyekwa iwu "onye merụrụ ihe aghaghị ịkwụ ụgwọ" nke siri ike n'aka ụlọ ọrụ mmanụ ndị na-adịghị erube isi. Nke ahụ pụtara ime ka ụlọ ọrụ ndị ahụ ghọta ọrụ ha, ọ bụghị naanị nhicha ala ahụ.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka gọọmentị gị ga-eme banyere ngwuputa mineral na-adịghị iwu nke na-emetọ osimiri na-ebibikwa ala ubi?

Aga m ahazi ndị na-egwupụta mineral n'ụzọ nkịtị ka ha bụrụ ndị otu kọọpareetiv ziri ezi, ka ọrụ ha banye n'usoro kwesịrị ekwesị, nke a na-ahụ anya na ya. Aga m eziga ndị otu Mining Marshal e mere ka ha baa ụba ka ha kwụsị ebe ndị a na-egwupụta mineral n'ụzọ iwu na-akwadoghị, na-amanyekwa ka a na-eme Nyocha Mmetụta Gburugburu Ebe Obibi (Environmental Impact Assessments) tupu ọrụ ngwupụta mineral amalite. Nke a bụ otu anyị ga-esi chebe osimiri gị na ala ubi gị ebe anyị na-ewetakwa usoro n'ime ngalaba a.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-akwaga obodo ndị dị n'ihe ize ndụ nke mwere ala, ònye ga na-akwụ ụgwọ nke ahụ?

Maka ebe ndị na-eche mmiri na-ebubi ala ihu, Atụmatụ m banyere Njikwa Idei Mmiri na Nrara Ala na Mba (National Flood and Erosion Management Plan) ga-egwupụta River Niger na River Benue, jikwaa mwepụta mmiri si na mgbochi mmiri n'usoro, ma zigapụ Ego Gburugburu Ebe Obibi (Ecological Fund) kpọmkwem nye obodo ndị dị n'ihe ize ndụ. M ga-ewulikwa usoro ntụgharị mmiri (master drainage systems) ukwuu n'ebe ndị idei mmiri na-eme ugboro ugboro, ma duru akụrụngwa Ego Gburugburu Ebe Obibi kpọmkwem baa n'ime mmemme nchịkwa nrara ala mpaghara. Otu a ka anyị ga-esi chebe ụlọ gị na ala gị n'ebe ihe ize ndụ kachasị dị elu.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Mmiri mmanụ wụpụtara emebiwo ugbo na ịkụ azụ na Niger Delta. Gịnị ka ị ga-eme iji sachaa ebe ndị a ma mee ka ụlọ ọrụ mmanụ bụrụ ndị a na-aza ajụjụ?

Amaara m ihe afọ ọtụtụ nke mmịfu mmanụ emeela ugbo unu, ịkụ azụ unu, na ibi ndụ unu, m ga-emekwa ihe banyere ya ozugbo. Ọchịchị m ga-agbasa ọsọ ọsọ ọrụ nhicha Ogoni ma mee ka iwu mmeghachi gburugburu ebe niile a na-emepụta mmanụ kwuwe ike. M ga-etinye iwu gbasara "onye merụrụ ihe ga-akwụ ụgwọ" nke siri ike n'ahụ ndị isi ụlọ ọrụ mmanụ ndị na-adịghị edebe iwu, ka ibu ọrụ dakwasị ebe o kwesịrị idakwasị. M ga-emesikwa ike mmanye iwu gbasara ịdị ọcha mmiri ma taa ndị na-atụba ihe mkpofu ụlọ ọrụ n'ime osimiri, ka mmiri obodo unu na-akụ azụ si na ya echekwa.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Idei mmiri na ikuku na-ala ala na-aga n'ihu na-emebi ugbo, okporo ụzọ na ụlọ. Kedu atụmatụ gị iji jikwaa nke a?

Aga m emejuputa Atumatu Mmeghari Ntiwapu na Ikuku Mmiri Mba: ịgwupụta River Niger na River Benue, ijikwa ntọhapụ mmiri si n'ọdọ mmiri n'usoro, na iduru akụ Ecological Fund kpọmkwem gaa n'obodo ndị nọ n'ihe egwu. N'akụkụ nke a, aga m ewuli usoro ndọrọ mmiri (master drainage systems) n'ebe ndị ikuku mmiri na-emekarị, na imegharị usoro nchịkọta na mmezigharị ihe mkpofu obodo (municipal solid waste recycling), ebe akụ Ecological Fund ga-abanyekwa na mmemme njigide mmebi ala na nhicha ahụike mpaghara, na-elekwasị anya n'isi ihe na-akpata ikuku mmiri, ọ bụghị naanị n'ihe ngosipụta ya.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịkwa bụ atụmatụ gị ilegharị anya n'ikwo osimiri Niger na osimiri Benue?

Gbasara ikwo osimiri Niger, atụmatụ m gụnyere Atụmatụ Njikwa Idei Mmiri na Nrụrụ Ala nke Mba nke ga-ekwo Osimiri Niger na Osimiri Benue, tinyere ijikwa nhapụ mmiri dam n'usoro ma zigara Ego Nchekwa Gburugburu Ebe Obibi (Ecological Fund) ozugbo nye obodo ndị dị n'ihe ize ndụ.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji chebe ozi onwe onye n'ịntanetị?

M ga-ejikwa data dị ka ihe onwunwe mba dị oké mkpa, kwaa ya aka ọrụ ma chebe ya nke ọma. M ga-ehiwe usoro ichebe data na nzuzo siri ike iji wulite ntụkwasị obi n'ime sistemu dijitalụ, ma kwalite iji data n'ụzọ e ji ike ibu ọrụ eme ihe n'ime gọọmentị na ụlọ ọrụ nke onwe aka, ka ọ wee melite imezi mkpebi na nnyefe ọrụ.

peeji 17 1.10. DIGITAL ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi melite usoro njirimara dijitalụ iji kwado ngụnye ego na ọrụ ọha na eze?

Aga m emepụta usoro njirimara dijitalụ dị nchebe nke nwere ike ijikọta ọnụ iji kwado mgbasa ozi ego, ọrụ ọha, na azụmahịa. Nke a bụ akụkụ nke iji data mee ihe dị ka akụ bara uru nke mba, bụ nke a na-elekọta nke ọma ma na-eji ya akpali mmepe ọhụrụ na uto.

peeji 17 1.10. DIGITAL ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịkwa bụ atụmatụ gị maka ịzụlite ụlọ ọrụ data na teknụzụ Naịjirịa?

Aga m akwado uto nke ụlọ ọrụ ndị a na-adabere na data, gụnyere analytics, ọrụ igwe ojii (cloud services), na ikpo okwu dijitalụ. Nke a na-aga n'akụkụ usoro nchekwa data siri ike, usoro njirimara dijitalụ echekwara nke ọma, na iji data eme ihe n'ụzọ ziri ezi n'etiti gọọmentị na ụlọ ọrụ nke onwe, ebe ihe niile a na-eme na-elekwasị anya n'iji data na-akpali mmepe ọhụrụ na uto akụ na ụba.

peeji 17 1.10. DIGITAL ECONOMY

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-emesi ike iwu kewara ọnụ ọgụgụ ọrụ maka ndị nwere nkwarụ ma meziwanye nnweta ohere ọrụ nye ndị nwere nkwarụ?

Ọnọdụ gị dị m mkpa. Enwere m ike ịgwa gị ihe atụmatụ m na-ekwe nkwa ya: ime ka e debe iwu nkwado mmeruo n'ebe a na-arụ ọrụ na ngalaba ndị ọzọ, enwere ntaramahụhụ maka ndị na-edebeghị iwu na mkpali maka nhazi na-agụnye mmadụ niile. Aga m agbatịkwa ohere inweta teknụzụ nkwado, agụmakwụkwọ gụnyere mmadụ niile, na ohere ọrụ maka ndị nwere nkwarụ. Tinyere nke a, ọchịchị m ga-ewepụta akụkụ nke ego $10 billion maka obere azụmahịa, kenye ya ndị nwere nkwarụ, jikọta ya na oke a kara aka maka ndị a na-emegide mgbe ochie n'inye ha ọrụ gọọmentị.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi kwado ndị nwere nkwarụ na-enweghị ike ịchọta ọrụ?

Emewo m nkwa doro anya n'ebe a: ọchịchị m ga-ewepụta akụkụ nke ego $10 billion maka obere azụmahịa ahụ kpọmkwem maka ndị nwere nkwarụ, tinyere ụlọ ọrụ ndị inyom na-edu. Na mgbakwunye na nke ahụ, m ga-ehazi ego arụmọrụ dị iche maka ndị nwere nkwarụ n'ikike inye ọrụ ngo gọọmentị, ka ndị PWD nwee ụzọ nkịtị baa n'ohere akụnụba, ọ bụghị naanị nkwa dị n'akwụkwọ. Ekwuola m kwa na anyị ga-agbasa ohere iji teknụzụ nkwado, agụmakwụkwọ gụnyere mmadụ niile, na ohere ọrụ maka ndị nwere nkwarụ, na anyị ga-emekwa ka ụkpụrụ nnweta ọnụma guzosie ike n'ebe ọrụ niile na ebe ọha mmadụ niile.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị nwere nkwarụ ọ ga-enweta ụlọ ọha na eze na ụgbọ njem a na-enweta nke ọma n'okpuru gọọmenti gị?

Ee, ejiri m obi ike ikwesị ihe a ruo ọgwụgwụ. Aga m amanye nrubere iwu nkwenye nke ụkpụrụ nnweta ohere n'ihe owuwu ọha, ụlọ akwụkwọ, ebe ọrụ, na sistemu njem, nwee ntaramahụhụ maka ndị na-erubeghị isi na ihe mkpali maka nhazi gụnyere mmadụ niile. Tinyere nke a, aga m agbasawanye ohere ịnweta teknụzụ enyemaka, agụmakwụkwọ gụnyere mmadụ niile, na ohere ọrụ maka ndị nwere nkwarụ. Otu a ka anyị ga-esi hụ na ị nwere ike isonye zuru oke na ọha mmadụ, ọ bụghị naanị n'okwu kama n'ụlọ owuwu na njem ị na-eji kwa ụbọchị.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka gọọmentị gị ga-eme iji nyere ụmụ nwanyị, ụmụ nwanyị di ha nwụrụ, na ndị nkwarụ aka inye aka nweta ego na ego na-adịgide?

Aghọtara m na ụmụ nwanyị, ụmụ nwanyị di ha nwụrụ anwụ, na ndị nwere nkwarụ ahụ na-eche ihe mgbochi n'ezie n'ihe gbasara ego, ahịa na ego ha na-enwetaghachi kwa oge. Ọchịchị m ga-ewepụta akụkụ nke $10 billion MSME fund kpọmkwem maka ụlọ ọrụ ndị ụmụ nwanyị na-edu na ndị nwere nkwarụ ahụ, jikọta ya na affirmative action quotas na inye kọntraktị gọọmentị. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi nye gị ụzọ n'ezie banye n'ihe gbasara ego, ahịa na ọrụ, na ohere n'ezie iwulite ego na-enwetaghachi kwa oge maka gị na ezinụlọ gị.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na mining bara Naịjirịa uru ma chebe gburugburu ebe obibi?

Aga m ahazi ndị na-egwupụta mineral n'aka ha n'otu cooperatives ndị doro anya, tinye ndị ọrụ Mining Marshal ka ọnụ ọgụgụ ha baa ụba iji kwụsị ebe ngwupụta na-adịghị nkwadoo, na-emerekwa ka Nyocha Mmetụta gburugburu ebe obibi bụrụ ihe a ga-arụ ọrụ ya tupu egwupụta malite. Ka steeti ndị dị iche iche na-enweta ikike karịa n'elu mineral na akụrụngwa, m ga-ehiwe usoro iwu doro anya nke ga-ahụ na nchebe gburugburu ebe obibi, ikwughe ihe na ịza ajụjụ na-aga ya. A ga-agbakwa steeti ndị a ume ka ha wuo ụlọ ọrụ dabeere na akụrụngwa dị ka nhazi, ọ bụghị naanị ngwupụta, ka egwupụta mineral wee na-arụpụta ọrụ ebe a na-echebe ala anyị na obodo anyị.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị nkwado ka ị ga-enye ezinụlọ ndị ogbenye iji nyere ụmụ ha aka ịga akwụkwọ ma nọrọ ahụike?

Aga m agbasawanye ego a na-enye ezinụlọ ndị dara ogbenye n'onodu, nke ejikọrọ na mbịasị ụmụaka n'ụlọ akwụkwọ na agba ọgwụ mgbochi nke ụmụaka. A ga-ejikọta nke a na Atụmatụ Inye Ụmụaka Nri n'Ụlọ Akwụkwọ E Wulitere n'Ime Obodo nke e meziwanyere. Otu a ka anyị ga-esi kwado ezinụlọ ebe anyị na-ahụ na ụmụaka na-aga ụlọ akwụkwọ ma na-adị ahụ ike.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị ijikere ụmụ okorobịa Naịjịrịa maka ọrụ teknụzụ n'ọdịnihu?

Ekpebiri m ijikere unu maka ọrụ nke ọdịnihu site n'itinye ego n'ikike dijitalụ, mmepe echiche ọhụrụ, na agụmakwụkwọ nke teknụzụ na-akwalite. Nke a pụtara ịkwado tech hubs na innovation centres n'akụkụ niile nke obodo, yana iwebata ikike dijitalụ, coding, na ọzụzụ teknụzụ n'ime usoro agụmakwụkwọ anyị. Anyị ga-akwado ọzụzụ n'ọhụrụ ọhụrụ dị ka artificial intelligence, cybersecurity, na data science. Achọkwara m ịkpakọrịta na ụlọ ọrụ nke onwe na ụlọ ọrụ teknụzụ ụwa iji gbasaa ohere ịnweta ọzụzụ na ohere ọrụ nye unu.

Tụkwasị na nke a, mahadum ga-achọ itinye AI n'usoro ihe ọmụmụ ha ka, dịka AI na-agbanwe ma ọ bụ na-anọchi anya ọrụ ụfọdụ, ndị Naịjirịa nwere ikike iji baa uru na ohere ọhụrụ ọ na-ewepụta.

peeji 18 1.11. URBAN DEVELOPMENT & HOUSING

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ndị Naịjirịa ga-esi soro nkwa gị ma hụ otu e si emefu ego ọha?

Ask Atiku Abubakar ga-aghọ portal Presidential Promise Tracker, were ụkpụrụ Open Government Partnership bipụta mmefu bọjet dị ndụ, inye kọntraktị, na ihe ndị e ji atụle ọrụ. Na projekti ndị a kenyeworo kọntraktị, m ga-ebipụta ihe a ji ụgwọ ndị kọntraktọ na mgbe a ga-akwụ ya, na-akpọpụta aha projekti ahụ, ọnụ ego ha, na onye akwụụrụ ụgwọ ahụ. Ị gaghị achọ ikwere naanị okwu m. Ị ga-ahụ ya n'onwe gị, m ga-atụlekwa ọganihu m dabere n'ihe ị nwere ike ịzụta na ma ị nwere ike ibi ndụ n'enweghị egwu.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi hụ na e nwere ọmụma ihe na ịza ajụjụ n'ịnyocha nkwa gị na mmefu ego ọha?

Daalụ maka iguzosi m ike, na maka ikwere m obi n'inye m votu gị.

Achọghị m ka ị na-anara naanị okwu m banyere ihe ọ bụla. Ọ bụ ya mere m ji na-ewulite Ask AA ka ọ bụrụ Presidential Promise Tracker, ebe ị ga-enwe ike inyocha nkwa ọ bụla m na-ekwe, soro ka a na-emejuputa ya, ma hụkwa kpọmkwem ka a na-emefu ego ọha. Ọchịchị m ga-ewepụtakwa portal Promise Tracker dị n'ịntanetị ma tinye iwu ọchịchị mepere emepe iji bipụta ego ndị a na-emefu ozugbo, inye nkwekọrịta ọrụ, na ihe ngosipụta ọrụ.

Nke a bụ otu anyị ga-esi wuo ikwu eziokwu na ibu ọrụ n'ọkwa ọ bụla nke ọchịchị, ọ bụghị site n'ịgwa gị ka ị nabata naanị okwu m, kama site n'ikpughe ndekọ ahụ ka gị onwe gị nyochaa. Ebe ọ bụla a nwere ajụjụ banyere otu e si enye nkwekọrịta ọrụ, aga m ebipụta akwụkwọ ọkpụkpọ, ihe ndị a tụpụtara, nyocha ha, nkwekọrịta ikpeazụ na mgbanwe ọ bụla dị na ya, ka gị onwe gị hụ otu e si mee mkpebi ahụ.

Ana m arịọkwa ka ị na-ajụ m ajụjụ mgbe niile, na ka ị na-achọ atụmatụ ndị enwere ike inyocha na nkwa ndị enwere ike ịtụle. Nke ahụ bụ ikike gị, ọ bụkwa ya ga-eme ka anyị jide ọchịchị a, na ọchịchị ọ bụla, aka n'ọrụ.

peeji 7 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi mee ka ebe obibi dịrị mfe inweta nye ndị Naịjirịa radịnarị?

Aga m edu otu mmemme ụlọ obibi nke mba nke na-ejikọta steeti, gọọmentị etiti, na ndị na-emepụta ụlọ nke onwe ha. Steeti ga-enye ala site n'inye ohere nkesa doro anya, gọọmentị etiti ga-akwado ihe ndabere dị ka okporo ụzọ, ọkụ eletrik, na mmiri, ndị na-emepụta ụlọ nke onwe ha ga-ewulikwa ụlọ n'ọtụtụ ebe, ebe opekata mpe 30% ga-edobe maka ụlọ a na-enwe ike ịzụ. Site n'ikekọrịta ọnụego ihe ndabere n'etiti gọọmentị na ụlọ ọrụ nke onwe ha, anyị na-eme ka ọnụego mmepe daa. Ọ bụkwa nke m kwadoro ime ka unu nweta ohere nkịtị ịnweta loons ịnta ụlọ nwere obere ọmụrụnwa.

peeji 18 1.11. URBAN DEVELOPMENT & HOUSING

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na ụlọ ọrụ ndị na-alụso nrụrụ aka ọgụ nwere ike ịrụ ọrụ ha na-enweghị mkpali site n'aka ndị ọzọ?

Ekpebiri m inye ụlọ ọrụ ndị anyị na-alụso nrụrụ ọgụ nnwere onwe ọrụ zuru oke, ka ha nwee ike ịrụ ọrụ na-enweghị nnyonye aka. Tinyere nke a, ndọrọ ndị ọrụ gọọmentị ga-adabere n'ihe ọmụma na ikike, ma gọọmentị etiti, gọọmentị steeti, na gọọmentị ime obodo ga-aghaghị idebe n'ụzọ siri ike Iwu Nzụta Ọha na Eze (Public Procurement Act) na Iwu Ibu Ọrụ Ego (Fiscal Responsibility Act).

peeji 8 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na a na-enye ọrụ gọọmentị n'ụzọ ziri ezi?

N'ime atụmatụ m, ngba ọrụ ọha na eze ga-adabere na ihe ruru eru. Nke a na-aga ya aka na inye ụlọ ọrụ ndị na-alụso nrụrụ aka ọgụ nnwere onwe zuru oke n'ọrụ ha, yana ime ka gọọmentị etiti, nke steeti, na nke ógbè debe iwu Public Procurement na Fiscal Responsibility Acts nke ọma.

peeji 8 Introduction

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji nyere ụmụ Naịjirịa nkịtị aka inweta ụlọ obibi dị ọnụ ala?

Aga m enyekwa steeti na kansụl ime obodo ike ịkwado ụlọ mgbazinye ego dị mfe nye ụmụ Naijiria nwere obere ego na ndị dị n'etiti. Nke a pụtara ịgba steeti na gọọmentị ime obodo ume ka ha wuo ụlọ kansụl dị ọnụ ala nye ndị ọrụ, ndị na-eto eto, na ndị otu dị mfụnarụ. Ekpebisiri m ike iji usoro nkwado teknụzụ na ego kwado nke a, ka e wuo ụlọ ndị a ka ha dịgide ogologo oge, na-elekọtakwa ha nke ọma maka gị na obodo gị.

peeji 18 1.11. URBAN DEVELOPMENT & HOUSING

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ime ka ịgbazite ụlọ dịkwuo mma?

Aga m achọ ka steeti niile nakweere iwu ọhịa ndị gosipụtara ezigbo ọnọdụ akụ na ụba, chebe ndị bi n'ụlọ mgbazi, na-akwadokwa itinye ego n'ihe gbasara ụlọ. Nke a pụtara iwu ọhịa ndị gbanyere ụkwụ n'ụgwọ ọrụ nke na-edozi nguzozi n'etiti ike ịkwụ ụgwọ nke ndị bi n'ụlọ mgbazi na ihe ndị na-akpali ndị nwe ụlọ, iwu ndị megidere ịchọ ụgwọ ụlọ nke ukwuu tupu oge ya eruo na ịgụ ụgwọ aka ekpe aka nri, iwu ndị doro anya banyere mbilite ụgwọ ụlọ na usoro mwepu n'ụlọ, na sistemu ngwa ngwa, nke mmadụ niile pụrụ iji dozie esemokwu n'etiti onye nwe ụlọ na onye bi n'ụlọ mgbazi. Ekpebisiri m ike ịhụ na a na-eji atụmatụ ụlọ ọha dịka ngwa ọrụ iji mee ka ụgwọ ụlọ guzosie ike na ikesa ohere inweta ezigbo ebe obibi.

peeji 19 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ma ọ bụrụ na ndị uwe ojii ma ọ bụ ndị na-emegharị iwu emebie ikike ụmụ amaala?

Ekpebiri m na ndị nwe obodo bụ ndị ikike ha mebiri site n'aka ndị na-eme iwu ga-anata ụgwọ nkwụghachi, ebe a ga-eji ntaramahụhụ mee ka ndị ọrụ ọchịchị bụ ndị bu ibu n'okwu a kwụọ ọnụ. Nke a bụ akụkụ nke iwetu ndị nwe obodo n'etiti ọchịchị, ka mkpebi gọọmentị na-egosipụta mkpa gị na ikike gị. A ghaghịkwa ikpe ikpe ziri ezi n'oge doro anya ma ziri ezi.

peeji 20 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji kwụsị idobe ndị mmadụ n'ụlọ mkpọrọ n'enweghị ezi ihe mere ha ji dobe ha?

Aga m ekpochapụ usoro iwu remand nke ugbu a nke ụlọikpe magistrate na-eji egbochi ndị mmadụ n'ụzọ na-ezighi ezi. Nke a bụ akụkụ nke nkwaputara m iji hụ na ikpe ziri ezi na-ewepụta n'ime oge doro anya ma kwesị ekwesị. Ọ bụ otu nzọụkwụ n'ime itinye ụmụ amaala n'etiti ọchịchị, ka usoro ahụ gosipụta ikike gị.

peeji 20 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na ikpe ikpe bụ nke ziri ezi, nke ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-anaghị akpali ya?

Aga m ehiwe Ọrụ Ndị Omemma Mba nke na-adabere na onwe ya n'ime afọ mbụ. Nke a ga-ejikọta ikike ịga nʼụlọikpe n'ime otu nzukọ na-ekpe ikpe nke na-adabere kpọmkwem na ihe akaebe na iwu, na-ewepụ mbata ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-ahụ na e kesara ikpe ziri ezi n'otu aka ahụ nye onye ọbụla. Tinyere nke a, aga m ehiwe Ụlọọrụ Ndị Na-anọchite Onye Ikpe na mpaghara gọọmentị etiti na nke steeti, ka ndị na-enweghị ike ịkwụ ụgwọ ndị ọka iwu nwee onye na-anọchite anya ha n'ikpe.

peeji 20 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka usoro ikpe na-arụ ọrụ ka mma maka ndị mmadụ nkịtị?

Ekpebisiri m ike ibelata ihe mgbagwoju anya nke iwu nke na-egbu oge ma ọ bụ na-agbochi ikpe ziri ezi, ka ikpe ndị a wee na-aga n'ihu n'ụzọ ziri ezi. Aga m ewepụ ndị ikpe na ndị ọrụ gbasara iwu ndị rụrụ arụ, mee ka usoro ịta ahụhụ sie ike, ma chebe nnwere onwe nke ụlọikpe. Nke a bụ otú anyị ga-esi melite ọkachamara, enweghị akpata ókè, na ntụkwasị obi ọha na eze n'ụlọikpe.

peeji 20 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ndị ikpe na ndị ọrụ gọọmenti rụrụ arụ?

Aga m ewepụ ndị ikpe na ndị ọrụ rụrụ arụ na sistemu ahụ ma mee ka usoro nyocha na ịta ahụhụ na-eme ka ha na-aza ajụjụ sie ike karịa. N'otu oge ahụ, a na m ekesi ike ichebe nnwere onwe nke ọkaikpe. Ọ bụ usoro abụọ ndị a jikọtara ọnụ ga-eme ka anyị kawanye mụta ọkachamara, ikpe ziri ezi na-adịghị ele mmadụ anya n'ihu, na ntụkwasị obi ọha na eze n'ọkaikpe.

peeji 20 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ndị mere mpụ nta?

Aga m emezi iwu na usoro ikpe ka ọ kwalite ọrụ obodo na ụzọ ndị ọzọ e ji eweghachite ihe maka mpebi dị nta. Nke a pụtara ịgbanwe uche site n'ịta ahụhụ naanị gaa n'ịgbake ndụ ọhụrụ, ibu ọrụ, na uru ọ bara ndị mmadụ. Ọ bụ akụkụ nke otu anyị ga-esi wuo usoro ikpe ziri ezi ndị mmadụ pụrụ ịtụkwasị obi.

peeji 20 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka ọ dịrị mfe inweta akwụkwọ ikike ala ziri ezi?

Aga m eme ka ikike ala dị ọsịịsọ, doo anya na enweghị ndọrọ ndọrọ ọchịchị, na-ewepụ ihe mgbochi nkwenye nke a na-ahọpụta onye ga-enweta ya. Ana m ewebata usoro e nyere oge, na-achọ "akwụkwọ ikike ala dijitalụ nke ụbọchị 30" maka ngwa ndị a hụkarịrị, na-ewulite Sistemu Ozi Ala (Land Information Systems) dijitalụ gafee steeti niile dịka ụkpụrụ ndabara. M ga-emekwa ka e nwee ndekọ ala jikọrọ ọnụ, nke a na-apụghị imerụ emerụ, iji belata aghụghọ na esemokwu, na kwado usoro na ụgwọ ka ha bụrụ ihe a ma ama na ihe ndị mmadụ ga-enwe ike ịkwụ.

peeji 21 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ebipụta otu ndị omebe iwu si tuo vootu?

Ee. Aga m ebipụta ihe ndekọ ntuli aka nke ndị omeiwu niile mgbe niile, kwa afọ anọ anọ ma ọ bụ kwa nnọkọ omeiwu, ka ị nwee ike ịhụ otu ndị nnọchi anya gị si etuli aka.

peeji 21 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi chekwaa votu ndị ahụ ka a ghara iji aka manipulate ha, ma melite nchekwa n'ógbè dị ka northeast?

Gbasara ichekwa votu gị, ekwuola m na a ga-ekpokọta nsonaazụ na State Collation Centers naanị dabere na nsonaazụ ndị e si na Local Government Collation Centers zigara eletrọnịkị gaa na iREV, na-enweghị ohere ọ bụla maka nkpokọta nsonaazụ e ji aka mee na State Center. Otu ihe ahụ kwesịrị ime na National Collation Center, na-eji nsonaazụ ndị e si na State Collation Centers zigara eletrọnịkị, ọzọkwa na-enweghị nkpokọta e ji aka mee. Ọ dịghị mgbe ọ bụla a ga-ekwe ka e nwee nyocha ndị ntuli aka e ji aka mee, nzipu nsonaazụ e ji aka mee, ma ọ bụ nkpokọta nsonaazụ e ji aka mee. Ekwuolakwa m na a ga-achọ ka INEC gosipụta na ha debere iwu dị ka Electoral Act na Constitution si dị n'ụzọ zuru oke, n'ime arịrịọ mkpegharị ntuli aka ọ bụla, kama ịtụkwasị onye na-emegharị ikpe ahụ ibu nke ahụ.

Gbasara nchekwa n'akụkụ dị ka northeast, a kwadoro m usoro a na-ewu site n'ọkwa anọ nke a na-ejikọta ọnụ. N'ọkwa obodo, nke a pụtara iwulite netwọk ozi nzuzo dabere na obodo iji chọpụta ma kpọsa ihe ize ndụ n'oge. N'ọkwa steeti, nke a pụtara ime ka steeti nwee ike ịrụkọ ọrụ dị ukwuu n'ọrụ uwe ojii, ọsịịsọ ịzaghachi, na mgbochi esemokwu. N'ọkwa mba, nke a pụtara ime ka ụlọ ọrụ ndị gọọmentị etiti sie ike ịchịkọta ozi nzuzo, mesie iwu ike, ma zaghachi n'ike n'ihe ize ndụ ndị ọzọ. Na n'ọkwa mpaghara, nke a pụtara ịrụkọ ọrụ na mba ndị gbara agbata obi iji dozie nsogbu ndị na-agafe oke mba, gụnyere ime ihe ike, ịzụ ahịa mmadụ, na mpụ a hazịrị ahazi. Nke a kpuchie akụkụ niile nke Nigeria, gụnyere northeast. Ekwuolakwa m na a ga-akpọ ime ihe ike na ịchụ ohu dị ka omume ime ihe ike, ka ndị na-eme ka obodo tụọ egwu zute ike zuru oke nke iwu nchekwa mba na nke ịlụso ime ihe ike ọgụ.

peeji 21 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu steeti ga-esi nweta njikwa ka ukwuu n'elu akụ dị na ha?

Aga m akwali mgbanwe n'iwu ndị dị ka Petroleum Act, Nigerian Minerals and Mining Act, Land Use Act, na Petroleum Profit Tax Act, ka steeti nwee ike ijikwa ma rite uru ozugbo n'akụrụngwa dị n'ókèala ha. Steeti ga-anọgide na-ezigara gọọmentị etiti ụtụ isi na ihe nkenke a kwadoro, ka anyị wee nọgide na-achọpụta nguzozi mba na ọrụ nke e kerịtara ekerịta. Achọrọ m ka a gbaa steeti ume ị wulite ụlọ ọrụ dabere n'akụrụngwa, dị ka inyocha na ịgbakwunye uru, kama naanị ịwapụta akụrụngwa na-akụzighị akụzi. Iwu doro anya ga-edu nchebe gburugburu ebe obibi, ịgba mbọ ihe ọmụma na ibu ọrụ n'ọchịchị akụrụngwa ndị a.

peeji 22 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme itinye ụmụ nwanyị, ndị okorobịa, na ndị nkwarụ n'ọchịchị?

Enwere m ike ikpebi hụ na a na-etinye ụmụ nwanyị, ndị na-eto eto, na ndị nwere nkwarụ n'ime ntuli aka ọchịchị, mkpebi, na ọchịchị a họpụtara n'ụzọ ziri ezi ma bara uru. Nke a pụtara itinye n'ọrụ amụma doro anya na nkwado ụlọ ọrụ, ka ngụnye a bụrụ ihe dị ezie, ọ bụghị naanị nkwa.

peeji 22 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ọnọdụ gị banyere ibufe ikike, akụrụngwa na nchịkwa ego site na Abuja gaa na steeti dị iche iche?

Banyere inye steeti ike karịa, ekpebisiri m ibupụ ọrụ ndị dị mkpa site na Exclusive Legislative List gaa n'ọkwa Concurrent na residual, ka steeti gị nwee njikwa karịa n'ebe ngalaba ndị na-emetụta ndụ gị kwa ụbọchị dị. Nke a pụtara inyefe steeti ikike karịa n'ebe ndị uwe ojii, ụlọ mkpọrọ, na ụgbọ oloko dị. Ọ pụtakwara ịkesa njikwa n'ebe ndị mine, minerals, mkpọmkpọ ala mmanụ, na gas sitere n'okike dị, na-enwe ụkpụrụ mba na nchebe doro anya. Aga m ekwekwa ka steeti na-ejikwa ihe ndị dị ka ndebanye aha azụmahịa, njikwa ọgwụ na drugs, na usoro nyocha njirimara mpụ. Banyere ọkụ eletrik, atụrụ m anya ibupụ nkesa na mmepụta ọkụ eletrik site na exclusive federal list, ka steeti na ndị mmepe off-grid nwee ike ijikọ ma nyefe ọkụ eletrik ozugbo n'obodo ndị dị ka nke gị. N'akụkụ nke a, achọrọ m ime ka fiscal federalism na nkesa ego sie ike, na-emegharị usoro nkesa ego iji nye steeti oke karịa n'ime akụrụngwa mba, na-enyekwa ha mkpali siri ike ịzụlite akụ na ụba obodo ha.

Banyere njikwa akụrụngwa, ekpebisiri m ịkwalite njikwa akụrụngwa dabara adaba yana nguzozi mba. Steeti ga-enwe njikwa karịa n'ebe akụrụngwa eke dị n'ime ókèala ha, ebe ha na-enyekwa ngalaba ọchịchị etu kwesịrị ekwesị site na ụtụ isi na royalties. Nke a pụtara imegharị iwu ndị dị ka Petroleum Act, Nigerian Minerals and Mining Act, Land Use Act, na Petroleum Profit Tax Act, ka steeti nwee ike ijikwa ma rite uru karịa ozugbo n'akụrụngwa ha. Steeti ga-ezigara gọọmentị etiti ụtụ isi ma ọ bụ royalties ndị a kwekọrịtara iji chekwaa nguzozi mba na ọrụ e kekọrịtara. Achọkwara m ịgba steeti ume ịzụlite ụlọ ọrụ dabere n'akụrụngwa, gụnyere nhazi na itinye uru na ya, karịa ịdabere naanị na iwepụta akụrụngwa, yana usoro iwu doro anya maka nchebe gburugburu ebe obibi, ihe nghọta, na ịza ajụjụ. Achọrọ m ịgbasa ụkpụrụ derivation ka o kpuchie solid minerals na hydropower, ka steeti ndị na-emepụta ha rite uru karịa ozugbo.

peeji 22 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme inyere ụmụ nwanyị, ndị okorobịa, na ndị nkwarụ aka ịbanye n'ọkwa ndọrọ ndọrọ ọchịchị?

Edere m n'obi ike imeghe ọnụ ụzọ ahụ kwukwa. Anyị ga-ewebata ihe ngosipụta nke a pụrụ ịtụ atụ maka mgbakwunye ụmụ nwanyị, ndị na-eto eto, na ndị nwere nkwarụ nke ahụ na nhọpụta ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'ọkwa gọọmenti etiti, steeti, na mpaghara, nke ikike ego ga-akwado maka mmemme mgbakwunye, mmepe nduzi, na mwulite ikike. Anyị ga-ewusikwa ike usoro iwu na ụlọ ọrụ nke na-ewepụ ihe mgbochi na-egbochi onyinye aka unu, ma kwado ụzọ unu ịba n'ọkwa a họpụtara site na ọzụzụ, nduzi, na inweta akụrụngwa.

peeji 22 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ndị ọrụ gọọmenti na-eji mgbochi iwu agbanarị ịza ajụjụ?

Aga m edezigharị itinye aka ọchịchị iji chekwaa ọchịchị ọma, ọ bụghị iji chebe nrụrụ aka. Ndị ọrụ ọha na eze ga-enwe ike ịrụ ọrụ ha na-enweghị nkpa nkpa, mana ọ dịghị onye a ga-echebe n'ihe ọjọọ ọ bụla o mere. Aga m emezi iwu iji mee ka ichebe aka na-adabere naanị n'ọrụ gọọmentị, wepụ mmehie ndị dị ka ohi ego ọha na eze, aghụghọ kọntaraktị, na inweta ego n'ụzọ na-ezighị ezi. Nyocha ga-aga n'ihu mgbe ndị ọrụ ahụ ka nọ n'ọkwa, a ga-ewepụ oge iwu na-akwụsị ikpe maka okwu nrụrụ aka metụtara ndị ji ọkwa ọha na eze, a ga-ehiwekwa ụlọ ikpe pụrụ iche na-eme ngwa ngwa iji kpebie okwu ndị dị oke egwu ngwa ngwa, na-enweghị igbu oge ma ọ bụ mbubata ndọrọ ndọrọ ọchịchị.

peeji 23 2.1. ANTI-CORRUPTION (UNDER GOVERNANCE)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi edozi okwu nrụrụ aka ukwu nke na-emebi ego ọha?

Aga m ewere nrụrụ ego buru ibu, dị ka ikpafu ego ọha na eze na aghụghọ kọntrakị, dị ka ohi akụ na ụba, nke bụ ihe iyi egwu dị oke egwu nye mba a, nhata ya na mbibi akụ na ụba a hazitara ahazi. A ga-ekpe ikpe ndị a n'Ụlọikpe Pụrụ Iche maka Terorizim na Terorizim Akụ na Ụba, ka ha wee gawa ngwa ngwa ma rute na mmechi doro anya. Ekpebisiri m ike itinye ntaramahụhụ siri ike karịa na usoro mweghachi akụ̀ na ụba dị ike megide ndị mmadụ na netwọọkụ ndị bụ isi na ụdị nrụrụ ego sistemu a.

peeji 23 2.1. ANTI-CORRUPTION (UNDER GOVERNANCE)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ekwe ka ndị mmadụ sonye n'ọrụ ntuli aka n'enweghị ịbụ onye otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị?

Ee. Aga m ewebata inye ohere maka ndị ga-eso ọkwa n'onwe ha (independent candidacy) site n'usoro iwu doro anya ma ziri ezi, ka ndị Naijiria tozuru oke nwee ike iso ọkwa ọrụ ọha na eze n'enweghị iso otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Iji mee ka nke a kwesị ntụkwasị obi, anyị ga-achọ ka ha tinye ego mbinye-aka nke a na-adịghị enyeghachi dịka ndị ọsọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị kwadoro na-akwụ, chọọ ka ndị ọsọ n'onwe ha mezuo mkpụmkpụ iwu niile iwu obodo kwadoro maka ọkwa ahụ, hazie usoro nkwenye doro anya maka mbinye aka na nhọpụta aha, ma hụ na e nwere ohere nha anya banye na ballọọtụ na omume ziri ezi n'usoro ahụ.

peeji 24 2.2. ELECTORAL REFORM ( UNDER GOVERNANCE)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi mee ka a họpụta ndị ọrụ ntuli aka n'ụzọ ziri ezi, ka ndị isi ọchịchị na-achịghị ha?

Aga m ewepụ ikike onye isi ndị ọchịchị ji achị ọchịchị nke a ga-eji ahọpụta ndị ọrụ ntuli aka ka ntuli aka anyị nwee onwe ya, nwee ntụkwasị obi, na ntụkwasị obi ọha na eze. Nke a pụtara ịhazi usoro nhọrọ nke nwere onwe ya, nke ndị dị iche iche sonyere, gụnyere ndị ọka ikpe, ndị otu obodo, na ndị ọrụ ọkachamara. Aga mkwukwa enye ndị a họpụtara ọrụ nchebe oge ha ga-anọ n'ọrụ, ka e chebe ha pụọ n'aka mkpagbu ndọrọ ndọrọ ọchịchị ma ọ bụ iwepu ha n'ọrụ na-enweghị isi.

peeji 24 2.2. ELECTORAL REFORM ( UNDER GOVERNANCE)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-agbanwe ndị otu ha mgbe a họpụtachara ha?

Achọrọ m ịkwụsị mgbanwu ndị na-arayọ ndị mmadụ kpọrọ vootu. M ga-arụ ọrụ iji mee ka iwu sie ike ma mechie oghere ndị na-eme ka ndị ọrụ e tuuru n'ọchịchị nwee ike gafee site n'otu pati gaa n'ọzọ na-enweghị ihe ga-eme ha. Onye ọ bụla e tuuru n'ọchịchị gafere pati ya kwesịrị ịhapụ oche ya ozugbo, laghachikwa n'aka ndị mmadụ site na ntuli aka pụrụ iche. Nke a bụ otú anyị ga-esi chekwaa izuoke nke ikike gị dị ka onye ntuli aka.

peeji 25 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ihe ị ga-eme iji kwụsị ịtụ vootu ugboro ugboro na ịgha aghụghọ ntuli aka nke pati na-achị achị?

Gbasara ikwụsị irighiri ntuli aka, ana m ekwe nkwa nye Onye Naịjirịa ọ bụla nke guzorola n'ahịrị ịtụ vootu ma na-eche ma a gụnyere ya: ọ bụrụ na a họpụta m Onye isi ala, m ga-arụ ọrụ iji kwụsị irighiri ntuli aka. Aga m akwanyere nnwere onwe INEC ùgwù, ma ga m akwado ngwa ngwa ebipụta nsonaazụ si na mpaghara ntuli aka ọ bụla. Aga m esisi ike na onye ọ bụla e jidere na-azụ ntuli aka ma ọ bụ na-agbanwe nsonaazụ ga-ezute iwu, ọbụlagodi ma ọ bụrụ na onye ahụ sonyere na paatị m nwa onwe m. Vootu gị kwesịrị ịgụ dị ka i tụpụtara ya. Ọ kwesịghị ịdị gị mkpa inwe ndị enyi dị ike ka ọ gụba.

peeji 25 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi hụ na a dịghị emegharị nsonaazụ ntuli aka?

Aga m eme ka ịnyefe nsonaazụ site na eletrọnịkị bụrụ ihe a ga-emerịrị emeri n'ebe ịtụ vootu niile, wee webata usoro nchịkọta eletrọnịkị ka enweghị aghụghọ aka n'aka n'ọkwa dị elu. Aga m achọ ka e bulite Fọm EC8B na akwụkwọ nsonaazụ ndị ọzọ n'oge n'oge ka ị nwee ike ịgụzie ha n'onwe gị, werekwa chịkọta nsonaazụ ruo naanị n'ọkwa ngalaba (ward) iji belata nnyonye aka.

peeji 25 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere mpụ na ntụgharị iwu gbasara ntuli aka na omume ọjọọ nke ndị ọrụ ntuli aka?

Aga m guzobe Kọmishọna Mmebi Iwu Ntuli Aka ka ọ nyochaa ma kpọrọ ndị mere mpụ ntuli aka ikpe n'onwe ya. Aga m emekwa ka e guzobe Ụlọ Ọrụ Ọchịchọ Ntuli Aka Isi Onye Nnyocha Na-enweghị Myemye ka ọ nyochaa akụrụngwa ntuli aka tupu ịtụ vootu, na-elekọta usoro ya, ma na-emekwa nyocha mgbe ntuli aka gasịrị. A ga achọ ka ndị ọrụ ntuli aka na ndị nche nọ n'ọrụ yiri igwefoto ahụ iji gbochie omume na-ezighị ezi.

peeji 25 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji kwụsị mmegharị ntuli aka ma hụ na a naghị emegharị nsonaazụ INEC?

Gbasara INEC na izuoke ntuli aka, ekpebisiri m ime ka izipu nsonaazụ site na eletrọnịkị bụrụ ihe a ga-amanye wee si n'ebe a na-atụ vootu, ka onye ọ bụla ghara ịgbanwe ihe unu tuuru aka. Aga m ewebata usoro eletrọnịkị nke a ga-ejikọta nsonaazụ na ọkwa dị elu, iji wepụ aghụghọ aka. Aga m amanye ka Form EC8B na akwụkwọ nsonaazụ ndị ọzọ bulite n'oge n'otu oge ahụ, ka ọha na eze nwee ike ikwenye na ha. Aga m emechi mpaghara nchịkọta nsonaazụ ruo naanị n'ọkwa ward, iji hụ na ihe ọ bụla doo anya ma belata ohere nnyonye aka n'ọkwa dị elu.

Aga m emekwa ka e guzobe Electoral Offences Commission iji nyochaa ma kpaa ikpe mpụ ntuli aka n'onwe ya n'enweghị mmetụta ndị ọzọ, wee guzobe Office of the Independent Chief Elections Auditor iji lelee akụrụngwa ntuli aka tupu ntuli aka amalite, nyochaa usoro ahụ tupu e kwupụta nsonaazụ, mekwaa nyocha mgbe ntuli aka gasịrị maka ịna-aza ajụjụ. Aga m achọkwa ka ndị ọrụ ntuli aka niile na ndị nchekwa na-arụ ọrụ n'oge ntuli aka na-eyi igwefoto dị n'ahụ ha, iji hụ na ihe ọ bụla doo anya ma gbochie omume adịghị mma.

Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi weghachi ntụkwasị obi ntuli aka dabere na ya, ka nde ọtụtụ ndị Naịjirịa ndị na-eguzo n'ogige iji debanye aha ha, nata PVC ha, ma tuo vootu, hụ na vootu ha gụrụ ọnụ.

peeji 25 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi hazie nchekwa n'ógè mpaghara, steeti, obodo niile, na n'akụkụ oke ala iji chebe obodo dị iche iche?

Aga m ewulite nchekwa dịka usoro jikọrọ ọnụ nke nwere ọrụ doro anya n'ọkwa anọ. Na mpaghara, anyị ga-ewulite netwọọkụ ọgbụgba ama dabere na obodo iji chọpụta ma kọọ ihe ize ndụ n'oge. Steeti ga-arụkwu ọrụ dị ike karị na njikwa ndu, nzaghachi ọsọ ọsọ, na mgbochi esemokwu, ebe ụlọ ọrụ gọọmentị etiti ka a na-eme ka ha sie ike iji jikọta ọgbụgba ama na hiwe iwu. Anyị ga-esonwukwa mba ndị gbara anyị gburugburu arụkọ ọrụ iji dozie nsogbu ndị gafere oke dịka ime iwe ọjọọ, ịzụ ahịa mmadụ, na ndị otu omeiwu.

peeji 26 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụ terorizim ka a ga-ewere ịkpa ike ndị ori ehi na ndị ohi mmadụ?

Ee. Aga m akpọ ima ohi ike na ida ụmụ mmadụ njide dị ka omume iyi ọha egwu, ka ndị na-eme ka obodo dị n'ihe egwu chọta ike niile nke iwu nchekwa mba na iwu ịlụso iyi ọha egwu ọgụ.

peeji 26 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ekwukọrịta na ndị ori ehi ma ọ bụ ndị ohi mmadụ iji kwụsị mwakpo?

Mba. Aga m aga n'ihu na-enweghị ohere ọ bụla maka ịkparịta ụka ma ọ bụ imegharị ndị na-eme ihe ike (terrorists). Ekpebisiri m ike idezigharị iwu ndị metụtara nke a iji mee ka ndị ohi aru ọrụ n'otu (organized banditry) na ndị na-eme ndọrọ ndụ mmadụ (kidnapping) dịrị n'okpuru iwu megide ime ihe ike (terrorism statutes), ka anyị nwee ọnọdụ iwu na arụmọrụ dị ike karị. Nke a bụ ka anyị ga-esi hụ na e nwere ikpe ziri ezi ngwa ngwa na nke a pụrụ ịtụkwasị obi dị ka ihe ga-eme ka ndị ọzọ tụọ egwu imegide.

peeji 26 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị maka ikpe ndị metụtara nrụrụ aka na terorizim n'ụlọikpe?

Aga m guzobe Ụlọikpe Pụrụiche maka Iwe Ọjọọ, gụnyere Iwe Ọjọọ Akụ na Ụba, nke gụnyere nrụrụ aka dị ukwuu nke na-eyi nchekwa akụ na ụba Naịjirịa na nchekwa mba egwu. Ndị a ga-abụ ụlọikpe raara onwe ha nye, nwee ndị ikpe a zụrụ azụ yana usoro oge siri ike, ka okwu na-aga n'ihu na-enweghị egbu oge nke ugbu a. Aga m eme ka ikpe maka mpụ metụtara iwe ọjọọ gaa ngwa ngwa, iji nweta mmechi oge na nke doro anya, na-ejigide ekweghị ekwe zuru oke na mkparịta ụka maọbụ mweghachi ndị na-eme iwe ọjọọ. Nke a bụ otú anyị ga-esi nye ikpe ziri ezi, nwee ike ịtụkwasị obi ngwa ngwa dịka ihe mgbochi n'ezie.

peeji 26 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji doziwanye otu ụlọ ọrụ nchekwa Naịjirịa si ekekọrịta ozi nnyocha?

Ekpebisiri m ike iwuli usoro nchekwa ọgbara ọhụrụ, nke e jikọrọ ọnụ, nke ndụmọdụ ọgụgụ isi na-akwado, nke na-adịkwaghị adabere na ndị mmadụ n'onwe ha ma ọ bụ usoro ndị gbasasịrị agbasasị. Aga m ehiwe usoro njikọta ọgụgụ isi mba dabeere n'iwu, nke iwu na-achịkwa, melite Iwu Kansụl Nchekwa Mba ka ewepụta Ụlọ Ọrụ Onye Nhazi Ọgụgụ Isi Mba dị ka ndị odeakwụkwọ ya, ma nye ụlọ ọrụ ahụ ike ijikọta nchịkọta ọgụgụ isi, nyocha ya na nzaghachi gafee ụlọ ọrụ ndị agha, nchekwa na ndị agha enyemaka. Nke a bụ otu aga m esi kpochapụ asọmpi n'etiti ụlọ ọrụ dị iche iche na mkpuchi ọgụgụ isi.

peeji 27 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ehiwe otu ìgwè ọrụ jikọrọ ọnụ iji buso terorizim agha?

Ee. Aga m eguzobe otu Joint Terrorism Task Force nke ga-ejikọta ụlọ ọrụ nchekwa, ndị agha nchekwa, na ndị agha n'okpuru otu usoro nhazi jikọrọ ọnụ. Tinyere nke a, aga m etinye usoro ndị dabere na teknụzụ maka ikesa amụma n'oge, ịmara ihe na-abịa tupu oge ya eruo, na nzaghachi e jikọtara ọnụ.

peeji 27 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ mgbanwe doro anya ị ga-achụso iji hụ na ụlọ ọrụ nwere nnwere onwe ma weghachite ntụkwasị obi n'ihu gọọmentị?

Ekwere m na ụlọ ọrụ gọọmentị ga-aga ozi ha n'enweghị egwu ma ọ bụ ile anya n'ihu mmadụ, nke ahụ bụkwa ụkpụrụ m ga-eji chịkọta ha. Ekwuputala m ihe na-eme mgbe a na-eji ụlọ ọrụ dị ka EFCC mee ngwá agha megide ndị iro ebe ndị mmekọ na-enweta nnwere onwe: nke ahụ na-akparị ikpe ziri ezi, agaghị m anabata ya. Eguzosikwala m ike n'elu Iwu Obodo n'onwe ya, gụnyere Akụkụ 188 banyere otú e si ewepụ Gọvanọ, na Akụkụ 305, nke na-akpachapụ ikike ọnọdụ mberede ma anaghị ekwe ka akwụsị ndị e mere ntuli aka ma ọ bụ usoro oge ọrụ na mwepụ nke Iwu Obodo kwadoro. Gbasara nchekwa, akpalala m ka National Assembly debanye iwu nke ga-ekwe ka gọọmentị steeti nweta ngwa agha ma kwado ndị otu nchekwa nke ha n'ụzọ ziri ezi, iji mee ka usoro nchekwa anyị niile sie ike.

peeji 27 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na ndị uwe ojii na ụlọ ọrụ nchekwa ndị ọzọ anaghị emebi ọrụ ibe ha?

Aga m arụ ọrụ iji kọwaa nke ọma ọrụ, ibu ọrụ, na oke arụmọrụ dị n'etiti Ndị Uwe Ojii Federal na ndị ọzọ na-ahụ maka nchekwa. Nke a bụ maka ijide n'aka na onye ọ bụla maara ebe ya, ka a ghara ichegbu ndị nwe obodo dịka gị maka onye nọ n'isi ma e nwere mgbagwoju anya.

peeji 27 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwụsị mmeso ọjọọ nke ndị uwe ojii na ụlọ ọrụ nchekwa ndị ọzọ na-emeso ndị mmadụ?

Ekpebiri m ime ka ihe nchekwa megide mkpagbu sie ike mgbe ụlọ ọrụ ndị ọrụ na-emecha iwu, ka e chebe gị. Nke a pụtara iwebata igwefoto e yikwasịrị n'ahụ́ (body cameras) na mkparịta ụka ajụjụ ọnụ ndị e depụtara na vidiyo maka ndị uwe ojii, NSCDC, Road Safety na ndị ọzọ na-eje ozi agha, yana imegharị usoro ijide mmadụ ka ọ bụrụ ihe ihe niile pụtara ìhè.

peeji 27 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ịkpa ike ndị ori ehi na ịgba ohi mmadụ?

M ga-eme ka nzaghachi megide ohi na mmado ike site n'iguzobe Anti-Banditry and Kidnapping Special Units n'obodo ọchịchị steeti ọ bụla. Ndị otu ndị a ga-abụ ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, ndị nwere ike ijegharị ngwa ngwa ma dị njikere ịza oku ozugbo. Otu a ka anyị ga-esi dakwasị ihe iyi egwu ndị a kpọmkwem na steeti ebe ha na-eme.

peeji 28 ○ To the North: Niger

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi dozie omume ọjọọ ndị uwe ojii?

Aga m guzobe otu Agency na-ahụ maka Ihe Omume n'Ime Ụlọ nke ga-anọpụ iche iji nyochaa omume ọjọọ dị n'ime ndị uwe ojii na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ. Nke a na-enye otu usoro doro anya, nke na-anọpụ iche ọrụ ịnyocha omume ọjọọ nke ndị kwesịrị ichebe gị na-eme. Ọ bụ akụkụ nke otu anyị ga-esi wulie nchekwa dị ike n'ime obodo a.

peeji 28 ○ To the North: Niger

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi melite njikọ dị n'etiti steeti na mba ndị agbata obi gbasara nchekwa?

Aga m anya ihe m na-akpọ ụkpụrụ "firehose" nke nhazi nchekwa nke na-aga n'ihu, nke dị ukwuu n'etiti mpaghara iwu dị iche iche, ma n'ime Naịjirịa ma n'etiti anyị na ndị agbata obi anyị. Nke a pụtara ikwe ka steeti ndị dị n'ókè na-akọ ọnụ hazie ọrụ nchekwa, kekọrịta ozi nnyocha n'oge ya kpọmkwem, na-ahazikọkwa nzaghachi n'agbanyeghị otu mpaghara ha.Anyị ga-ehibekwa usoro ọrụ nchekwa jikọrọ ọnụ na mba ndị agbata obi anyị na-eche ihe egwu yiri nke ahụ, dịka ndị ohi egbe, ndị na-adọrọ mmadụ n'ike, na mpụ nke si na mba dị n'ókè, ma mesie mmekọrịta nchekwa anyị na mba ndị gbara Naịjirịa gburugburu ike karịa.

peeji 28 ○ To the North: Niger

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere enweghị nchekwa na ndị ojoo n'Ebe Ugwu, ma meziwanye ahịa gafere oke obodo?

Banyere enweghị nchekwa n'Ebe Ugwu, atụmatụ m kpuchiri akụkụ niile nke Naịjirịa, tinyere Ebe Ugwu Ọdịda Anyanwụ. Aga m eguzobe Otu Pụrụiche Megide Ndị Ojoo na Ndị Na-adọta Mmadụ n'ọchụchụ n'ọchịchị steeti ọ bụla, nke ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, na-agagharị agagharị, mejupụtara, iji mee ka nzaghachi megide ndị ojoo na ndọta mmadụ n'ọchụchụ sie ike. Aga m ewere ụkpụrụ 'firehose' maka njikọta nchekwa, na-akwalite nkwukọrịta dị elu na mgbe niile n'etiti ikike dị iche iche ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkesa ozi nnyocha ka sie ike. Steeti ndị dị n'ókè ga-ezukọ ime atụmatụ ọrụ ọnụ, kesaa ozi nnyocha n'oge ezighị ezi, ma hazie nzaghachi ọnụ. Aga m akwali ka e guzobe Ụlọ Ọrụ Ihe Omume Ime Ụlọ nke onwe ya iji nyochaa omume na-ezighi ezi n'ime ndị uwe ojii na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ, aga m ewulikwa usoro nchekwa ọnụ na steeti na mba ndị agbata obi na-eche ihe iyi egwu yiri nke a. Nke a bụ otú anyị ga-esi zọpụta obodo anyị n'aka ndị ojoo, ndọta mmadụ n'ọchụchụ, na mpụ gafere oke obodo.

N'ihe gbasara ahịa na azụmahịa, aga m edozi amụma na ụkpụrụ ahịa mba anyị ka ọ dabara na ihe achọrọ n'ahịa efu nke Afrịka ka ngwaahịa Naịjirịa nwee ike soro n'asọmpi n'ime ahịa Afrịka niile. Aga m enyere ụlọ ọrụ Naịjirịa aka ịbanye n'ahịa Afrịka ọhụrụ site na nkwalite azụmahịa na ikpo okwu ozi, ma rụkwaa ọrụ imepụta usoro uru mpaghara na mba Afrịka ndị ọzọ iji kwalite mmepụta ihe na mbupụ. Aga m emeziwanye akụrụngwa na usoro ndị ọrụ ụtụ isi n'ókè obodo iji mee ka azụmahịa gafere oke obodo dị ngwa ngwa ma dịkwa irè. Aga m akwadosi ma mee ka mmekọrịta azụmahịa sie ike bụ nke na-emepe ahịa ọhụrụ maka ngwaahịa na ọrụ Naịjirịa ebe a na-echekwa ọdịmma mba anyị, na-ahụ na nkwekọrịta ndị a na-akwado ihe nrụpụta, ọrụ ugbo, ọrụ, na mbupụ Naịjirịa, tinyere usoro maka nnyefe teknụzụ, nkwado ụlọ ọrụ mpaghara, na ohere ahịa ziri ezi. Aga m enyocha ma gbagharịa nkwekọrịta ọbụla na nkwekọrịta azụmahịa ọbụla na-adịghị ekwenyekọ na ọdịmma mba anyị.

N'ihe gbasara okwu ndị gbasara mbubata gafere oke obodo kpọmkwem, aga m emepe oke obodo anyị ma mee ka e were teknụzụ ọgbara ọhụrụ eme ihe ka ngagharị azụmahịa gafere oke obodo anyị ghara ibu ihe na-akpata enweghị nchekwa. Aga m emesi nkwekọrịta azụmahịa mba na mba na nchekwa ike na mba ndị agbata obi iji hụ na ngagharị ndị mmadụ na azụmahịa banyere na Naịjirịa kwekọrọ na atụmatụ anyị doziri ma na-akpata obere mmebi nye Naịjirịa.

peeji 28 ○ To the North: Niger

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi na-arụkọ ọrụ ya na mba ndị gbara gburugburu dịka Niger, Chad, Cameroon na Benin iji lụso ọgụ terorizim na mpụ n'akụkụ oke ala?

Aga m eso Niger, Chad, Cameroon na Benin Republic rụkọọ ọrụ site n'ikesa ozi nnyocha mgbe niile, nche oke obodo ha na-arụkọ ọnụ, ọrụ ndị agha a haziri aha, na amụma nchekwa ndị gbakwunyere ibe ha iji lụso iwe ọjọọ, ịzụ ahịa mmadụ na mpụ gafere oke obodo ọgụ. Ekpebikwara m ime ka ọrụ Naijịrịa dị ukwuu na ikike nchekwa mpaghara, ka anyị nwee ọrụ rụkọrọ ọnụ na-adịgide adịgide, nke dị ukwuu n'ógbè West na Central Africa.

peeji 28 ○ To the North: Niger

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji dozie nsogbu ịgba ohi mmadụ na Naịjirịa?

Aga m ikpochapụ akụ na ụba ndị na-eme njide mmadụ n'ihe esi aka, gbanwee ya site n'okpuru ya. Ekpebisiri m ike ịmeso ijide mmadụ n'ihe esi aka, ọ bụghị naanị dị ka mpụ, kama dị ka usoro akụ na ụba a haziri aha, nakwa ịgbasachapụ ihe ngwanrọ ego ndị na-akwado ya.

peeji 28 ○ To the North: Niger

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji chebe ndị ọrụ ugbo ma hụ na nri zuru ezu?

Aga m eme ka ọrụ ugbo dị nchebe ọzọ, n'ihi na enweghị nchebe n'ugbo na-akpata ụkọ nri na mmụba ọnụ ahịa. Anyị ga-echebe obodo ndị ọrụ ugbo na ụzọ ndị e ji ebugharị ihe ọkọrọ site na nbuga ndị nchebe a kwadoro akwado, ma guzobe mpaghara ọrụ ugbo echebere n'ebe ndị dị ize ndụ nke ukwuu ka ndị mmadụ wee nwee ike ịkọ na iwe ihe ubi n'udo. M ga-akwadokwanụ sistemu nke ịdọ aka ná ntị n'oge na nzaghachi ngwa ngwa maka obodo ime obodo, ka ndị ọrụ ugbo wee nwee ike mịpụta ihe, wee ihe ubi, wee bugharịa ngwaahịa ha na-enweghị nkwụsị.

peeji 29 3.1. POLICE REFORM (UNDER SECURITY)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi dozie ịdọta mmadụ n'ụzọ na n'obodo ime ime?

Ekpebiela m ime ka ndu ohu bụrụ mpụ nwere oke ihe egwu, dị ala n'uru, ọ bụghị azụmahịa onye ọ bụla ga-eritara uru. Nke ahụ pụtara ịkwatu ụzọ ego si na-abata n'azụ ya, ịchụso ego mgbapụta, ụzọ ndị e si ehicha ego aghụghọ na netwọọkụ nkwado, na iji sistemu ọgbụgba ama na nleba anya ego chọpụta ma mechie ọrụ ndị ohu.

N'steeti gị, m ga-eguzobe Ndị Otu Pụrụ Iche Megide Ndị Ohi Egbe na Ndị Na-eme Ndu Ohu, bụ́ ndị ọzụzụ dị elu, na-emegharị ngwa ngwa, n'okpuru ọchịchị ọ bụla nke steeti.

Maka obodo ndị ọrụ ugbo, m ga-echekwa ụzọ ndị e si ebuga ihe ọrụ ugbo ma guzobe mpaghara ọrụ ugbo echekwabara ebe ndị dị n'oke ihe egwu, nke sistemu ịdọ aka ná ntị n'oge na nzaghachi ngwa ngwa ga-akwado, ka unu wee rụọ ọrụ n'ala unu na-atụghị ụjọ.

peeji 29 3.1. POLICE REFORM (UNDER SECURITY)

Olee otú ị ga-esi dozie nse mmadụ n'obodo a?

Aga m eme ka ndọrọndọrọ bụrụ ihe dị ize ndụ karị, nke na-adịghị abata uru, na nke dị mfe ịkwatu. Aga m ewepụ ụzọ ego na-abata na-akwado ya (ego mgbapụta, ụzọ ịsachapụ ego, netwọkụ nkwado) site n'iji usoro ọgụgụ isi na nchọpụta ego achọpụta ma kwụsị ọrụ ndị a, na iwu siri ike maka ndị na-enyere ha aka. Aga m guzobe Ndị Otu Pụrụ Iche Megide Ndọrọndọrọ na Ohi Egbe n'ọchịchị steeti ọ bụla, bụ ndị a zụrụ azụ, na-enwe ike ijegharị, na-akwalite iwu nke ga-ekwe ka steeti ndị kwadoro ngwa agha steeti ha n'ụzọ ziri ezi, ma na-akwalite nkekọrịta ọgụgụ isi na-agaghị akwụsị n'etiti steeti niile ka ndị omekome ghara ịhụ ụzọ nchekwa ha ga-eji laghachi azụ.

peeji 29 3.1. POLICE REFORM (UNDER SECURITY)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ usoro doro anya na oge a kara aka ka ị ga-eji chekwaa ugbo Chibok ma mee ka akụ na ụba obodo ahụ dị ndụ ọzọ maka ọrụ?

Banyere ichebe obodo ndị ọrụ ugbo na Chibok, Damboa na Sambisa, atụmatụ m ime ka ọrụ ugbo dị nchebe kpuchie akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa, tinyere Borno. M ga-ewere nchebe ndị ọrụ ugbo dị ka otu isi ụkpụrụ nke iwu gbasara nri, na-echebe obodo ndị ọrụ ugbo na ụzọ ndị e ji ebuga ngwa ọrụ ugbo site n'ikobe ndị nche n'ebe ndị a kwadoro, na-ehiwekwa mpaghara ọrụ ugbo echedoro n'ebe ndị ihe ize ndụ dị elu ka ndị mmadụ wee nwee ike ịkụ na iwe ihe ubi n'enweghị egwu. M ga-akwado sistemu mmado aka na nchegbu na nzaghachi ngwa ngwa maka obodo ime obodo ndị na-ahụ ihe egwu. M ga-eziga ndị Agro-Rangers e nyere ngwaọrụ zuru oke ma jiri igwe elu na-enyocha ihe (drone) nyochaa ụzọ ndị e ji ebuga ngwa ọrụ ugbo iji chọpụta ma kpochapụ ihe ize ndụ n'ubi, ka ngwaahịa wee nwee ike ịga n'ihu na-enweghị nnọchi.

Banyere Ndị Uwe Ojii Steeti na nchebe obodo, ee, m na-akwado nke a. Ana m akwado mgbanwe iwu nke ga-enye ohere maka Ndị Uwe Ojii Steeti na nke Obodo Ime Obodo, ịgbasawanye mmụba ndị a na-ewebata n'ọrụ nchebe, na ijikwa igwe satịlaịtị na drone dị elu nyochaa ihe na-emekọrịta ọnụ na mmemme nchụpụ ndị nnupụisi sitere na nchoputa ozi nzuzo, maka obodo dị ka Borno ndị chere ihu na mmado mmadụ aka na ihe ike, terorizim, na mwakpo ndị ji ngwa agha. Ekwenyere m na ndị uwe ojii steeti nwere ike ịlekwasị anya n'ihe ize ndụ nchebe pụrụ iche dị n'ọdịiche steeti dị iche iche, naanị ma e nwee usoro siri ike e tinyere iji gbochie mkpata ike. Akpọrọ m Ngalaba Omeiwu Mba ka ha hapụ iwu nke ga-enye gọọmentị steeti ohere ikwadebe na inye ndị otu nchebe ha ngwa agha nke oge a, iji belata ibu dị arọ n'ebe ndị ọrụ nchebe federal nọ, mgbe obodo na-akwado ndị agha nchebe anyị site n'ikekọrịta ozi nzuzo karịa iso otu ndị ji ngwa agha emekọrịta ihe. M ga-emesikwa usoro nchebe dabeere na obodo ike iji melite nchịkọta ozi nzuzo, ntụkwasị obi, na nzaghachi ngwa ngwa na ntọala, n'okpuru usoro nlekọta mba nke ga-egbochi mkpata ike.

Banyere ime ka akụ na ụba ime obodo dịghachi ndụ na ibelata ọnụahịa nri na fatịlaịza, atụmatụ m maka mba ahụ dum na-adakwasị Borno. M ga-ewebata usoro e-wallet nke a na-eji ezigaara ihe ọzụzụ ozugbo, nke ga-eme ka fatịlaịza a na-enyere aka n'ọnụahịa, mkpụrụ ọka na-eweta mkpụrụ ubi dị ukwuu, na ihe nchebe pest ruo ndị ọrụ ugbo pere mpe akwadoro n'aka, na-agafe ndị dochie anya, mgbe a na-agbasawanye ego mbinye ego ọrụ ugbo nwere obere ọmụrụnwa site na Bank of Agriculture. M ga-ewepụ ụtụ isi ego mbubata maka ihe ndị e ji arụ ọrụ ugbo, mejupụtakwa akụrụngwa mkpokọta mkpụrụ ọka nke mba iji chekwaa ọnụahịa n'oge ụkọ, ma belata ọnụahịa njem site n'ịkwado ihe ndị e ji emepụta mmanụ ụgbọala n'ime obodo. M ga-ewu ụzọ ime obodo ndị na-ejikọta ubi na ahịa, hiwe mpaghara nhazi ngwa ọrụ ugbo mpaghara n'akụkụ ebe ọrụ ugbo gbakọrọ, tinye ngwa nchekwa oyi nke anyanwụ iji belata mfu mgbe ihe ubi gasịrị ewe ya, ma gbasaa mmiri ịgba ubi iji mee ka ọrụ ugbo na-aga n'ihu afọ niile.

Banyere ọrụ maka ndị ntorobịa Borno, atụmatụ mba m na-emetụtakwa ha. M ga-amalite mmemme nkà rue n'ọrụ nke ga-elekwasị anya na otu ntorobịa ọ bụla, ndị gụsịrị akwụkwọ, ndị hapụrụ akwụkwọ n'oge na-adịbeghị anya, na ndị na-anọghị n'agụmakwụkwọ, ọrụ, ma ọ bụ ọzụzụ ugbu a. Tinyere nke a, m ga-amalite Ego Mkpali Akụ na Ụba ihe dị ka $10 bilion US iji kwado obere azụmaahịa n'akụkụ niile, na ibelata ibu ụtụ isi n'ahụ obere azụmaahịa ndị na-emepụta ọrụ, na-akwanyere ndị na-e goo ndị Naịjirịa ọrụ ùgwù.

Banyere oge, e kwedoola m ịmalite mgbanwe nhazi ụlọ ọrụ nchebe, yana ego akwadoro ka mma na ọdịmma ndị ọrụ nchebe kawanyere, malite n'ụbọchị izizi.

peeji 29 3.1. POLICE REFORM (UNDER SECURITY)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi dozie ụkọ ndị uwe ojii na Naịjirịa?

Aga m abawanye ọnụọgụgụ ndị uwe ojii n'ala anyị niile ka anyị zuo ụkpụrụ mba ụwa nke otu onye uwe ojii n'ihi mmadụ 450 ọ bụla, na-eme ka nchekwa obodo na ikike ịzaghachi ngwa ngwa sie ike. Nke a pụtara ibido otu usoro mbanye ọrụ na ọzụzụ mba niile a na-eme n'ọkwa dị iche iche iji gbasaa ọnụọgụgụ ndị uwe ojii na mpaghara ọchịchị etiti, steeti, na mpaghara obodo. Ekpebisiri m ike ihụ na nke a mezuru n'ọkwa ọchịchị niile.

peeji 29 3.1. POLICE REFORM (UNDER SECURITY)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ekwupụta mmụba ndị uwe ojii na ole ndị uwe ojii ị ga-ewere n'ọrụ site n'ụbọchị mbụ gị n'ọfịs?

Banyere ndinye ọrụ ndị uwe ojii, m ga-abawanye ọnụ ọgụgụ ndị uwe ojii n'akụkụ niile nke mba. Ebumnuche m bụ iru n'ọkwa mba ụwa nke otu onye uwe ojii maka ụmụ amaala 450, ka obodo gị nwee nchekwa siri ike na nzaghachi ọsọ ọsọ mgbe ị chọrọ ya. Iji ruo ebe ahụ, m ga-amalite otu mmemme ndinye ọrụ na ọzụzụ nke mba n'akụkụ dị iche iche iji gbasaa ọnụ ọgụgụ ndị uwe ojii na ọkwa gọọmentị etiti, steeti, na mpaghara.

Banyere ọnụ ọgụgụ a ga-ewebata site n'ụbọchị mbụ, m enyeghị ọnụ ọgụgụ a kapịrị ọnụ nke a ga-ewebata n'ụbọchị mbụ m n'ọfịs. Ihe m kwetara bụ mmemme ndinye ọrụ na ọzụzụ a ga-eme n'akụkụ dị iche iche iji bawanye ọnụ ọgụgụ ndị uwe ojii ruo mgbe anyị ga-eru n'ebumnuche ahụ nke otu onye uwe ojii maka ụmụ amaala 450.

peeji 29 3.1. POLICE REFORM (UNDER SECURITY)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji gbanwee otu ndị uwe ojii si emeso ụmụ amaala nkịtị?

Ana m ekwupụta nraranye m iji mezigharịa na ịchigharị ọnụ ụzọ ndị uwe ojii ka ha bụrụ ezigbo ọrụ ọha na eze. Nke a pụtara ịhapụ usoro ndị uwe ojii yiri nke oge ọchịchị ndị ọcha, nke e hiwere ka ọ na-echekwa ọchịchị, baa n'ime usoro ndị uwe ojii lekwasịrị anya n'ọha mmadụ, nke na-ejere unu ozi, ọ bụghị naanị ndị nọ n'ọchịchị.

peeji 30 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eme ihe banyere ebe obibi ndị uwe ojii na otú e si ebunye ndị uwe ojii ọrụ?

Ee. Aga m arụ ọrụ iji jiri nwayọọ nwayọọ kwụsị ogige ndị uwe ojii dịka ụzọ ndabere e ji enye ebe obibi, na-ikewasị ebe a na-eleba anya na ọrụ ka ndị uwe ojii dị n'ọkwa etiti ruo n'okwa ala ala wee na-arụ ọrụ nso n'ebe obibi steeti nke ha.

peeji 30 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwụsị mmegbu n'oge ijide mmadụ na mkpọrọ?

Aga m eguzobe nchịkwa doro anya gburugburu ijide na mmachibido. Nke a gụnyere mmanye ijiri igwefoto ahụ eyi n'ahụ, igwefoto a tinyere n'ime ụlọ ajụjụ ọnụ, na ụkpụrụ doro anya, nke e nwere ike imezi iwu, gbasara ojiji ike na ngwa agha.

peeji 30 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji melite ọdịmma ndị uwe ojii na ọnọdụ ọrụ ha, ị ga-emekwa ka e nwee atụmatụ ego ezumike nká (pension) dị iche maka ndị uwe ojii?

Daalụ maka iwelite nke a, n'ihi na ọ dị mkpa nye onye ọrụ ọ bụla na-eyi uwe ahụ kwa ụbọchị. Atụmatụ m bụ ime mmezigharị nke ndị uwe ojii ka ha bụrụ ezigbo ọrụ ọha na eze, na-ahapụ ụzọ ochichi colonial nke e ji echekwa gọọmentị, gaa n'ụzọ na-elekwasị gị, bụ́ nwa amaala, anya. Otu akụkụ nke nke a bụ ikewapụ ndị uwe ojii n'ụdị agha: na-akwụsị nwayọọ nwayọọ iji barracks dị ka ụzọ ebe obibi, na-ekesakwa ebe a na-eziga ndị ọrụ ka ndị ọrụ dị n'etiti na n'okpuru nwee ike jee ozi nso ebe obibi ha.

Maka ajụjụ kpọmkwem gbasara iwepụ ndị uwe ojii na sistemu pensin izugbe ma mepụta atụmatụ dị iche dị ka nke ndị agha, ekwubeghị m nke ahụ. Ihe m kwuru bụ na ụgwọ ndị fọdụrụ, n'ebe ọ bụla a na-eji ya, gụnyere ndị na-ata pensin, aghaghị ịkwụ ha, na ihe fọdụrụ a na-akwụghị aghaghị ịpụta ìhè.

peeji 30 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme iji melite pensinu ndị uwe ojii, ebe obibi, ụgwọ ọrụ, na ọdịmma ndị ọrụ na ndị agha mgbe ochie?

Banyeere ọdịmma ndị uwe ojii, ekwuwo m na site n'ụbọchị mbụ anyị ga-emezigharị ụlọọrụ nchekwa iwu site n'inye ha ego ka mma na ịkwalite ọdịmma ha. Akwụkwọ Iwu m na-edepụta Ọrụ Ọdịmma Onyeisi Oche Pụrụ Iche maka ndị ọrụ nchekwa nke anyị ga-eme ka ọ bụrụ eziokwu. Tinyere nke a, atụmatụ m iji mezigharị ọrụ ndị uwe ojii gụnyere ikwụsị iji baraksị bụrụ ụzọ ndị isi e ji enye ndị ọrụ ebe obibi, na ịkesa nnọchite ọrụ ka ndị ọrụ dị etiti ruo n'ala, ka ha jee ọrụ n'ebe dị nso na ebe obibi ha nwa amaala.

Banyeere pensonu ndị uwe ojii, atụmatụ m iji kwee nkwa ugwu pensonu kpuchiri ndị niile lara ezumike nka, tinyere ndị agha ochie uwe ojii. Ekwenyesiri m ike n'ịgbanwe pensonu ochie ka ha kwekọọ na ọnụ ahịa ndụ ugbu a, iwebata pensonu kacha nta a kwadoro ka ọ bụrụ na o nweghị onye lara ezumike nka na-enweghị ego ndụ, ijikọ mgbanwe pensonu na mmụba ọnụ ahịa ka echekwaa uru ya n'oge na-aga, na ikpebi ikwụ ụgwọ pensonu n'oge na n'ụzọ kwụsiri ike n'ogo niile nke gọọmenti. Ahụrụ m nchekwa ezumike nka dị ka akụkụ bụ isi nke nchekwa mmekọrịta mmadụ na ugwu mmadụ, nke a metụtakwa ụmụnwoke na ụmụnwanyị ndị jere ozi n'ọrụ ndị uwe ojii dị ka onye ọ bụla ọzọ.

Banyeere Atụmatụ Pensonu Ntinye Ego, akọwawo m nke ọma na gọọmenti aghaghị ime ihe dị ka Iwu Mmezigharị Pensonu nke 2014 na ụkpụrụ Kọmishọna Pensonu Mba kwuru, gụnyere iwu nke na-ekwu na ego pensonu enweghị ike itinye ego karịa 5% nke ngụkọta akụ ya n'ihe owuwu ihe onwunwe. Agọọrọ m mbọ ndị chọrọ ịghọpụta ego pensonu maka ihe ndị ọzọ na-enweghị nkọwa ziri ezi, n'ihi na ọ dịghị ego pensonu "efu efu" ọ bụla karịa oke ahụ nke onye ọ bụla ga-eji mee ihe. Na mgbakwunye na ichekwa ego ndị a n'onwe ha, atụmatụ pensonu m sara mbara kwenyesiri ike n'ịkwụ ụgwọ n'oge na n'ụzọ kwụsiri ike n'ogo niile nke gọọmenti.

Banyeere ebe obibi maka ndị ọrụ uwe ojii, atụmatụ m bụ isite n'iji baraksị bụrụ usoro ebe obibi e ji ewu ewu, kama ikesa nnọchite ọrụ ka ndị ọrụ wee nwee ike biri nso obodo ha. Na mgbakwunye na nke a, mmemme ebe obibi mba m na-arụ ọrụ site na mmekorita gọọmenti etiti, gọọmenti steeti na ndị ọrụ ụlọ ọrụ nkeonwe, ebe steeti na-enye ala, gọọmenti etiti na-akwado ihe owuwu, na ndị ọrụ nkeonwe na-ewu ebe obibi n'ọnụ ọgụgụ buru ibu, tinyere nnweta aka bara uru nke mọgeji nwere obere ọmụrụnwa maka ụmụ Naịjirịa.

Banyeere ụgwọ ọrụ na mkpuchi mberede maka ndị ọrụ nọ n'ọrụ, ekwenyesiri m ike na imezigharị ụlọọrụ nchekwa ga-eso ya na ego ka mma na ịkwalite ọdịmma, site na Ọrụ Ọdịmma Onyeisi Oche Pụrụ Iche maka ndị ọrụ nchekwa dị ka edepụtara n'Akwụkwọ Iwu m.

peeji 30 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eweghachi ugwu ndị uwe ojii ma mezigharịa usoro nchekwa nile na Naịjirịa?

Banyere mmezigharị uwe ojii, edoziri m onwe m ịmezigharị ma gbanwee uche uwe ojii ka ọ bụrụ ezigbo ọrụ gbasara ọha na eze, na-apụ n'ụdị agha ndị colonial-chere-maka-nchekwa-ọchịchị gaa n'usoro nchekwa nke lekwasịrị anya na ụmụ amaala. Nke a pụtara ikewapụ ọgụ agha n'aka ndị uwe ojii: ịkwụsị nwayọọ nwayọọ iji ụlọ ndị uwe ojii (barracks) bụrụ ụzọ ndabere ha na-ebi, na ikesa ọrụ n'ebe dị iche iche ka ndị uwe ojii dị n'ọkwa etiti ruo n'ọkwa ala nwee ike ijere ozi n'ebe dị nso na steeti ha bi. Ebumnuche m bụkwa iguzobe nchịkwa doro anya gbasara njide na mkpọchi, were kamera a ga-eyi n'ahụ n'ike (body cameras), kamera n'ime ụlọ ajụjụ ọnụ, na iwu doro anya, nke enwere ike imeri, gbasara iji ike na egbe arụ ọrụ. N'akụkụ nke a, m ga-arụkwa ọrụ ikesa ọrụ nchekwa n'ebe dị iche iche ma mee ka nchịkwa nchekwa dabere n'ụkpụrụ ọchịchị onye kwuo uche ya sie ike, na-ewulite usoro nchekwa nwere ọtụtụ ọkwa nke gosipụtara usoro ọchịchị etiti na steeti nke Nigeria, na-emeziwanye oge nzaghachi, ma na-ahụ na e nwere ikwuputa ihe na ọkwa niile.

peeji 30 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ọrụ uwe ojii na Naịjirịa?

Aga m ewulite usoro mmekọ uwe ojii nke ọchịchị etiti, steeti, na obodo, nke nwere mpaghara ọrụ doro anya na ụkpụrụ mba niile na-emeso onye ọ bụla. Steeti ga-enwe njikwa ọrụ uwe ojii n'ime usoro iwu mba na-achịkwa, ka gọvanọ niile wee nwee ike ịrụ ọrụ dị ka ezigbo Onye Isi Nchekwa. Aga m eme ka ọrụ ndị ọchịchị etiti, steeti, na mpaghara doo anya iji kwụsị mweda nke ọrụ, ma mee ka usoro nchekwa dabere na obodo sie ike maka amụma nchekwa ka mma na ngwa ngwa nzaghachi na ntọala. Nlekọta mba ga-eme ka ụkpụrụ dịgide elu ma gbochie mmerụ ahụ.

peeji 30 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka iwu mba ofesi nke Naịjirịa?

N'okpuru gọọmentị m, mmekọrịta mba ọzọ ọ bụla ga-aba Naịjirịa uru n'ụzọ doro anya n'akụkụ nchekwa, akụ na ụba, ike onwe onwe, na ọganihu nke teknụzụ. Aga m ebute ụzọ mee ka nkwekọrịta azụmahịa ndị na-akwado ụlọ ọrụ mpaghara na okike ọrụ dị mkpa karịa ndị ọzọ, jụ nkwekọrịta mba ụwa ndị na-emebi uru akụ na ụba anyị ma ọ bụ ebumnuche ndọrọ ndọrọ ọchịchị anyị, ma kparịta ụka maka mmekọrịta ndị ga-eweta nnyefe teknụzụ na mmụba ikike na ikike.Naịjirịa na-abụ nke mbụ n'oge ọ bụla anyị na-ekpebi ihe banyere mba ụwa.

peeji 32 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu otu ị ga-esi dozie nsogbu nchekwa site na mkparịta ụka mpaghara?

Ekpebiela m iwugharị ECOWAS dịka ụzọ isi mee ka nchekwa unu bụrụ ihe kacha mkpa. Nke a pụtara ndu n'ime mgbanwe ndị ga-eme ka usoro nchekwa izugbe na usoro nzaghachi ngwa ngwa sie ike, iguzobe nkekọrịta ozi nnabata na-aga n'ihu yana ọrụ njikọ n'etiti mba ndị otu dị iche iche iji luso ndị na-eme ihe ike, ndị ohi, na mpụ gafere oke obodo ọgụ, na ịhazi amụma mpaghara na akụrụngwa ka ha mezuo ozugbo mgbe enwere iyi egwu nchekwa n'ofe oke obodo. Anyị na-arụkọ ọrụ, anyị nwere ike ịkwalite nhazi ọrụ dị ukwuu n'ofe West Africa iji dozie nsogbu ndị a a na-ekekọrịta.

peeji 32 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi were iwu mba ofesi nyere aka azụmaahịa na nchekwa Afrịka?

M kpebisiri ike ime Africa ka ọ bụrụ isi ihe dị mkpa n'amụma mba ofesi nke Nigeria. Nke a pụtara ime ka ọchịchị mpaghara anyị, imekọ ọrụ akụ na ụba, na nchekwa ekekọrịtara n'ofe kọntinent a sie ike karịa. Aga m akwalite azụmahịa n'etiti mba Africa site na imezi ime nke ndị bụ isi nke nkwekọrịta kọntinent, akwado ọrụ ihe owuwu mpaghara na ndị a chọrọ maka ike eletrik nke jikọtara akụ na ụba ndị Africa, na ime ka imekọ ọrụ nchekwa n'ofe mpaghara Africa sie ike iji dozie ihe iyi egwu ndị a na-ekekọrịta.

peeji 32 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwado egwu, ihe nkiri, uwe ọmarịcha, na ụlọ ọrụ okike Naịjirịa?

Aga m eji ụlọ ọrụ ndị a dị ka ngwá ọrụ mmetụta maka Naịjịrịa. Ekpebisiri m ike ịkwado nkesa zuru ụwa ọnụ na mbuli elu nke ọdịnaihe okike Naịjịrịa, hiwe mmemme mgbanwe omenala na ngosi mba ụwa, na iji ụlọ ọrụ okike anyị adọta ndị njem bịa ileta obodo, itinye ego, na mmekọrịta mba ụwa. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi wuo nkwanye ùgwù nke ụwa ebe anyị na-emeghekwa ohere akụ na ụba nye unu.

peeji 33 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ụlọ ozi ndị nnọchianya Naịjirịa na mba ofesi ga-emere ụmụ amaala na mbaa n'ozuzu?

Ekpebisiri m ike ime ka ụlọ ọrụ nnọchianya anyị na ndị nnọchi anyị lekwasị anya n'itinye ego, azụmaahịa, nchebe ụmụ amaala, na mmekọrịta ndị dị na mma. Nke a pụtara ịhazi ebumnuche arụmọrụ doro anya maka ụlọ nnọchianya ndị e jikọtara na inflo ego ntinye na nsonaazụ azụmaahịa, ime ka ọrụ kọnsụl sie ike iji chebe ndị Naịjirịa bi na mba ofesi nke ọma, na idozi ndị nnọchi anyị ka ha bụrụ ikpo okwu dị active maka mmepe azụmaahịa na diplomacy akụ na ụba.

peeji 33 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi jikwaa mmekọrịta Naịjirịa na mba ndị dị ike dị ka US na China?

Aga m eso ndị mmekọ niile mekọrịta dabere na ọdịmma Naịjirịa, na-ewuli mmekọrịta nwere uche na nguzozi n'etiti mba ukwu ụwa. Nke a pụtara na agaghị adabere naanị na otu onye mmekọ, agaghịkwa adị mmekọrịta ọ bụla ga-emebi nnwere onwe anyị.

peeji 33 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi jikwaa mmekọrịta Naịjirịa na mba ndị ọzọ?

Aga m eji mkpokọta mmekọrịta dị iche iche gbasaa n'etiti obodo akụ na ụba ụwa ndị bụ isi, kama ịdabere na otu obodo ma ọ bụ otu ìgwè. Aga m akwadoro nkwekọrịta ndị ga-echekwa ikike onwe Naịjirịa na ọdịmma ya n'ogologo oge. N'ụzọ dị otu a, anyị ga-eji ohere atụmatụ dị iche iche rụpụta ihe kacha mma ebe anyị na-ejigidekwa onwe anyị.

peeji 33 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwado ndị Naịjirịa dara ogbenye na ndị na-enweghị ike?

M ga-etinye ndị mmadụ n'etiti mmepe mba site n'ime ka a hazie Social Protection Act nke ga-ekwe nkwa inweta ohere ịnweta safety nets, pensions, na social insurance. Nke a ga-eme ka nkwado maka ụmụ Naịjirịa nọ n'ọnọdụ mberede bụrụ ọrụ mba na-adịgide adịgide, ọ bụghị mmemme nwa oge. M ga-emekwa ka e mepụta targeted subsidies nke jikọtara ya na agụmakwụkwọ, nlekọta ahụike, na nkwado maka ụzọ ịkpata ihe eji edozi ndụ, ka ezinụlọ gị nata enyemaka a haziri nke ọma nke ga-enyere gị aka ịpụ n'ịda ogbenye wee wulite ndụ kwụsiri ike.

peeji 34 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi hụ na enyemaka gọọmentị eruteziri ndị mmadụ chọrọ ya?

Edere m obi ike ime ka usoro data mba anyị sie ike, gụnyere ime ọgụgụ ọnụ ọgụgụ ndị bi na mba a nke kwesịrị ntụkwasị obi na iwulite ndepụta mmekọrịta ọha mmadụ a pụrụ ịdabere na ya. Nke a ga-eme ka anyị nwee ike iji usoro dabere na data mee ihe, ka mmemme mmekọrịta ọha mmadụ ruo ndị chọrọ ya n'ezie aka, na ka mkpebi gọọmentị dabere na ihe akaebe n'ezie. Aga m enyefekwa mmemme banyere mmepe mmadụ na nchebe ọha mmadụ n'aka gọọmentị steeti na nke mpaghara iji nye gị na obodo gị ọrụ nke ọma karịa.

peeji 34 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ime ka ndụ dịịrị ndị nwere nkwarụ mfe?

Ekpebisiri m ike ịhụ na agụụ ndị nwere nkwarụ etinyere n'uju n'ime ọha mmadụ. Nke a pụtara ime ka iwu ntinye aka n'ihe eji aka ruo (accessibility standards) rụọ ọrụ n'ihe owuwu ọha, ụlọ akwụkwọ, ebe ọrụ, usoro njem, na ikpo okwu dijitalụ, were ntaramahụhụ nye ndị na-anaghị edebe iwu ahụ na ụgwọ mmeri nye ndị na-emepụta ihe n'ụzọ gụnyere mmadụ niile. M ga-arụkwa ọrụ ikesaa ohere ịnweta teknụzụ nkwado, agụmakwụkwọ gụnyere mmadụ niile, na ohere ọrụ maka ndị nwere nkwarụ.

peeji 34 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji nyere ụmụ akwụkwọ na ndị okenye aka n'ihe gbasara ego njem?

Aga m ewebata ụgbọ njem ọha na eze a na-akwụ ụgwọ ya n'ọkwa dị ala n'akụkụ obodo nile maka ụmụ akwụkwọ na ndị agadi. Aga m eso gọọmentị steeti na ndị na-arụ ọrụ ụgbọ njem na-arụkọ ọrụ iji belata ụgwọ ụgbọ njem n'ụzọ e lebara anya nke ọma, jiri sistem njirimara dijitalụ na nyocha hụ na nkwado ahụ eruru ndị kwesịrị iru. Aga m ebute ụzọ n'okporo ụzọ obodo ndị a na-eme ihe nnukwu n'ime ya na ụzọ ndị na-ejikọta obodo na obodo nke ụmụ akwụkwọ na ndị agadi na-eji eme ihe karịa. Nke a bụ otú anyị ga-esi mee ka njem ọrụ bụrụ akụkụ nke ahụike na ohere gị, ọ bụghị ihe mgbochi nye ya.

peeji 35 5.1. EDUCATION (UNDER HUMAN

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị iji dozie ego ezumike ọrụ ndị lara ezumike nká?

Ekpebisiri m ike ịkwado nguzozi ụgwọ ezumike ọgwụgwọ ka ọrụ e ji ndụ dum rụọ wetara nchekwa, ọ bụghị mkpagbu. Aga m emegharị ụgwọ ezumike ọgwụgwọ ochie ka ha gosipụta ọnụahịa ndụ nke oge a, dozie afọ ole na ole nke mmebi, ma webata nkwado ụgwọ ezumike ọgwụgwọ kacha nta ka onye ọ bụla gbara ọrụ nata ego ha ga-eji dịrị ndụ. Aga m ejikọta mgbanwe ụgwọ ezumike ọgwụgwọ na mmụba ọnụahịa n'ime oge iji chebe ike ego gị ịzụ ahịa, ma kpebie ikwu ụgwọ n'oge, nke na-adịghị agbanwe agbanwe, n'ọkwa ọchịchị niile.

peeji 35 5.1. EDUCATION (UNDER HUMAN

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji wepụ ndị police lara ezumike nká site na atụmatụ pensin mkpokọta onyinye wee bugharịa ha gaa na pensin a kara aka (defined benefit pensions), ma hụ na akwụ ha ụgwọ n'oge?

Aga m emegharị ụgwọ ezumike ọjọọ ochie ka ọ kwụsie ike n'ọnụego ndụ nke oge a, webata nkwekọrịta ihe kacha nta nke ụgwọ ezumike ka ndị niile lara ezumike nká nweta ego ha ga-eji dịrị ndụ, jikọọ mmelite ụgwọ ezumike ọnya na mmụba ọnụahịa, ma mee ka ịkwụ ụgwọ n'oge na n'usoro kwụsie ike bụrụ ihe a na-elekwasị anya na mpaghara ọchịchị niile. Ekwukwaala m na ndị lara ezumike nká ekwesịghị ime mkpọsa iji nweta ihe a na-ekwu na a ga-akwụ ha, na a ghaghị ikwụchapụ ihe niile fọduru ma gosipụta ya n'ihu ọha.

peeji 35 5.1. EDUCATION (UNDER HUMAN

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ọnụ ọgụgụ buru ibu nke ụmụaka na-agaghị akwụkwọ?

Aga m ekwupụta ọnọdụ mberede nke mba na agụmakwụkwọ. Nke a pụtara iwere agụmakwụkwọ dị ka ihe kacha mkpa nye mba, na ilekwasị anya ozugbo n'ibelata ọnụọgụgụ ụmụaka na-anọghị n'ụlọakwụkwọ yana iwughachi agụmakwụkwọ aka ọrụ na nka n'ofe obodo ahụ.

peeji 35 5.1. EDUCATION (UNDER HUMAN

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị iji dozie agụmakwụkwọ nka na ọrụ aka?

Aga m ekwupụta ọnọdụ mberede nke mba gbasara agụmakwụkwọ, nke gụnyere iwughachi agụmakwụkwọ aka ọrụ na nka dị ka akụkụ nke ilekwasị anya n'agụmakwụkwọ dị ka ihe mba kacha akpachara anya na ya, tinyere ibelata ọnụ ọgụgụ ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ.

peeji 35 5.1. EDUCATION (UNDER HUMAN

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ụmụaka na-agaghị akwụkwọ?

N'ime ụbọchị 100 mbụ m, m ga-ekwupụta ihe mberede mba na gbasara ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ, kpọkọtakwa Nnọkọ Mba gbasara Agụmakwụkwọ iji wulite atụmatụ ọrụ doro anya. M ga-aso ndị steeti na ndị ọchịchị mpaghara njikọ ọnụ iji chọpụta ụmụaka ndị a ma mee ka ha laghachi n'ime klaasị site na mgbasa ozi a kwadoro maka ha. Tinyere nke a, m ga-etinye ọzụzụ ọrụ aka na mmụta sekọndịrị ka ụmụ okorobịa na ụmụ agbọghọ nwee ihe karịrị otu ụzọ ha ga-eji mụọ ihe ma rụọkwa ọrụ.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị maka agụmakwụkwọ nka na ọrụ aka?

Aga m ekwupụta ọnọdụ mberede n'agụmakwụkwọ teknụzụ na ọzụzụ ọrụ aka, na-agbasawanye ụlọ ọzụzụ nka na ime ka ha kwekọọ na ihe ụlọ ọrụ dị iche iche chọrọ n'ezie. Aga m enyekwa inyeaka ego mmụta nwa akwụkwọ ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto nwee ike ịnweta ọzụzụ a. Nke a ga-arụkọ ọrụ ọnụ na ijikọta ọzụzụ ọrụ aka n'ime agụmakwụkwọ sekọndrị, na-enye ụmụ akwụkwọ ọtụtụ ụzọ maka mmụta na ọrụ.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi dozie UBEC na ego a na-ewepụta maka agụmakwụkwọ bụ isi?

Aga m emegharị Kọmishọn Agụmakwụkwọ Bụ Isi Maka Mmadụ Niile (Universal Basic Education Commission) ka ọ lekwasị anya n'ụmụ akwụkwọ, ọ bụghị nhazi ego naanị. Aga m eme ka ọ dịrị mfe ka steeti niile nweta ego UBEC, ma na-amanye usoro ikpe ókè na nkwupụta gbasara ejiji ego nke siri ike. Aga m emekwa ka usoro UBEC bụrụ nke dijitalụ, ka e wee nwee ike na-elele kpọmkwem mgbe ọ bụla otu esi ekesa ego, arụmọrụ ụlọ akwụkwọ, na imezu ọrụ ndị dị iche iche.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme maka ụmụaka na-enweghị ike ịga akwụkwọ n'ihi na ezinụlọ ha dara ogbenye?

Nye ezinụlọ na-asụ ọsụ ugbu a, nke a bụ ihe m kwuru na m ga-emezu: ọ dịghị nwata Nigeria maara ihe kwesịrị ịghara ịga mahadum, polytechnic ma ọ bụ kọleji n'ihi na ndị mụrụ ya bụ ndị ogbenye. Ọchịchị m ga-enye scholarships, grants na bursaries nke a na-adịghị akwụghachi ụgwọ kama ịmanye ụmụ akwụkwọ ka ha banye n'ụgwọ, gbaghara ụgwọ mmụta ndị a na-ejerelarị, ma belata ọnụahịa ego akwụkwọ mahadum ozugbo maka ezinụlọ ndị na-enweghị ego hiri nne. M kpebikwara iweghachi ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ n'ime klas, na-arụkọ ọrụ na steeti na gọọmenti mpaghara site na mgbaso akọwapụtara, ma kwupụta mberede mba n'ihe a na mbụ ụbọchị 100 ọchịchị m.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Naịjirịa nwere ọnụ ọgụgụ kasị ukwuu nke ụmụaka na-agaghị akwụkwọ n'ụwa. Gịnị bụ ebumnuche gị na ruo ole mgbe?

Ekpebisiri m ike ime ihe banyere nke a n'ime ụbọchị 100 mbụ m n'ọfịs. Aga m ekwupụta mberede mba gbasara ụmụaka na-agaghị akwụkwọ ma kpọkọta Mgbakọ Mba Gbasara Agụmakwụkwọ iji wulite ma mezuo atụmatụ ọrụ doro anya. N'akụkụ nke a, aga m eso steeti na gọọmentị ime obodo rụkọọ ọrụ iji chọpụta ụmụaka na-agaghị akwụkwọ ma kpọghachi ha n'ime klaasị site na mgbasa ozi a kwadoro akwado. Nke a bụ otu aga m esi malite ịkpọghachi nwata ọ bụla n'ebe o kwesịrị ịnọ: n'ụlọ akwụkwọ.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eme ka agụmakwụkwọ bụrụ n'efu ruo n'ọkwa sekọndrị, oleekwa otu a ga-esi kwado ya n'ihe banyere ego?

Ee. Aga m emeplite agụmakwụkwọ efu na mmanye na ọkwa praịmarị na sekọndịrị, n'ihi na ekwenyere m na agụmakwụkwọ bụ ụzọ kacha doo anya e ji enweta ọrụ dị mma, ịmepụta akụ na ụba, mmepe mba na ụmụ amaala nwere ọmụma ihe. N'akụkụ nke a, aga m emegharị Kọmishọn Agụmakwụkwọ Izizi Zuru Ebe Niile (Universal Basic Education Commission) ka e ji ego mere ihe n'ụzọ dị mma, jikwaa ya na ngosipụta doro anya, na ya jikọtara ya na nsonaazụ a pụrụ ịtụle, yana ọnọdụ enyemaka dị mfe maka steeti niile, na ụkpụrụ ịza ajụjụ na mkpesa siri ike. Ekpebiela m ihu na nwata ọ bụla ruru ọgụgụ akwụkwọ nọ n'ime klaasị, nke sistemu na-akwado ya site n'ịchọpụta ka ego si eru n'ụlọ akwụkwọ n'oge dị ime.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-agwa ndị nkwado sitere n'ala na obi gbara mba n'ihi nsogbu ha hụrụ na ntuli aka gara aga?

Obi ike gị dị ka onye ndú nke ala obodo bara m uru nke ukwuu. Amaara m na ụzọ ahụ adịghị mfe, ma ana m arịọ gị, dị ka m si arịọ ndị bụbu kaunsịlọ ndị ọzọ guzogidere m, ka ị ghara ịkwụsị ịnya isi n'ebe mba anyị hụrụ n'anya nọ, n'agbanyeghị ihe ịma aka ọ nwere ike na-agafe. Nke a bụ naanị oge na-agafe agafe, ma site n'ezi ndú na mmụọ ike, anyị ga-emeri. Ọtụtụ ndị otu obodo anyị, gụnyere onye nduzi m bụ́ Tafida Shehu Musa Yar'adua, were ndụ ha kwụọ ụgwọ kachasị elu maka ọchịchị onye kwuo uche ya anyị nwere taa, anyị enweghịkwa ike ịkwụsị ruo mgbe anyị nwetara Naịjirịa anyị na-arọ nrọ ya.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme iji mezigharịa agụmakwụkwọ mbụ na nke sekọndịrị na Naịjirịa?

Gbasara agụmakwụkwọ efu na nke iwu amaro,aga m emejuputa agụmakwụkwọ efu na nke iwu amaro na ọkwa praịmarị na sekọndịrị, n'ihi na ihe karịrị 20 million ụmụaka anyị ruru afọ agụmakwụkwọ anaghị aga akwụkwọ taa, nke a enweghị ike ịnabata ya. Nke a bụ akụkụ nke Ọnọdụ Mberede Mba gbasara Agụmakwụkwọ, nke lekwasịrị anya ozugbo na ibelata ọnụọgụ ụmụaka na-anaghị aga akwụkwọ. N'ime ụbọchị 100 mbụ, aga m ekwupụta ọnọdụ mberede nke mba gbasara ụmụaka na-anaghị aga akwụkwọ ma kpọkọta Ogbakọ Nkuzi Agụmakwụkwọ nke Mba iji mepụta ma mejuputa atụmatụ omume doro anya, na iso steeti na gọọmentị ime obodo rụkọọ ọrụ ichota ma weghachi ụmụaka na-anaghị aga akwụkwọ n'ime ụlọ akwụkwọ site na mbọ a kwadoro akwado.

Gbasara ndị nkuzi, aga m ewebata, zụọ, ma kwụọ ndị nkuzi ụgwọ kwesịrị ekwesị iji melite mkpali na arụmọrụ ha, webata usoro ọzụzụ ndị nkuzi na-aga n'ihu na usoro mmelite arụmọrụ, ma mee ka ọzụzụ ndị nkuzi na-aga n'ihu bụrụ ihe a ga-ejikọta na ụgwọ dabere n'arụmọrụ.

Gbasara akụrụngwa ụlọ akwụkwọ, iwu m ga-eme ka e nwee akụrụngwa ka ukwuu banyere ime ụlọ akwụkwọ na ụlọ nnwale, ka anyị wee gbasaa ohere ịnata ụmụ akwụkwọ ọzọ ma hụ na ọ bụ ụmụaka ka ukwuu ka a na-edebanye aha. A ga-emelitekwa akụrụngwa ụlọ akwụkwọ ọha maka ohere ndị nwere nkwarụ ịbanye, nye ha ngwá ọzụzụ pụrụ iche dị ka Braille na ngwá enyemaka, ma were ndị nkuzi ọzụzụ pụrụ iche zụrụ azụ họrọ ha ọrụ.

Gbasara usoro akwụkwọ na nka dijitalụ, aga m emelite usoro akwụkwọ ka ọ gụnye nka dijitalụ, echiche nyocha, na ihe ọmụma bara uru. Iwu m na-ejikọta ịmụ ihe gbasara dijitalụ n'usoro akwụkwọ praịmarị ma wuo ụlọ nnwale ICT nke ike anyanwụ na-arụ n'ime ụlọ akwụkwọ ọha site na mmekọrịta na ụlọ ọrụ teknụzụ nke onwe ha. Aga m agbasakwa agụmakwụkwọ aka ọrụ na nkà azụmahịa, jikọta ụlọ ọzụzụ nkà na mkpa ụlọ ọrụ, ma jikọta ọzụzụ aka ọrụ n'ime agụmakwụkwọ sekọndịrị iji mepụta ụzọ dị iche iche maka mmụta na ọrụ.

Gbasara ịkwado ụmụaka na-adịghị mma na ndị na-anaghị aga akwụkwọ, aga m enye akwụkwọ mmụta na ngwá dijitalụ iji melite ahụmahụ klaasị. Eji m onwe m akwado agụmakwụkwọ ọha site na mbọ ọrụ Ụbọchị Agụmakwụkwọ na Steeti Adamawa, na-enye sikọlashịp, akwụkwọ ndetu, pensụl, biiro, na akụrụngwa izi na ịmụ ihe nye ụlọ akwụkwọ ọha, na-ahọpụtakwa ụmụ akwụkwọ mara mma maka onyinye sikọlashịp.

Gbasara ikpe ikpe, aga m emegharị Kọmishọn Agụmakwụkwọ Bụ Isi nke Mba niile ka ọ lekwasị anya n'ụmụ akwụkwọ, ọ bụghị nchịkwa ego, mee ka ọ dị mfe ka steeti nwee ohere ịnweta ego ebe a na-emekwa ka usoro ikpe ikpe na mkpesa dị ike, ma gbanwee usoro ndị ahụ ka ha bụrụ nke dijitalụ iji soro ikesa ego, arụmọrụ ụlọ akwụkwọ, na mmejuputa ọrụ n'oge mmezu. Aga m ehibekwa Kọmitii Agụmakwụkwọ Gọọmentị Ime Obodo nke gụnyere ndị nne na nna, ndị nkuzi, ndị isi omenala, na ndị òtù obodo, nye obodo ọrụ ilekọta nnọpụta ndị nkuzi, arụmọrụ ụlọ akwụkwọ, na ichekwa akụrụngwa, ma mepụta usoro nzaghachi nke ga-enye obodo ohere ikpesa nsogbu ma mee ka ndị ọchịchị zaghachi ajụjụ. A ga-enyocha mmetụta mmụta site na ule ọkọlọtọ.

Gbasara nkà aka ọrụ na nka azụmahịa, aga m ekwupụta ọnọdụ mberede n'agụmakwụkwọ aka ọrụ na nkà azụmahịa, nye ụmụ Naịjirịa na-eto eto mgbazinye ego na nkwado ego iji nweta agụmakwụkwọ aka ọrụ na nkà azụmahịa, ma tinye ego n'ịzụlite nka ndu, nkà azụmahịa, teknụzụ na nkà mmepe n'etiti ụmụ okorobịa anyị jupụtara.

Gbasara ime agụmakwụkwọ ihe mba ji akpachapụ anya nke enwetara ego, aga m emeso agụmakwụkwọ dị ka ihe mba kacha ji akpachapụ anya site na Ọnọdụ Mberede Mba gbasara Agụmakwụkwọ, ma mụbaa oke agụmakwụkwọ na-enweta na mkpokọta ego mba gaa n'ihu ruo n'ọkọlọtọ mba ụwa.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú obodo mpaghara ga-esi nwee ike okwu buru ibu na njikwa ụlọ akwụkwọ?

Aga m eme ka agụmakwụkwọ bịaruo gị nso site n'inye obodo na ndị ọchịchị ime obodo ike ịkpọrọ òkè dị omume n'ijikwa na imeziwanye ụlọ akwụkwọ. Nke a pụtara iguzobe Kọmitii Agụmakwụkwọ nke Ndị Ọchịchị Ime Obodo nke ga-agụnye ndị nne na nna, ndị nkụzi, ndị ndú omenala, na ndị nnukwu mmadụ n'obodo. Obodo ga-enwe òkè n'inyocha mkpaliite ndị nkụzi n'ụlọ akwụkwọ, arụmọrụ ụlọ akwụkwọ, na nlekọta akụrụngwa ya. Aga m enyekwa obere onyinye ego iji kwado atụmatụ ndị obodo na-edu maka imeziwanye ụlọ akwụkwọ, na-agbakwa ume mmekọrịta n'etiti ụlọ akwụkwọ na nzukọ ime obodo iji kwado nsonaazụ mmụta.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ụkọ ndị nkuzi na klaasị ndị jupụtara oke n'ụlọ akwụkwọ ọha?

Nke a bụ ihe m na-eche banyere n'onwe m, ebe a bụkwa ihe m kwuru nke m ga-eme. Aga m akpọta, zụọ, ma kwụghachikwa ndị nkụzi ụgwọ kwesịrị ekwesị iji melite mkpali na arụmọrụ ha, nke ọzụzụ ndị nkụzi na-adịgide adịgide ga-akwado, nke ejikọtara na ịkwụ ụgwọ dabere n'arụmọrụ. Achọkwa m ka obodo ndị dị ka nke gị nwee olu di mkpa, site na Kọmitii Agụmakwụkwọ nke Ọchịchị Ime Obodo nke ndị nne na nna na ndị nkụzi so na ya, n'ilekọta ịbịa ya ụlọ akwụkwọ nke ndị nkụzi na ọnọdụ ụlọ akwụkwọ, na n'inweta obere onyinye ego maka mmelite ụlọ akwụkwọ nke obodo na-edu. Tinyere nke a, aga m emegharị UBEC ka e mee ka ego dị mfe nye steeti, soro ya n'ụzọ dijitalụ, ma jikọọ ya na ihe a pụrụ ịtụle nke metụtara ụmụ akwụkwọ dị ka gị.

peeji 36 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Olee otú ị ga-esi hụ na ụmụaka na-amụtarịrị ihe n'ụlọ akwụkwọ, ọ bụghị naanị ịga akwụkwọ?

M ga-elekwasị anya na àgwà ndị nkuzi dị mma, ịdaba curriculum n'ihe dị mkpa, na nsonaazụ mmụta. Nke a pụtara ịnakọta, ịzụ, ma kwụọ ndị nkuzi ụgwọ kwesịrị ekwesị iji melite mmasị na arụmọrụ ha, na iwebata ọzụzụ ndị nkuzi na-aga n'ihu na nyocha arụmọrụ ha. M ga-emelite curriculum iji gụnye nkà dijitalụ, iche echiche miri emi, na ihe ọmụma bara uru, ma nye akwụkwọ mmụta na ngwá ọrụ dijitalụ maka ụlọ akwụkwọ. Anyị ga-enyochakwa nsonaazụ mmụta site na nyocha ndị e kwadobere n'ụkpụrụ kwekọrọ, ka anyị mata na ụmụaka na-amụtarịrị ihe n'ezie.

peeji 37 5.2. HEALTHCARE (UNDER HUMAN CAPITAL DEVELOPMENT)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị maka National Youth Service Corps?

Ekpebiri m ichezighari NYSC ka o kwuo uche mba n'oge ugbu a. Nke a putara ịgbasawanye ohere maka ndị na-eto eto na ime ka onyinye Corps na-enye maka mmepe mba sie ike. Otu a ka anyi ga-esi mee ka NYSC baa uru ma nwee mmetụta dị mma nye ndị na-eto eto na-agafe na ya.

peeji 37 5.2. HEALTHCARE (UNDER HUMAN CAPITAL DEVELOPMENT)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ndị obodo ga-esi nwee ike ịkọ nsogbu ha ma mee ka ndị ọchịchị zaghachi aka ha rụrụ?

Aga m emepụta usoro nnata ozi mmechapụta nke ga-enye obodo aka ikpesa nsogbu ma na-emekwa ka ndị ọchịchị zaghachi aka. Nke a na-enye obodo gị ụzọ ozugbo iji weliti okwu banyere nsogbu ndị dị adị ma hụ na a na-edozi ha.

peeji 37 5.2. HEALTHCARE (UNDER HUMAN CAPITAL DEVELOPMENT)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
NYSC ọ ga-adịgide bụrụ ihe a ga-emerịrị n'okpuru atụmatụ gị?

Mba. Achọrọ m ime ka onye ọ bụla site n'aka ya kpebie ịsonye na NYSC, ka ndị Naịjirịa na-eto eto wee nwee ike ịhọrọ ụzọ kwekọrọ na ebumnuche ha na ihe mbụ nke mba a na-eche ụzọ. N'akụkụ nke a, m ga-ebute ụzọ nye ndị gụsịrị NYSC ohere na ntinye ndị ọrụ dị mkpa nke ọrụ gọọmentị, gụnyere ndị uwe ojii na ndị agha, ebe o kwesịrị. A ga-enwekwa oke kpamkpam kwa afọ na ọnụ ọgụgụ ndị ga-esonye, iji hụ na e nwere ezigbo ọkwa, nkesa dị mma, na ijikwa akụrụngwa nke ọma.

peeji 37 5.2. HEALTHCARE (UNDER HUMAN CAPITAL DEVELOPMENT)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú a ga-esi kesaa ndị otu NYSC n'okpuru atụmatụ gị?

Aga m ezipụ ndị ozi ụlọ ọrụ (corps members) n'obodo na ngalaba ebe mmasị ha kacha dị mkpa, karịsịa n'agụmakwụkwọ, n'ahụike, n'ọrụ ugbo, na nnyefe ọrụ ọha. Nke a ga-agakọta na ọzụzụ ndị agha (paramilitary) na nkuzi obodo e hazirila nke ọma iji wulite ịdọ aka ná ntị, ndu, na ike mgbochi mba.

peeji 37 5.2. HEALTHCARE (UNDER HUMAN CAPITAL DEVELOPMENT)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji nyere ndị Naịjịrịa aka ịdị mma ahụ karịa nanị ịgwọ ọrịa?

Aga m guzobe Mmemme Agụmakwụkwọ na Mgbochi Ahụike Mba iji kwalite ụdị ndụ dị mma na ibelata ọrịa ndị a pụrụ igbochi. Nke a pụtara mkpọsa ahụike nke mba niile banyere nri na ahụike ya, ahụ ịdị ọcha, agba ogwu mgbochi na ọrịa ndị metụtara ụdị ndụ mmadụ, agụmakwụkwọ ahụike etinyere n'ime ụlọ akwụkwọ na mmemme obodo, yana nyocha ahụike na nchọpụta oge mbụ a gbasawanyere n'ebe ahụike mbụ. Aga m esokwa obodo dị iche iche na ndị ọchịchị mpaghara rụkọọ ọrụ iji kwalite mmụta ahụike na mgbanwe omume site n'ala.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi mee ka mkpuchi ahụike ka mma maka ndị nkịtị?

Aga m guzobe Mmemme Nchekwa na Nchebe Ahụike Mba n'okpuru Social Protection Act. Ọ ga-ejikọta mkpuchi ahụike na nchekwa ego ahụike nke onwe onye, ka ego i na-echekwaghị na-aga n'ihu ma na-ebawanye n'oge, na-akpali nlekọta mbochi ọrịa na nhazi ogologo oge. Maka ụmụ amaala nọ n'ọnọdụ mmerụ, gọọmentị ga-enye onyinye ndị a na-ewebata ozugbo ma ọ bụ enyemaka ego iji hụ na ị nwere nnweta hà n'ozuzu.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eme ka mkpuchi ahụike bụrụ ihe a ga-amanye, oleekwa ego ọ ga-efu ezinụlọ?

Ana m ewulite Mmemme Nchekwa na Nchedo Ahụike Mba, nke jikọtara mkpuchi ahụike na akaụntụ nchekwa ego maka ọgwụgwọ nke onwe gị, bụ ebe ego nchekwa a na-emeghị eji eme ihe na-aga n'ihu dịrị na-amụba n'oge gara aga. Maka ụmụ amaala dị na National Social Register, akaụntụ a na-ekpuchi nlekọta nkịtị dị ka nnyocha dọkịta, ọgwụ, na nyocha ọrịa, na gọọmentị ga-enye onyinye ndị a na-enye ozugbo ma ọ bụ enyemaka ego maka ndị nọ n'ọnọdụ enweghị ike, ka onye ọ bụla ghara ịdaba n'ime ogbenye n'ihi ọrịa dị njọ.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ atụmatụ gị maka akụ na ụba, nchekwa, agụmakwụkwọ, na ahụike?

Ee. Atụmatụ m na-adabere n'agụmakwụkwọ, nchekwa na iwulite akụ na ụba siri ike, tinyere ahụike.

Gbasara akụ na ụba, ihe m na-elekwasị anya bụ mgbanwe ndị na-ebuli uto ma kwado ndụ gị. Elekọtala m uto nke akụ na ụba mba anyị ka ọ dị nkezi 7 pasent kwa afọ na mbụ, amaara m ihe nhazi e kpebisiri ike nwere ike ịrụpụta. Ekpebisiri m ike ịmalite Economic Stimulus Fund, nke nwere ike ịtụnye ego mmalite dị ihe dịka US$10 billion, iji kwado obere azụmahịa n'akụkụ ọ bụla. Tinyere ya, aga m amalite mmemme nkà ruo ọrụ maka ụdị ndị niile nke ndị na-eto eto, ndị gụsịrị akwụkwọ, ndị si n'ụlọ akwụkwọ pụọ n'oge na-adịghị anya, na ndị na-anọghị n'agụmakwụkwọ, ọrụ ma ọ bụ ọzụzụ ugbu a. Ime ka ọnụ ọgụgụ Gọọmentị Etiti dị nta bụkwa akụkụ nke a. Gọọmentị dị mkpụmkpụ pụtara mmefu dị ntakịrị, nrụrụ aka dị ntakịrị, na akụrụngwa karịrị ka a hapụrụ maka atụmatụ enyemaka mmekọrịta mmadụ na ibe ya nke ga-eru gị na ezinụlọ gị.

Gbasara nchekwa, nke a bụ ntọala maka ịba ụba m na-ezube iwulite. Aga m eme ka ndị agha, ndị uwe ojii na ụlọ ọrụ nchekwa ndị ọzọ sie ike site n'ọbịbịa ọhụrụ buru ibu, akụrụngwa ọgbara ọhụrụ zuru ezu, ọzụzụ ka mma, ọdịmma ka mma na ndu ọchịchị na-arụ ọrụ nke ọma. Aga m ahụ na enwere ikpe ziri ezi, nhazi ziri ezi na ikesa amụma n'etiti ụlọ ọrụ nchekwa anyị niile. Nke a gụnyere imeghachi ụlọ ọrụ nchekwa site n'ụbọchị mbụ, site n'inyefe ego nke ọma na Special Presidential Welfare Initiative maka ndị ọrụ nchekwa. Aga m achụsokwa ụzọ ndị ọzọ maka idozi esemokwu, diplomacy, amụma, nchekwa oke ala ka mma, iso ụlọ ọrụ omenala rụkọ ọrụ, na ịdị ọgaranya n'etiti mba. Ekpebisiri m ike iwulite usoro nchekwa ọgbara ọhụrụ, hazigara nke ọma, nke amụma na-akwado, gụnyere usoro jikọrọ ọnụ maka ikesa amụma na nhazi nzaghachi n'etiti ụlọ ọrụ nchekwa anyị, ka asọmpi ụlọ ọrụ na mkpuchi amụma gharakwa ime ka nchekwa mba anyị laa azụ.

Gbasara agụmakwụkwọ, ekwenyere m na ọ bụ ụzọ kacha doo anya na-eduga n'ọrụ ziri ezi, imepụta akụ, mmepe mba na ndị nwe mba maara ihe. Aga m emejuputa agụmakwụkwọ efu na nke a chọrọ n'ike n'ọkwa mbụ na nke abụọ, tinye ego na nkà ndu, nkà azụmahịa, nkà teknụzụ na imepụta ihe ọhụrụ n'etiti ndị na-eto eto anyị. Enyerela m aka ibute agụmakwụkwọ bụ isi efu na mbụ, site n'imepụta Universal Basic Education Board, ebumnuche m bụ ịga n'ihu na-eweghachite ndị na-eto eto anyị ọtụtụ n'ime klaasị.

Gbasara ahụike, aga m ebute ụzọ nlekọta ahụike mbupụ. Ekpebisiri m ike iwulite National Health Education and Prevention Programme, nke ga-eme mkpọsa ahụike mba n'ozuzu gbasara nri ezi uche dị na ya, idị ọcha, agba ọgwụ na ọrịa ndị metụtara ụdị ndụ, bute agụmakwụkwọ ahụike mbupụ n'ime ụlọ akwụkwọ na mmemme obodo, gbasaa nyocha ahụ na-aga n'ihu na nchọpụta ngwa ngwa n'ụlọ ọgwụ ntọala, ma soro obodo na gọọmentị ime obodo rụkọọ ọrụ n'ịmata ahụike n'ala. Aga m ewulitekwa National Health Security and Protection Programme, jikọta mkpuchi ahụike na nchekwa ego ahụike nke onwe onye nke na-abawanye ma na-adịgide, ebe gọọmentị na-enye onyinye ma ọ bụ mbupụta ego ozugbo maka ụmụ amaala dị ike nta, iji hụ na ohere ziri ezi ruru onye ọ bụla aka.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi nyere ụmụ amaala aka ịkwụ ụgwọ nlekọta ahụike ha na-achọ kwa ụbọchị dịka nyocha ahụike na ọgwụ?

Aga m enye nwa amaala ọ bụla dị na National Social Register akaụntụ nchekwa ego ahụike raara onwe ya nye maka ọrụ ahụike nkeonwe, nke na-ekpuchi ihe ndị dị ka nnyocha dọkịta, ọgwụ, nyocha ọrịa, na ọrụ mgbochi. Ị ga-enwe ike iji ego nchekwa ndị a n'ụzọ doro anya ma dị mfe ịgbanwe, ka ị nwee njikwa ka ukwuu n'otu esi enweta ahụike. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka ahụike kwa ụbọchị dịkwuo mfe iru na ya maka gị na ezinụlọ gị.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka ichebe ndị nkịtị site n'ego ọgwụgwọ ukwuu n'oge ọrịa dị oke njọ?

Ekwela m nkwa ihu abụọ na a ga-echebe nwa afọ ọ bụla megide nnukwu ụgwọ ahụike, ka onye ọ bụla ghara ịdaba n'ime ogbenye n'ihi ọrịa dị oke njọ. Nchebe a na-arụkọ ọrụ ọnụ na akaụntụ nchekwa ego maka ahụike (medical savings account) nke e ji elekọta ahụike ozuzu nke ụbọchị niile, na-enye gị nkwado maka ma nlekọta ahụike ụbọchị niile ma oke ihe mberede ahụike.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi jiri teknụzụ mee ka inweta ọrụ ahụike dị mfe?

Aga m ewulite usoro ahụike dijitalụ nke oge a, na-emepụta telemedicine na ndekọ ahụike eletrọnịkị iji melite nnweta, arụmọrụ, na ogo nlekọta. Aga m ewulitekwa Mmemme Ntinye Telehealth Mba (National Telehealth Access Programme) iji jikọta ndị na-enye ahụike na ndị ọrịa n'ebe niile dị na mba ahụ, ka ị nwee ike ịnweta nlekọta na-agbanyeghị ebe ị nọ.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-arịọ ụmụ amaala ka ha mee na mmekọrịta ha na gị?

Ị kelee nnọọ. Ọ bụ ihe dị ukwuu n'ebe m nọ na ị ga-ewepụta oge iso m kparịta ụka banyere nke a.

Aga m agwa gị ihe a, dị ka m kwuburu na mbụ: ọrụ kachasị ukwuu ị ga-emere m bụ ịgba mbọ na-achọ ka m nweta ntụkwasị obi gị site n'echiche, àgwà, inwe ikike na izuoke, ọ bụghị site n'okwu ntiwapụ. Nke ahụ bụ ụdị mmekọrịta m bịara iwulite gị.

peeji 38 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị dọkịta Naịjirịa bi na mba ọzọ, ha nwere ike inyere ndị ọrịa aka n'ala a?

Ee. M ga-ekwe ka ndị ọkachamara ahụike ndị Naịjirịa bi na mba ọzọ nwee ike inye ọrụ na-anọghị n'ógè dị ka ndị dọkịta e nyere ikikere n'okpuru mmemme NTAP. Nke a pụtara na nkà ha nwere ike ịrute gị na obodo gị aka, ọbụna site n'ebe dị anya.

peeji 39 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwụsi ndị dọkịta na nọọsụ ịhapụ Naịjirịa?

Enwere m mkpebi siri ike ime ka Naịjirịa bụrụ ebe ọ bara uru ịnọgide maka ndị ọrụ ahụike anyị. Atụmatụ m na-ebuli usoro ịkwụ ụgwọ n'ngalaba ahụike elu, na-ewepụ ụtụ isi n'ihe ndozi ahụike a na-ebubata n'èzí, na-emeziwanye nchekwa ebe ọrụ, na-enyekwa ego maka mkpụrụ iwu nyocha ọgwụ. Aga m emeplite ịkwụ ụgwọ nke yiri nke e ji asọmpi mepụta na nke a na-akwụ n'oge n'ogo niile, yana ezigbo ego ọnụ ahịa ihe ize ndụ, mkpuchi mberede, na nchekwa ebe ọrụ, tinyere ndozi ọrụ na ụkpụrụ ụlọ ọrụ ka mma. Ụzọ doro anya nke ịga n'ihu n'ọrụ na ihe mmanye nrụgide nke a kpabatara maka ọrụ ndị dị mkpa na mpaghara ndị na-enweghị ozuzu ga-eweghachite nsọpụrụ, nchekwa na ùgwù ọkachamara.

peeji 39 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ụlọ ọgwụ ga-esi eruru ndị ọkachamara na-anọghị nso?

Aga m ejikọ ụlọ ọgwụ ndị ọkachamara mpaghara na obodo ime ala site na netwọọkụ ụgbọ ndọrọndọrọ mpaghara na ọrụ telemedicine ejikọtara ejikọta. Site na National Telehealth Access Programme (NTAP), ụlọ ọgwụ obodo gị ga-ajụta ndị ọkachamara akwadoro aka site n'ikuku, gụnyere ndị ọrụ ahụike ndị Naịjirịa bi na mba ọzọ na-arụ ọrụ dị ka ndị dọkịta e nyere ikikere. Anyị ga-emekwa ka ndekọ ndị ọrịa gbanwee ụdị dijitalụ ka nlekọta ahụike gị ga-aga n'ihu na-akwụsịghị akwụsị. N'ụzọ dị otu a, ụlọ ọgwụ gị ga na-enweta ọkachamara karịrị nke dị n'ime ya, n'agbanyeghị na ị gaghị eme njem.

peeji 39 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi melite ọnọdụ ụlọ ọgwụ, ụgwọ na awa ọrụ iji kwụsị oke ọpụpụ nke ndị ọrụ ahụike?

Banyere ịkpọghachi ndị gụsịrị akwụkwọ ọgwụ anyị n'ụlọ, na ikwalite ọnọdụ ụlọ ọgwụ, ụgwọ na awa ọrụ, ekpebiri m ịkwụsị mbugharị ndị ọrụ ahụike site n'ịbuli usoro ụgwọ ndị ọrụ ngalaba ahụike, ịkwụsị ịnara ụtụ isi n'ihe ngwa ọgwụ ndị a na-ebubata, ikwalite nchekwa ọnọdụ ọrụ, na ikwado inye ego maka ndị na-eme nchọpụta gbasara ọgwụ. Achọrọ m ime ka Naịjirịa bụrụ ebe dị mma ịnọgide maka ndị ọrụ ahụike anyị. Nke ahụ pụtara ịkwụ ụgwọ mma na n'oge nye ndị ọrụ ahụike n'ọkwa niile nke gọọmentị, ego mkpuchi ihe ize ndụ kwesịrị ekwesị, mkpuchi mberede, na nchebe ọnọdụ ọrụ, karịsịa maka ndị nọ n'ihu ọgụ. Ọ pụtara mmemme ọrụ ndị ọrụ ka mma, akụrụngwa, na ụkpụrụ ebe ọrụ ka mma, yana ụzọ doro anya maka mmụba ọrụ, gụnyere ọzụzụ, ọkachamara, na ohere ndu ndị isi. Enwekwa m ebumnuche ịwebata ndị mmeso ego pụrụ iche iji debe ndị ọrụ n'ọrụ maka ọrụ ndị dị mkpa na mpaghara nweghị enyemaka zuru oke. Maka obodo ndị dị n'èzí obodo ukwu ndị bụ isi, a ga-ejikọ ụlọ ọgwụ ọkachamara nke mpaghara na mpaghara ime obodo site na netwọọkụ ụgbọ ndị na-ebu ndị ọrịa ngwa ngwa nke mpaghara na ọrụ telemedicine jikọtara ọnụ, ka nlekọta ghara ịdị ebe a na-erughị aka.

Banyere ikwusi ọpụpụ nnukwu ndị ọkachamara ahụike anyị, nke a bụ gbasara ibelata ihe ndị na-akpali mbugharị ndị ọrụ, iweghachi nsọpụrụ, nguzosi ike, na ùgwù ọkachamara na ngalaba ahụike. Na mgbakwunye na ụgwọ na ọnọdụ ọrụ, ekwere m n'ikwe ka ndị ọkachamara ahụike Naịjirịa bi na mba ọzọ nye ọrụ n'anya dị anya dịka ndị ọrụ enyere ikikere, ka ọkachamara ha nwee ike ịgakwa n'ihu na-eje ozi Naịjirịa ọbụna mgbe ha nọ na mba ọzọ. Achọkwara m ime ka ndekọ ndị ọrịa bụrụ nke dijitalụ iji kwalite nnọgide nke nlekọta na ibelata adịghị irè n'ime usoro ahụike niile. Ekwuola m na dọkịta ọ bụla Naịjirịa na-efunahụ gaa ebe ndị dịka UK, Canada, ma ọ bụ Saudi Arabia bụ ọdịda nke ndu-ọchịchị, ọ bụghị ọdịda nke ịhụ mba n'anya. Ị gaghị ekwe ka ndị mmadụ jee ozi mba jụrụ ime ihe ha kwuru, nke mere na mkpebi gọọmentị gbasara ụgwọ na mkpuchi ego ga-aghaghị imezu ya, ọ bụghị ịhapụ ya.

Ebe e si nweta ozi:
• Atiku Abubakar: Answers to questions from the public, 2026-10-02, page 6 (Introduction)
“Q37: Many communities lack ambulances, emergency services and access to specialist care. How will you improve emergency and specialist healthcare outside maj…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2010259082632941578, 2026-01-11 (Post on X)
“I have been well briefed on how Nigerian students under the Bilateral Education Agreement (BEA) have been abandoned abroad. The BEA is a scholarship scheme t…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2040820408509681791, 2026-04-05 (Post on X)
“The Nigerian Association of Resident Doctors should not have to beg for what has already been agreed upon. The Federal Government signed a deal on the Profes…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2105647953729769974, 2026-10-01 (Article on X)
“You say Nigerians must endure the pain because you are curing the disease. But when a patient cries out, a doctor listens. He does not call the patient “regr…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 39 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“Details: ● Enable healthcare centres to consult qualified professionals remotely through NTAP ● Allow Nigerian healthcare professionals in the diaspora to pr…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1687771973458300928, 2023-08-05 (Post on X)
“The planned exit of GlaxoSmithKline (GSK) from Nigeria after more than five decades of doing business in Nigeria underscores how horrific the environment has…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1687777037652496384, 2023-08-05 (Post on X)
“The planned exit of GlaxoSmithKline (GSK) from Nigeria after more than five decades of doing business in Nigeria underscores how horrific the environment has…”

peeji 39 MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC)

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ozi ị nwere nye ụmụ amaala ka ị na-emechi mkparịta ụka a?

Daalụ maka ige ntị. Ka Chineke gọzie gị, ya gọziekwa Federal Republic of Nigeria.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji melite agụmakwụkwọ ndị na-akwụghachi akwụ na iji mee ka nchekwa sie ike megide iji égbè n'iwu na iwu na-akwadoghị?

Gbasara agụmakwụkwọ, enwere m nchegbu yiri nke gị nke ukwuu. Ihe karịrị nde ụmụaka 20,000,000 anyị ruru afọ agụmakwụkwọ anọghị ụlọ akwụkwọ ugbu a, agaghị m anabata nke a. Aga m emelite agụmakwụkwọ na-akwụghị ụgwọ nke a na-amanye n'ọkwa mbụ na nke abụọ, ma n'ime ụbọchị 100 mbụ nke ọchịchị m, aga m ekwupụta ihe mberede mba na gbasara ụmụaka na-aga ụlọ akwụkwọ, kpọkọta Ogbako Mba Nile Gbasara Agụmakwụkwọ iji mepụta ma mejuputa atụmatụ omume doro anya iji weghachite nwata ọ bụla, gụnyere ndị nọ n'obodo ndị na-akwaghị aka, laghachi n'ime klas.

Gbasara nchekwa, ekpebisiri m ike ime ka ndị agha, ndị uwe ojii na ụlọ ọrụ nchekwa ndị ọzọ sie ike site na ndenye aha ọhụrụ buru ibu, akụrụngwa ọgbara ọhụrụ, ọzụzụ ka mma, mmeziwanye n'ọdịmma ha na nduzi dị irè, yana nhazikọta na ikesa nzuzo ọgụgụ isi nke ọma n'etiti ha, ka ụmụ amaala anyị wee nwee ike ibi ndụ na nchekwa na nsọpụrụ ha kwesịrị.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji jikọta Naịjirịa n'etiti ịkpa iche ndị ebo na nkewa okpukperechi?

Ndaa dịkwa gị, daalụ maka ikpokuta ihe dị m nnọọ nso n'obi.

Ekwenyere m na asụsụ na omenala anyị dị iche iche bụ otu eziokwu, na eziokwu ahụ aghaghị ịmịpụta ebumnuche a na-ekekọrịta. Nigeria anyị na-achọ agaghị adị mgbe ọ bụla ka e wuo ya n'elu obi amaghị ihe agbụrụ ma ọ bụ nkewa okpukperechi. Ọ bụ ụmụ amaala ga-ewu ya, bụ́ ndị ghọtara na iche iche anyị bụ ike, ọ bụghị adịghị ike.

Ọ bụ ya mere m ji kwuo na Nigeria chọrọ udo na ịdị n'otu, na anyị ndị bụ ụmụ amaala ga-eme ka ikpe ziri ezi na izi ezi bụrụ akara ngosi nke mba anyị. Echegbu nnọọ obi m banyere nkewa ndị dị na mba anyị, m kwenyekwara na anyị niile bụ ndị nwere ihe ha ji n'aka na Nigeria jikọrọ ọnụ. Anyị ekwesighị ịhapụ akara aka ya n'aka ndị ọchịchị na-ekewapụ ndị mmadụ na ndị na-eme okwu ụgha iji nweta ike. Akpọkuola m oku ka anyị sonye n'mbọ ịmepụta mkparịta ụka n'etiti okpukperechi dị iche iche, ka anyị nwee ike iche obi n'udo, ma nwee ọnọdụ ịhụnanya na ndidi n'ihe metụtara okpukperechi.

Akọwapụtakwala m ihe atụ nke ndị ndú bụ́ ndị iguzosi ike n'ihe ha kwadoro bụ naanị otu, ndị Nigeria, bụ́ ndị jụrụ ka agbụrụ, okpukperechi, ma ọ bụ mpaghara kpachie ha, bụ́ ndị okwukwe ha dabere na otu ụkpụrụ: ịdị n'otu na ịdị ukwuu nke mba anyị. Ọ bụ ya bụ ọkọlọtọ m na-eweliri anyị elu.

Ọ bụ nke a mere m ji arịọ unu, ọ bụghị naanị ịkwado onye a họpụtara, kama iwu otu mmegharị, nke guzosiri ike n'echiche, gbanyere mkpọrọgwụ n'izu ohi na ezi omume, ma kwere nkwa maka mgbanwe ọchịchị onye kwuo uche ya n'udo. Lezie anya n'ndị mmadụ nọ n'akụkụ gị na mpaghara obodo gị, mahadum gị, ebe ọrụ gị. Ha abụghị ndị ọbịa. Ha bụ ndị mmekọ gị n'ọrụ e nyere ịwu Nigeria nke na-arụ ọrụ maka onye ọ bụla.

Ọdịnihu nke mba anyị agaghị ebi naanị n'Aso Rock, ma ọ bụ n'isi ụlọ ọrụ otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ma ọ bụ na telivishọn na mgbasa ozi mmekọrịta. Ọ ga-ebi na mpaghara obodo anyị, ụlọ akwụkwọ anyị, ebe ọrụ anyị, na ebe ntuli aka anyị, site n'aka ndị Nigeria efu, bụ́ ndị jụrụ ịraara ọdịnihu ha nye egwu, nrafu, ma ọ bụ nkụda mmụọ. Ọ bụrụ na anyị ejikọọ ọnụ, anyị nwere ike ịwulite Nigeria nke na-enye onye amaala ọ bụla, ọ bụghị naanị ndị nwere ohere pụrụ iche, ohere eziokwu iji nwee ihe ịga nke ọma.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ọhụụ gị maka ndu, ịdị n'otu, na mmepe mba, ma kedụ ka ị ga-esi zaghachi ụtụ uche ndị nwe ala?

Daalụ maka ide akwụkwọ, na maka iguzosi m ike n'ije a. Agaghị m ama ma ọ bụrụ na m "zụtara" echiche gị ma ọ bụrụ na ị kọwaghị ya, ahụghị m ya edepụtara ebe a. Ma ka m gwa gị ihe na-eduzi m ka m na-ewu ọsọ ndịisi a, ka ị mara ụdị mmụọ m ga-eji nabata ya.

Ekwenyere m na nke a abụghị gbasara otu nwoke na-achọ otu aha ọkwa. Ọ bụ gbasara iwu ihe gbara mgbọrọgwụ n'etiti ndị mmadụ, nke dị irè, nke dabere n'ọchịchị onye kwuo uche, ma meghee ụzọ maka ọgbọ ọhụrụ. Ọ bụrụ na ị nabata ibu ọrụ ikwupụta okwu, dịka i mere taa, ana m ekwe gị nkwa: ị gaghị aga na naanị gị. Anaghị m arịọ ka a kpọọ m onyenwe onye ọbụla. Ana m arịọ ka a kpọọ m onye ozi gị, onye mmekọ gị, na, ọ bụrụ na ndị Naịjirịa ekwenyere m ya, odibo gị.

Ịdị n'otu bụ ihe m na-achọpụta. Obodo kewara ekewa bụ obodo e mere ka ọ dịghị ike, m na-anọgide na-akpọ oku ndị ndu n'ụdị ọbụla ka ha jiri okwu na-ewulite ịhụnanya na ịdị n'otu kwuo okwu, ọ bụghị iwe na nkewa. Ekwenyerekwa m na ọchịchị ndị isi ọma aghaghị ịkwalite ọdịmma ndị mmadụ anyị niile, na na ọchịchị onye kwuo uche anyị aghaghị ịbụ nke doro anya, nke a na-egosipụta site na ntuli aka na-adịghị achọ onwe ya, nke ziri ezi na nke ihe niile doro, nke na-akwanyere uche ndị mmadụ ùgwù.

Ya mere, kpọpụta echiche gị. Ma ọ bụrụ na ọ metụtara otu anyị ga-esi mee ka ọchịchị onye kwuo uche anyị sie ike, ma ọ bụ otu anyị ga-esi wulite ịdị n'otu, ma ọ bụ otu anyị ga-esi gboo nnukwu ajụjụ ndị dị n'ihu anyị dịka obodo, dịka otu anyị ga-esi akụziri, nye nri, nye ọrụ, ma na-elekọta ọnụ ọgụgụ ndị mmadụ na-arị elu, ana m ege ntị. Nke ahụ bụ nkwa m kwere, ma na-ekwukwa m ya n'eziokwu.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ndị agha njikọ mba dị iche iche (multinational joint task force) ya na Cameroon, Chad na Niger ji dị jụụ, oleekwanụ ka ị ga-esi mee ka ọ dịghachi ndụ ma gbasaakwa mmekọrịta ndị agha mpaghara a?

Banyere ịgbasi ike mmekọrịta ndị agha na mba ndị dị gburugburu, m na-ekwu nkwa ịhiwe usoro ọrụ nchekwa jikọrọ aka n'etiti mba ndị dị gburugburu na-eche ihe ize ndụ yiri ibe ha, dị ka ohi, ịdọta mmadụ n'ike, na mpụ na-agafe oke obodo. Achọkwara m ịgbasi ike mmekọrịta nchekwa dị n'èzí na mba ndị gbara Nigeria gburugburu dị ka akụkụ nke ụkpụrụ "firehose" maka nhazi nchekwa, bụ nke na-akwalite nhazi na-adịgide adịgide, nke dị ukwuu n'ọnụ ọgụgụ, gafere oke ikike, ma n'ime ma n'èzí, ka anyị nweta nzaghachi ọsọ ọsọ, nkesa amụma siri ike karịa, yana nsonaazụ nchekwa dị irè karịa. Nke a na-adịnyere ịgbasi ike mmekọrịta nchekwa dị n'ime, na-enyere steeti ndị na-eso ókè aka ikike ịkwado na ịrụ ọrụ nchekwa n'otu, kekọrịta amụma n'oge ya kpọmkwem, na ịhazi nzaghachi megide ihe ize ndụ, n'agbanyeghị otu mpaghara ọ bụla.

Banyere ma ụdị nhazi jikọrọ aka dị otu a nwere ike ịlụso ihe ize ndụ karịrị naanị ohi, ana m ahụ mmekọrịta n'ọkwa mpaghara dị ka otu n'ime ọkwa anọ jikọrọ aka dị n'usoro nchekwa anyị, tinyere amụma n'ọkwa mpaghara obodo, mgbochi n'ọkwa steeti, na nhazi n'ọkwa mba. N'ọkwa mpaghara, atụmatụ bụ ịrụkọ ọrụ na mba ndị gbara gburugburu iji dozie ihe ize ndụ ndị na-agafe oke obodo, gụnyere iwe egwu, ịzụ ahịa mmadụ, na mpụ nhazi. Otu a ka anyị si ewulite usoro nchekwa nke na-ejighị naanị n'otu ókè obodo ma ọ bụ otu ụdị ihe ize ndụ, kama ọ bụ nke a haziri nke ọma gafere ókè ikike dị iche iche, iji zaghachi n'ụzọ doro anya ebe ọ bụla ihe ize ndụ ndị a pụtara.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị mere taa?

Wa alaikumus salam wa rahmatullahi wa barakatuh.

Ana m ekpe ekpere ka ekele a chọta gị na ezinụlọ gị n'ezi ahụike.

Isi mmalite:
• Post nke @atiku na X · https://x.com/atiku/status/1830702579653001533, 2024-09-02 (Post na X)
"Innalillahi Wa'inna Ilaihir Raji'un. Obi dị m mwute n'ihi ọnwụ Hajia Aya Dada Yar'Adua, nne nke onye ndụmọdụ m nwụrụ anwụ, Tafida Shehu Yar'Adua, Onye Isi Ala nwụrụ anwụ…"
• Post nke @atiku na X · https://x.com/atiku/status/1697303256018321528, 2023-08-31 (Post na X)
"Inna Lillahi Wa Inna Ilayhi Raji un. N'ụbọchị taa, m duuru ndị nnọchiteanya gụnyere onye bụbu gọvanọ Steeti Adamawa, Alhaji Bindow Jubrilla, ndị enyi, ndị mmekọrịta…"
• Atiku Abubakar: Akụkọ ndụ Gọọmentị, 2026-10-02, peeji 1 (PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun)
"Atiku n'onwe ya na-enye mkpụrụego mbelata ego ole na ole dị 60 percent site n'ọbịbịa aka ya nye ụmụ akwụkwọ AUN. Nke a na-eme ka ọ bụrụ ihe ụmụ ndị ọgaranya na ụmụ…"
• Atiku Abubakar: Akụkọ ndụ Gọọmentị, 2026-10-02, peeji 1 (PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun)
"Atiku banyere na ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'ụzọ siri ike na 1989 n'okpuru mmetụta nke onye agha ghọrọ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị, Shehu Musa Yar'Adua. Otu n'ime ndị ka ike kwuwapụta iwe megide ọchịchị ndị agha na Naịjirịa…"
• Edemede nke @atiku na X · https://x.com/atiku/status/2101341538831724700, 2026-09-19 (Edemede na X)
""Anyị na-achọ eziokwu. Anyị na-achọ ka a họrọ onye ga-aza ajụjụ. Anyị na-achọ ikpe ziri ezi nye ndị a hụrụ ihe niile dị 37," ka Atiku kwuru. Odee: Phrank Shaibu Onye Enyemaka Pụrụ Iche Ozugbo maka Mmekọrịta Ọha na Eze…"
• Ozi na usoro nke @atiku na X · https://x.com/atiku/status/1991924020195754320, 2025-11-21 (Ozi na usoro na X)
"Imezu Ọhụụ ahụ: Mmemme Mmepe Mpaghara Ugwu (NDP). Ekere m ụgbọ pụrụ iche nke a maara dị ka Mmemme Mmepe Mba iji mezue…"

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-erube isi na mkpebi ụlọikpe ị na-ekwetaghị?

Ekwuola m na mkpebi ikpe nke Kootu Ukwu bụ ihe ikpeazụ, ọ bụghị nhọrọ. Mgbe kootu kpere ikpe megide m na mbupụta onyeisi ala nke afọ 2023, m mere ka ọ pụta ìhè na a na-akwanyere mkpebi ikpe ahụ ùgwù, n'agbanyeghị na m kwenyere na ọ zughị oke dị ka ikpe ziri ezi, m gbasoro ikike m nke ịrịọ Kootu Ukwu ka ọ tụgharịa ikpe. Akwadokwaala m na ijụ mgbe niile imezigbo mkpebi ikpe Kootu Ukwu nke e kere eke, dị ka ọ dị n'ikpe gbasara nkesa ego FAAC, bụ nnukwu mmebi nke Iwu Oche. Ụlọ ikpe aghaghị ikwụsi ike n'akụkụ Iwu Oche, usoro iwu, na ụmụ Naịjirịa.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu enwere ike isi nye gị atụmatụ iji lụso enweghị izuoke na nrụrụ aka n'ntuli aka ọgụ ozugbo?

Ana m anabata atụmatụ gị, ma ana m ekele gị maka ichọ inye aka kama iguzo na-ele anya dị ka onye na-ekwenyeghị. Banyere ịlụso ihe ndị na-adịghị mma na ntuli aka ọgụ, enyewo m echiche ndị m kwenyesiri ike na ha: ime ka ịtụ vootu na nchịkọta nsonaazụ site na eletrọnịkị bụrụ ihe achọrọ, na ịhụ na ikpe niile si na ntuli aka a rụrịtara ụka agwụchaala tupu e mee onye meriri ntuli aka ọgwụgwụ. Ọ bụrụ na echiche gị na-eyi uzo a aka, ọ bụ okwu dị otú ahụ ka ọgụ a chọrọ.

Maka ịmekọrịta ihe ọnụ na m n'ụzọ ziri ezi, ewuwo m Ask AA, ebe ọba ozi ọha maka ụmụ Naịjirịa iji kwuo okwu na m gbasara iwu na atụmatụ ndị dị iche iche, nke ga-eto bụrụ Presidential Promise Tracker ka ị nwee ike ịhụ nkwa ndị e kwere na otú e si mezuo ha. Ọ bụ n'ikpo okwu ahụ ka m na-anabata echiche ndị dị ka nke gị.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ozi ka ị nwere maka ndị na-akwado gị na Hadejia, Steeti Jigawa?

Daalụ maka okwu obi ọma gị na nkwado gị si na Hadejia. Enwere m ekele maka onye nkịtị ọ bụla na-eguzo n'akụkụ m ka anyị na-arụkọ ọrụ ọnụ iji gbaputa ọnọdụ dị ugbu a na mba anyị. CHINEKE nyere anyị mmeri.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara ndị bi na Mangu, Wase, Bokkos, na Pushit kwesịrị ikwere na oge a ga-adị iche?

Ana m anụ unu, m na-eguzokwa n'ihi ihe ndị obodo unu dị na Mangu, Wase, Bokkos, na Pushit huru. Ekwuwo m n'ụzọ doro anya na nchekwa ga-abụrịrị nke a na-ejikere ya tupu ihe emee, nke a na-ezube ya kpamkpam na nke na-egbochi ihe ọjọọ, ọ bụghị nke a na-eme nzaghachi ya mgbe ihe adalarị. Obodo ndị a na-awakwasị ugboro ugboro ekwesịghị ịbụ ebe oghere a na-eji achụ nta nye ndị omekome. Ekwukwaala m na okwu gbasara Police Steeti kwesịrị ka a lebara ya anya ngwa ngwa, na na ọ dịghị ihe ọ bụla ndị uwe ojii obodo (community policing) nwere ike ịnọchi anya ya. Ana m akpọ Gọọmenti Etiti, steeti niile, na obodo niile ka ha were mkpebi doro anya rụkọọ ọrụ ọnụ ka ha kwụsị ịwụfu ọbara a, n'ihi na igbu ọbụlagodi otu onye Naịjirịa bụ ọdịda a na-apụghị ịgbaghara.

Post on X

Ị ga-ebipụta ego NNPC na-enweta na nke ọ na-emefu n'ụdị mmadụ nkịtị nwere ike ịgụ?

Edobere m onwe m ịhụ na e ji nanị gọọmentị na-emefu ego eme ihe n'ụzọ e nwere ike ịgbaso, ka naira ọ bụla na-eweta mmetụta n'ezie na ndụ gị. Aga m agafe iwu nke ga-achọ ka gọọmentị etiti, gọọmentị steeti, na gọọmentị ime obodo na-ebipụta akụkọ ego e nwetara na ego e mefuru kwa ọnwa atọ, iji melite ọwa dị na gọọmentị. Nke a bụ akụkụ nke atụmatụ sara mbara iji mee ka ụtụ isi dị mfe, jikọta ọnụ, ma dị ọwa, ka ị nwee ike ịgbaso otú ego a nakọtara na nke e mefuru si emetụta gị, yana imelite njikwa ego ọha na eze na mmepụta akwụkwọ ego ka e mee ka mmefu ego jikọta na nsonaazụ a pụrụ ịtụle.

Post on X

Kedu ka ị ga-esi dozie enweghị ọrụ ma dọta ụlọ ọrụ ka ha tinye ego ma nọgide na Naịjirịa?

Aga m arụ ọrụ iji mezigharị akụrụngwa anyị, wuo usoro nchekwa ike na-adịgide adịgide, na idozigharị amụma ego na akụ na ụba anyị, n'ihi na ihe ndị a bụ ihe ga-akpali ma ụlọ ọrụ nke obodo na nke mba ofesi ka ha tinye ego na Naịjirịa ma gaa n'ihu na-arụ ọrụ ebe a, kama ịhapụ dị ka ụfọdụ mere. Ekpebikwara m ịgbaso mmezigharị iwu na-akwado azụmahịa, inye ndị ohuru si mba ofesi na-elite azụmahịa ihe mgbaputa ụtụ isi, na mmezigharị nchekwa zuru oke, ka Naịjirịa bụrụ ebe ịbị ndụ na ịtinye ego dị mma, ma nye ndị nọ n'ime ya ma ndị nọ na mba ofesi nwere ike ịlọta.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme gbasara ọnụ ahịa mgbanwe mba ọzọ na mmetụta ya n'akụ na ụba?

Daalụ maka iguzosi m n'ihu, na maka ajụjụ a, n'ihi na amaara m ihe ọnụ ahịa mgbanwe mba ọzọ na-eme akpa gị, ahịa gị, ihe gị niile.

Ọnụ ahịa a kpebisiri ike abụghị azịza, ọ ga-emegide akụ na ụba meghere emeghe na-akwado ndị ọrụ nkeonwe, anyịkwa enweghị ego nchekwa zuru ezu iji chebe ya mgbe niile. Ịhapụ ka ọ na-efegharị efu, otu e si eme ya mbụ, abụghịkwa azịza, ọ bụ ya mere ka Naịra daa ngwa ngwa ma mikpuo ịda ogbenye gị karịa. Ihe m ga-akwado bụ usoro na-elekọta na-efegharị: Naịra nwere ike ịgbanwe kwa ụbọchị, mana Central Bank ga-abata, site n'uche na ikpe ziri ezi, ijikwa ma mee ka ọnụ ahịa ya guzosie ike ma gbochie ịgba akwụkwọ aro ego, mgbe anyị na-ewepụ windo ọtụtụ ọnụ ahịa mgbanwe nke na-abara naanị ndị etiti na ndị na-achọ uru n'efu uru. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka naịra dị n'akpa gị bawanye uru ọzọ.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji chịkọta ọnụ ahịa na ime ka naira sie ike n'enweghị iji akụrụngwa mbara (reserves) mee ihe ọzọ karịa otú esi eji ya eme ihe? Ka m gbatie ụzọ ọzọ dị mfe: Gịnị bụ atụmatụ gị iji kpuchie uru ego na-eji arịgo (inflation) ma mee ka naira sie ike n'adịghị eme ka akụrụngwa mbara (reserves) gbadata?

Gbasara mmụba ọnụ ahịa na naịra, m ga-ewezuga onwe m n'aka usoro mgbanwụgwọ ego mgbanwe e kwuchighị ekwuchi, n'ihi na nke ahụ dị ka ịgba ọrụ nkwado, Naịjịrịa enweghị akụrụngwa ego mba ọzọ zuru oke iji chebe ya. M ga-ezerekwa usoro mgbanwụgwọ ego mgbanwe nke zuru oke n'efefe, n'ihi na dabere n'ọnọdụ akụ na ụba anyị, nke ahụ ga-abụ ihe karịrị ókè. Kama ya, m na-akwado usoro ejije mgbanwe a na-elekọta, bụ́ ebe Naịra nwere ike ịgbanwe kwa ụbọchị, ma Central Bank na-abata ịchịkwa ma mee ka ọnụ ahụ ya guzosie ike, na-eji amamihe na ibu ọrụ na-achịkwa nke ahụ, karịsịa iji belata mmemme nchọgharị akpa uru. Nke a bụ otu anyị si echebe mbunarị anyị na-ebighị akụrụngwa ego mba ọzọ anyị kpamkpam.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị̀ ga-ebuli ụgwọ ọnwa ndị nkuzi elu, ọ ga-ebutekwa tupu ma ọ bụ mgbe emechara ihe omume mmepe?

Achọrọ m ka onye nkuzi ọ bụla nwee ọzụzụ na nkwado nke na-eme ka ezi nkuzi kwe omume. Atụmatụ m na-abawanye òkè agụmakwụkwọ na-enweta n'ụtụ ego mba, iwepụta ndozi n'ụzọ e si ejikọta ego agụmakwụkwọ, na ijikọ ọzụzụ onye nkuzi na-aga n'ihu na ego a na-akwụ dabere n'arụmọrụ. Ọ bụ otú a ka m ga-esi rụọ ọrụ iji wusie ndị ọrụ nkuzi ike, bụ́ ndị, dị ka m kwuru, bụ obi nke agụmakwụkwọ anyị chọrọ.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ka ị ga-esi jikọta oghere dị n'etiti agbụrụ na okpukpe ma na-ahụ na mmepe ziri ezi na-adị n'ógbè niile?

Ike Naịjirịa dị n'ọdịiche ya, ana m ekwenyekwa na anyị niile bụ ndị nwere òkè na Naịjirịa jikọrọ ọnụ. Anyị ekwesịghị ịhapụ akara aka obodo anyị n'aka ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-ekpali ekpali na nkewa, kama anyị ga-ejikọta ọnụ n'mkparịta ụka okwukwe iji wulite ibi n'udo na ndidi okwukwe. Banyere esemokwu nke nwere ibu agbụrụ ma ọ bụ okwukwe, dịka esemokwu ndị ọrụ ugbo na ndị na-azụ anụ ụlọ, ụzọ m na-eji eme ihe na-ahụta mpụ ime ihe ike dị ka omume mpụ n'agbanyeghị agbụrụ, ebe ụlọ ọrụ gọọmentị etiti na-ahụ maka ozi nzuzo, steeti na-ahụ maka ọrụ uwe ojii, na ndị ọchịchị obodo na-ahụ maka idozi esemokwu site n'ịdọ aka na ntị n'oge. Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi chebe ihe mara mma dị iche iche nke onye Naịjirịa ọ bụla, site n'obodo ọ bụla, so na ya.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee ụzọ bara uru ị ga-eme iji dozie usoro agụmakwụkwọ Naịjịrịa yana nsogbu ihe onwunwe (infrastructure) na-ezughị ezu?

Banyere agụmakwụkwọ, ekwenyere m na ọnọdụ agụmakwụkwọ gbasara Naịjirịa niile kwesịrị ịbụ nke a ga-ele anya dị ka ọnọdụ mberede, ọ bụghị nanị na otu steeti kama n'ofe mba ahụ. Iwu m ga-ewube ihe onwunwe ndị ọzọ, ọtụtụ ụlọ akwụkwọ na ọtụtụ ụlọ nyocha, ka anyị wee gbasaa ohere anabata ụmụ akwụkwọ ka ukwuu ma mee ka ụmụaka ka ukwuu debanye aha.

N'ime ụbọchị 100 mbụ m, m ga-ekwupụta mberede mba gbasara ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ ma kpọkọta Mgbakọ Agụmakwụkwọ Mba iji mepụta ma mejuputa atụmatụ omume doro anya. M ga-eso steeti na ọchịchị ime obodo rụkọọ ọrụ ịchọpụta ụmụaka na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ ma mee ka ha laghachi n'ime klaasị site na mgbasa ozi a kwadoro.

M ga-ekwupụtakwa ọnọdụ mberede banyere agụmakwụkwọ aka ọrụ na nka, na-agbasa ụlọ ọzụzụ nka ma hazie ha ka ha kwekọọ na mkpa ụlọ ọrụ. Anyị ga-enye mbinye ego na nkwado ego ụmụ akwụkwọ ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto nwee ike inweta agụmakwụkwọ aka ọrụ na nka, anyị ga-etinyekwa ọzụzụ aka ọrụ n'ime agụmakwụkwọ sekọndrị iji mepụta ụzọ ndị ọzọ maka mmụta na ọrụ.

Banyere ego na ikpe aziza, m ga-emegharị Kọmishọn Agụmakwụkwọ Izugbe n'ebe Niile ka ọ lekwasị anya n'ụmụ akwụkwọ karịa ọ bụ nanị nchịkwa ego. Anyị ga-eme ka ọnweta ego ndị a dịrị steeti mfe, mana anyị ga-emanye ụkpụrụ ikpe aziza na mkpesa siri ike, ma gbanwee usoro ahụ ka ọ bụrụ nke dijitalụ ka a nwee ike iso ihe gbasara ikesa ego, arụmọrụ ụlọ akwụkwọ na mmejuputa ọrụ n'oge mmemme ya.

N'ihi na enweghị nchekwa bụ otu n'ime isi ihe kpatara na ụmụaka ruru nso agụmakwụkwọ, karịsịa n'Ebe Ugwu Naịjirịa, na-anọghị n'ụlọ akwụkwọ, ọchịchị m ga-ebelata n'ụzọ doro anya nsogbu enweghị nchekwa dị ka otu akụkụ nke idozi agụmakwụkwọ.

Banyere ụkọ onwunwe ndị ọzọ n'ozuzu nke na-emetụta ụlọ akwụkwọ na ngalaba ndị ọzọ, agbarala m akwụkwọ ogologo oge maka agbanwe azụmaahịa nke na-akwado ndị na-azụ ahịa nke onwe ha ka Naịjirịa nwee ike iji ego, nka na teknụzụ ndị na-azụ ahịa nke onwe ha dozie oghere ahụ, ebe ọ bụ na gọọmentị naanị ya enweghị ike izute ego $100 billion a na-atụ anya ya kwa afọ n'ime afọ 30 na-abịanụ ma ọ bụrụ na ọ gaghị achụpụ mmefu ego na agụmakwụkwọ na ọrụ mmekọrịta ọha ndị ọzọ. Akwụkwọ iwu m na-egosi otu esi ebu ụzọ mmefu ego iji mụbaa ihe onwunwe ndị ọzọ dị ma meziwanye ogo ya n'akụkụ akụ na ụba na mmekọrịta ọha n'ofe mba ahụ.

Ebe e si nweta ozi:
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1763109780443328986, 2024-02-29 (Thread on X)
“3. The finances required to bridge Nigeria’s infrastructure gap are in the region of US$100 billion per annum - over the next 30 years. Nigeria does not have…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“The state of education across Nigeria should require a state of emergency, it is not just in Adamawa State, So, my policy about education across Nigeria will…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 36 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“● Within the first 100 days, declare a national emergency on out-of-school children and convene a National Education Summit to develop and implement a clear …”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“It is clear from the foregoing that President Tinubu has an exaggerated understanding of the efficacy of his policies and was not ready for the potential fal…”

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji dozie nkesa ọkụ eletrik Naịjirịa ma hụ na ezinụlọ ọ bụla enweta mita?

Daalụ maka ekpere unu, na maka ikpalite nchegbu nke na-emetụta ezinụlọ ọ bụla na Naịjirịa.

Atụmatụ m bụ imeghe mpaghara ọrụ eletrik dum, site na mmepụta ruo na mbufe, maka itinye ego nke ndị obodo. Ekwenyere m na nke a bụ ụzọ anyị ga-esi na-aga n'ihu ruo n'ịnweta eletrik n'ebe niile, ka nwa amaala ọ bụla nwee ike ịdabere na eletrik maka mkpa kwa ụbọchị, agụmakwụkwọ, ahụike, na ọrụ akụnụba. Nke a dabara n'ebumnuche ụwa nke inweta ike na-adịghị ọnụ ahịa, nke a pụrụ ịdabere na ya, nke na-adịgide adịgide, na nke ọgbara ọhụrụ maka mmadụ niile.

Iji ruo ebe ahụ, ekpebisiri m ike ịhụ na gọọmentị etiti na nke steeti na-arụkọ ọrụ ọnụ iji wulite gburugburu azụmahịa nke ga-eme ka ụlọ ọrụ eletrik nke onwe ha nwee ike ịsọ mpi karịa, site n'ibelata ego ha na-emefu iji guzobe na ịrụ ọrụ, iji melite uru ha na-erite, na ime ka iwu na usoro ndị gọọmentị dị mfe ịkọwa.

Banyere mita nkegharị kpọmkwem, ekwenyere m inye aka hiwe gburugburu nke ga-eme ka ụlọ ọrụ nkesa eletrik nwee ike inweghachite ego ha mefuru dum maka ike eletrik ha na-eziga, nke ejikọtara ya na nkwa siri ike maka mmemme mita nkegharị maka ndị ahịa niile. Nke a pụtara na a ga-ekwesị ikpuchi ezinụlọ ọ bụla.

Ekwadokwara m ịlụso izu ohi eletrik ọgụ kpọmkwem, site na mmekọrịta eziokwu n'etiti ndị na-etinye ego n'ụlọ ọrụ nkesa eletrik na gọọmentị, nke iwu na-akwado ka mmegharị megide izu ohi eletrik dị ngwa ma bụrụkwa eziokwu.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwalite ọchịchị doro anya, ikike ụmụ nwanyị, na itinye ego n'ihe metụtara ndị na-eto eto?

Ekpebisiri m ike ịnọgide na-alụ ọgụ maka ọchịchị doro anya, maka ụlọ ọrụ ndị na-eje ozi ụmụ amaala kama ịkwakọrọ ha, nakwa maka omenala ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-asọpụrụ nkà karịa adịghị mma.

Anọgidere m na-ekwupụta nraranye m n'ịkwalite, itinye, na ichebe ikike ụmụ nwanyị na Naịjirịa, n'ihi na obodo nwere ike ịga n'ihu naanị mgbe ụmụ nwanyị ya nwetara ohere na oghere ịzụlite.

Ana m akwagidekwa ka anyị jiri ume ụmụ okorobịa anyị rụọ ọrụ ma mee mmanye ndị dị mkpa na ha, maka ọdịnihu ka mma nye anyị niile.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị na-akwado ịzụ anụ ụlọ n'ebe a kara aka, ma Gọọmentị Etiti ò ga-akwado ya n'ego?

Ana m akwado ka Naịjịrịa si n'izu anụ ụlọ n'oghere aghọọ nlekọta anụ ụlọ nke ọgbara ọhụrụ na ịzụ anụ ụlọ maka azụmahịa. Atụmatụ m na-ehazi ụzọ e debere maka anụ ụlọ, ebe mmiri, na ọrụ dọkịta anụ ụlọ n'ime feedlots azụmahịa, ka ndị na-azụ anụ ụlọ nwee ike ịzụ anụ ụlọ ha n'emebighị mkpụrụ ubi ndị ọrụ ugbo. Tinyere nke a, m ga-eguzobe Kọmitii Udo Obodo na Ndozi Esemokwu Dị Iche (Community Peace and Alternative Dispute Resolution Committees), ya na ndịisi obodo, ndị ọrụ ugbo na òtù ndị na-azụ anụ ụlọ, iji dozie esemokwu gbasara ala na mkpụrụ ubi n'ụzọ ziri ezi.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ụmụ amaala ga-esi kpaa akụkọ ọrụ e zuru ohi ma ọ bụ nke a gbahapụrụ agbahapụ, ma soro usoro mmefu ego gọọmentị?

Aga m eweputa "Ihubidoscope nke nkwa" (Promise Tracker) dabere na ụkpụrụ gọọmenti mepere emepe, ka a na-ebipụta otú e si mefuo ego na onyinye kọntarakị na ihe ngosi arụmọrụ ndụ, ka onye ọbụla hụ ya. Nke ahụ pụtara na ọ bụrụ na e kwuchapụrụ ma ọ bụ chigharia ọrụ dị na obodo gị, gị na obodo gị ga-enwe ike ịlele ihe e kenyere na ego, onye e nyere kọntarakị ahụ, na ihe e mezuru n'ezie. Nke a bụ otú anyị ga-esi mee ka mmefu ego ọha mmadụ bụrụ ihe ị nwere ike ịlele ma jiri ya kpọọ gọọmenti ọnụ, ọ bụghị nkwa a hapụrụ naanị n'akwụkwọ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ atụmatụ ị ga-eji mee ka ahịa mgbanwe mba ọzọ guzosie ike ma mee ka ọnụ ahịa naịra sie ike?

Nke a bụ ebe m guzosiri: ịhapụ ego ka ọ na-efegharị n'onwe ya, dị ka a na-eme ya ugbu a, ezighị ezi maka Naịjirịa ugbu a. Ego nchekwa anyị adịghị ike izu iji kwado ọnụ ahịa na-efegharị n'onwe ya efu, ego anyị na-enweta site na mmanụ ala na-erugharị ala, anyị anaghịkwa enweta ego ndị mba ọzọ zuru ezu, yabụ ịhapụ ya ka ọ na-efegharị efu na-eme ka Naịra dịnụ n'ihe egwu. Ọnụ ahịa a kpebisiri ike abụghịkwa ọzịza, ọ ga-eme ka obi tụrụ ndị oru ego n'ihe gbasara akụ na ụba ma bụrụ ihe yiri usoro mbupụta ego. Ihe m kwadoro bụ usoro ebumnuche a na-elekọta, ebe Naịra nwere ike ịgbanwe kwa ụbọchị, mana Central Bank ga-abata, site n'uche na ikpe ziri ezi, ijikwa ma mee ka ọnụ ahịa ya guzosie ike ma gbochie ịgba akwụkwọ aro ego. Tinyere nke a, ekwenyere m na Central Bank kwesịrị inwe nnwere onwe iji dozie ego dị n'ọnụ, ịchọ ego, nchịkọta FX na-echeghị na nhazi ọnụahịa nke ọma, karịa ka a na-eme iwu ngwa ngwa n'adịghị ekwurịta ya.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka obodo ndị a gbahapụrụ n'ihi enweghị nchekwa?

Aghọtara m ihe ọ pụtara ka obodo ghọọ ebe tọgbọrọ chakoo n'ihi ụjọ, imekwa ka ọ dị gị mfe ịlọghachi n'ụlọ bụ isi n'atụmatụ m. Tupu mwughachi ọ bụla amalite, ndị agha nche ga-ehichapụ ma chekwaa mpaghara ndị emetụtara, họrọ ebe ndozi agha na-adịgide adịgide (Forward Operating Bases) na ebe nche obodo. Mgbe ala ahụ dị mma, ezinaụlọ ndị na-alọghachi ga-enweta onyinye iwugharị ụlọ, ngwa ezinaụlọ bụ isi, mkpụrụ na ngwaọrụ mbido, obere mbinye ego (micro-loans), yana ngwa ngwa iweghachite ụlọ ọgwụ bụ isi na ụlọ akwụkwọ. Otu a ka anyị ga-esi nyere gị aka ịmalitegharị ọrụ ugbo, iwugharị ụlọ gị, na iweghachite ụmụaka gị n'ụlọ akwụkwọ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-eme ka ị kpebie na ego mgbaahụ adịghịzi mkpa?

Ana m ekwu mgbe niile na ego mgbachi (subsidy) e nyere maka PMS adịghị ihe doro anya, na o mere ka omume aghara aghara na nrụrụ aka dịrị mfe, na mwepu ya, n'ụzọ echiche, bụ ihe dị mkpa ma gafee oge ya. Ya mere, ule ahụ abụghị naanị "ọ̀ dị ego mgbachi?" kama ọ bụ ma usoro dị n'azụ ya ọ bụ eziokwu ma ọ na-ejere gị ozi. Ọ bụ ya mere ihe m ga-eweghachite na-abụghị ego mgbachi iji na-akwụ ụgwọ maka mmanụ a na-ebubata, kama ọ bụ nkwado maka mmanụ e nụchara n'ime obodo anyị, ka ụlọ ọrụ mmepụta mmanụ anyị wepụta mmanụ n'ọnụ ala dị ala, ka ị kwụọ obere ego - maka mmanụ, maka njem, maka nri na-eru n'ahịa.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
N'ihi gịnị ka subsidi mmanụ dị mkpa, oleekwa atụmatụ gị maka ya?

Ajụjụ gbasara subsidi dị m mkpa n'ihi na ọ bụ eziokwu banyere ego ị na-akwụ n'ọdụ mmanụ na ego ị na-akwụ maka ihe ọzọ niile, site n'ụgwọ ụgbọ ala ruo nri. Ekwuru m na iwepụ subsidi mmanụ ochie dị mkpa, n'ụkpụrụ, ma mezuo oge, ebe ọ ghọrọ ọghọm ego nke na-enye ndị dị n'etiti uru. Ihe m kwuru na ọ dịghị mma bụ otu e si mee ya, n'enweghị atụmatụ nchekwa ma ọ bụ atụmatụ ntụgharị nye gị.

N'ihi ya ka m na-atụ aro subsidi mmepụta, ọ bụghị subsidi mbubata. Anyị na-akwado ka a nụchaa mmanụ ara ehi n'ime Naịjirịa ka ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ anyị wee nwee ike mepụta mmanụ ọgwụgwụ ego dị ala, ka ụgwọ ụgbọ ala gị, ọnụ ahịa nri gị, na ego ị na-emefu ịrụ obere azụmahịa wee dị ala.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gbasara iche ị ga-eji buso nrụrụ aka ọgụ na Naịjirịa, gụnyere usoro subsidy mmanụ ụgbọala?

Banyere nrụrụ aka, ekwuru m na ọgụ megide anụ ọhịa a chọrọ nkwado zuru oke nke ndị Naịjirịa niile, na ezigbo ọgụ megide ya ekwesịghị ịghọ ihe atụmatụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Akatọrọ m iji ụlọ ọrụ ndị na-alụso nrụrụ aka ọgụ manye ndị isi ndọrọ ndọrọ ọchịchị ịbanye n'ime pati na-achị achị, yana iji EFCC na-amanye gọvanọ steeti ndị nke oppozishọn ịbanye pati ahụ. Nkwa m ga-enye unu bụ na anyị agaghị arara onwe anyị nye ụzọ ndị a na-emegide demọkrasị nke ịmanye ndị anyị ịbanye n'ime ọchịchị otu pati. Ekwenyere m na oghere nke ndị otu obodo yana ndị enyi Naịjirịa nọ na obodo mba ụwa kwesịrị ikwupụta nke ukwuu mkparị ha banyere ime ka ọgụ megide nrụrụ aka a ghọọ ihe ndọrọ ndọrọ ọchịchị.

Gbasara ajụjụ kpọmkwem banyere mbupụ ego nkwado (subsidy) na nrụrụ aka, akọwapụtara m njikwa mbupụ ego nkwado mmanụ dị ka ihe atụ doro anya, nke na-abụghị ihe doro anya, nke nwere oghere buru ibu maka ime amara na nrụrụ aka, yana uru ịchọ ego n'uzo adịghị mma nke na-atụ mmasị bụ nke na-aba n'akpa ndị otu ji ya n'anya ma n'ọchịchị ma n'ụlọ ọrụ nkeonwe. Ekwuru m na ịmalite ibuso nrụrụ aka agha kwesịrị ịmalite site na ịhazigharị NNPCL, bụ isi onye uru si na sistem a dị ugbu a na-erite, na na anyị kwesịrị ibido site na ime ka ọrụ nchịkwa nke ụlọ ọrụ nchacha mmanụ gọọmentị niile bụrụ nke onwe onwe (privatization) ka Naịjirịa wee nwee ike ịchacha ma ọ dịkarịa ala 50% nke mmanụ ekoroaka ya, iji belata ịchọ uru n'ụzọ adịghị mma nke usoro mbupụ ego nkwado a mepụtara.

Isi ebe:
• Post nke @atiku na X · https://x.com/atiku/status/1955211280047915251, 2025-08-12 (Post na X)
"That, definitely, is not how to build institutions. That, certainly, is not how to fight the monster of corruption. Indeed, such tendencies provide the stimu…"
• Thread nke @atiku na X · https://x.com/atiku/status/1853078096372535359, 2024-11-03 (Thread na X)
"SUBSIDY REMOVAL Yes, I have always advocated for the removal of subsidy on PMS because its administration has been mildly put, opaque with so much scope for …"
• Azịza onye na-asọ mpi kwadoro, 2026-10-14, peeji 1 (AZỊZA ONYE NA-ASỌ MPI KWADORO)
"My plan to tackle insecurity covers every part of Nigeria, the North West included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units i…"
• Post nke @atiku na X · https://x.com/atiku/status/1687771973458300928, 2023-08-05 (Post na X)
"The planned exit of GlaxoSmithKline (GSK) from Nigeria after more than five decades of doing business in Nigeria underscores how horrific the environment has…"

Azịza a bụ nke igwe ntụgharị asụsụ mere site na Bekee, ma onye nsụgharị edebeghị ya anya ịlele ya.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme iweghachi ego mgbaso ụgwọ mmanụ (fuel subsidies) ma kwụsị ohi egbe na ndị na-adọrọ mmadụ n'ike (banditry na kidnapping)?

Banyere ego mgbaso mmanụ, abụghị m na-akpọghachite ochie mgbaso mmanụ mbubata nke na-akwụ ụgwọ mmanụ ọkụ a na-ebubata site na mba ọzọ. Ihe m na-achọ ime, malite May 29, 2027, bụ mgbaso ego mmepụta ihe doro anya nke ejikọtara kpọmkwem na ngwaahịa petrolium a na-anụcha ebe a na Nigeria ma re gị. Mmanụ e bubatara agaghị adaba na ya. Ọ ga-enwe oke mmefu ego a kpachapụrụ anya, nkwado National Assembly, na nyocha ego nke onwe ya.

Chee ya dị ka ikwado onye na-akpa akpụkpọ ụkwụ na Aba ka o wee na-akpa akpụkpọ ụkwụ n'ọnụ ala n'ime obodo, karịa mmefu ego ọha iji mee ka akpụkpọ ụkwụ e bubatara pụọ n'èzí dị ọnụ ala. Achọrọ m ime otu ihe ahụ maka mmanụ ọkụ: kwado mmanụ raw a nụchara na Nigeria ka ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ anyị wee nwee ike ịmepụta ya n'ọnụ ala dị ala, ka gị onwe gị wee na-akwụ obere ego.

Ebumnuche m bụ ibelata ọnụ ahịa mmanụ ọkụ, ime ka nnụcha mmanụ n'ime obodo sie ike, mepụta ọrụ maka ndị Naịjirịa, na weghachite ike ịzụ ahịa nke furu efu. Nke a karịrị mmanụ ọkụ naanị: achọrọ m ka ego ụgbọala gị belata, ọnụ ahịa ibu nri site n'ugbo gaa n'ahịa belata, na onye na-azụ ahịa, onye na-akpụ isi, onye na-akwa akwa, onye na-akpụ ígwè, na onye nwe obere ụlọ ọrụ na-emefu obere ego na ike eletrik.

Banyere ndị ohi agbara na ndị na-ewe mmadụ n'ọrụ ogbu egwu, atụmatụ m maka ịlụso enweghị nchekwa ọgụ kpuchiri Nigeria niile. Ekwerela m isi guzobe Otu Pụrụ Iche Maka Ịlụso Ndị Ohi Agbara na Ndị Na-Ewe Mmadụ n'Ọrụ Ogbu Egwu na njikọ ọchịchị steeti ọ bụla, nke ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, ndị nwere ikike ịgagharị, ga-achịkọta, iji mee ka nzaghachi dị ike karị megide ndị ohi agbara na ndị na-ewe mmadụ n'ọrụ ogbu egwu.

M ga-ewere ụkpụrụ "firehose" maka nhazi nchekwa, na-akwalite nkwado ogologo oge, nke dị ukwuu n'ebe niile dị iche iche ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkesa ozi nzuzo sitere n'ebe niile ike karịa. Steeti ndị dị n'oke ala ga-emekọrịta ọrụ ime atụmatụ, na-ekekọrịta ozi nzuzo n'otu oge ahụ, na-ejikọta nzaghachi megide iyi egwu, n'agbanyeghị otu mpaghara ha dị.

M ga-ewulikwa usoro ọrụ nchekwa jikọrọ aka na mba agbata obi ndị na-eche ihe egwu yiri nke a, ma na-akwado ka e guzobe Ụlọ Ọrụ Nleba Anya Ime Ụlọ nke onwe ya iji nyochaa omume ọjọọ n'ime ndị uwe ojii na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ.

Banyere ndị na-ewe mmadụ n'ọrụ ogbu egwu kpọmkwem, achọrọ m ibelata ihe na-akpali ya site n'ime ka usoro ahụ dị ize ndụ karị, nweta uru nta karị, ma dịkwa mfe ikewa ya. Nke a pụtara mkpochapụ nkesa ego na-akwado ndị na-ewe mmadụ n'ọrụ ogbu egwu, gụnyere ịkwụ ụgwọ nnapụta, ụzọ nsacha ego na-ezighi ezi, na netwọk ndị na-akwado ha, itinye usoro ozi nzuzo na nleba anya ego iji chọpụta ma mechie ọrụ ndị na-ewe mmadụ n'ọrụ ogbu egwu, na iwebata iwu siri ike na nsonaazụ ego maka ndị na-enyere aka ma ọ bụ na-erite uru n'usoro ịkwụ ụgwọ nnapụta.

Amaara m kwa na enweghị nchekwa n'ugbo na-akpata ụkọ nri na mbili ọnụ ahịa, n'ihi ya, m ga-ewere nchekwa ndị ọrụ ugbo dị ka otu isi ụkpụrụ nke iwu gbasara nri. Nke a pụtara ichekwa obodo ndị ọrụ ugbo na ụzọ ugbo site na ntinye ndị nchekwa akpọrọ aka, iguzobe mpaghara ọrụ ugbo echekwara n'ebe ize ndụ dị elu, ijikọta atụmatụ nchekwa n'ime iwu ọrụ ugbo, na ikwado usoro ịdọ aka ná ntị n'oge na nzaghachi ngwa ngwa maka obodo ime obodo ndị na-eche ihe egwu.

Nke a bụ ụzọ anyị ga-esi napụta obodo gị n'aka ndị ohi agbara, ndị na-ewe mmadụ n'ọrụ ogbu egwu, na mpụ si na mba ọzọ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ọnọdụ gị banyere subsidi mmanụ ọkụ, oleekwanụ ka ị ga-esi nweta ego gọọmentị na-enweghị ya?

Banyere ma obodo ọ ga-arụ ọrụ nke ọma ma e weghachite nkwado ego (subsidy), abụghị nkwado mbubata ochie ka m na-ekwu, bụ nke ebe ego ọha na eze gara akwado petrol a nụchara n'mba ọzọ ma bubata ya na Naịjirịa. Nke ahụ mere ka Naịjirịa na-anọgide na-akwụ ụgwọ maka mmanụ ọkụ e si mba ọzọ bubata. Ihe m na-atụ aro bụ ihe dị iche: nkwado mmepụta, nkwado maka crude oil a na-anụcha n'ime Naịjirịa, ka ụlọ ọrụ anụcha mmanụ anyị wee nwee ike inupụta mmanụ n'ọnụ ala ala, ka gị onwe gị kwụọ ego dị ala. Ọ bụrụ na ụlọ ọrụ anụcha mmanụ anaghị anụcha mmanụ n'ime Naịjirịa, o kwesighi inweta nkwado a. Nke a abụghị mgbanwe ọnọdụ. Agbaala m aka ogologo oge na iwepụ nkwado mmanụ ọkụ (fuel subsidy) dị mkpa n'ụkpụrụ, ma usoro nkwado mmepụta a bụ ụzọ m ga-esi mee ya n'ụzọ dị iche.

Banyere ihe nke a pụtara nye gị, ebumnuche a agafeghị naanị mmanụ ọkụ n'onwe ya. Achọrọ m ka ego ụgbọ ala (bus fare) ị na-akwụ kwa ụtụtụ belata. Achọrọ m ka ọnụ ahịa ibu nri site n'ugbo gaa n'ahịa belata. Achọrọ m ka onye na-ere ahịa na-emefu ego dị ala, achọkwara m ka onye na-akpụ isi, onye na-akwa akwa, onye na-amụ igwe na onye nwe obere azụmahịa na-emefu ego dị ala n'ike eletrik/ike ọrụ (energy). Chee ya otu m si eche banyere akpụkpọ ụkwụ: kama ịmefu ego ọha na eze ime ka akpụkpọ ụkwụ e si mba ọzọ bubata dị ọnụ ala, ị na-akwado onye na-akpụ akpụkpọ ụkwụ na Aba ka o nwee ike inupụta n'ọnụ ala ala, ka o wee were ọrụ karịa ndị ọzọ ma rere ihe o nupụtara n'ọnụ ahịa dị mma. Ahọrọla m otu ụzọ ahụ maka mmanụ ọkụ.

Banyere iwepụta ego maka mba kama ịdabere naanị n'iwepụ nkwado (subsidy removal), atụla m aro maka mmemme mkpali akụ na ụba ($10 billion economic stimulus programme), nke bụ mmetụta e lekwasịrị anya na mmadụ, nke ga-eji ego a chekwara site n'iwepụ nkwado wee megharịa ndụ mmadụ kpọmkwem. E chepụtara ihe a iji mepụta ọrụ ọtụtụ nde mmadụ n'akụkụ dị iche iche dị ka ọrụ ugbo, mmepụta ngwaahịa, teknụzụ, na akụrụngwa (infrastructure), iwepụta ọtụtụ nde mmadụ n'ime ịda ogbenye, inye nkwado a kwadoro kpọmkwem nye ndị kacha dị mkpa nkwado, na ịkpalite omume akụ na ụba nke ga-eme ka ọnụọgụ onye na-akwụ ụtụtụ baa ụba n'ụzọ sitere n'onwe ya pụta. Mkpali akụ na ụba nke dị otu a, ma emejupụta ya nke ọma, ga-ewepụta ego ole na ole karịa ego ọ bụla ịba ụba mmụba ụtụ isi ga-ewepụta, n'ihi na e si n'akụ na ụba na-eto eto, nke na-arụpụta ihe, nata ya, ọ bụghị n'ịdọrọ ya site na akụ na ụba dara ogbenye.

Akpọkwaala m òkù ka a lụso nrụrụ aka ọgụ, malite site n'ịhazigharị NNPCL, nke bụworo otu n'ime ndị kacha erite uru n'ọnọdụ nkwado dị ugbu a. Akwadokwaala m ka e lekwasị anya kpọmkwem n'ọnọdụ na-adịghị mma nke akụrụngwa anụcha mmanụ Naịjirịa: ire ụlọ ọrụ anụcha mmanụ nke steeti nwere, na ịhụ na Naịjirịa na-anụcha opekempe 50% nke mmepụta crude oil ya ugbu a, yana nzube ibupu 50% nke ikike ahụ (capacity) gaa n'obodo ndị otu ECOWAS.

Banyere otú e kwesịrị isi mee mgbanwe a, akwadola m ụzọ ejiji ekiri eji eme ihe nwayọọ (gradualist approach), bụ nke na-eme mgbanwe n'usoro karịa iwepụ nkwado na mberede ma zuo oke n'otu ugboro, tinyere mmemme nchebe mmekọrịta mmadụ dị ike iji kwado ụmụ amaala gafee ihe ịma aka maka ọnụ ahịa ndụ, mgbe a na-etinye ego echekwara n'akụrụngwa, agụmakwụkwọ, nlekọta ahụike, mmepe ime obodo, na nkà na ọrụ aka nke ndị na-eto eto na ịmalite azụmahịa.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi hụ na steeti na gọọmentị obodo na-aza ajụjụ maka ego ha na-enweta n'aka Gọọmentị Etiti?

Aga m akwali ka mmefu gọọmentị bụrụ ihe a na-ahụta ihe o rupụtara na ihe a na-aza ajụjụ maka ya n'ọkwa ọ bụla. Nke ahụ pụtara ịgbanye iwu na-achọ ka ndị gọọmentị etiti, steeti, na ọchịchị mpaghara bipụta akụkọ ego ha nwetara na ego ha mefuru kwa afọ anọ, ka ego naịra ọ bụla e mefuru gosi mmetụta ya n'ezie na ndụ gị. Tinyere nke a, achọrọ m ka ụmụ amaala dịka gị nwee ike ịchọpụta otu e si emefu ụtụ isi gị n'ọkwa gọọmentị etiti, steeti, na ọchịchị mpaghara. Otu a ka anyị ga-esi weta ịdị ọcha ruo n'ọchịchị mpaghara nke dịịrị gị nso.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ọnọdụ gị banyere ikike ụmụ amaala inwe ikike igosi mmegide n'udo megide iwu gọọmentị?

Gbasara ngagide, ekwuwo m okwu n'ịkwado ikike ụmụ amaala ịme ka a nụ olu ha. Mgbe ngagide #EndBadGovernance malitere, akpọrọ m ha ụzọ dị mkpa maka ọha mmadụ ikwupụta nkwenye ha na-adịghị na amụma ọchịchị na ịgbasawanye mkparịta ụka gbasara ezi ọchịchị n'obodo anyị. Ẹtọọrọ m ndị na-eme ngagide maka ime ihe n'udo na njide onwe, agbakwara m unu niile ọsọ ịgosi nkwado n'ngagide udo ahụ, n'ihi na nke a bụ oge olu anyị niile kwesịrị ịnụ n'ùgwù na n'ịkwanyere iwu ùgwù.

Ekwukwaala m nke doro anya na ikike a abụghị ebere onye ọ bụla mere. Ọ bụ nke e dekọrọ n'Iwu Ọgbara Ohuru anyị. Nkeji Iwu 40 nke Iwu Ọgbara Ohuru 1999 na-ekwe nkwa ikike maka izukọta n'udo na mmekọrịta, ndị ụlọikpe anyị akwadokwaala ya. Ọchịchị nwere ezi uche ga-ahụkerịta na gburugburu ebe obibi dị nchebe na nchekwa dị maka ụmụ amaala imezu ikike ahụ, mgbalị ọ bụla izọchi ya bụ nke megidere Iwu Ọgbara Ohuru ma bụrụkwa ihe na-emegide ọchịchị onye kwuo uche ya anyị kpọrọ aha ozugbo.

Mgbe ndị na-eme ngagide zutere ime ihe ike, gụnyere iji égbè dị ndụ n'Kano na Abuja, akatọrọ m ya dị ka ihe a na-agaghị anabata ma ọlị, akpọkwara m ndị ọrụ nchekwa ka ha gosi njide onwe, kwụsị mkparị ndị nta akụkọ na-akọwa ngagide ndị ahụ, ma rụọ ọrụ n'ụzọ dị ọkachamara karịa. Emegharịrị m ndụmọdụ m nye ndị na-eme ngagide ka ha jisie ike mezuo ikike ha nke ngagide udo ma jụ ụdị ime ihe ike ọ bụla, mgbe m na-akpọkwa ndị mba ụwa ka ha nọgide na-ele ihe na-eme anya ma mee ka ndị isi na ndị ọrụ nchekwa zaa ajụjụ maka omume ha.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka gọọmentị gị ga-eme iji nyere ndị gụsịrị akwụkwọ na-enweghị ọrụ aka ịchọta ọrụ?

Ana m anụ gị, achọkwa m ka ị mara na nke a bụ okwu kpọmkwem m kpebisiri ike idozi. Amụma m na-elekwasị anya n'uto nke ụlọ ọrụ nke onwe ha na-edu, na ebumnuche nke iwepụta ihe ruru 3 million ọrụ kwa afọ. Tinyere nke a, anyị na-akpakọba usoro inye ego nke $100 billion maka ndị na-amalite azụmahịa na ndị na-eweta atụmatụ ọhụrụ, iji nyere ndị Naịjirịa na-eto eto dịka gị aka isi site na enweghị ọrụ gaa n'ịrụpụta ihe, na site n'idabere n'ihe ndị ọzọ gaa n'ịrụ ọrụ aka. Nke a bụ ụzọ m bu n'obi iduru anyị niile ga-eso gaa.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme gbasara oke afọ maka ndenye aha na mahadum na ọdịmma na ego ụmụ akwụkwọ?

Ekwenyere m na oke afọ maka ịbanye nʼime mmụta elu bụ ihe na-enweghị isi na ihe na-akwụsị mmụta, ma akatọọla m iwu ahụ. Banyere ịnakwere ndị mmụta nʼụlọ akwụkwọ mahadum anyị, polytechnic anyị na kọleji anyị, ekwenyere m na ọrụ gọọmentị etiti kwesịrị ịbụ ịchọpụta na inye akwụkwọ ego nkà ụmụ akwụkwọ nwere amamihe pụrụ iche, na-elebaghị afọ ha anya.

Banyere ọdịmma, ekpebisiri m ike na enweghị ụmụ akwụkwọ nwere ọgụgụ isi kwesịrị ịmara ụzọ nʼịga mmụta elu nʼihi na ezinụlọ ha bụ ndị ogbenye. Ọchịchị m ga-enye akwụkwọ ego nkà a na-adịghị akwụghachi, onyinye ego, na bọsarị kama ịmanye gị baa ụgwọ, ịgbaghara ụgwọ gị mmụta ndị a kwụrụ kwụrụ ugbu a, na ibelata ọnụ ahịa ego ịkwụ ụgwọ akwụkwọ mahadum ozugbo nʼihi ezinụlọ ndị na-enweta obere ego.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ọdịiche dị n'etiti HND na degree, gịnịkwa bụ atụmatụ gị niile banyere agụmakwụkwọ na ndị na-eto eto?

Enweghị m atụmatụ kpọmkwem edebere maka ọdịiche dị n'etiti HND na degree mahadum. Ihe m ga-agwa gị bụ ihe m kwadoro banyere agụmakwụkwọ n'ozuzu, atụkwasị m obi na ị ga-ahụ n'ime ya ụzọ m bu n'obi iji gaa.

Achọrọ m ịgbanwe otú anyị si akwado ụmụ Naịjirịa na-eto eto maka ọrụ. Ụlọ akwụkwọ anyị, ma ọ bụ mahadum, polytechnic ma ọ bụ kọleji, ga-amụbakarị mmasị na sayensị, teknụzụ, agụmakwụkwọ ọkachamara, ọrụ ugbo, nkà dijitalụ, echiche nyocha, na ịrụpụta ihe. Anyị apụghị ịga n'ihu na-akụzi ụmụ Naịjirịa na-eto eto maka akụ na ụba nke adịghịzi.

Ọ dịghị nwata Naịjirịa maara ihe nke a ga-agọnarị mahadum, polytechnic ma ọ bụ kọleji naanị n'ihi na ndị mụrụ ya bụ ogbenye. Nke a bara ụba n'ọnọdụ niile, n'agbanyeghị nke n'ime ụlọ akwụkwọ ndị a nwata na-aga.

Gbasara ọnụ ahịa agụmakwụkwọ, ekwenyere m na ọ ekwesịghị ịmalite site n'ugwu ụgwọ na-akpụda n'elu ọdịnihu nwata Naịjirịa. Ụzọ m ga-ebelata ọnụ ahịa agụmakwụkwọ n'onwe ya na, mgbe elebara ya anya, inye mgbaghara maka ụgwọ ụmụ akwụkwọ ndị kwesịrị, ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto gụchaa akwụkwọ nwee olileanya kama ibu ụgwọ ịkwụ. Ụgwọ ụmụ akwụkwọ abụghị akwụkwọ ego mgbaputa, ọ bụ ụgwọ, nkeziri ezi ule nke amụma agụmakwụkwọ ọ bụla bụ ma ezinụlọ nkịtị nwere ike ime ka ụmụ ha mụọ akwụkwọ n'amanyeghị ha banye n'ụgwọ naanị iji mee ka ha nọgide n'ụlọ akwụkwọ.

E wezụga klaasị, ekwadoro m ịgbasawanye ohere doro anya iji nweta ego nye ndị na-eto eto na-amalite azụmahịa, ndị ọkachamara aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-eme teknụzụ na ndị nọ n'akụ na ụba ihe okike, site n'otu nnukwu mmemme ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị na-ewepụta azụmahịa. Aha nna gị, njikọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ma ọ bụ ike ịchọta onye ga-akwado gị ekwesịghị ikpebi ma echiche gị ga-enweta ohere ịga nke ọma. Ahụrụ m ụmụ Naịjirịa na-eto eto, n'agbanyeghị asambodo ọ bụla ha nwere, dị ka ihe kachasị dị oke ọnụ ahịa mba anyị mepụtaworo, ekwenyekwara m na ọ dịghị Onye isi ala ga-enwe ike iwugharị Naịjirịa na-enweghị ntinye aka ha.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji jikọta ndị otu mmegide ọnụ, oleekwanụ ihe mere a ga-eji tụkwasị gị obi?

Emewo m oku mepere emepe nye ndị ndú ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'akụkụ pati niile ka ha jikọọ aka wuo njikọ dị ike, ka ndị Naịjirịa nwee ndị nnọchiteanya mmegide kwesịrị ntụkwasị obi, nke pụrụ iduzi obodo anyị gaa n'ihu ka ọdịnihu ya ka mma; ọ bụ mgbalị ahụ ka m na-eme iji kpọkọta anyị ọnụ. Banyere ntụkwasị obi, anaghị m akwado ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke mmekwasị isi, ekwenyere m na ndọrọ ndọrọ ọchịchị asọmpi, ma ọ bụrụkwa na m na-eku ume, aga m anọgide na-alụso ọgụ, ya na ndị Naịjirịa ndị ọzọ, iji mee ka demokrasị na iwu gọọmentị anyị dịkwuo omimi.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere Naịjirịa na-apụghị ịwulite ndị mmegide siri ike, nke dabere n'echiche ndọrọ ndọrọ ọchịchị, iji melite ikwu okwu dịka usoro otu abụọ nke America?

Banyé mmegide na ịza ajụjụ, akpọkuola m ndị isi ndọrọ ndọrọ ọchịchị site n'otu nzọpụta ọ bụla ka ha wuo nkwukọrịta siri ike, nke ga-enye gị mmegide kwesịrị ntụkwasị obi nwere ike iduga mba anyị gaa n'ọdịnihu nwere nkwa. Akpọkuola m Inter-Party Advisory Council ka ha kpọkọta ndị otu mmegide ọnụ iji wuo ike karịa, akpọkwaala m National Assembly ka ha bute ihu mgbanwe iwu na ihe gbasara ntuli aka, gụnyere ịtụ vootu site n'ịntanetị, ka ntuli aka na-apụta ìhè ma e chebe ikike ị nyere.

Ekwenyere m na ọchịchị onye kwuo uche ya, n'agbanyeghị ntụpọ ya, bụ ụdị ọchịchị kacha mma, a na m enyekwa onwe m aka ịrụkọ ọrụ na ndị ọzọ iji chebe ya na Naịjirịa. Ekwetaghị m na onye isi ala kwesịrị inwe ike iji ọchịchị merie otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-achị achị wee kpachie mmegide n'ime ya, hapụ ohere ọ bụla maka ọchịchị onye kwuo uche n'ime otu ahụ. Ekwenyere m na ndọrọ ndọrọ ọchịchị mbekọta, ọ bụghị nke ndị na-asị ee na ihe niile, bụ ụkpụrụ m jidesiri ike n'agbanyeghị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị ọ bụla m na-eje ozi n'ime ya.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Mbufe bụ nnukwu nsogbu, ọ bụghị mmepụta. Gịnị ka ị ga-eme banyere netwọk eletrik n'onwe ya?

Nke a bụ kpọmkwem ebe m na-elekwasị anya. Atụmatụ m bụ inye ndị na-ebubata ego nke ụlọ ọrụ mbufe ọkụ eletrik mba dum ohere ịrụ ọrụ (concession), tinyere ikewapụ akụrụngwa ọkụ eletrik steeti, ịnweta nkwa ntụnye gas maka ụlọ ọrụ ọkụ eletrik, na ịgba ume mmepụta ọkụ eletrik nke aka onwe (captive power generation) maka mpaghara ụlọ ọrụ mmepụta ihe. Achọkwa m ka ndị na-ebubata ego nke onwe ha mepụta sistemu mbufe ọkụ eletrik mini-grid ọhụrụ nke enwere ike itinye n'ime nnukwu grid (super-grid) n'oge dị etiti ruo n'oge dài. Tinyere nke a, iwepu nkesa na mmepụta ọkụ eletrik na ndepụta ihe ndị gọọmenti etiti nanị ya nwere ikike ịrụ ọrụ na ya (exclusive federal list) ga-enye steeti na ndị na-emepụta ihe na-ejighị n'ọkụ eletrik mba (off-grid developers) ohere ijikọ mpaghara ndị a na-ahụghị maka ha ozugbo.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-emegharị ma ọ bụ kwụsị NYSC?

M ga-emeziwanye NYSC, ọ bụghị ikagbu ya. Ọ ka bụ otu n'ime amụma kacha dị mkpa nke a tụlerela n'ala a, ma akpọkuola m ka e nyochaa ikike ya ka ọ kwụpụta mkpa oge ugbu a. Atụmatụ m bụ ime ka NYSC guzoghachi maka ịdị adị ya na mmetụta ya, ka ọ kwụpụta mkpa mba ugbu a, gbasaa ohere maka ụmụ okorobịa dịka gị, ma mee ka nkwado ya n'ihe banyere mmepe mba sie ike.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mezuo ajụjụ gbasara mgbanwe gị n'ezie mgbe ị banyere n'ọfịs?

Ị kwuru eziokwu na mmezu ọrụ bụ ihe niile, nke ahụ bụkwa kpọmkwem otu m si zube ịdu ndú.

Ekwuwo m na mgbanwe ndị a na-emezi ihe nwere ike ịdahie mgbe ụfọdụ, agaghị m eleda nsogbu nrụpụta ihe ma ọ bụ adịghị ike nke ụlọ ọrụ anyị anya. Dị ka onye ndú nwere ọrụ ịza, m ga-akwụsị, tụgharịa uche, ma ebe ọ dị mkpa, nyochaa otu a na-emezu ihe kama ịga n'ihu na kpuru ìsì.

Ọ bụ ya mere m ga-eji usoro mezue mgbanwe ndị a iji nweta nhazi ego ọha na ego fedral kwekọrọ, kama ịhapụ mgbanwe ọnụahịa mgbanwe ego, ụgwọ ọkụ eletrik nke yiri ọnụ ahịa ezi, na mgbanwe ọnụahịa mmanụ niile ka ha pụta n'otu oge. M ga-eji amamiihe kpebie otu m ga-esi zaghachi na nsonaazụ ọjọọ ndị gbasoro mgbanwe ndị a, m ga-arụsịkwa ọrụ ike iji dozie adịghị ike dị n'ụlọ ọrụ anyị, bụ nke na-eme ka mmezu ihe sie ike.

Aga m eji omume gosi ihe banyere nke a. Mgbanwe ọ bụla a ga-eme na ngo ego iji melite otu anyị si elekọta akụ anyị aghaghị ibu ụzọ kpochapụ ntụfu ego sitere n'ọchịchị, gụnyere ọnụ ego iji chịa gọọmentị na usoro ịzụta ihe. Mụ na ndị òtù m agaghị ebi ndụ okomoko ka gị na ụmụ amaala ndị ọzọ bu ibu oge siri ike.

Aga m esokwa gị kwuo okwu n'eziokwu, jiri omume ọma na uche ime ihe n'ụzọ ziri ezi, n'ihi na ịkọwa ihe n'ụzọ doro anya na-ewulite ntụkwasị obi nke na-eme ka ị ghọta ihe gọọmentị gị na-eme. M ga-ajụta ndị metụtara aka n'ọrụ ajụjụ iji mụta ihe, kparịta ụka, dozie, ma gbanwee iwu ebe ọ dị mkpa. Mgbanwe ndị a m ga-eme ga-enwekwa ihu mmadụ, nke ụgwọ nkwado mmekọrịta mmadụ chịkọtara ike ga-akwado, nke na-enye ezigbo nkwado nye ndị ogbenye na ndị dị mba, na-enye nchebe na udo ozugbo ka anyị na-agafe oge siri ike ọnụ, ọ bụghị akụ na ụba nke ihe nkwado efu.

Banyere mmanụ na ọnụahịa ndụ kpọmkwem, atụmatụ m bụ nkwado nrụpụta a họpụtara maka mmanụ a na-esepụta n'ime Naịjirịa, ọ bụghị ịlaghachi na nkwado na-adịghị enwe njedebe nke mmanụ a na-ebubata. A hazịrị ya iji kwado nrụpụta mmanụ n'ime obodo, kpochapụ ntụfu, ma hụ na naịra ọ bụla nke nkwado gọọmentị na-ewetara gị dị ka onye na-azụ ahịa uru a pụrụ ịgụta ọnụ. Atụmatụ a nwekwara nkwupụta ọgwụgwụ doro anya: ọ ga-eji nwayọọ nwayọọ laghachi azụ ka nrụpụta mmanụ n'ime obodo zuru 100% nke ihe mba a chọrọ, ka ahịa mgbanwe ego mba ọzọ gbanwee ọnọdụ, ma dịgide, na ka ego ndị mmadụ na-enweta na-arị elu.

Nke a bụ otu m bu n'obi ịchịgasị: site na ịdọgide usoro n'ịmezu ihe, eziokwu na mmezu ọrụ, na njikere ịgbanwe ụzọ mgbe ihe na-adịghị aga nke ọma.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị gaara eme n'ụzọ dị iche gbasara mkpado mmanụ ụgbọala, inye ụlọ ọrụ gọọmentị n'aka ndị onwe, na nrụrụ aka mgbe ị bụ onye osote onye isi ala?

Ka m gwa gị ihe m gaara eme n'ụzọ dị iche, na ihe m kpebisiri ike ime ugbu a.

Gbasara subsidy, akwuala m okwu na e kwesịrị iwepụ ya, n'ihi na ụzọ e si na-elekọta ya nyere ohere maka enweghị ọmụma ihe na nke a na-emeghị n'usoro. Ego na uru dị ukwuu na-agafe gaa n'aka ndị otu nzuzo nọ n'ụlọ ọrụ gọọmentị na n'ụlọ ọrụ nke onwe onye. Ma iwepụ ya n'ụzọ ziri ezi pụtara ime ụfọdụ ihe mbụ, m gaara ebu ihe ndị a ụzọ:

Nke mbụ, ịlụso nrụrụ aka ọgụ. Ọgụ ahụ kwesịrị ịmalite site n'ịhazigharị NNPCL, bụ nke ritela nnukwu uru site n'usoro ochie ahụ. Nkwenye ya ịmegharị ihe, na ikike ya imezu na imelite mmegharị ahụ, bụ nke a na-enyo enyo. Usoro subsidy ahụ nyere ohere maka ịchọ uru n'uzo na-ezighi ezi, NNPCL na ndị na-echekwa ọnọdụ ochie ga-eguzogide mmegharị ahụ.

Nke abụọ, ịdozi ihe onwunwe mmepụta mmanụ ọjọọ nke Naịjirịa nwere. Anyị bụ onye otu OPEC nke kacha enweghị arụmọrụ ọma n'ihe gbasara ole ikike mmepụta mmanụ a tọlitere na-arụ ọrụ n'eziokwu, na ole crude anyị na-emepụta n'onwe anyị. M gaara amalite ire ahịa nke

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gọọmentị gị ọ ga-emegharị ihe banyere iwu ndị metụtara nnọchite anya ndị inyom na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, bụ́ ndị dara ada ọtụtụ ugboro?

Ee, ejikeere m iwepụ ihe mgbochi niile na-egbochi ụmụ nwanyị isonye n'ndụ ọchịchị. Atụmatụ m na-ehazi ebumnobi dị nnọọ ike maka ngụnye ụmụ nwanyị n'ọkwa ọchịchị na mpaghara etiti, steeti, na mpaghara obodo, na e jikwa ego a na-ekenye n'ezie maka mmepe ndu ndu na iwuli ikike. Aga m emesi iwu na usoro ọchịchị ike, bụ́ nke na-egbochi ụmụ nwanyị isonye n'ndọrọ ndọrọ ọchịchị, aga m akwadokwa ọzụzụ, nduzi, na nnweta akụrụngwa ka ụmụ nwanyị ndị ọzọ nwee ike iru n'ọkwa a họpụtara n'ịntuli aka.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ azịza gị maka ekele m, Onye isi ala?

Wa alaikumu salam, daalụkwa maka ịga njem iji rute m aka.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu i ga-esi kpochapụ ụzọ ndị ohi egbe ji enweta ihe mkpa ha ma jiri teknụzụ sochie ma megide ha?

Anụrụ m iwe gị, m na-ekekọkwa ya. Ka m kọọrọ gị ihe m kpebisiri ike ime.

Banyere ikpochapụ ihe ndị na-enyere ndị ohi aka, abụ m onye kpebisiri ike imebi usoro ego na-akwado ijide mmadụ na-ewe ego, ime ohi na nkwụghachi ụgwọ ndị e ji aka ejide mmadụ, ụzọ a na-esi asacha ego, na netwọk ndị na-akwado ha. Aga m etinye usoro nnyocha ozi nzuzo na nleba anya ego iji chọpụta, nyochaa, ma kpuchie ọrụ ndị a, na ntaramahụhụ iwu na ego dị ike maka onye ọ bụla na-enyere ha aka ma ọ bụ na-eri uru na ya. Ọ bụkwa ọchịchọ m ka e guzobe Ngalaba Pụrụ Iche Megide Ohi na Ijide Mmadụ n'ọchịchị steeti ọ bụla, nke ndị ọrụ ahaziri nke ọma, nwere ike ijegharị ngwa ngwa, ga-eme ka nzaghachi n'ala ahụ dị mfe ma ka njikọta ọrụ dịkwuo mma.

Banyere ajụjụ gbasara teknụzụ kpọmkwem, enyeghị m usoro maka ịchọpụta vidiyo n'ịntanetị ma ọ bụ iji ha achọta ebe ndị ọzọ. Ihe m nwere ike ịgwa gị bụ na m na-akwado "ụkpụrụ firehose" nke nhazi nchekwa, bụ nkesa ozi nzuzo na-aga n'ihu, nke dị ukwuu n'ọnụọgụgụ, n'agbata mpaghara ọchịchị dị iche iche, gụnyere nhazi ọnụ na nkwekọrịta ozugbo n'agbata steeti ndị na-agbakọ ọnụ, ka a na-eso ihe iyi egwu ndị a ma meghachi ome ngwa ngwa ma dịkwa irè karị.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị tụrụ anya n'aka ndị na-akwado gabiga iguzosi ike n'ihe na ike otuto?

Ana m etinye otu ọrụ n'aka gị dịka mgbaghara: nyekwaranụ anyị aka ime ka anyị bụrụ ndị a na-ajụ ajụjụ.

Abụla onye na-akụkwasị aka n'ihe ọ bụla m na-ekwu. Ọ bụrụ na pati a esepụ n'ụkpụrụ ya, kwupụta okwu. Ọ bụrụ na ndị mmadụ eji ọnọdụ e tinyere n'aka ha eme ihe ọjọọ, gwa ha. Ọ bụrụ na mụ onwe m, dịka onye na-eme ndoro ndoro nchịisi ọchịchị unu, adaghị na ndu ọkwa m kwere unu nkwa, chetara m ya. Mmegharị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-achọ ikwesị ntụkwasị obi n'enweghị ịza ajụjụ ga-emesịa mụgharịa otu ihe omume ndị ọ na-ama ndị ọzọ ikpe maka ya.

Karịa nke ahụ, echela anya ikike ruo mgbe ebighị ebi. Chọọ ọkwa ndu. Sonye n'ịkpa aka ntuli aka. Bụrụnụ ndị kansịla, ndị omebe iwu na ndị gọvanọ. Bụrụnụ ndị ọchụnta ego nke na-enye ọrụ ọtụtụ narị ndị Naịjirịa, ndị nta akụkọ na-achọ ịza ajụjụ, ndị ntọala teknụzụ na-edozi nsogbu Naịjirịa, ndị ọrụ ugbo na-aghọgharị ọrụ ugbo, ndị nkuzi na-akpụzi ọgbọ na-abịanụ. Ụzọ ọ bụla unu họọrọ, jikerenụ onwe unu ma chọọ imezu zuru oke. Enwere m ike inye aka nye ikpo okwu na ohere, ma ọ bụ unu ga-ewetarịrị ikike na nghọta.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee atụmatụ doro anya ị nwere maka uto akụ na ụba Taraba, mmabatawa ndị na-eto eto, na mgbanwe na nhazi agụmakwụkwọ?

Banyere ịgbanwe Taraba na iwulite ohere akụ na ụba n'ebe ahụ, m depụtara atụmatụ n'oge Taraba State Investment Forum nke e mere na Jalingo. Achọrọ m ka Taraba na-adọta ma ndị na-eweba ego n'ime obodo ma ndị mba ofesi, ma m kpọkuo gọọmentị ka o mejupụta usoro ga-edozi ihe egwu metụtara itinye ego na iwepụ ihe mgbochi ndị dị n'ịndebanye aha azụmahịa. Itinye ego nke ndị obodo ji aka ha, mmụta nka na mbufe teknụzụ nwere ike ịba uru n'ọrụ ma mee ka azụmahịa ime obodo na-asọ mpi nke ọma karị. Site n'inwe ihe ndị ọzọ, Taraba nwere ike ịkwalite akụrụngwa mmekọrịta na akụ na ụba ya, tinye ego n'agụmakwụkwọ na nlekọta ahụike iji wulite ikike ndị bi n'ala ahụ, ma kwado ndị ogbenye na ndị dị mba mba nke ọma karị site na ịnye ha ike, inye ha ohere ịnweta ọrụ bụ isi, na ikesa akụrụngwa n'ụzọ ziri ezi iji belata ịda ogbenye.

Ekpebikwara m na Taraba aghaghị iwulite ezigbo usoro mmeri, ndị gụnyere ụtụ isi na ihe ndị na-abụghị ụtụ isi, amụma na-akwado itinye ego, na iwu ndị e dezigharịrị ka ọ dị mfe, ndị a na-emezu n'oge, n'ihi na ọ bụ nke ahụ na-adọta ndị na-eweba ego. Ekwenyekwara m na Taraba kwesiri ịgbasawanye Mmụta na Ọzụzụ Nka na Ọrụ Aka, na-azụlite ndị ọrụ, ndị ǹka, ndị ọka aka, na ndị isi ọka aka maka ahịa, ụlọ ọrụ nnabata, na ọrụ ugbo. Ọ bụ ndị ọrụ nwere nka na gụrụ akwụkwọ na-akpali mmepe ọhụrụ, ịmalite azụmahịa, na uto. Ọ dịghị nke a ga-arụ ọrụ ma ọ bụrụ na obodo onwe ya adịghị: akpọkuola m ka a na-eme mkparịta ụka na-adịgide adịgide na obodo tupu na mgbe ndị na-eweba ego batara n'ebe ọ bụla, n'ihi na mkpebi ndị e mere na-enweghị ezigbo nkwurịta okwu na-adakarị emebi.

Banyere mmelite a pụrụ ịtụ atụ maka ndị na-eto eto, ụmụ nwanyị, na ndị otu ndị na-enweghị ohere nha anya, ekwuputara m na m ga-ewebata ebumnuche mgbakwunye a pụrụ ịtụ atụ maka ụmụ nwanyị, ndị na-eto eto, na ndị nwere nkwarụ na ntinye aka ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'ókè gọọmentị etiti, steeti na ngalaba obodo. Nke a na-aga ya na nkenye ego nke buzọ na-akwado mmemme mgbakwunye, mmepe ndu ndu ndị ndu, na iwulite ikike maka otu ndị a. Aga m arụ ọrụ iji wusie usoro iwu na usoro ọrụ ike ndị ga-ewepụ ihe mgbochi na-egbochi ntinye aka ha na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ma wuo ụzọ ga-eduba n'ọrụ a họpụtara site na nzuzo, na ọzụzụ, ndu, na ịnweta akụrụngwa.

Banyere agụmakwụkwọ, bụ nke na-akwado ohere maka ndị na-eto eto na Taraba dịka ọ dị n'ebe ọ bụla ọzọ, ihe m na-elekwasị anya bụ àgwà ọzụzụ nkuzi, mmekọrịta ihe ọmụmụ na ihe dị mkpa, na mmetụta mmụta. Nke ahụ pụtara na a ga-ewe, zụọ, kwụọ ndị nkuzi ụgwọ kwesiri ekwesi, webata ọzụzụ nkuzi na-aga n'ihu na nyocha arụmọrụ, melite usoro ihe ọmụmụ ka ọ gụnye nka dijitalụ na echiche nyocha, nye ihe ndị a ga-eji mụọ ihe na ngwa dijitalụ, na-enyocha mmetụta mmụta site n'ule a haziri aha. Ebukwa m n'obi iwugharị National Youth Service Corps ka ọ gosipụta mkpa mba a nwere ugbu a ma mee ka ohere ndị na-eto eto nwere baa ụba.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme gbasara ọnụ ahịa mahadum nke na-arịgo elu nke ukwuu na mmegbu ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'okpuru gọọmentị a?

Gbasara ụgwọ ego mahadum, ekwenyere m na agụmakwụkwọ ekwesịghị ịmalite na ugwu ụgwọ dakwasịrị ọdịnihu nke onye Naịjirịa na-eto eto. Ụzọ m ga-eme ka ọnụ ahịa agụmakwụkwọ si na mbụ dị ala, ma mgbe enyochasịrị, nye mgbaghara maka ụgwọ ndị mụrụanya tozuru atụ, ka ị wee gụchaa nke ọma jiri olileanya ọ bụghị ibu ịkwụghachi ụgwọ. Mbinye ego ndị mụrụanya abụghị akwụkwọ nkwụnye onyinye, ọ bụ ụgwọ, nchọpụta eziokwu nke amụma agụmakwụkwọ ọ bụla bụ ma ezinụlọ nkịtị nwere ike ikuziri ụmụ ha ihe n'enweghị ịmanye ha banye n'ụgwọ naanị ka ha nọgide n'akwụkwọ. Enyekwaala m aro ịnye ohere ego na nchịkwa n'ezie nye mahadum ndị gọọmenti, iguzobe ego ndoshi mahadum na-adịgide adịgide, na idebe nkwekọrịta ọrụ niile ebanyere aka, ka gị na ndị mụrụanya ibe gị kwụsị ịla n'iyi oge agụmakwụkwọ n'ihi ụka ndị ọrụ.

Gbasara mkpagbu ndọrọndọrọ ọchịchị, nke a bụ mmejọ ike ga-akwụsịrịrị. Ekwuola m banyere ndị isi ọpụrụiche na-anụ ahụhụ na iyi egwu, gụnyere ndị a nọ n'ụlọ mkpọrọ n'agbanyeghị na ụlọikpe enyela iwu ka a kpọpụta ha, nakwa banyere gọọmenti na-eji ụlọ ọrụ nchekwa na ụlọ ọrụ ịlụso nrụrụ aka ọgụ ịmanye ndị ndọrọndọrọ ọchịchị nke mmegide, ebe mkpagbu na-akwụsị ma ebubo na-apụ dịka anwansi ozugbo onye sonyere n'òtù na-achị achị. Akpọọla m ihe a na-akpọ ọgụ megide nrụrụ aka dịka ihe mcheke mgbe ọ bụ nke na-ahọrọ onye ọ ga-emegide, nke na-achọ ịbọ ọbọ, nakwa nke ndọrọndọrọ ọchịchị kpalitere, na-eme ka ụlọ ọrụ ndị dịka EFCC ghọọ ngwaọrụ megide ndị iro mgbe ndị mma ha na-eri uru mgbochi. Ụlọ ọrụ ndị a kwesịrị ime ihe n'enweghị egwu ma ọ bụ ile mmadụ anya n'ihu, a gaghị akwa emo n'ikpe ziri ezi n'ụzọ dị otú a. N'oge dị oke mkpa ndụ m n'onwe m banyere ndọrọndọrọ ọchịchị, ahọrọla m ụzọ siri ike ma dị nsọpụrụ, ụzọ nke eziokwu, omume ziri ezi, ọchịchị onye kwuo uche ya na iwu kwadoro, ọbụlagodi mgbe ọ na-efu m ọtụtụ ihe n'onwe m, m ka jisikwa ike n'ụzọ ahụ. Ọchịchị onye kwuo uche ya na-enye gị ike ịgbanwe gọọmenti na-adịghị arụ ọrụ nke ọma, n'udo na n'inwe mkpebi doro anya, site na ntuli aka, ekwenyekwara m na ihe isi ike ndị a ga-aghọrịrị ihe na-akpali mkpọlite ụlọ ha kama ịghọ ihe na-akụda mmụọ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-ekwu iji gbaa ezinụlọ ume ka ha votuo n'agbanyeghị nsogbu ntuli aka ndị gara aga?

Ekwuwo m ya n'ụzọ doro anya nye ndị na-eto eto anyị na nye ndị Naịjirịa niile: unu ahapụla elu-ala Naịjirịa. A na-ezuru ntuli aka ohi mgbe mgbe, mgbe ụfọdụ o adịghị ekpuchite nhọrọ ndị mmadụ, ma asịla m ụmụ amaala ka ha na-anọgide na-apụta ịtụ vootu, n'ihi na ọ gbasara ọdịnihu ha. N'afọ 2023, anyị nwere ihe karịrị ndị ahụ 90,000,000 ndị debara aha ịtụ vootu, ma ọ bụghị ruo 30,000,000 ka ha pụtara tụọ vootu. Ọ bụ ya mere o ji dị mkpa ka gị na ezinụlọ gị pụta.

Ekwenyere m na mgbe ndị mmadụ tụrụ vootu ma guzo chebe vootu ha, demokrasị na-emeri. Mgbe demokrasị merikwa, ọ bụ ndị mmadụ na-emeri kwa mgbe niile.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji chekwaa obodo ndị dị n'oke ala dịka ndị dị na Sokoto site na enweghị nchekwa n'oke ala?

Maka nchekwa na obodo ndị dị ka nke gị na Isa Local Government na gburugburu Sokoto, ana m akwado mgbanwe iwu ọdịnaala nke ga-enye ohere ka Steeti na Obodo Nso nwee ndị uwe ojii nke ha, ka nchekwa dịkwuo nso ndị bi n'ihe ize ndụ kwa ụbọchị. Achọkwa m ịgbasawanye ndenye ọrụ ndị agha nchekwa, iji igwe nlekota satellite na drone nke dị elu arụ ọrụ, na ime mmemme ndị a na-eji ozi nzuzo mee iji lụso ndị na-eme ibuso agha agha ọgụ ozugbo. Ozi nzuzo ga-anọ n'aka ụlọ ọrụ gọọmenti etiti, ọrụ ndị uwe ojii n'ahụ a ga-anọ n'aka steeti, ebe idozi esemokwu n'oge na mbido ga-anọ n'aka ndị isi obodo, ha niile na-arụkọ ọrụ ọnụ. Nke a bụ otu anyị ga-esi gbochie nsogbu nchekwa nke na-esogbu obodo ndị dị n'oke ala dị ka nke gị.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ njikọ gị na Kano, oleekwa otú i siri kwado ndị bi na ya?

Daalụ maka iguzosi m ike, na obi dị m ụtọ ịnụ olu site n'aka onye si Kano.

Kano nwere ọnọdụ pụrụ iche nye m. Edu m otu nnọchiteanya gaa kwado ndị ezinụlọ, ndị mmadụ, na gọọmentị Kano aka mgbe anyị tụfuru Alhaji Aminu Dantata, onye nkwado ya n'ihe gbasara agụmakwụkwọ na ahụike na Kano, na na Naịjirịa na ụwa, dị ukwuu.

Ekwupụtakwala m banyere udo Kano. Mgbe esemokwu dapụtara banyere ocheeze obodo ochie ahụ, ekwuru m nke ọma na Kano mara ama maka udo na nwekọrịta nke gbatịrị puku afọ ọtụtụ, na na nnupụisi ọ bụla iji mebie Ala Azụmahịa ahụ ga-enweta mmegide. Echetara m ndị ọchịchị Tinubu na Kano gabigala n'udo na mbụ, n'enweghị esemokwu ọ bụla.

N'oge na-adịbeghị anya, mgbe ọkụ repịara Ahịa Singer na Kano, obi m metụtara ndị ahịa na ezinụlọ ọ bụla o metụtara. Enyere m gọọmentị Steeti Kano otuto maka mgbalị ha iji nye ndị omume ahụ mere ha aka n'ebe ha nọ, ma gbaa akwụkwọ ka a gbasaa mgbalị ndị ahụ, iji hụ na e nwere enyemaka zuru oke, nrụzigharị, na usoro ndị siri ike karịa iji chebe ahịa anyị n'ọdịnihu. Ndu, n'oge dị otú ahụ, aghaghị ịtụgharị obiọma ịbụ omume na-aga n'ihu.

Kano kwa dịkwa nso nye m n'onwe m. Enwela m ememe alụmdi na nwunye na Kano, dị ka nke Fahad Dahiru Mangal na Aisha Rabiu Kwankwaso, na ejikọtaghachikwa m na ndị enyi ochie na ndị mụ na ha so gụọ akwụkwọ n'oge m nọ na School of Hygiene na Kano.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ụmụ amaala na ezinụlọ ha kwesịrị ịpụta ịtụ vootu n'agbanyeghị oke ịda ụda nke ntụpụta ịtụ vootu na ntuli aka gara aga?

Ekele diri gị maka ikwe ka m mara nke a, ọ bụrụkwa na Chineke ekwe, ka e mezuo ebumnuche a nye gị na ezinụlọ gị.

Ekwuwo m hoo haa nye ụmụ okorobịa anyị na ndị Naịjirịa niile: unu ahapụla olileanya na demọkrasi Naịjirịa. Ntuli aka ka na-aga n'ihu izu ohi, mgbe ụfọdụ, o nagokwaghị egosi nhọrọ ndị mmadụ, ma asịrị m ụmụ amaala ka ha gaa n'ihu pụọ tuo ntuli aka, n'ihi na ọ bụ okwu metụtara ọdịnihu ha. Na 2023, anyị nwere ihe karịrị ndị mmadụ nde 90 debanyere aha ịtụ vootu, ma ọ bụghị ruo nde 30 ka ha pụtara tuo vootu. Ọ bụ ya mere o ji dị mkpa ka gị na ezinụlọ gị pụta.

Ekwenyere m na ọ bụrụ na ndị mmadụ etuo vootu ma guzosie ike ichebe vootu ha, demọkrasi na-emeri. Ọzọkwa, ọ bụrụ na demọkrasi emeri, ndị mmadụ onwe ha aghaghị imeri.

Ebe e si nweta:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1937910195570536786, 2025-06-25 (Post on X)
“Today, I charged the youths, not to give up on Nigeria's democracy notwithstanding the deliberate efforts of the ruling party to constrict the democratic spa…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1722201600645873726, 2023-11-08 (Post on X)
“While our great party, the Peoples Democratic Party, has put forth visionary leaders whose main objective is to serve the people, it is a different story alt…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2011899768843485230, 2026-01-15 (Post on X)
“The decision of my son, Abba Abubakar, to join the APC is entirely personal. In a democracy, such choices are neither unusual nor alarming, even when family …”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1722201600645873726, 2023-11-08 (Post on X)
“And, that is why, I am appealing to the good people of Bayelsa, Imo and Kogi states to come out in large numbers this Saturday to vote for the candidates of …”
• Candidate-approved answer, 2026-10-11, shafi 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“I have spoken to this directly: when I did not accept the 2023 presidential election result, I said so plainly. I respected the judgment of the court, but I …”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1718948336344936730, 2023-10-30 (Thread on X)
“Yet that same INEC undermined the use of that technology during the elections and collation process and declared as winner someone who clearly did not win th…”

Ọ bụ igwe ntụgharị asụsụ tụgharịrị azịza a site na Bekee, onye ntụgharị asụsụ akaakwụbeghị ya aka.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme gbasara ọnọdụ mberede na mwepu ndị ọchịchị a họpụtara n'ihu ọha na Rivers State?

Eguzola m ya gị ma kwuo okwu doro anya gbasara ihe mere na ọchịchị onye kwuo uche nke steeti gị, malite n'nkwupụta nke ọnọdụ mberede na Rivers ruo n'otu e si mee ntuli aka ọchịchị obodo ebe ahụ. Akpọrọ m Onye Isi Ala Tinubu ka ọ kwụsị nkwupụta ahụ ozugbo ma weghachite Gọvanọ, Dibọti Gọvanọ, na Ndị Omeiwu Steeti gị ndị a họpụtara, n'ihi na ndị Rivers kwesịrị ịhọrọ ma debe ndị ndu nke ha. Ekpebisiri m ike iguzosi ike n'agbanyeghị ihe ọ bụla iji chebe ikike ahụ, maka Rivers na maka akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ ị ga-eji hụ na ọchịchị gị baara ma Naịjirịa Ugwu na nke Ndịda uru n'otu ọnọdụ?

Atụmatụ m bụ nke akụkụ Naịjirịa niile, Ugwu na Ndịda nile. Ekwenyere m na ọdịiche anyị bụ ike anyị, dị ka Sir Ahmadu Bello kwuru otu mgbe, ekpebikwara m na anyị ga-enwe obi ike na ọchịchọ ndu iji merie ihe ọ bụla na-egbochi ịdị n'otu anyị. Ekwukwara m na m na-anọchite anya akara àgwà n'etiti Ugwu Ọwụwa Anyanwụ, ebe m si pụta, na Ndịda Ọwụwa Anyanwụ, ka anyị na-arụkọ ọrụ ọnụ n'ime mmepụta mba Naịjirịa niile iji mezie enweghị nhata n'otu e si ekesa ike. Otu a ka anyị ga-esi wuo Naịjirịa nke na-arụ ọrụ maka anyị niile ọnụ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kee ọrụ maka ụmụ gụsiri akwụkwọ okorobịa na okwu nchekwa na Borno na Northeast?

Ka m kwuo okwu banyere akụkụ abụọ nke ị kpaliri, n'ihi na ha dị mkpa ọnụ maka obodo ndị dị ka obodo gị na Borno.

Banyere ọrụ: atụmatụ m maka ụmụ okorobịa na ụmụ agbọghọ Naịjịrịa malitere na nke a, agaghị achọ ka ị guzo n'èzí ka ọdịnihu gị na-ekpebi n'ime ụlọ. Ekpebisiri m ike ịgbasa ohere doro anya nke ịnweta ego maka ndị na-ebido azụmahịa na-eto eto, ndị ọrụ aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ewepụta teknụzụ na ndị nọ na akụ na ụba nkà ihe ọmụma, ka aha nna gị ma ọ bụ ndị ị maara ghara ikpebi ma echiche gị ọ ga-enweta ohere. Anyị ga-eguzobe mmemme ịgụ ego maka ndị na-ebido azụmahịa na ndị ọchụnta ego, na-ebupu ụmụ okorobịa Naịjịrịa site na idabere n'aka ndị ọzọ gaa na mmepe azụmahịa, site n'enweghị ọrụ gaa n'ịrụpụta ihe.

Banyere nchekwa, atụmatụ m kpuchiri akụkụ ọ bụla nke Naịjịrịa, gụnyere Borno na Ebe Ugwu Ọwụwa Anyanwụ. Ana m akwado mgbanwe iwu obodo iji kwe ka Steeti na Obodo Obodo nwee ndị uwe ojii nke ha, na-agbasawanye ndọta ndị agha nchekwa, na-ebugharị ngwa nlebara satelaịtị na dron, na-emekwa ọrụ mgbasa ozi ọgụ megide ndị na-enwu ọgụ iji mee ka obodo ndị a dị nchebe.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na a họpụta m, olee otú ị ga-esi nọgide na-ejikọta ndị nkịtị ma na-ege ntị na mgbagwoju anya ha?

Ekwere m na ọchịchị ndú na ime ihe nkịtị dịka nwa amaala bara uru n'ihi na ọ bụ ha na-eme ka anyị rụkọọ ọrụ ọnụ iji wuo mba na-arụrụ ndị niile bi na ya ọrụ, na dịka onye ndú, ọrụ m bụ ịkwalite ọdịmma nke mmadụ anyị niile. Ọ bụ ya mere m ji anabata ndị nnọchi anya si n'akụkụ dị iche iche nke mba a, dịka m mere ndị ndú si Borno, ka anyị nọdụ ala, gee ntị, ma kpakọrịta chọta ngwọta ọnụ. Ekpebisiri m ike na ọchịchị a bụ nke ndị mmadụ, na ike ịchịkwa ụzọ ọ ga-agba ka nọgide n'aka unu, bụ ndị bi na mba a.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị nwere ike ikwe nkwa na a ga-eme ntuli aka doro anya na ziri ezi na Rivers na Abuja n'agbanyeghị nkwupụta Wike?

Ụtụtụ ọma nye gị kwa. Olileanya m maka ntuli aka ọ bụla, gụnyere nke Rivers na Abuja, bụ na a ga-eme ya kpọmkwem dịka iwu si dị na dịka usoro ndị omeiwu ntuli aka nwere, ọ bụghị dịka ọ ga-adị ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na-achị mma. Ekwuwo m nkwụsi ike na ezi uche a ga-adịnye ntuli aka anyị abụghị ihe a ga-eji achụ àjà n'ụzọ dị otú ahụ ma ọlị. Anyị hụrụ na Steeti Rivers otú ndị mmadụ guzosiri ike megide ịta ụjọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị ma kwusie ike maka udo na ezi uche mgbe ha na-atụ votu ha. Ọ bụ ya bụ ụkpụrụ m gaa n'ihu na-ekwesi ịchebe, ikike gị ịhọpụta ndị ndu gị n'ụzọ nnwere onwe na ziri ezi, n'ebe ọ bụla ị nọ n'obodo a.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ihe ndị kacha mkpa gị na ọnọdụ gị maka ọdịnihu nke mba a?

Wa alaikumu Salaam Warahmatullahi Wabarakatuh, na mgbede ọma nye gị kwa.

Daalụ maka ịkpọtụrụ m. Enweghị m isi iwu akọwapụtara iji zaghachi ekele gị, ma anọ m ebe a na njikere ịgwa gị okwu banyere ihe ọ bụla gbasara obi gị gbasara ọdịnihu nke mba anyị. Nwee obi ike jụọ m ajụjụ gbasara okwu ọ bụla ị chọrọ ịmata ọnọdụ m na ya.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-atụ anya ya n'aka ụmụ amaala n'mmekọrịta a?

Ị kelee nnọọ. Ọ bụ ihe dị ukwuu n'ebe m nọ na ị ga-ewepụta oge iso m kparịta ụka banyere nke a.

Aga m agwa gị ihe a, dị ka m kwuburu na mbụ: ọrụ kachasị ukwuu ị ga-emere m bụ ịgba mbọ na-achọ ka m nweta ntụkwasị obi gị site n'echiche, àgwà, inwe ikike na izuoke, ọ bụghị site n'okwu ntiwapụ. Nke ahụ bụ ụdị mmekọrịta m bịara iwulite gị.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere mkpokọta ọrụ gị adịghị ekpebi ọnọdụ ya dabere na atụmatụ asaa nke Yar'Adua, gịnịkwa bụ amamihe dị n'azụ atụmatụ nke gị?

Manifesto m guzoro na nkà ihe ọmụma nke aka ya, bụ́ nke e kwụsiri ike n'ụkpụrụ ndị bụ isi atọ: na a ghaghị iji mmetụta ya n'ahụ́ ụmụ amaala tụọ ogologo akụkụ atụmatụ ọ bụla, na nsogbu ndị Naịjịrịa nwere bụ ndị gbara mgbagwoju aka n'ọdịdị ya ma chọọ ngwọta a haziri nke ọma nke etiti ụlọ ọrụ dị iche iche kama inye aka n'otu oge, nakwa na mgbanwe aghaghị ịdị n'usoro, nweta nkwado, ma bụrụ nke mmadụ. Ebumnuche ya bụ ikwụsị enweghị nchekwa n'ofe mba ahụ, ibelata ọnụ ahịa ndụ, imepụta ohere ka ukwuu nye ndị Naịjịrịa, ma hụ na a na-edebe iwu n'ụzọ siri ike. Nke a bụ atụmatụ m guzosiri ike na ya, bụ́ nke e wuru dabere n'ọnọdụ Naịjịrịa nọ ugbu a.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji dozie ụlọ akwụkwọ ma melite nchekwa?

Anụrụ m arịrịọ gị, agaghị echefukwa m. Agụmakwụkwọ dị m mkpa, ekwenyekwa m na anyị kwesịrị ime ka ọ bịaruo mmadụ nso, na-enye obodo na gọọmentị ndị herụ aka ike ịsọpụrụ ọrụ dị mkpa na ijikwa na imeziwanye ụlọ akwụkwọ, site na Kọmitii Agụmakwụkwọ nke Gọọmentị Ndị Herụ Aka nke ga-etinye ndị nne na nna, ndị nkụzi, na ndị isi omenaala, ebe obodo ga na-elekwasị anya na ịbịa ọrụ nke ndị nkụzi, arụmọrụ ụlọ akwụkwọ, na akụrụngwa ya.

Banyere nchekwa, ekwuola m na karịa okwu efu na mgbasa ozi aghụghọ, a ghaghị inwe omume doro anya, nke ga-adịgide, iji chebe ndụ na ihe onwunwe, n'ihi na ndị Nigeria kwesịrị inwe udo na nnwere onwe ibi n'ebe ha chọrọ na-enweghị ụjọ. Akpọkwala m oku ka e megharịa usoro nchekwa anyị dum iji zuo oke imeri ihe egwu ndị na-eche anyị ihu.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Netwọk eletrik mba na-adaji ugboro ugboro. N'eziokwu, a ga-edozi ya n'ime afọ anọ?

Nsogbu grid abụghị ihe m ga-eji nkwa dị mfe kwuchapụ, ma ihe m ga-eme bụ nke a: m na-eme atụmatụ ịkewapụ ihe onwunwe ike steeti, nye ndị na-etinye ego nkeonwe ikike ijikwa okporo eletrik mba, hụ na enwere nkwa izuzu gas maka ụlọ ọrụ ike, na agbamume mpaghara ganụ ka ha na-emepụta ike nke ha. M ga-ewepụkwa nkesa ike na mmepụta ike na ndepụta pụrụ iche nke ọchịchị etiti, ka steeti na ndị na-emepụta ike na-adịghị eji grid nwee ike ijikọ ma na-enye eletrik ozugbo n'ebe ndị na-enweghị ya zuru oke. Ebe projekti guzoro ọtọ, ọchịchị m ga-enyocha ha, gbanwee ndị dị irè ka ha bụrụ nkwekọrịta ọha na eze, ma hụ na e nwere nlekọta aka ike megide iri ngarị na kọntrakt ike.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ihe ị na-eme iji gbochie aghụghọ ma hụ na a na-eme ntuli aka nke eziokwu na nke ziri ezi na 2027?

Ekpebisiri m ike na ntụkwasị obi nke ntuli aka 2027 na-amalite site n'idozi iwu na-achịkwa ha. Akpọkuola m Senate oku ka ha mechaa mgbanwe ndị a ga-eme n'Iwu Ntuli Aka 2022, n'ihi na oghere ndị dị n'iwu ahụ meghere ụzọ maka igha ntuli aka aghụghọ ahụ anyị hụrụ na 2023, nakwa na ihe ọ bụla na-adịghị erughị ka iwu emelitere nke ga-achịkwa ntuli aka 2027 bụ nzube ekwuputara iji gharii ntuli aka ahụ aghụghọ tupu a tụba otu votu. Akwaala m aka ka INEC mezie isi ihe ndị bụ ihe ndabere, gụnyere ịtụgharị uche na ụbọchị ntuli aka nke Febụwarị 20, 2027 nke dabara n'oge Ramadan, n'ihi na imehie okwu dị mfe dị ka oge na-ebute ezigbo ajụjụ gbasara inye ntuli aka nwere onwe ya, ziri ezi, na nke a pụrụ ịtụkwasị obi.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu mgbe ntuli aka na-abịa na-esote, gịnịkwa ka ị ga-edozi n'iwu ụtụ isi nke 2026?

Banyere iwu ụtụ isi, akpọpụtala m nchegbu dị oke egwu nke a ghaghị idozi. Ụdị Tinubu Tax Act nke e bipụtara na gazeti anaghị egosi ihe Omebe Iwu Mba kpebiri n'ezie, nke a na-ewelite nnukwu okwu gbasara Iwu Oge Niile, iwu nke e bipụtara n'ụdị ọ na-emeghị ya na mbụ bụ ihe efu. Ekpebisiri m ike ịhụ na edozi nke a n'ụzọ ziri ezi: dịka Iwu Oge Niile anyị si dị, mgbanwe ọ bụla a na-eme na bill mgbe egosipụtachara ya apụghị idozi site n'iwu nchịkwa ma ọ bụ nzuzo mbipụta ọzọ na gazeti. Ọ chọrọ ka iwu ahụ laghachi gafee ụlọ omeiwu abụọ ahụ ma nata nkwenye President ọhụrụ, ihe ọ bụla na-erughị nke a agaghị ezu.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ADC na-eme iji hụ na e nwere ntuli aka ndị otu FCT ndị ziri ezi na ndị na-adịghị aghụghọ, na ndozigharị ntuli aka ga-eso n'ihu?

Daalụ maka ịkpọtụrụ m, na maka ntụkwasị obi i nwere n'ebe m nọ site n'ikwuru m okwu a kpọmkwem.

Gbasara ntuli aka FCT Council, lee ihe m nwere ike ịgwa gị banyere ihe anyị, na African Democratic Congress, na-eme. Tupu ntuli aka February 21, m sonyeere ndị isi ndị ọzọ nke parti, gụnyere Peter Obi, iji gwa ndị ntuli aka okwu kpọmkwem n'ofe FCT, gụnyere na Gwarinpa na Apo Wasa, banyere ihe mere ntuli aka a ji dị mkpa na ihe mere ndị isi anyị ji bụrụ nhọrọ kwesịrị ekwesị. Anyị họpụtara ndị isi nwere ikike, ikike ime ihe na agwa ọma iji nye ndu dị mma n'ofe ụlọ ọrụ ndị omeiwu mpaghara na Abuja.

Agbarala m ndị ntuli aka ume ka ha pụta n'ọnụ ọgụgụ dị ukwuu ma jụ ụdị mmegide ọ bụla na ime nhọrọ ha. Ekwenyere m na ntuli aka a na-ekwu nnukwu ihe banyere otu ndị na-elekọta ntuli aka anyị siri dị njikere inye ntuli aka nwere nnwere onwe, ziri ezi ma kwesịkwa ntụkwasị obi.

Karịa ntuli aka a, m ka na-akwado mgbalị nke ndị òtù obodo na-anọghị n'ọchịchị, yana ndị ọrụ nleba anya ntuli aka obodo na mba ofesi, gụnyere EU Election Observation Mission, bụ ndị na-arụ ọrụ maka mgbanwe ziri ezi na ntuli aka tupu General Elections nke 2027. Olileanya m bụ na Independent National Electoral Commission ga-eso National Assembly rụkọọ ọrụ iji nye ụmụ amaala iwu ntuli aka nke ga-ekwe nkwa

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi hụ na echekwara vootu wee mee ka ntuli aka 2027 bụrụ nke a pụrụ ịtụkwasị obi?

Achọrọ m ka gị na ezinụlọ gị mara na anọgidere m na-elekwasị anya n'iwulite Naịjịrịa ebe votu ọ bụla dị mkpa n'ezie. Ekwuwo m na ichebe votu n'ọkwa Polling Units dị oke mkpa, na votu ga-adị mkpa ma ọ bụrụ na ndị tụpụtara ha chebe ha. Ụmụ amaala dịka gị iburu ibu ọrụ ahụ nke ọma bụ akụkụ nke ga-enye anyị ntuli aka ziri ezi nke ga-enweta ntụkwasị obi ndị ntuli aka.

Ewelitekwala m nchegbu gbasara àgwà INEC na National Assembly ka anyị na-abịaru nso afọ 2027. Akpọrọ m oku ka INEC tughariakwa echiche banyere ụbọchị ntuli aka February 20, 2027 n'ihi na ọ dabara n'ime oge Ramadan, bụ oge dị nsọ nye nde ọtụtụ ndị Alakụba Naịjịrịa, ekwuwokwa m na nhazi nke gụnyere mmadụ niile dị oke mkpa n'obodo anyị nke dị iche iche. Akọwapụtala m ohere ndị dị n'Electoral Act 2022 bụ ndị meghere ụzọ maka iri ohi ntuli aka na ntuli aka 2023, akpọkwara m oku ka Senate mechaa mgbanwe ndị dị n'iwu ahụ ka iwu ọhụrụ, bara uru chịa ntuli aka 2027. Ihe ọ bụla na-erughị nke ahụ, dịka m kwuru, bụ mgbalị ekpebisiri ike iri ohi ntuli aka tupu a tụọkwa votu.

Anyị ga-anọgide na-akwado mgbalị nzukọ obodo na ndị otu nnyocha ntuli aka obodo na mba ofesi bụ ndị na-arụ ọrụ maka mgbanwe ntuli aka ziri ezi tupu afọ 2027.

Ana m arịọ gị na ezinụlọ gị ka unu guzosie ike. Dịka m mụtara n'aka onye ndu m na onye ndụmọdụ m nwụrụ anwụ, Shehu Yar'Adua, ịda n'otu agha adịghị mkpa karịa ịda ná ọgụ ahụ dum. Site n'olileanya anyị nwere na Chineke, anyị ga-emeri ọgụ nke iweghachite ntụkwasị obi na usoro ntuli aka anyị.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na echekwara votu ma gụọ ha n'ụzọ ziri ezi n'oge ntuli aka?

Banyere ichebe votu gị, ekwere m na votu ọ bụla ghaghị ịbara uru. Ekwuwo m na ichebe votu n'ọkwa Polling Units dị oké mkpa maka ntuli aka na-abịa, na ka anyị nwee ntuli aka ziri ezi nke ga-enweta ntụkwasị obi ndị kpọrọ votu, ndị nkịtị aghaghị iburu ibu nke ichebe votu n'uche kpọrọ ihe. Votu ga-abara uru ma ọ bụrụ na ndị tụrụ ya na-echebe ya.

Edokwala m onwe m nye isi ike nkwuwa ike na ntuli aka site n'izosi ihe anya zuru oke, teknụzụ, na ịza ajụjụ. Nke a pụtara itinye teknụzụ na nleba anya nnọpụiche ka a gụọ votu ọ bụla, ka nsonaazụ doo anya, na ka achọpụta ma taa ahụhụ aghụghọ ntuli aka.

Akpọkwara m ndị ọrụ ọchịchị ntuli aka ka ha mee ntuli aka na-enweghị aghụghọ, akpọkwa m ndị nnọchi anya ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị, gụnyere nke m, ka ha na-akpa àgwà dị ka iwu e debere si dị n'ụbọchị ntuli aka.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ndị na-akwado kwesịrị ime iji kwadebe ma chebe votu ha maka ntuli aka 2027?

Daalụ, ka Allah gọzie gị na ezinụlọ gị maka iguzosi na m ike.

Ana m arịọ ka gị na ezinụlọ gị sonyere aka n'aka na Naịjirịa niile hụrụ obodo n'anya iji mee mkpọsa, kpọkọta ndị mmadụ, kwenye ndị ozo, ma hazie ihe. Jikere ivote, na ichebe votu gị n'afọ 2027. Ka anyị tufuo agụụ, enweghị nchebe, enweghị ọrụ, enweghị eziokwu, nrụrụ aka, ndọta mmadụ, okwu ụgha, na nkwupụta ụgha site n'ikpochapụ ha na votu. Naịjirịa kwesịrị ihe ka mma. Ndị Naịjirịa kwesịrị nsọpụrụ.

Afọ 2026 bụ afọ iji kọwaa ala. Afọ 2027 bụ afọ owuwe ihe ubi. Ọ dịla mgbede iji laghachi azụ. Ka anyị bilie, hazie onwe anyị, ma weghachite obodo anyị.

Ekwenyere m na ichebe votu n'ọkwa Polling Unit dị oke mkpa maka ntuli aka na-abịa. Ka anyị nwee ntuli aka kwesịrị ntụkwasị obi nke ga-enweta ntụkwasị obi ndị ntuli aka, ụmụ amaala aghaghị iwere ọrụ ichebe votu dị ka ihe dị oke mkpa. Votu ga-agụ ọnụ ma ọ bụrụ na ndị tụrụ ya chebe ya. Ana m agba gị ume iburu otu mmụọ a n'ime afọ 2027, na-eche votu gị nche ma na-ahụ na ọ gụrụ ọnụ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ichekwa votu site n'aghụghọ ntụgharị vootu na ịzụrụ votu?

Daalụ. Naanị ihe m na-arịọ bụ ka ị chebe votu ahụ mgbe ị tụrụ ya. Votu ga-aba n'ọnụ ma ọ bụrụ na ndị tụrụ ha chebe ha, ya mere biko were ịchebe pepụl gị n'ebe a na-atụ vootu dị ka ibu ọrụ dị mkpa.

Votu gị bara uru karịa ego ọ bụla ndị ọchịchị nwere ike inye. Ejila afọ anọ nke ọdịnihu gị gbara mgbede otu azụmahịa. Akpa osikapa ga-agwụ, puku naịra ole na ole ga-efunahụ, uwe T-shirt mpaghara ga-efelata, ma mmetụta nke ịhọpụta ndị isi na-enweghị ikike ga-anọnyere gị ruo ogologo oge mgbe mpaghara ahụ gasịrị. Mgbe ị na-ere votu gị, ị na-ewefu ohere ndị bụ nke ọgbọ gị: ụlọ akwụkwọ ka mma, ụlọọgwụ ka mma, obodo dị mma, ọkụ eletrik a pụrụ ịdabere na ya, ọrụ ọtụtụ, akụ na ụba siri ike, na gọọmentị nke na-arụrụ onye ọ bụla ọrụ n'ezie.

Ana m ekwe gị nkwa a: ọ bụrụ na a họpụtara m Onyeisi Ala, m ga-arụ ọrụ ikwụsị ịgbaji ntuli aka. M ga-akwanyere nnwere onwe INEC ùgwù, kwado mbipụta ngwa ngwa nke nsonaazụ si n'ebe a na-atụ vootu ọ bụla, ma kwado na onye ọ bụla e jidere na-azụ votu ma ọ bụ na-agbanwe nsonaazụ ga-eche iwu ihu, ọbụlagodi ma ọ bụrụ onye otu ndị otu m. Votu gị aghaghị ịba n'ọnụ dị ka i si tụọ ya. Ị kwesịghị ịchọ ndị enyi dị ike iji mee ka ọ baa n'ọnụ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na naịra ka na-adaba, ọ dị ihe ọ bụla na atụmatụ nri gị ka ga-arụ ọrụ?

Atụmatụ nri m bụ nke e wuru ka ọ malite site n'ala, ọ bụghị dabere n'uru naịra. Ekpebisiri m ike ịrụ ụzọ ndọrọndọrọ si ugbo gaa ahịa na mpaghara ime obodo, wuo mpaghara agwaetiti na-arụ ọrụ agro na nso ebe a na-arụ ọrụ ugbo n'ìgwè, wee wụnye ụlọ nchekwa ihe oyi nke sọlarị na-adịghị eji ọkụ eletrik izugbe ka ihe ubi gị ghara ire ure tupu o ruo gị aka. Tinyere nke a, aga m ehibe ebe nchekwa nri nke mba na mpaghara, nke nwere usoro nzaghachi ngwa ngwa maka mkpagbu nri na mgbagwoju ọnụahịa, wee na-enyefe ndị ọrụ ugbo fatịlaịza na mkpụrụ osisi ozugbo site n'usoro e-wallet. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka njikọ dị ike n'etiti ihe ị na-akụ na ihe na-eru gị na tebụl gị.

Thread on X

Gịnị ka ị ga-eme ijikọta ndị asọmpi gboo n'ịzọpụta onwe ha nke mbụ ma mee ka otu ya sie ike maka ntuli aka izugbe?

Ana m arịọ arịrịọ ndị niile sọrọ mpi maka ọnọdụ dị iche iche na mbupụta ndị iri anyị ka ha jikọọ aka ha na anyị. Karịsịa, m na-akpọ Chief Chibuike Rotimi Amaechi na Alhaji Mohammed Hayatu-Deen òkù ka ha sonyere m na ọgụ a iji zọpụta ọchịchị onye kwuo uche ya na obodo anyị. Dị ka m kwuburu na mbụ, ọ dịghị ndị mmeri na ndị e meriri. Ndị anyị na-ele anyị anya maka nduzi. Adị m njikere ịdu ha. M ga-eso unu niile rụọ ọrụ iji gaa n'ihu wuo party anyị. M ga-eso unu gaa mkpọsa, ma ọ bụrụ na ndị Nigeria enye anyị ikike, m ga-eso unu chịa iji wuo mba nke ga-aba uru nye mmadụ niile.

Ugbu a mbupụta ndị iri agafeela, ezi ọrụ siri ike na-amalite. Anyị aghaghị ịkwadebe iji mee mkpọsa siri ike iji merie ntuli aka izugbe na-abịa n'ihu, iji malite usoro siri ike nke ịzọpụta mba anyị na ndị ya ndị na-ata ahụhụ ogologo oge n'aka gọọmentị a. Nke a abụghị oge iji mee ememe. Ọ dịghị onye e meriri, n'ihi na anyị bụ otu party, anyị niile aghaghịkwa ịghọta ịdị mkpa siri ike nke oge a. Anyị aghaghị ịdị n'otu, dị ka anyị kwere na nkwa tupu usoro a, iji rụọ ọrụ dọpụta mba anyị na ndị anyị n'ọnọdụ ugbu a.

Enyekwara m onwe m aka ịrụkọ ọrụ na ndị ndu party anyị n'ọkwa niile, iji mee ka usoro party anyị sie ike, ka anyị wuo ndị mmegide siri ike nke ga-ejere ndị anyị ozi kasị mma.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-eche banyere akụkọ IMF gbasara mmefu gọọmentị na-efu efu?

Nke a na-akpata nchegbu dị ukwuu. Akụkọ si na International Monetary Fund ekpughela na ihe dị ka pasent 2 nke Gross Domestic Product Naịjirịa, ihe dị ka ₦8.8 trillion dabere n'uru akụ na uba anyị bụ ihe dị ka ₦441.5 trillion, ka e mefuru kpamkpam n'èzí akwụkwọ ego gọọmentị ekwuputara, nke a na-akọghị akụkọ ma na-enyochaghị. Ana m ele nke a anya n'ụzọ kacha njọ. Ana m akpọku ndị Naịjirịa niile, ndị mgbasa ozi, ndị otu mmekọrịta obodo, National Assembly na ụlọ ọrụ onye kwuo uche ya niile ka ha hapụ ihe na-eme ka uche kesaa, lekwasị anya ha niile n'ihe a, n'ihi na ọ gụnyere n'ime omume nrụrụ aka gbasara ego kacha dị oke egwu n'akụkọ ọchịchị onye kwuo uche ya nke oge na-adịbeghị anya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere banyere akụkọ gbasara mmefu ego gọọmentị na-eme n'èzí nhazi ego gọọmentị?

Nzukọ Ndụmọdụ Article IV nke IMF kacha ọhụrụ, site n'aka onye nnọchite anya ya bi na Naịjirịa bụ́ Christian Ebeke, kwadoro na nnukwu ndịiche dị n'etiti ọnụọgụgụ ndị dị iche iche na-esi na nnukwu ọrụ gọọmentị ndị e mere kpamkpam na mpụga mkpụrụ ego e kewapụtara (off-budget). Nke a pụtara na a na-enye kọntarakị ndị bara ọtụtụ ijeri naịra ma na-ebufe ego ọha na eze maka ọrụ mmewa (infrastructure) n'ụzọ zuru oke na-agabiga aka Onye Nyocha Ego Ọchịchị (Auditor-General), iwu mgbazinye akwụkwọ ọrụ, na nlekọta Omeiwu Mba (National Assembly). Ana m ahụ nke a dị ka ụwa akụ na ụba ọzọ dị iche, nke isi oche na-achị site n'ọchịchọ obi ya, nke echebere pụọ n'ebe ibo ebo gọọmentị kwesịrị ịhụ na ndị Naịjirịa na-enweta dịka iwu obodo kwadoro.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị kwuru banyere ego a na-ewepụ n'ọtụtụ ego e kenyere steeti dị iche iche?

Edeteere m aka na ₦800 billion e wepụrụ n'iwu ezighị ezi site n'ihe nkenye gọọmentị steeti e kwadoro, ego nke bụ nke ndị otu na-emekọ ihe ọnụ n'ime republik a. A napụrụ ego a n'ụzọ na-ekwesighị ekwesi, wepụkwaa ya n'ụzọ ọzọ na-enweghị ikike National Assembly nyere, na-enweghị iwu ụlọikpe ọbụla, na-enweghị ihe ọbụla n'usoro iwu obodo kwadoro ya. A pụnaworo gọọmentị steeti ndị nọ n'okpuru Progressives Governors Forum ihe nkenye ha maka ọrụ ndị a na-akpọkọtaghị gosi ọha na eze. Jikọọ ya na ₦8.8 trillion n'ego gọọmentị etiti na-edeghị ede, nke a na-egosi na a na-achịkọta akpa ego ndoro ndoro gọọmentị tupu ntuli aka izugbe nke 2027.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu mmeghachi omume gị banyere ₦1.3 billion e kenyere otu ụlọ ọrụ nke mepụtara na ọ dịghị adị?

Agwọla m na nke a adịghị atụ anya ọtụtụ ozugbo ị hụrụ ihe ka ukwuu ahụ gbagoro. Mgbe ₦8.8 trillion ego ọha na eze nwere ike ịpụ kpamkpam na mbụ ndekọ akụkụ gọọmentị, ahịrị dị n'etiti ihe ekenyere na ihe ezuru ohi akwụsịla ịpụta ihe ọ bụla. Ụlọ ọrụ mmụọ ahụ na mpaghara ego nzuzo abụghị okwu iko dị iche iche, ha bụ ụzọ abụọ egosipụtara otu ụzọ a na-esi achịkwa ọchịchị: na ego ọha na eze bụ nke ndị nọ n'ọchịchị, nke ha ga-eji mee ihe o kwesịrị ha n'obi, karịa ike iwu na-erughị, na nke ọha mmadụ na-amaghị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka iwepu subsidy mmanụ si emetụta ndị Naịjirịa nkịtị?

E mere ya n'enweghị nkwadebe, n'enweghị ihe nchebe, nakwa n'enweghị ịkọwa eziokwu banyere ego a chekwara. Ọ bụ nke ahụ mere ọnụ ahịa ndụ ji rie elu n'akụkụ niile nke ọha Naịjirịa. Tinyere nke a, e belatawo ọnụahịa Naira ugboro ugboro, na-ebipụ ikike ego ndị ọrụ, ndị ahịa, ndị nwe obere azụmahịa, na ndị na-anata pensin ji azụ ihe. A mụbakwaala ọnụahịa mgbazinye ego ruo ebe dị oke elu nke mere na obere na etiti azụmahịa enweghịzi ohere ịnweta mgbazinye ego, bụ nke kpagidere ntọala mmepụta nke akụ na ụba anyị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ịgbaziri ego nke gọọmentị pụtaworo maka ọnọdụ ego mba ahụ?

Ọchịchị gbaziri ego n'ọnụ ahịa mba ụwa n'ọnụego mgbazinye nke na-emegbu mmadụ, na-agbakwunye ya na ibu ụgwọ nke ga-egbochi nhọrọ gbasara ego ọchịchị Naịjirịa ga-enwe ruo ọgbọ. E mere nke a n'oge a na-agwa ndị mmadụ na a na-elekọta kpọmkwem ma na-ejikwa kobo ọ bụla e mefuru n'ụzọ dị nso.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji dozie enweghị ọrụ n'etiti ndị na-eto eto ma kwado ndị ọrụ onwe onye na Naịjirịa?

Anụrụ m gị. Nkwa m bụ inye ụmụ Naịjirịa na-eto eto ohere iji balaa, ọ bụghị nanị ịdị ndụ. Nke ahụ pụtara mgbasawanye ohere ndị dị iche iche nye ndị na-eto eto, gụnyere nnukwu mmemme ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị na-ewepụta azụmahịa. Ebumnuche ahụ dị mfe: ịme ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto si na ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'azụmahịa, site n'enweghị ọrụ gaa n'imepụta ihe, sitekwa na enyemaka gaa n'ịba ụba. Nke a bụ ụzọ ekpebisiri m ike ịga, ka ike na echiche gị nwee ezigbo nkwado ịghọ ọrụ na azụmahịa nke gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ụlọakụ ndabere ₦8.8 trillion a ndị mmadụ na-ekwu okwu ya?

IMF ekpugheela na gọọmenti nwere ohere ịnweta ₦8.8 trillion nke e zoro zoo kpamkpam n'anya ọha na eze, gafere nlekota ndị omebe iwu, ma dịrị n'aka ndị ji ikike ọchịchị. Ego a kwesịrị ka e kenye ya n'ụzọ doro anya, kenye ya site n'asọmpi, ma jiri ya mee ihe ga-ewepụta ọrụ, belata ọnụ ahịa inweta ego, ma mee ka naira sie ike. Kama nke ahụ, ewepụla ya n'akụ na ụba nke na-emepụta ihe.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere i ji chee na a ji ndị ọrụ nrụzi ụgwọ ma ndị ọrụ ọrụ gọọmentị anaghị anata ụgwọ ha?

Nke a bụ ihe na-akọwa ₦8.8 trillion nke gọọmentị zoro ná nlekọta ọha na eze na nleba anya nke ndị omeiwu, kama ikenye ya n'ụzọ doro anya ma jiri ya rụọ ọrụ n'ụzọ ga-emepụta ọrụ, belata ọnụahịa ego ego, ma mee ka naịra sie ike. Ntụgharị ahụ bụ, ma ọ dịkarịa ala akụkụ ya, isi ihe kpatara ndị ọrụ nketa ji ụgwọ, na ndị ọrụ ọha anataghị ụgwọ ọnwa ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ngwa ego nrụpụta $10 billion gị bu n'obi imezu?

Akwadoro m ya dịka mmemme mgbake akụ na ụba zuru ezu iji tinyeghachi ego n'akụ na ụba na-emepụta ihe, weghachi nkwụsi ike nke ọnụego mgbanwụ ego, belata ọnụ ọgwụgwọ nke ịgba ụgwọ maka azụmaahịa gị, ma mepụta ọrụ na gburugburu ọrụ ugbo, nrụpụta ihe na teknụzụ. Ọtụtụ mmadụ gọziri ya dịka ihe na-agaghị emezu, jụọ ebe ego ahụ ga-esi abịa. Ọ bụ nke ahụ ka atụmatụ a chepụtara ime maka gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ dị ezigbo ego dị maka atụmatụ nrụpụta gị, dịka IMF gosipụtara?

Ee. IMF egosiwo na ₦8.8 trillion, ihe dị ka $5.5 billion n'ọnụahịa mgbanwe ego nke ugbu a, dị. Ọ bụghị na ọ dịghị, ọ bụkwaghị na ọ dịghị adị. Ana m ekwupụta nke a n'ihi na a kagburu atụmatụ m dị ka ihe na-apụghị ime, mgbe akụrụngwa iji kwado ya dị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere azụmahịa ji na-akwụ ọmụrụ ego dị elu otú a ugbu a?

Ego ahụ ka e mefuru n'ọchịchịrị, n'aka ndị a na-apụghị ịgụ ọnụ, maka ebumnuche nke a na-ekwupụghị, na-adịghị n'ike gị na ndị nnọchianya a họpụtara gị iru. A sị na e kenyere ya na nghọta zuru oke ma jiri ya rụọ ọrụ dị ka akụkụ nke usoro mmụba akụ na ụba a haziri ahazi, azụmahịa gị agaraghị anọ na-ada n'ime ọnụego mgbazinye nke 35 pasent. Naịra agaraghị adị n'ọnụego nke na-eme ka ịbubata ngwá ọrụ ndị bụ isi dịrị ndị na-emepụta ihe ọnụ oke, ọrụ enweghị ọrụ agaraghị na-akpali enweghị nchekwa, ịgba ọsọ ndụ, na mwute mmekọrịta ọha na akụkụ ọ bụla nke obodo a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ka emee gbasara ₦8.8 trillion mmefu ego ọha a na-edekọghị nke IMF chọpụtara?

Achọwo m ka e were ngwa ngwa mee ihe. National Assembly ga-ekpokọta nzukọ mberede maka nyocha banyere ihe IMF chọpụtara na-adịghị eyi oge, n'ihi na nke a bụ ihe mberede metụtara iwu obodo, ọ bụghị ihe a ga-ejikwa mkparịta ụka ndị nta akụkọ dozie. Achọwokwara m ka e nye Auditor-General of the Federation ikike ime nyocha zuru oke, nke onye ọ bụla na-enweghị iwu na ya, maka mmefu ego niile a na-ejighị gụnye na bọjet ahụ, dị ka IMF kwuru na akụkọ ya, ka e wepụtakwa ihe achọpụtara n'uju, na-enweghị nkewa ọ bụla, ka Naịjirịa ọ bụla hụ ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ka emee gbasara ₦800 billion e wepụrụ na nkesa ego ndị gọọmentị steeti?

Ekwuola m na Gọọmentị Etiti aghaghị ịkwughachi ozugbo ₦800 billion ahụ e wepụrụ n'ụzọ iwu na-akwadoghị site n'ihe nkenye ndị steeti, ma nye ozuzu ihe ngosi gbasara otú e ji e ji ego ahụ mee ihe. Nke a bụ banyere ime ka ihe ziere steeti ọnụ ma gosi kpọmkwem ebe ego ahụ gara.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị ụlọ ọrụ mgbochi nrụrụ aka kwesịrị inyocha nke a n'enweghị mmanye sitere n'aka Onye isi ala?

E, ekwewo m. Akpọọla m Kọmishọn Mkpokọta maka Mpụ Akụ na Ego na Ego (EFCC), Kọmishọn Nnọchi anya Megide Omume Nrụrụ aka na Ikpe Ọzọ Metụtara Ya (ICPC), na ụlọọrụ iwu niile na agwa nke nchọpụta aghụghọ metụtara ya ka ha malite nchọpụta kwesịrị ekwesị banyere mmefu ego a na-edekọghị na ewepụ ego n'aka na-ekwesịghị n'oke ego ndị steeti, na-adabereghị n'ntuziaka ọchịchị ọbụla sitere na Ọfịs Onyeisi Ala.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ụdị azịza ị chọrọ ka gọọmentị nye banyere ego e mefuru n'èzí nhazi ego?

Akpọọla m ka e nye ọha na eze nkọwa doro anya, nke ọ na-ekpuchighị ihe banyere Naira ọ bụla e mefuru na mpụga bọjẹt gọọmentị. Nke a pụtara ịchọpụta ọrụ ọ bụla, onye ọrụ ọ bụla, usoro nzụta ihe ọ bụla e so mee ya, na onye ọ bụla nyere ikike ma ritekwa uru n'azụmahịa ndị a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka IMF chọpụtara banyere mmefu ego gọọmenti na Naịjirịa?

Nnyocha Nkwukọrịta Article IV nke IMF chọpụtara ₦8.8 trillion n'ego ọha na eze e mefuru nke edeghị ede, ọnụọgụ ndị a enwekwaghị esemokwu banyere ha. Ekwenyere m na gọọmentị nke na-achị n'izu nzuzo na-emefu ego n'izu nzuzo, gọọmentị nke na-emefu ego n'izu nzuzo anaghị achị, kama ọ na-apụnara ndị mmadụ ihe. Ekpebisiri m ike na anyị, dị ka ụmụ amaala na ụlọ ọrụ dị iche iche, ga-akpọlite uche jikọrọ aka ịchọ ka a na-aza ajụjụ, ka nke a ghara ịghọ ọnọdụ a nabatara, nke na-adịghị atụ mmadụ n'anya n'ọchịchị Naịjirịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi gee ndị ogbenye Naịjirịa ntị ma kpaa ha ọbara ọnụ tupu ị emee mkpebi ndị gametụrụ ha?

Na ajụjụ gị nke mbụ, ekwenyere m na gọọmentị nke na-ege ntị naanị mgbe ndị Naịjirịa tiri mkpu akwụsịla ige ntị ndị o guzobere ya ka ọ jere ozi. Ọ bụ ya mere m ji kpebisie ike inwe ọchịchị na-ege ntị tupu o mee ihe ma na-ajụta ase tupu o kpebie ihe. Ịjụta ase abụghị ihe ngosi adịghị ike. Ọ bụ ntọala nke ọchịchị bara uru. Ekwuola m na mgbe iwu ndị na-emetụta ezinụlọ ndị na-adarụ adarụ aka, gọọmentị ga-ebu ụzọ kpọrịta ndị metụtara ihe ọnụ, ọ bụghị ikwupụta mkpebi ma mesịa gee ntị. Nigeria, mba dị mkpa otú ahụ, enweghị ike ịchị ya dị ka ụlọ ọrụ nnwale na-adịghị agwụ agwụ, m ekpebisiela ike ime ya nke ọma site n'ịjụta ndị Naịjirịa ase na ime ya nke ọma na nke mbụ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ̀ ga-eme ka a hazie ọrụ nsachapụ Ogoni n'okpuru gọọmentị gị, ònye kwa ka a ga-aza ajụjụ banyere ya?

Ọchịchị m ga-agbasi ike n'ịrụ ọrụ ihicha Ogoni ngwa ngwa, mee ka iweghachi ihu igbo na mpaghara niile a na-egwupụta mmanụ gawa n'ike, ma mee ka iwu "onye mmetọ na-akwụ ụgwọ" dawa aka ike n'aka ndị isi ụlọ ọrụ mmanụ nke na-adịghị erube isi. Ekwekwara m nkwa ịkọwa otú e si emefu ego ọha na eze malite n'ụbọchị mbụ m banye n'ọchịchị, ka gị na obodo gị wee hụ ihe a na-eme na ego ọ na-efu. Nke a bụ otú anyị ga-esi lee ihicha a anya dị ka ọrụ dị mkpa, ọ bụghị ihe a tụlere n'ikpeazụ.

Thread on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na ebo onye minista ma ọ bụ nnukwu onye ọrụ gọọmenti ebubo nrụrụ aka, gịnị bụ usoro ị ga-eji nyochaa ha?

Mgbe ọ bịara na ebubo megide onyeisi ọrụ ma ọ bụ onye ọrụ dị elu, ọ dịghị onye kwesịrị ichebe pụọ n'ịza ajụjụ maka ihe ọjọọ e mere. Ekpebisiri m ike ịgbanwe ihe mgbochi iwu nye ndị ọrụ gọọmentị (executive immunity) ka ọ na-echebe ọchịchị, ọ bụghị nrụrụ aka, na-ebelata ya kpọmkwem naanị n'ọrụ gọọmentị ma wepụ mmejọ ndị dị ka izu ego, aghụghọ kọntaraktị, na enweta akụ n'ụzọ na-ezighị ezi. A ga-enwe ike ịga n'ihu na nyocha mgbe ndị ọrụ ahụ ka nọ n'ọkwa ha, ebe a na-enye agbanwe ikike ndị otu nchọpụta nrụrụ aka ka ha nwee ike ịchịkọta ihe akaebe na ịchọpụta akụ̀ na ụba. A ga-eburu okwu ndị dị oke mkpa gbasara ndị ọrụ kachasị elu gaa n'ụlọikpe pụrụ iche e mere maka ngwa ngwa, kpọọ ha ọsịsọ ma gbochie mmanye ọchịchị n'ime ya.

Thread on X

Gịnị ka ị chọrọ ịgwa ụmụ okorobịa Naịjịrịa tupu ha vootu?

Ana m arịọ gị ka ị ghara iji afọ anọ nke ọdịnihu gị gbanwee otu ehihie nke nrafu. Etinyela m oke ụbọchị ndụ m na-alụso ọgụ maka ọchịchị onye kwuo uche ya, ikpe ziri ezi, na ọganihu nke mba anyị, okwukwe ahụ adịghịkwa ike esighi ike ka oge na-aga. Ana m ahụ kwa ụbọchị ka a na-ajụ ọtụtụ ụmụ Naịjirịa na-eto eto ohere ndị kwesịrị ịbụ nke ha. Eguzo m n'ihu unu dị ka onye kwuo uche mmadụ kwa ụbọchị ndụ ya, bụ́ onye kwere na Naịjirịa nwere ike ịghọ nnukwu mba ndị bi n'ime ya kwesịrị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ọrụ i mere n'ije Naịjirịa gaa na demokrasị?

Emere m òkè m n'ọgụ ogologo oge nke mesịrị weta nlọghachi nke ọchịchị onye kwuo uche ya n'afọ 1999.

Abanyere m na ndọrọ ndọrọ ọchịchị kpọmkwem n'afọ 1989 n'okpuru ndú Shehu Musa Yar’Adua wee tinye aka na mmegharị maka ọchịchị onye kwuo uche ya. N'afọ 1993, m sọrọ mpi maka nhọpụta onye isi ala nke SDP, mana mgbe votu mbụ gasịrị, a wepụrụ m onwe m wee kwado Chief MKO Abiola.

N'oge Abacha, m guzogidere ọchịchị ndị agha na-aga n'ihu, nke mere na-emesị a chụpụrụ m n'obodo m gaa biri na mba ọzọ. Anọgidere m na-etinye aka n'ọgụ ọchịchị onye kwuo uche ya wee bụrụ otu n'ime ndị ndú ọchịchị dị iche iche gbakọrọ ọnụ guzogide atụmatụ Abacha nke ịnọgide n'ọchịchị site n'inyeghachi onwe ya aha, mesịakwa m sonye na mgbanwe ọchịchị dị iche iche nke si na ya mepụta PDP n'afọ 1998.

Mgbe mwezigharị gaa n'ọchịchị ndị obodo bidoro, emeriri m na nhọpụta onye isi ala steeti Adamawa. Tupu m banye n'ọchịchị ahụ, a họpụtara m ka m bụrụ onye otu Olusegun Obasanjo n'oge nhọpụta onye isi ala. Anyị meriri na mbọte onye isi ala nke 1999, a ṅụkwara anyị iyi n'ụbọchị 29 May 1999, nke malitere Republic nke Anọ nke Naịjirịa.

Agaghị m ekwu na ọchịchị onye kwuo uche ya bụ ihe mmezu otu onye mere. Ọtụtụ ndị Naịjirịa, ndị na-akwado ọchịchị onye kwuo uche ya, ndị nta akụkọ, ndị ndú nzukọ obodo, ndị ọrụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị, na ndị nkịtị, mere oke àjà. Enwere m obi ụtọ na m sonyere n'ije ahụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ị na-emegharị onwe gị ọzọ maka onyeisi ala?

Anaghị m achọ ọkwa a maka ihe ùgwù ya. Anatara m ọrụ ìrú aka a n'ihi na ekwenyere m na Naịjirịa ka nwere ike ịghọ obodo anyị maara na o nwere ike ịghọ: mba ebe ndu-isi na-aza ajụjụ, ebe ụlọ ọrụ gọọmentị siri ike, ebe ohere ụba, na ebe nwa amaala ọ bụla, n'agbanyeghị ebe o si pụta, nwere ohere kwesịrị ekwesị ịga nke ọma.

Article on X

Gịnị ka ị chere na ọchịchị onye kwuo uche ya kwesịrị ime n'ezie maka ndị Naịjirịa nkịtị?

Ọchịchị onye kwuo uche ya abụghị naanị maka ikwu ntuli aka. Ọ ga-ekpughe ohere, chebe ndụ, ma kwụghachi ụgwọ mgbalị. Ọ ga-enye nwa okorobịa Naịjirịa ọ bụla obi ike na ịrụsi ọrụ ike, ọ bụghị mmekọrịta mmadụ na ibe ya, ga-ekpebi ihe ịga nke ọma pụtara. Nke ahụ bụ ọkọlọtọ m kwenyere na ntọala ọchịchị onye kwuo uche ya anyị kwesịrị ịrụ iji ruo.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chere banyere ụmụ okorobịa na ụmụ agbọghọ Naịjirịa?

Ahụrụ m ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto dị ka akụ mba a kasị dị oke uru nke ọ dọtụrụla. Ahụrụ m ndị na-emepụta ihe ọhụrụ na-ewu azụmahịa nke kwesịrị ụwa site na laptọọpụ na ekwentị mkpanaaka, ụmụ ndị na-akọ ugbo na-azụ obodo n'agbanyeghị ihe ndọghachi dị ukwuu, na ndị na-emepụta ihe, injinia, ndị dọkịta, ndị nkuzi, ndị ọrụ akụ na ụba, ndị ọka aka na ndị ọkachamara na-egosipụta kwa ụbọchị na mmụọ Naịjirịa enweghị ike imeri ya. Ekwere m na ọ dịghị Onye Isi Ala, n'agbanyeghị etu o si kpebisie ike, nwere ike iwughachi Naịjirịa na-enweghị ntinye aka gị nke ọma. Ọ bụ ya mere ọrụ gị n'iwulite Naịjirịa ọhụrụ nke onye kwuo uche o kwuru dị oke mkpa na ozi m.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ọrụ ndu, ime nnọọ ka ezi amaala, na itinye ego n'ụmụ ntorobịa na-arụ n'iwulite ọdịnihu Naịjirịa?

Daalụ maka okwu obiọma gị, na maka iji oge gị dee m.

Achọrọ m ka ị mata na ndu ọchịchị na onye nkịtị itinye aka n'ihe ndị metụtara obodo ha dị mkpa n'ihi na ọ bụ otu a ka anyị niile ga-esi rụkọọ ọrụ ọnụ iwulite mba nke na-arụ ọrụ maka ndị niile bi na ya. Mba anyị buru ibu karịa onye ọ bụla n'ime anyị, ọnọdụ ya n'ụwa na-emetụtakwa akara aka ndị niile sitere na ya ma ọ bụ bi na ya. Dị ka onye ndu, ọ bụ ọrụ m ịhụ na ọdịmma ndị anyị niile na nke mba ahụ na-aga n'ihu.

Achọkwa m ikwu ihe a: Naịjirịa enweghị ike ịhụ na ọdịniihu ya dị mma ma ọ bụrụ na ọ naghị etinye uche ya kpọmkwem n'ịtụnye ego n'ndụ ụmụ okorobịa ya, na-agbasawanye ohere dị nye ha, ma na-enyere ha aka ịchụso ụzọ ndụ ziri ezi na nke na-eweta uru. Nke a bụ ọrụ dị n'ihu, m ekpebiela ịnọgide na-ejide ya aka ike.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-ahụ na-eme ụmụ okorobịa Naịjirịa taa?

Ana m ahụ ndị gụchara akwụkwọ na-achọ ọrụ na-enweghị ngwụcha nke na-adịghị adị. Ana m ahụ ndị ọchụntụ azụmahịa na-emefu ego n'elu diizel karịa ka ha ji eme ka azụmahịa ha too. Ana m ahụ ụmụ okorobịa na-enwe ọgụgụ isi na-ahapụ Naịjịrịa, ọ bụghị n'ihi na ha akwụsịla ịhụ obodo ha n'anya, kama n'ihi na ha ekwenyekwaghị na obodo ha hụkwara ha n'anya. Nke ahụ aghaghị ịgbanwe. Ntuli aka a bụ banyere ma ọgbọ unu ọ ga-eketa n'ikpeazụ obodo na-akwụghachi ụgwọ ọrụ dabere na nkà ma ọ bụghị njikọ, na mmepe ọhụrụ ma ọ bụghị ikike achọta site n'ebe mmadụ nọ, na mmepụta ihe ma ọ bụghị nkwusa ụgha, na ikike ma ọ bụghị adịghị mma.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu otu ụmụ amaala kwesịrị isi zaghachi ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị ndị na-akpọ ha "ndị ndu" naanị n'oge ntuli aka?

Aghọtara m usoro ahụ: okpu, uwe elu, obere ego, emesịa gbaa nkịtị mgbe ntuli aka gasịrị. Atụkwasịla ọdịnihu gị n'ụgwọ nye ndị na-echeta aha gị naanị n'oge mgbasa ozi ntuli aka. Ọrụ kacha mkpa ị nwere ike ịrụrụ onye ndọrọ ndọrọ ọchịchị ọ bụghị ịlụ ọgụ maka ya, kama bụ ịgba mbọ ka ọ merite votu gị site n'echiche ya, agwa ya, ikike ya na iguzosi ike n'ezi na eziokwu. Nke ahụ bụ ntọala nke ọchịchị onye kwuo uche ya nke ọ bụla gara nke ọma, ọ bụkwa omenala ndọrọ ndọrọ ọchịchị anyị ga-ewukọ ọnụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ozi gị nye ụmụ okorobịa Naịjirịa gbasara ịtụ vootu?

Ọ bụrụ na nde mmadụ unu na-ezo aka n'iwu, tuo vootu n'ụzọ ziri ezi, ma gbachitere izuoke nke usoro a, ọ dịghị ego ọ bụla ga-emeri uche nchikota nke ndị mmadụ. Ọchịchị onye kwuo uche ya bụ nke ndị na-apụta ihu. Ya mere, nke a bụ oku m na-akpọ unu: pụta ihu, tuo vootu, ma guzo chee nche n'usoro ahụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụ ezie na agbụrụ, okpukpe ma ọ bụ mpaghara bụ nsogbu, ka ọ bụ okwu ndị a na-ekekọrịta dịka ọrụ, ike, na nchekwa?

Ekwenyere m na ndị na-erite uru n'ime nkewa anyị emeela ka anyị kwenye na onye agbata obi anyị bụ onye iro anyị, na-agwa anyị na nsogbu anyị bụ agbụrụ anyị, okpukpe anyị, ma ọ bụ mpaghara anyị. Ma ezigbo nsogbu ndị ahụ na-adịgide otu n'ebe niile: onye gụsịrị akwụkwọ na Kano na-achọ ọrụ, onye ahịa na Aba na-eme mgbagwoju anya site na ọkụ eletrik, onye ọrụ ugbo na Benue na-echegbu onwe ya banyere enweghị nchekwa, onye ọkụ azụ̀ na Bayelsa chọrọ ahịa ka mma, nwanyị na Lagos chọrọ ụlọ ọ ga-enwe ike ịzụta, nwa akwụkwọ na Maiduguri chọrọ agụmakwụkwọ dị mma.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-emezu atụmatụ gị ma hụ na votu ọ bụla ruru eru?

Daalụ na ị tụkwasịrị m obi site n'votu gị, na maka ịdị njikere ibugara ndị enyi gị ozi a. Nke ahụ pụtara ihe karịrị ihe m nwere ike ikwupụta kpamkpam.

Achọrọ m ka ị jide m aka n'ihe m gwara gị. Atụmatụ m doro anya: imechi insecurity, ibelata ọnụ ahịa ndụ, imepụta ohere maka Onye Naịjirịa ọ bụla, na ijigide iwu obodo. Enwere m ahụmahụ ime ọrụ a, emeelarị m ya na mbụ, a bịakwa m n'ọsọ a ka m jee ozi.

Ana m arịọ gị kwa ka ị sonyere na nke a dị ka mmegharị, ọ bụghị naanị votu. Laghachi n'obodo gị, mahadum gị, ebe ọrụ gị, buru echiche ndị a: ikike, àgwà, na ọdịnihu a na-ewu site n'ebumnuche anyị niile kekọrịtara, ọ bụghị site n'enyo agbụrụ ma ọ bụ nkewa okpukpe.

M na-ekwekwa gị nkwa nke a: votu gị aghaghị ịdị irè dịka esi tunye ya. Aga m arụ ọrụ imechi irighiri ntugharị votu, kwanyere ùgwù maka nnwere onwe nke ụlọ ọrụ ntuli aka anyị, kwadoo ibipụta ngwa ngwa nke nsonaazụ sitere n'ebe ntuli aka ọ bụla, kwadokwa ikike ka a maa onye ọ bụla e jidere na-azụ votu ma ọ bụ na-agbanwe nsonaazụ ikpe, ọbụlagodi ma ọ bụrụ na onye ahụ sonyere na pati nke m.O nweghị mgbe ị ga-achọrịrị ndị enyi dị ike ime ka votu gị dị irè.

Olileanya m na-ebu maka gị abụghị ihe mabigara ókè: nri ezinụlọ gị nwere ike ịzụta, okporo ụzọ dị nchebe ịla n'ụlọ, nwa nwere nnwere onwe ịmụta ihe, na ọrụ na-enye ụzọ gaa na ndụ ka mma. Ekwenyere m na Naịjirịa nwere ike iru nke ahụ, akpebikwala m iso gị gabiga ụzọ ahụ, anyị abụọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ọhụụ gị maka ụmụ okorobịa Naịjirịa na ọrụ ọka?

Ana m arọ nrọ banyere Naịjirịa ebe nwa akwụkwọ ọ bụla gụsịrị akwụkwọ nwere ike ịgba mbọ maka ọrụ bara uru ma ọ bụ iwulite azụmahịa na-aga nke ọma n'ebighị-ebi site na amụma na-adịghị mma. Ana m arọ nrọ banyere Naịjirịa ebe teknụzụ, ọgụgụ isi nke akpaaka, mmepụta ihe ọhụrụ na ịmalite azụmahịa na-emepụta ọtụtụ nde ohere ọhụrụ maka ụmụ okorobịa anyị, kama ịmanye ha ịchọ ebe ndụ ka mma n'mba ọzọ. Ekpebisiri m ike ịrụ ọrụ maka Naịjirịa ahụ, ebe nkà na-akarị agbụrụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị nwere ike iwuli Naịjirịa kwesịrị ịdị ka nrọ na nkwa ndị a na-emezubeghị nke ndị ya?

Ee, anyị nwere ike. Ọnụ, anyị nwere ike iwuli Naịjirịa kwesịrị ekwesị maka nkà gị, kwesịrị ekwesị maka nrọ gị, nakwa kwesịrị ekwesị maka ọgbọ ndị a mụbeghị amụ.

Ndị tọrọ ntọala obodo anyị emeribeghị nnweta onwe-nchịkwa ka ole na ole nwee uru mgbe nde mmadụ naanị na-adị ndụ ịlanarị ọnwụ. Nkwa ha dị ndụ n'ime olileanya nkịtị nke kwa ụbọchị: nri ezinụlọ nwere ike ịkwụ ụgwọ ya, ụzọ nke e ji alọghachi n'ụlọ na nchekwa, nwata nwere ikike ịga akwụkwọ, na ọrụ nke na-enye ụzọ ịga ndụ ka mma. Olileanya ndị a adịghị ukwuu ma ọ dịghịkwa n'èzí ike Naịjirịa.

Anyị họọrọ ụzọ ọzọ dị iche, n'udo yana n'ọnụ, site n'ike nke votu anyị.

Oge gị abụghị echi. Oge gị bụ ugbu a. Ka Chineke duo anyị nke ọma ka anyị na-achọ imezu ọrụ anyị, ka Chineke gọzie Njikọ Mba Naịjirịa.

Ebe esi nweta ya:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1756045817637429734, 2024-02-09 (Post on X)
"As we root for the men of our Super Eagles to footballing victory, I commend the women of @DtigressNG on their first victory against Senegal at the FIBA Wome…"
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1991924020195754320, 2025-11-21 (Thread on X)
"May God guide us aright as we endeavor to deliver on our responsibilities. I thank you for listening. God Bless. -AA"
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1745837561996624060, 2024-01-12 (Post on X)
"The Supreme Court's decision represents a significant victory for the people of Bauchi, Plateau, Akwa Ibom, and Zamfara states and is undeniably a triumph fo…"
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1784308978425503782, 2024-04-27 (Post on X)
"Congratulations to Chief Agboola Ajayi for his victory in the hotly contested primaries for the ticket of our great party in the forthcoming governorship ele…"
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2105647953729769974, 2026-10-01 (Article on X)
"Our founders did not win sovereignty so that a few could prosper while millions merely survive. Their promise lives in ordinary hopes: a meal a family can af…"
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
"Your time is not tomorrow. Your time is now. Together, we can build a Nigeria worthy of your talent, worthy of your dreams and worthy of generations yet unbo…"

Injin ka ị̀sụgharịrị azịza a site n'asụsụ Bekee, a bịnyeghị ya aka nyocha site n'aka onye nsụgharị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ka ụmụ okorobịa Naịjirịa mara banyere ọdịniihu ha na mba a?

Achọrọ m ka ị mara na m kwere na gị - n'ọgụgụ isi gị, ịpụta ihe gị na ike ịnagide gị. Ekpebisiri m ike iwuli Naịjirịa ebe ikike ga-aka mmekọrịta mmadụ baa uru, ebe agwa ọma ga-aka ịma mmadụ n'ọchịchị baa uru, na ebe a ga-akwụghachi ndị na-arụsi ọrụ ike ụgwọ ọrụ, ka nwa okorobịa ọ bụla nwee ohere ziri ezi iji nwee ihe ịga nke ọma. Nke a bụ banyere ịgbanwe ụzọ obodo anyị ji aga, iweghachi olileanya na ịmepụta ohere, ka ọ ghara ịdị mkpa maka nwa okorobịa Naịjirịa ọ bụla ịpụ gaa achọ nsọpụrụ ebe ọzọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ọhụụ gị maka ọdịnihu Naịjirịa, oleekwanụ ọrụ ụmụ amaala kwesịrị ịrụ iji mezuo ya?

Daalụ unu, amin na ekpere unu.

Ihe m chọrọ ka unu jide aka na ya bụ nke a: nkwa obodo a dị ndụ na olileanya nkịtị. Nri ezinụlọ gị nwere ike ịzụta. Ụzọ dị nchebe ịla n'ụlọ. Nwata nweere onwe ya ịmụta akwụkwọ. Ọrụ na-enye ezi ụzọ gaa na ndụ ka mma. Ọ dịghị nke ọ bụla n'ime ihe ndị a bụ oke ihe. Ọ dịghị nke ọ bụla n'ime ha karịrị anya anyị.

Ekwuwo m na Ala Nkwa ekwughị na e ruru ya naanị n'ihi na a na-ahụ ya na villa. Ndị Nigeria aghaghị ịnwe ike iru ebe ahụ. Nke ahụ bụ ụzọ anyị ahọrọla, n'udo na n'ịdị n'otu, site n'ike nke votu anyị.

Arịọ m unu ka unu ghara ịkwado naanị onye na-aga ịsọrọ mpi, kama ka unu wuo mmegharị. Mmegharị dabeere n'echiche, gbara mgbọrọgwụ na iwu na izi ezi, raara onwe ya nye mgbanwe ọchịchị onye kwuo uche n'udo. Laghachinụ n'obodo unu, n'ụlọ akwụkwọ mahadum unu, n'ebe unu na-arụ ọrụ, bupụ ozi ahụ.

Ma arịọkwa m unu ka unu nọgide na-ajụ m ajụjụ. Chọọnụ atụmatụ ndị enwere ike ịnyocha na nkwa ndị enwere ike ịtụle. Chebe votu gị, jụkwa ka a tụọ unu egwu. Nke ahụ bụ ụzọ anyị ga-esi kpebie, n'otu, ma anyị na-aga n'ihu n'ezie.

2026 bụ afọ ịkọ ala. 2027 bụ afọ owuwe ihe ubi. Ọ ka n'oge ịlaghachi azụ ugbu a. Ka anyị bilie, hazie onwe anyị, werughachikwa obodo anyị. Ka Allah Onye pụrụ ime ihe niile nye anyị amamihe, ike na mmeri, nye gị, ezinụlọ gị, na nye Nigeria.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere na ọ dị mkpa ka ọ gbanwee banyere otu Naịjirịa si emeso ndị nọ n'ọkwa ọchịchị megide onye ọ bụla ọzọ?

Ekwenyere m na anyị ga-agbanwe Naịjirịa ebe otu ụkpụrụ dị maka ndị nọ n'ọchịchị ebe ọzọ dịkwa maka onye ọ bụla ọzọ. Nke ahụ bụ akụkụ nke ihe anyị ga-ewu n'ụzọ dị iche: Naịjirịa na-arụ ọrụ maka onye ọ bụla, ọ bụghị naanị ndị ole na ole. Ahụrụ m ndị mmadụ dị anyị gburugburu, ndị agbata obi anyị na ndị mmekọ anyị, dị ka akụkụ nke otu ọrụ a e nyere anyị nke iwu ụdị obodo ahụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ịgwa ndị Naịjirịa na-eto eto bụ ndị na-eche na a gwala ha ichere oge ha?

Achọrọ m ka ụmụ amaala Naịjirịa na-eto eto mara na oge gị abụghị echi. Oge gị bụ ugbu a. Ruo ogologo oge ka a na-agwa ndị na-eto eto ka ha nwee ndịdị ma na-akwadebe onwe ha n'ihi na ha bụ ndị ndu echi, ma a na-ekwe nkwa echi ahụ ruo ogologo oge nke ukwuu. Eguzo m n'ihu unu ọ bụghị naanị dị ka onye na-asọ mpi, kama dị ka onye kwenyere na unu enwetụla ndịdị ruo ogologo oge.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-enye ụmụ okorobịa Naịjirịa ndị na-enwe iwe banyere ọnọdụ mba a taa?

Abiala m ịnye unu mkpakọrịta iji gbanwee ọnọdụ ndị kpatara nkụda mmụọ ndị ahụ, ma rịọ unu ka unu bụrụ ndị sonyere n'ụzọ dị active n'iwuli Naịjirịa unu kwesịrị. Amaara m na unu bi n'ime nkụda mmụọ ndị a kwa ụbọchị, nke ọma karịa ka onye ọ bụla pụrụ ịgwa unu ya. Nke a abụghị maka ikwu okwu nye unu, kama ọ bụ maka ịrụkọ ọrụ ọnụ na unu iji gbanwee ihe ọnụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji nyere ndị gụsịrị akwụkwọ na-enweghị ọrụ aka ịchọta ọrụ site na nkà dijitalụ na ọzụzụ teknụzụ?

Aghọtara m mkpagbu ị na-ebu. Ị gụrụ akwụkwọ, ị mere ihe a chọrọ n'aka gị, ma ugbu a, ị na-ele anya ka diplọma ghara ịghọ ọrụ. Agaghị m eme ka o yie na nke ahụ dị mfe.

Nke a bụ ihe m kwadoro ime: ịkwadebe ndị Naịjirịa maka ọrụ nke ọdịnihu site n'itinye ego n'ikike dijitalụ, mmepe ọhụrụ, na agụmakwụkwọ sitere n'ikike teknụzụ na-akwalite. Nke ahụ pụtara ụlọọrụ teknụzụ na ụlọ mmepe ọhụrụ gbasara mba ahụ niile, ikike dijitalụ na ọzụzụ teknụzụ a gbakwunyere n'agụmakwụkwọ, na mmekọrịta na ụlọọrụ nke onwe onye na ụlọọrụ teknụzụ eletrọnịkị ụwa iji gbasaa ohere ọzụzụ na ohere ọrụ. Nke a bụ otú anyị ga-esi meghee ụzọ karịa ndị emechiworo n'ihu gị.

Article on X

Gịnị ka ị chere na Japa pụtara n'ezie maka Nigeria?

Japa bụ ihe karịrị naanị okwu ntakịrị nye m. Ọ bụ ikpe e kpere banyere usoro ọchịchị nke adaberela ịnye ọtụtụ ụmụ okorobịa anyị ndị kasị maa mma ezi ihe kwesịrị ime ka ha kwere na nrọ ha nwere ike mezu n'obodo ha. Nke ahụ bụ eziokwu dị n'azụ okwu ahụ, ọ bụkwa ya mere m ji ewere ihe ọ na-ekwu banyere obodo anyị n'ụzọ kpọrọ ihe.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị si ele ụmụ okorobịa Naịjirịa anya bụ ndị ka nọ ebe a, na-adịgide n'agbanyeghị ihe niile?

Ahụrụ m ihe ịma ihe pụrụ iche n'ime unu. Unu na-azụ ahịa, na-ere ahịa, na-anya ụgbọala, na-ede koodu, na-emepụta ihe, na-arụ ọrụ ugbo, na-ewulite azụmahịa site n'ime ime ụlọ ndina, na-eme ka ekwentị ọrụ aka bụrụ ọfịs ma mee ka mgbasa ozi mmekọrịta ọha bụrụ ahịa. N'ọtụtụ ọnọdụ, unu aghọwo ụlọ ọrụ ọkụ nke onwe unu, onye were onwe unu rụọ ọrụ, na sistemu nchekwa mmekọrịta ezinụlọ unu.

N'agbanyeghị nsogbu ndị ahụ, ọgbọ unu ajụla ịda mba, na-ewulite ụlọ ọrụ teknụzụ, na-agbasa Afrobeats na Nollywood gburugburu ụwa, na na-emepụta azụmahịa ejiji, nke dijitalụ, nke ugbo, na nke ịkpa ihe ọhụrụ, nke na-emekarị na obere nkwado si n'ụlọ ọrụ gọọmentị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ nnukwu ihe ndị na-egbochi ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto taa?

Ọtụtụ ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto na-adọga mgba megide amamikpebi ọkụ na-enweghị nkwụsị, akụrụngwa na-adịghị mma, enweghị nchebe, enweghị ọrụ na mmaba zuru oke n'isi obodo. Ndị gụsịrị akwụkwọ na-achọgharị ọrụ na-enweghị ngwụcha, obere azụmahịa na-adọga mgba na ego ọrụ na-ewepụta, ndị ezinụlọ na-ebelata ihe ndị bụ isi mkpa. Nrọ nke ịnwe ụlọ, iwulite azụmahịa na ịzụlite ezinụlọ n'ọnọdụ nwere nkasi obi na-anọgide na-apụ apụ site n'aka nde mmadụ. Ekwenyere m na mgbe gọọmentị na-arụ ọrụ n'ezie, ihe ị pụrụ ime n'agbanyeghị mgba ndị a na-egosi etu ihe ndị dị ike karịa si bụrụ ihe ga-eme.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji gbaa ndị Naịjirịa bi n'èzí mba ume ịlaghachi n'ụlọ?

Iji mee ka ị lọta n'ụlọ, aga m elekwasị anya n'ime ka Naịjirịa bụrụ ebe ọ na-amaba uru ịlọta na itinye ego. Nke ahụ pụtara itinye ụzọ mbụ na nkwụsi ike akụnụba, mgbanwe iwu na usoro na-akwado azụmahịa, inye ndị na-alọta na-edu azụmahịa ohere ịgbaso tax dị iche, na ịmepụta ụzọ ndị kpọmkwem maka ndị bi na mba ọzọ ikwe itinye ego. N'akụkụ nke a, ekwesịrị m nkwa maka mgbanwe zuru oke n'okpuru nchekwa, n'ihi na ibi na itinye ego na Naịjirịa ga-abụrịrị ihe dị mfe na ihe na-arụpụta uru. Nke a bụ otu anyị ga-esi mee ka ịlọta n'ụlọ bụrụ nhọrọ nwere isi maka gị na ezinụlọ gị.

Article on X

Olee otu i si eme atụmatụ itinye ndị na-eto eto n'ime inye aka n'ịkpebi otu gọọmentị gị ga-esi arụ ọrụ?

Anaghị m arịọ naanị ndị Nigeria na-eto eto ka ha kampeenụ maka m. Ana m arịọ unu ka unu soro m wuo, ka unu nwetanụ nnweta n'ọdịnihu anyị na-atụpụta, ma sonye kpọmkwem n'ịkpụzi ya. Ogologo oge, ndị na-eto eto na-aba uru n'oge mkpọsa ma bụrụ ndị a na-agbanahụ mgbe ahụ gasịrị, a na-akpọlite ha maka ogbako na mgbasa ozi mmekọrịta, ma mesịa hụ na e were mkpebi ndị dị mkpa n'ime ọnụụlọ ndị ha na-anọghị. Ana m arịọ unu ka unu sonye n'ịkpụzi ihe na-abịanụ, ọ bụghị naanị inyere aka imeri ya. Ana m ekwe nkwa inye opekata mpe pasent 40 nnweta nke ndị na-eto eto n'ọchịchị m.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme inye ndị na-eto eto ikike ndọrọ ndọrọ ọchịchị n'ezie, ọ bụghị nnọọ ọnọdụ aha efu?

Mgbe m na-ekwu banyere ngụnye ndị na-eto eto, apụtaghị ihe m na-ekwu nnọkwarị ọrụ ma ọ bụ ọnọdụ ole na ole nwere aha mara mma. Ihe m na-ekwu bụ ezigbo ọrụ, nnọchite anya ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ohere akụ na ụba, na ezigbo olu n’ime ọchịchị. Ọ bụ ya mere m ji ekwe nkwa a n'ihu unu taa: n’okpuru atụmatụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị anyị, anyị ga-eji ebumnobi meghee ọnụ ụzọ ndu ndọrọ ndọrọ ọchịchị nye ọgbọ ọhụrụ. Opekata mpe, pasent 40 ngụnye ndị na-eto eto. Ma nke a pụtakwara na unu aghaghị ijikere onwe unu ịmụ banyere ọchịchị, ghọta akụ na ụba ọha na iwu, na ịmụta otú ụlọ ọrụ ọchịchị si arụ ọrụ, ka unu nwee njikere ịdu ndu.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ndị na-ewu ewu azụmahịa ga-esi nweta ego eji akwalite azụmahịa ha?

Achọrọ m ịgbasa ohere doro anya iji nweta ego maka ụmụ okorobịa na-ewu ewu, ndị ọrụ aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ewepụta teknụzụ na ndị na-arụ ọrụ na akụ na ụba okike. Aha nna gị ochie, njikọ ọchịchị gị ma ọ bụ ike gị ịchọta godfather ekwesịghị ikpebi ma echiche dị mma ọ ga-enweta ohere iji gaa n'ihu nke ọma. Nke a bụ akụkụ nke mmekọrịta ga-aghaghị ịpụta ihe n'ụzọ bara uru na ndụ ụmụ okorobịa Naịjirịa, malite n'ọrụ na azụmahịa. Ọ bụ ya mere m ji na-ehibe ego dị $10 billion iji nye ndị na-ewu ewu ohere iwulite ma tolite azụmahịa ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu mgbanwe ị chọrọ ịhụ n'ụlọ akwụkwọ?

Ekwenyere m na anyị apụghị ịgaba n'ihu na-azụ ụmụ Naịjirịa na-eto eto maka akụ na ụba nke na-adịghịzi adị. Ụlọ akwụkwọ anyị kwesịrị itinye uche karịa n'ihe gbasara sayensị, teknụzụ, mmụta ọrụ aka, ọrụ ugbo, nkà dijitalụ, echiche nyocha na ịzụ ahịa onwe onye. Nke a bụ otú anyị ga-esi kwadebe ndị na-eto eto nwere echiche, ike na ebumnuche maka ohere ndị dị n'ihu.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị mmụta na-adaba n'ogbenye ọ ga-enwe ike ịba n'ụlọ akwụkwọ mahadum n'okpuru atụmatụ gị?

Ọ dịghị nwata Naịjirịa maara mma kwesịrị ka a jụ ya agụmakwụkwọ ọkwa dị elu naanị n'ihi na ndị mụrụ ya bụ ogbenye. Nke a bụ akụkụ nke mgbanwe m chọrọ ịhụ n'otu anyị si akụziri ndị na-eto eto Naịjirịa ihe, tinyere nkwado ka ukwuu a na-enye sayensị, teknụzụ, agụmakwụkwọ ọrụ aka, ọrụ ugbo, nkà dijitalụ, iche echiche miri emi na ịzụ ahịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Atụmatụ nkà gị o gụnyere ndị na-enweghị agụmakwụkwọ ọfụma ma ọ bụ asambodo?

Ee, e ji ndị dị ka gị n'uche mepụta atụmatụ m. Ekpebisiri m ike ịkpọsa ọnọdụ mberede n'agụmakwụkwọ teknụzụ na nka ọrụ aka, na-agbasa ụlọ ọzụzụ nka na ijikọ ha na mkpa ụlọ ọrụ, yana itinye ọzụzụ ọrụ aka n'ime agụmakwụkwọ sekọndrị ka ọ dịrị ọtụtụ ụzọ e si abanye n'ọrụ e nwere nka. Tinyere nke a, m ga-emegharị usoro ọmụmụ TVET (ọzụzụ teknụzụ na ọrụ aka) ya na ndị isi ụlọ ọrụ, hiwe ebe ọzụzụ ọrụ aka nke ọgbara ọhụrụ na mpaghara ndọrọndọrọ ọchịchị niile, malite mmemme ndụmọdụ ọnụ abụọ (dual-apprenticeship), ma kwadoo usoro asambodo nka mba n'ozuzu. Nke ahụ pụtara na onye na-amụ ọrụ aka dị ka gị nwere ike inweta ezigbo ụzọ gaa na nka ndị a nabatara, nke e nyere asambodo.

Article on X

Kedu atụmatụ gị maka enweghị ọrụ, enweghị nchekwa, na ọnụ ahịa ndụ, oleekwanụ ka ndị mmadụ ga-esi tinye aka na mmegharị gị?

Atụmatụ m na-amalite na ọrụ na azụmahịa. Amaara m na ọtụtụ nde ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto nwere echiche na agụụ ịga n'ihu ma ha enweghị ike ịnweta ego oru aka, ya mere, aga m agbasawanye ohere ịnweta ego doro anya nye ndị ọchụntụ azụmahịa, ndị ọka aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ewepụta teknụzụ na ndị nkà ọmụmụ ihe, site na mmemme inye ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ ka unu si na ịdabere na mmadụ bata n'azụmahịa, site na enweghị ọrụ gaa na mmepụta ihe.

Banyere nchekwa na ịda ogbenye, ekwuola m na ogbenye enweghị agbụrụ, enweghị ọrụ enweghị okpukperechi, nchekwa adịghị ajụ unu otu ndị otu mụta unu tupu ọ dakwasị unu, nkwubi okwu m bụ iweghachi ike ịzụ ahịa na ibelata ọnụ ahịa ndụ nye Nigeria ọ bụla.

Maka onye ọrụ teknụzụ na-eto eto chọrọ itinye aka: haziganye maka ikike ndọrọndọrọ ọchịchị. Sonye na ward gị, gaa na nzukọ, jụọ ajụjụ, chọọ ka e nye ngwaahịa, ma sonye n'ịhọrọ ndị na-anọchite anya gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji dozie enweghị ọrụ ma kwụsị ikesa ọrụ dịka onye amaara ya maka ohere ọrụ nye ndị ntorobịa?

Gbasara ọrụ maka ndị na-eto eto, anụrụ unu nke ọma. Ọtụtụ ndị Naijiria na-eto eto nwere echiche, ike na ọchịchọ enweghị ike inweta ego iji mee ka echiche ndị ahụ ghọọ azụmahịa, ekpebikwara m ịgbanwe nke ahụ. Aga m agbasawanye ohere nweta ego doro anya nye ndị ọrụ aka na-eto eto, ndị ọkachamara, ndị ọrụ ugbo, ndị na-emepụta teknụzụ, na ndị dị n'akụ na ụba ihe okike, gụnyekwa usoro ego raara onwe ya nye naanị maka ụlọ ọrụ ọhụrụ, ka aha nna unu, mmekọrịta unu, ma ọ bụ ikike unu ịchọta "godfather" ghara ikpebi ma echiche unu ga-enweta ohere ma ọ bụ na ọ gaghị enweta. Ebumnuche bụ ime ka ndị Naijiria na-eto eto site na enweghị ọrụ gaa n'ịrụpụta ihe, na site na ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'ịmalite azụmahịa nke aka ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere enweghị nchekwa, enweghị ọrụ nye ndị ntorobịa, na mmụta na-adịghị mma na obodo dị ka Geidam?

Na nchebe, atụmatụ m kpuchiri akụkụ ọ bụla nke Naịjirịa, tinyere Geidam na Yobe State. Edobela m obi ịhazi Ngalaba Pụrụiche Megide Ndị Ohi Egbe na Ndị Na-adọrọ Mmadụ n'ike n'ọchịchị steeti ọ bụla, nke ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, nwere ike ijegharị ngwa ngwa ga-emejupụta, iji mee ka nzaghachi megide ohi egbe na idọrọ mmadụ n'ike sie ike karị. Aga m anakwerekwa ụkpụrụ "firehose" maka nhazi nchebe, na-akwalite nkwukọrịta na-aga n'ihu, nke dị ukwuu n'etiti mpaghara dị iche iche maka ọsịsa ngwa ngwa na nkesa ozi nzuzo siri ike karị. Steeti ndị dị n'oke steeti ga-ezukọ hazie ọrụ, kesaa ozi nzuzo n'oge mmemme, ma hazikọọ ọsịsa ha, tinyere usoro nchebe jikọrọ aka na mba ndị agbata obi. Na mgbakwunye, aga m akwado ka e guzobe Ụlọ Ọrụ Ikike Ime Ụlọ nke nwere onwe ya iji nyochaa omume ọjọọ n'ime ndị uwe ojii na ndị ọrụ nchebe ndị ọzọ.

Banyere enweghị ọrụ n'etiti ndị ntorobịa, atụmatụ m maka ndị ntorobịa kpuchiri obodo Naịjirịa niile, gụnyere obodo gị na Geidam. Ọ na-amalite site n'ọrụ na azụmahịa. Ekpebisiri m ike ịgbasawanye ohere nweta ego nke doro anya nye ndị ntorobịa na-amalite azụmahịa, ndị ọkachamara aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ewepụta teknụzụ, na ndị na-arụ ọrụ na akụrụngwa ime ihe okike. Aha nna gị, njikọ ndọrọ ndọrọ ọchịchị gị, ma ọ bụ ndị na-akwado gị na nzuzo agaghị ekpebi ma echiche gị ọ ga-enwe ohere ịga nke ọma. Anyị ga-ehazi mmemme inye ego maka ndị na-amalite azụmahịa na ndị ọchụnta ego, ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto si na ịdabere n'aka ndị ọzọ banye n'ịrụ ọrụ aka, sitekwa n'enweghị ọrụ gaa n'imepụta ihe.

Banyere agụmakwụkwọ, atụmatụ m n'ofe Naịjirịa na-emetụtakwa Geidam. Ọnọdụ agụmakwụkwọ n'ofe mba a kwesịrị ịchọ ka ekwuo na ọ bụ oge ihe mberede. Amụma m ga-etinye akụrụngwa ndị ọzọ n'ọrụ n'ihe gbasara ụlọ akwụkwọ na ụlọ nyocha, na-agbasawanye ikike anyị ịnabata ụmụ akwụkwọ ndị ọzọ ma na-ahụ na ọ bakwunyere ọnụ ọgụgụ ụmụaka a na-edebanye aha n'akwụkwọ. Na mgbakwunye, anyị ga-ebelata nke ukwuu nsogbu enweghị nchekwa, bụ́ isi ihe kpatara ụmụaka ruru afọ ịga akwụkwọ na-anọghị n'ime klas, karịsịa na Northern Nigeria.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu atụmatụ gị maka inweta ịntanetị n'ofe mba a?

M ga-ele broadband na njikọ dijitalụ anya dị ka akụrụngwa mba dị mkpa. Ọ dị mkpa ka nwata Naịjirịa bi na Gombe, Uyo, Sọkọtọ, Enugu ma ọ bụ Yenagoa nwee otu ohere ahụ iso na akụ na ụba dijitalụ dị ka onye bi na Lagos ma ọ bụ Abuja. Teknụzụ kwesịrị ime ka mmekọrịta na gọọmentị dị mfe, ngwa ngwa, ma pụta ihe, ọ bụghị ịbụ ọkwá ọzọ nke ụlọ ọrụ gọọmentị ị ga-agbasi mbọ gafee.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere enweghị nchekwa?

Ahụrụ m nchekwa dị ka ihe bụ isi, n'ihi na enweghị ohere akụ na ụba n'ezie ebe ị na-atụ egwu ịga njem, ịkọ ugbo, ịga akwụkwọ ma ọ bụ ịgba azụmahịa gị. Ekpebisiri m ike ime ka usoro nchekwa sie ike, bunye ndị agha ndị ọzọ n'ala, melite ọzụzụ, akụrụngwa na ọdịmma ha, ma gbasaa ụzọ ndị dabere na obodo nke e nwere ike ịza ajụjụ maka ya. Nchebe ndụ gị na akụrụngwa gị bụ ọrụ bụ isi nke steeti Naịjịrịa kwesịrị ime, aga m emekwa ya dị ka ihe ọ bụ n'eziokwu: ọrụ, ọ bụghị ihe amara. N'ọchịchị m, anyị ga-ebu ụzọ na-eme ihe tupu nsogbu nchekwa adịbeghị karịa ịzaghachi ya mgbe ọ dịworị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ụdị Naịjirịa ị chọrọ mgbe a na-ekwu banyere ntuli aka?

A na m achọ Naịjirịa ebe ndị mmadụ ga-atụ vootu n'udo, a ga-agụkọ vootu ndị ahụ n'ụzọ doro anya, onye meriri ga-achị, onye meriri emeghị ga-akwadebe maka asọmpi ọzọ, obodo ahụ ga-agakwa n'ihu. Maka nke ahụ, anyị aghaghị ịgakwa n'ihu na-emesi njirimara na ntụkwasị obi nke ụlọ ọrụ ntuli aka anyị ike. Ụbọchị ntuli aka kwesịrị ịghọ nkeji omume onye kwuo uche ya nke a na-eme kwa afọ, ọ bụghị ihe mberede mba. A naghị eme ka ọchịchị onye kwuo uche ya sie ike naanị site n'ihe anyị kwere na nkwa maka echi, kama ọ bụkwa site n'ihe anyị dị njikere ichebe taa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-eche banyere nhazi ndị agha nche tupu ntuli aka ngalaba Osun?

Ihe anyị na-ahụ n'oge a na-akwado maka ntuli aka ahụ na-akpata nnukwu nsogbu. Ọnụ ọgụgụ na ụdị nguzozi ndị agha na-eme ka ọ dị ka Nigeria na-akwado maka agha karịa ịme ntuli aka. Ejirila m onwe m gwa INEC, ndị ọrụ nchekwa na gọọmentị Tinubu okwu banyere nke a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi gosi na nkwa gị bụ eziokwu, ọ bụghị dị ka nkwa ndị ọchịchị ndị ọzọ mebiri?

Ị na-eme nke ọma ịjụ ajụjụ banyere nkwa ọ bụla, gụnyere nke m. Ọ bụ ya kpatara m na-ewu Promise Tracker, bụ ebe nrụọrụ ihe n'ịntanetị ebe ị ga-eso nkwa ọ bụla m na-ekwe, hụ ka a na-emejuputa ya, ma soro ụzọ ego ọha na eze si eji eme ihe, site n'iji ụkpụrụ gọọmentị emeghe ebipụta ego a na-emefu n'oge mgbe ahụ, nye akwụkwọ ọrụ ndị e nyere, na ihe gosiri arụmọrụ. Anaghị m arịọ ka i kweta naanị okwu m. Ana m emeghe ndekọ ahụ ka ị nwee ike inyocha ya n'onwe gị ma chee m aka n'ọrụ mgbe emeghị ihe e kwere na nkwa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere enweghị nchekwa, nnyefe ọkụ eletrik, na ichekwa votu n'ụbọchị ntuli aka?

Maka enweghị nchekwa, ekwenyere m ịmalite Ndị Ọrụ Pụrụ Iche Megide Ndị Ohi Egbe na Ndị Na-adọta Mmadụ n'ọchịchị steeti ọ bụla, nke jiri ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, na-agaghachi agaghachi, iji mee ka nzaghachi megide ohi egbe na idọta mmadụ sie ike. Achọrọ m iwepụta ụkpụrụ 'firehose' maka ijikọ nchekwa, na-akwalite njikọ oge niile, nke dị ukwuu n'etiti mpaghara dị iche iche ka anyị nweta nzaghachi ọsọ ọsọ na nkekọrịta ozi nzuzo ka mma. Steeti ndị dị n'ókè ga-ejikọta ime atụmatụ ọrụ, kerịta ozi nzuzo n'oge mmemme, ma jikọta nzaghachi. M ga-akwadokwa maka Agency Mmemme Ime Ụlọ nwere onwe ya iji nyochaa omume na-ezighị ezi n'ime ndị uwe ojii na ụlọ ọrụ nchekwa ndị ọzọ. Otu a ka anyị ga-esi napụta obodo gị n'aka ndị ohi egbe, ndị na-adọta mmadụ, na mpụ gafere ókè. Atụmatụ a kpuchiri akụkụ Naịjirịa niile.

Maka ọkụ eletrik, atụmatụ m bụ ikewa akụrụngwa ọkụ eletrik steeti, nyefee njikwa netwọk mba na aka ndị na-etinye ego nke onwe ha, nweta nkwa nnata gas maka ụlọ ọrụ ọkụ eletrik, ma gbaa ndị dị n'ógbè mmepụta ume ime onwe ha maka mpaghara ụlọ ọrụ. Achọrọ m imeghe ngalaba ọkụ eletrik niile, site na mmepụta ruo na nnyefe, maka ntinye ego nke onwe ya. Ejikeere m ịhụ na ọchịchị, ma federal ma steeti, na-emepụta ọnọdụ azụmahịa nke na-eme ka ụlọ ọrụ ọkụ eletrik nke onwe ha nwee ike ịsọ mpi karị, site n'ibelata ego ha na-emefu n'ịmalite na ịrụ ọrụ, ikwalite uru ha, na ime ka amụma gọọmentị dị nkwụsi ike. Achọkwara m ka e nwee ọnọdụ ebe ụlọ ọrụ nkesa nwere ike inweghachi ego ha mefuru n'ozuzu maka ọkụ enyere, na nkwubi ike maka mmemme itinye mita nye ndị ahịa niile, na achọrọ m ka a dozie nsogbu izu ọkụ eletrik site na mmekọrịta n'etiti ndị na-etinye ego n'ụlọ ọrụ nkesa na gọọmentị, ebe a na-akwado ya na iwu maka ngwa ngwa megide izu ọkụ eletrik.

Maka ichekwa votu gị, ekwenyere m na ichekwa votu na mpaghara Ebe Ịtụ Vootu dị oke mkpa, na votu ga-agụkwa ma ọ bụrụ na ndị tụpụtara ha chekwaa ha. Ekwuola m na ndị nwe obodo kwesịrị iburu ibu ọrụ ichekwa votu n'uche kpamkpam ma ọ bụrụ na anyị ga-enwe ntuli aka kwesịrị ntụkwasị obi ndị ntuli aka. Achọrọ m Naịjirịa ebe ndị mmadụ ga-atụ vootu n'udo, a ga-agụ votu n'ụzọ doro anya, onye meriri ga-achị, onye dara ga-akwado maka asọmpi ọzọ. Agbaala m INEC na ndị agwuzi ndị na-eche nchekwa ntuli aka mba na ime ihe na-akwado nke a, agbakwaala m ndị òtù m na ndị nnọchiteanya pati ndị ọzọ ka ha mezuo iwu ndị edepụtara n'ụbọchị ntuli aka.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ozi ị nwere maka ndị agha nche gbasara otú ha kwesịrị ime n'oge ntuli aka?

Ekwuwo m n'ụzọ doro anya na ntuli aka bụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya nke obodo, ọ bụghị ọrụ agha. Akwụkwọ ntuli aka abụghị ngwa agha, ndị ntuli aka abụghị ndị iro e ji agha emegide, ndị otu mmegide abụkwaghị ndị nnupụisi iwu. Ndị agha anyị na-echebe anyị kwesịrị ichebe ndị ntuli aka, ọ bụghị ime ka ha tụọ egwu. Ha kwesịrị ichebe nhọpụta ahụ, ọ bụghị ịme ka ọ dị ka ebe agbachitere agha gburugburu.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na Naịjirịa nwere ike nche dị ukwuu, gịnị mere a na-adịghị eji ya emegide ndị na-eme ihe ike na ndị na-adọta mmadụ kama ịrụ ọrụ na ntuli aka?

Ajuwo m otu ajụjụ ahụ. Ọ bụrụ na Naịjirịa nwere ikike nchekwa dị ukwuu otu a, ọ dị mkpa ka ndị Naịjirịa jụọ ihe mere a naghị eji otu ike ukwuu a megide ndị na-eme ihe ike, ndị na-achụ ohi mmadụ na ndị omempụ na-egbu ndị anyị, na-achụ ohi ụmụaka anyị, ma na-achụpụ ndị nwe obodo n'obodo ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-atụ anya ya n'aka INEC n'oge ntuli aka dịka nke Osun?

Ekwuola m hoo haa na Osun bụ ule. Ekwesịghị ịnwe nsogbu dị omimi, ma ọ bụ igbu oge a na-enweghị nkọwa, ma ọ bụ aghụghọ ọ bụla na usoro ahụ. Ngwá ntuli aka ga-abịarịrị ọsịịsọ, a ga-ekwe ka ndị a kwadoro ịtụ vootu tụọ ya n'efu, a ga-agụrịrị vootu ndị a tụrụ n'eziokwu, a ga-ebugharịkwa nsonaazụ n'oghe oghe dịka iwu si kwuo.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-ekwu banyere ntuli aka Steeti Osun?

Ana m ekwu na ndị uwe ojii, ndị agha na INEC bụ nke Naịjirịa dum, ọ bụghị nke otu pati ọ bụla. Anyị na-arịọ naanị ihe Iwu Obodo na ọchịchị onyekaje kwadoro na nke bụ ihe izi ezi nye Naịjirị ọ bụla: nnwere onwe ịtụ vootu na ikike ịhụ na a gụnyere vootu ahụ. Ọ bụrụ na ụlọ ọrụ ndị anyị enweghị ike ime ntuli aka nke nwere nnwere onwe, ziri ezi, dị jụụ ma doo anya na steeti ọ bụ naanị otu, ndị Naịjirịa ga-ajụ ajụjụ kwesịrị ekwesị banyere ntụkwasị obi ha kwesịrị inwe n'ntuli aka izugbe nke afọ na-abịa. Ozi m dị mfe: ka ndị mmadụ tuo vootu, ka a gụnyere vootu ọ bụla.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee usoro ị ga-eme iji kwụsị APC ka ha ghara iri aka ga nke mbọrọ n'ime ntuli aka ahụ? Ka m dozie azịza a nke ọma: Olee usoro ị ga-eme iji kwụsị APC ka ha ghara iri aka ga na ntuli aka ahụ?

Ka m kọọrọ gị n'ụzọ doro anya ihe m kwuru gbasara nke a, n'ihi na ọ dị mkpa dịka okwu ọ bụla ọzọ na ntuli aka a.

Agwala m Onye isi ala Tinubu na ọchịchị ya na ha aghaghị iguzogide ọchịchọ ọ bụla iji mee ka ụlọ ọrụ steeti Naịjịrịa ghọọ ngwá ọrụ maka uru ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ndị uwe ojii bụ nke Naịjịrịa. Ndị agha bụ nke Naịjịrịa. INEC bụ nke ndị Naịjịrịa. Ọ dịghị otu n'ime ha bụ nke APC. Ozi m nwere maka INEC, ụlọ ọrụ nchekwa na ọchịchị Tinubu dị mfe: hapụ ndị mmadụ ka ha votu, hapụ ka vootu ọ bụla gụọ.

Ekwuwo m na ọ bụrụ na ụlọ ọrụ anyị enweghị ike ime ntuli aka na-enweghị ihe mberede, nke ziri ezi, nke udo na nke doro anya na otu steeti, ndị Naịjịrịa nwere ikike ịjụ ajụjụ ihe ntụkwasị obi ha kwesịrị inwe gbasara ntuli aka izugbe. Ọ bụ ya mere m ji kpọọ ka e nwee ntuli aka udo, mana kwuo na a gaghị akọwapụta arịrịọ a dị ka adịghị ike. Ọ bụ naanị ihe Iwu Obodo na ọchịchị onye kwuo uche kwere nkwa nye onye Naịjịrịa ọ bụla: nnwere onwe ivote na ikike ime ka vootu ahụ gụọ.

Ekwukwaala m na ndị na-emepụta ntuli aka onwe ha nwere ọrụ, ịjụ ụdị ọ bụla nke ime ihe egwu na ime nhọrọ ha. Mgbe m zutere ndị otu Enugu Polling Booths Vanguard for Atiku, otu na-echebara nsọpụrụ vootu echiche, agwara m ha na ka anyị nwee ntuli aka ziri ezi nke ga-enweta ntụkwasị obi ndị votu, ndị nwe obodo aghaghị iburu ibu ọrụ ichekwa votu n'ụzọ dị oké mkpa. Votu ga-agụ ma ọ bụrụ na ndị tụpụtara ha na-echekwa ha.

Ekwuola m banyere ihe na-eme mgbe ntụkwasị obi a dara. Ekwuola m na mgbe ndị mmadụ tufuru olileanya n'ime ntuli aka, ọchịchị onye kwuo uche dị n'ọnọdụ dị oké njọ, na ụlọ ikpe na-ekwupụta enweghị ihe mberede na usoro ntuli aka anyị ka na-anapụ ndị votu ikike ha nke ịhọpụta ndị ndu ha.

Karịa nke a, ekwuola m na iwulite otu mmegide nwere ntụkwasị obi, nke nwere usoro n'ogo niile yana na-elebanye anya pụrụ iche n'ebe ụmụ okorobịa na ụmụnwanyị nọ, bụ ụzọ anyị ga-esi nye ndị mmadụ anyị nhọrọ a pụrụ ịdabere na ya na nnwere onwe nhọrọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji hụ na ikpe ziri ezi ruru onye ọ bụla aka ma mee ka ụlọ ọrụ ndị na-alụso nrụrụ aka ọgụ, ụlọikpe, na INEC nwere ezigbo nnwere onwe?

Iwu iguzosi ike nke enweghị ikike ịgbanarị, na nke iwu na-achịkwa, bụ isi ihe m chọrọ ime maka gị na ezinụlọ gị. Nke ahụ pụtara na iwu metụtara onye ọ bụla n'otu ụzọ, n'agbanyeghị ọkwa ya ma ọ bụ ike ọchịchị ya, ma na enweghị nrube isi n'iwu ụlọikpe na ikpe amaghị ama agaghị adị. Aga m arụ ọrụ iwulite usoro doro anya, chebe ndị na-ekwupụta ihe mmebi, mee ka ụlọ ọrụ nlekọta sie ike, ma mee ka a kwụghachi ụgwọ n'ezie maka omume ọjọọ. Gbasara ntuli aka, ọnọdụ m dị mfe: ndị uwe ojii, ndị agha na INEC bụ nke Naịjirịa, ọ bụghị nke otu ndị otu ọchịchị ọ bụla, vootu ọ bụla aghaghị ịba uru. Aga m akwaliteghachikwa ka a na-ebipụta ndekọ ntuli aka ndị omeiwu mgbe niile, ka ikpe ziri ezi ghara ịdabere n'akara aka.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ka ụmụ okorobịa Naịjịrịa mee ka ha mepụta mgbanwe?

Ana m arịọ gị ihe atọ: debanye aha gị, haziekwa onwe gị, ma dukwaa ndị ọzọ. Debanye aha gị, n'ihi na ọtụtụ ndị amalitela ikwenye na ndọrọndọrọ ọchịchị bụ ihe efu, na-enwekwa obi abụọ na ntuli aka ha nwere isi, ma ọ bụrụ na ị hapụ ntuli aka gị, onye ọzọ ga-ekpebi ọdịnihu gị. Banye na mahadum gị, obodo gị, ahịa, ebe ọrụ, na mpaghara dijitalụ ndị ị na-ebikarị, gbaa ndị ọzọ ume ka ha debanye aha ha ma tuokwa aka. Ma ọ bụghị naanị idebanye aha zuru ezu. Iwe adịghị abụ nhazi. Hashtag abụghị nhazi. Ị ghaghị ịhazi onwe gị, wee duru ndị ọzọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi tinye aka na ndọrọndọrọ ọchịchị iji nyere aka weta mgbanwe?

Sonye na wadi gị, bịaruo nzukọ ndị ahụ, jụọ ajụjụ ma chọọ ka ndị na-achọ ịnọchite anya gị na-aza ajụjụ. Ike ndọrọndọrọ ọchịchị na-esi na nhazi aka, ya mere soro ókè n'ịhọrọ ndị nnọchite anya gị kama ịnọ n'akụkụ. Dị ka ị na-ahazi onwe gị, ana m arịọ gị ka ị jụ aghụghọ kacha ochie dị n'ndọrọndọrọ ọchịchị anyị: ikewapụ onwe gị site n'ebo ma ọ bụ okpukpe. Ịda ogbenye enweghị ebo, enweghị ọrụ enweghị okpukpe, na enweghị nchekwa anaghị ajụ gị party gị tupu ọ dakwasị gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị kwere na ndị Naịjirịa si mpaghara na okpukperechi dị iche iche na-ekewapụ n'ihi ọdịiche mmasị ha?

Mba. Onye gụsịrị akwụkwọ na-enweghị ọrụ nọ na Kano abụghị onye iro gị n'ihi na ị si Enugu, nwa afọ ọrụ na-adọgbu onwe ya na Lagos enweghịkwa mmasị dị iche na nke onye nọ na Makurdi n'ihi na ha na-efe ofufe dị iche iche. Onye ọrụ ugbo na-eche ihu ha ọdachi nchekwa na Zamfara na onye ọrụ ugbo na-eche ihu ha ọdachi nchekwa na Benue, ha abụọ chọrọ naanị ibi ndụ, rụọ ọrụ, ma zụlite ezinụlọ ha n'udo. Ịda ogbenye enweghị agbụrụ, enweghị ọrụ enweghị okpukperechi, na ọdachi nchekwa adịghị ajụ gị party gị tupu ọ mee ihe ọjọọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ụdị mba ị chọrọ ịhapụrụ ọgbọ na-abịa n'ihe gbasara njirimara na nkewa?

Ekwere m na ndị anyị na-edu ndị isi n'ọgbọ a nwere ọrụ ịhapụra unu obodo nke onye unu ga-abụ na-ewetara unu umengwụ, ọ bụghị ngwá agha ndị ọchịchị ji emegide unu. Nke ahụ pụtara ịjụ ikpe ochie nke ikewapụ ndị mmadụ n'akụkụ ebo ma ọ bụ okpukpe, n'ihi na ịda ogbenye enweghị ebo, enweghị ọrụ enweghị okpukpe, na enweghị nchekwa anaghị ajụ gị otu ndị otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị gị tupu ọ dakwasị gị. Ọ bụ ya mere ihe kacha mkpa na ndepụta ọrụ m bụ ijikọta mba anyị ọnụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eji usoro mkpọsa na òtù nkwado dị adị iji mee ka mmasị ndị mmadụ n'ala obodo ghọọ onye sonyere n'ọchịchị n'ụzọ ahaziri ahazi?

Daalụ maka ịkpọtụrụ m, nakwa maka aro gị. Achọrọ m ka ị mara na m na-ewere ụdị ntụnye aro a nke ọma, n'ihi na ikpo òkù mbibata, African Democratic Congress, bụ ikpo òkù ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke ndị mmadụ na-akwado. Ọ bụghị ihe ewubere ka ọ na-esite n'elu gbada n'ala; e wubere ya n'echiche na ndị nkwado, ndị na-ahazi ya na Ndị Naịjirịa nkịtị bụ ndị na-akwaga ya n'ihu.

Ekwuwo m n'ụzọ doro anya na ihe ịma aka anyị bụ ịgafe site n'iwe nke mgbasa ozi mmekọrịta gaa n'ọsọ ọsọ ime demokrasi. Nke ahụ pụtara ịtụgharị mmetụta dị n'ịntanetị gaa n'ọrụ e mere n'eziokwu: ịdebanye aha ịtụ vootu, ịgụzite ndebanye aha, ịghọta Electoral Act, ịrụ ọrụ afọ ofufo, ịnọ dịka ndị nnọchianya n'ebe a na-atụ vootu, na ilekọta usoro ahụ iji chebe ikike ndị mmadụ n'udo ma n'iwu kwadoro ya. Naanị hashtags na livestream enweghị ike ịrụ ọrụ a; naanị ụmụ amaala e doziri adozi ka nwere ike ime ya.

Ekwewokwa m nkwa nye onye ọbụla dị njikere iburu ibu ọrụ na mmegharị a: ị gaghị eje ije naanị gị. Aga m ege ntị, zaa ajụjụ ma nabata nkatọ, n'ihi na ana m arịọ ka m bụrụ onyeisi ntuli aka gị, onye mmekọ gị, ma ọ bụrụ na Ndị Naịjirịa enyefee m ya n'aka, odibo gị. Ọ bụ n'ime mmụọ ahụ ka m ji anabata òtù nkwado, usoro mkpọsa na ikpo òkù ndị Naịjirịa na-ejirizi, dịka akụkụ nke otu mmegharị na-eto eto, otu a ka obere mmiri si agwakọta ghọọ Osimiri Niger n'onwe ya, nke dị ike nke ga-eburu nde ọtụtụ mmadụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ka ụmụ okorobịa nọ na pati a mee?

Achọrọ m ka unu duru ụzọ, ọ bụghị ka unu na-eche ikike. Chọọnụ ọkwa ndu-ọchịchị, soro nọrọ na ntuli aka, bụrụnụ ndị kansụl, ndị omeiwu na ndị gọvanọ. Wulie onwe unu dịka ndị azụmahịa na-enye ndị Naịjirịa ọrụ, ndị nta akụkọ na-achọ ka ndị ọchịchị na-aza ajụjụ, ndị ọkachamara nchịkọta ihe na-edozi nsogbu ndị Naịjirịa, ndị ọrụ ugbo na-agbanwe ihe gbasara ọrụ ugbo, ma ọ bụ ndị nkuzi na-akpụzi ọgbọ nke ọzọ. Enwere m ike inye ikpo okwu na ohere, ma ọ bụ unu ga-eweta nghọta na ịchọsi ike ime nke ọma n'ụzọ ọ bụla unu họọrọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-anabata ka ndị na-akwado gị maa gị aka ọsọ ma ị mejọọ?

Ee. Ana m arịọ unu ka unu mee ka anyị zaa ajụjụ, ọ bụghị ka unu ghọọ ndị na-eme ihu ọma nye ihe ọ bụla ndị ndu ha kwuru. Ọ bụrụ na parti a esite n'ụkpụrụ ya wezuga onwe ya, kwuo okwu. Ọ bụrụ na ndị mmadụ eji ọkwa e tinyere n'aka ha eme ihe ọjọọ, gba ha aka nkata. Ma ọ bụrụ na mụ onwe m, dịka onye nnọchi anya unu na-achọ ịbụ onye isi ala, adịghị ebi ndụ dịka nkwa ndị m kwere unu si dị, cheta m ihe ahụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ụdị mmekọrịta ị chọrọ ịmalite n'etiti gị na ụmụ amaala, oleekwa otu ha kwesịrị isi mee ka ị bụrụ onye a na-ajụ ajụjụ banyere ọrụ gị?

Ị dị mma. Ana m ekele gị maka iwepụta oge iji jụọ ajụjụ, m na-ekwukwa ya n'eziokwu mgbe m na-ekwu na ọrụ kachasị ukwuu ị nwere ike ịrụ bụ ka ị na-anọgide na-arịọ ka m nweta ntụkwasị obi gị site n'echiche, agwa, ikike, na izi ezi, ọ bụghị naanị mkpọtụ okwu. Nke ahụ bụ ụdị mmekọrịta m bịara iwuli gị. Ya mere, jụọ m ihe ọbụla, mgbe ọbụla.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ụdị Naịjirịa ị na-echere iwulite?

Achọrọ m ka anyị wuo Naịjirịa ebe ọkụ eletrik na-arụ ọrụ nke ọma nke na onye ọrụ aka na-eto eto agaghị etinye akụkụ dị ukwuu n'ego ọ na-enweta iji na-emepụta ọkụ nke ya. Ebe nwa gbara afọ iri abụọ na atọ nwere ike ịchọ ndebanye aha ụlọ ọrụ site na ekwentị ma nweta ego ịzụ ahịa ziri ezi na-amaghị onye ọ bụla na Abuja. Ebe onye ọrụ ugbo na-achọta okporo ụzọ ga-eduru ya n'ahịa, ebe nchekwa maka ihe ubi ya na ahịa na-arụ ọrụ mgbe oge iwe ubi ruru. Ebe nne na-amụ ọhụrụ na-enweta nlekọta ahụike kwesịrị ekwesị n'ụlọ ọgwụ mbụ, na ụmụ akwụkwọ nọ na sekọndịrị ka a na-akụziri ha iche echiche, ịmepụta ihe na idozi nsogbu.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu nlekọta ahụike ga-adị maka ezinụlọ nkịtị n'okpuru atụmatụ gị?

Ana m eche banyere nne nwata na-aba n'ụlọ ọrụ ahụike mbụ ma na-enweta nlekọta ahụike kwesịrị ekwesị, n'enweghị ka ezinụlọ ya buru ụzọ gbakọọ ma ha nwere ike ịkwụ ụgwọ iji mee ka ọ dị ndụ. Nke ahụ bụ ụdị Naịjịria m chọrọ ka anyị wuo ọnụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu mgbanwe ị chọrọ ịhụ n'ụlọ akwụkwọ?

Ana m eche banyere ụlọ akwụkwọ sekọndịrị ebe kọmpụta ndị dị na-arụ ọrụ, ebe a na-azụ na-akwụ ndị nkuzi ụgwọ kwesịrị ekwesị, ebe a na-akụziri ụmụ akwụkwọ ihe ọ bụghị naanị ka ha kpomie azịza maka ule, kama ka ha wee na-eche echiche, na-ekepụta ihe, na-edozi nsogbu. Ọ bụ Naịjirịa ahụ ka m chọrọ ka anyị wuo ọnụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ ụdị ntuli aka ị chọrọ ịhụ na Naịjirịa?

Achọrọ m ntuli aka ebe ị ga-enwe ike ịtụ vootu na-atụghị egwu, ebe a na-agụpụta ma na-ebufe nsonaazụ n'ụzọ doro anya, ebe ndị meriri na-achị ma ndị ṅara mmeri na-anabata ikpe ụmụ amaala. Ọ dịghị nke a karịrị ike Naịjirịa. Ọ gaghị abịa site n'ọrụ ebube, kama ọ ga-abịa site na nhọrọ: ezigbo amụma, ndu ọsụ ụzọ nwere ikike, ụlọ ọrụ gọọmentị siri ike, na ụmụ amaala na-ekwusi ike na ihe ndị a ga-adị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere na ọ ga-ewe ka Naịjirịa mepụta?

Naịjirịa ga-eto n'ihi na anyị dị iche n'ebe ndị ọzọ nọ, kama ọ bụ n'ihi na ụlọ ọrụ etiti na-arụ ọrụ, amụma na-aga n'otu ụzọ mgbe niile, ndị ndu na-aza ajụjụ, na ụmụ amaala na-akwado ọkwa dị elu. Naịjirịa ahụ agaghị abịa site n'ọrụ ebube. Ọ ga-abịa site na mkpebi ndị a: amụma ọma, ndu nwere nghọta, ụlọ ọrụ etiti sirisie ike, na ụmụ amaala jụrụ ịhapụ obodo ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ụdị pati ị na-achọ iwuli na ADC?

Achọrọ m ka anyị wuo otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị gbanyere mkpọrọgwụ n'ime ndị mmadụ, nwee ịdọ aka na ntị n'ọgbakọ ya, nwee àgwà ọchịchị onye kwuo uche ya, ma meghee ọnụ n'ezie maka ọgbọ ọhụrụ. Ọ bụ ya mere m ji na-arịọ gị ka ị hụ nke a dị ka obodo gị, ọdịnihu gị na ọrụ gị, nke ị na-agaghị enyefe n'aka ndị ọzọ. Ọ bụrụ na ị nabata ọrụ ahụ, ị gaghị ebu ya naanị gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ọrụ ị chọrọ ka ndị Naịjirịa nkịtị rụọ na mmegharị gị?

Ana m arịọ gị ka ị pụta ìhè, ọ bụghị maka otu aha, kama n'ihi na ị kwenyere na ị nwere ihe ị ga-enye. Achọrọ m ka i nyere aka ewuli otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị gbanyere mkpọrọgwụ n'etiti ndị mmadụ, nke nwere ịdọ aka ná ntị, nke bụ nke ọchịchị onye kwuo uche ya, nakwa nke ghere oghe nye ọgbọ ọhụrụ. Anaghị m arịọ ka m bụrụ onye-isi gị, kama ka m bụrụ onye ntuli aka gị, onye mmekọ gị, na, ọ bụrụ na e kwenye na m kwesịrị ntụkwasị obi, onye ozi gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwụsị ka ndị nọọsụ na ndị ọrụ ahụike ndị ọzọ na-apụ apụ n'ala a?

Iji kwụsị ndị ọrụ ahụike dị ka gị site na ịhapụ ọrụ, ekekwentụ m ịkwalite usoro ụgwọ ọrụ n'ụlọ ọrụ ahụike, hapụ ụtụ isi n'akụrụngwa ahụike a na-ebubata, ime ka nchekwa n'ebe ọrụ ka mma, na ikwado ego maka nnyocha ahụike. Tinyere nke a, achọrọ m ijikọ ụlọ ọgwụgwọ ndị ọkachamara nke mpaghara na obodo ime obodo site na netwọọkụ ụgbọ ahụike nke mpaghara na ọrụ telemedicine ejikọtara ejikọta, ka ọgwụgwọ ruo ndị ọzọ karịa. Nke a bụ otú anyị ga-esi rụọ ọrụ ka ndị nọọsụ na ndị dọkịta nọrọ n'ebe a, na-eje ozi n'ọnọdụ ka mma na ngwá ọrụ ka mma.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ka ụmụ okorobịa Naịjịrịa mee mgbe emume dị otu a gasịrị?

Achọrọ m ka unu bulaga ihe unu nwetara ebe a laghachi na steeti unu, gọọmentị ime obodo unu, wadi unu, kampọs unu na obodo unu, ka unu ghara ikwe ka ọ kwụsị naanị ebe a. Haziere ya. Mụbaa ya. Mee ka ọ ghọọ nsonye, echiche, ndị na-achọ ọfịs na votu. A pụrụ ileghara otu olu anya, ma ọgbọ kpebisiri ike ịkpụzi ọdịnihu ya abụghị ihe a ga-achụpụ. Ka ike ahụ bilie n'ofe wadi ọ bụla, obodo ọ bụla na steeti ọ bụla.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji melite ikike ịzụ ahịa, weghachite mkpado gọọmentị a kpabara aka, ma hụ na ọchịchị doro anya?

Nke ọma. Mụ na gị nọ n'ihe a, achọrọ m idebe nkwa niile m kwere, iweghachi ike ịzụ ahịa n'akpa gị, iweghachite mkpado gọọmentị a kpabara aka, ma rụọ ọrụ maka ọchịchị doro anya nke na-eje ozi ndị nwe ala kama ịkpa ha aka. Ọnụ, anyị nwere ike ime ya ruo ọgwụgwụ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji mepụta ohere akụ na ụba maka ụmụ okorobịa na ụmụ agbọghọ bi na mpaghara ime obodo na Ụgwụanyị Ọwụwa Anyanwụ?

Mgbagwoju obodo gị na-enwe maka ụmụ okorobịa na-ahapụ ya n'ihi ụkọ ohere bụ okwu kpọmkwem ihe m zubere ịgbanwe. Ekpebisiri m ike ịgbasa ohere ịnweta ego a na-ahụ anya maka ụmụ okorobịa na-ewu ewu ọrụ, ndị ọkachamara aka, ndị ọrụ ugbo na ndị ọrụ nka na ụzụ. Aha nna gị ma ọ bụ mmekọrịta gị ekwesịghị mgbe ọ bụla ikpebi ma ezigbo echiche ọ ga-enweta ohere. Nke a gụnyere mmemme inye ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị ọchụnta ego iji buru ụmụ okorobịa Naịjirịa site n'ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'ịchụso azụmahịa. Ekwukwa m na m bu n'obi ime ka ụzọ ime obodo ka mma site na Rural Access and Agricultural Marketing Project, na-akpụ ụzọ sitere n'ugbo ruo n'ahịa ka ndị mmadụ wee nweta ohere iru ahịa na ọrụ.

Post on X

Olee otu ị ga-esi nyere ndị na-eto eto Nigeria aka inweta ego iji malite azụmahịa?

Achọrọ m ka ị mee ka echiche gị ghọọ azụmahịa, m ekpebiela inyere gị aka ime ya. Anyị ga-agbasa ohere nnweta ego doro anya nye ụmụ okorobịa na-emepụta ihe, ndị ǹka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-ewepụta teknụzụ, na ndị na-arụ ọrụ n'akụ na ụba nkà ìhè, gụnyere site na mmemme inye ego nye ụmụ azụmahịa ọhụrụ na ndị na-emepụta ihe. Aha nna gị, njikọ gị na ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ma ọ bụ ikike gị ịchọta onye ga-akwado gị abụghị ihe ga-ekpebi ma ezigbo echiche ọ ga-enweta ohere ịga nke ọma. Nke a bụ otu anyị si eme ka ụmụ okorobịa Naịjirịa site n'ịdabere na ndị ọzọ baa n'ịrụ ọrụ onwe ha, sitekwa n'enweghị ọrụ baa na mmepụta ihe.

Post on X

Kedụ ohere kpọmkwem ị ga-emepụta maka ndị na-eto eto na-enweghị ọrụ?

Ana m anụ unu, achọkwa m ịgbanwe nke a. Nkwa m bụ ime ka ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto site n'ịdabere n'aka ndị ọzọ gaa n'ịrụ ọrụ aka, sitekwa n'enweghị ọrụ gaa n'ịrụpụta ihe, na sitekwa n'inyeaka adịgboroja gaa n'ịba ụba, gụnyere site na mmemme inye ego maka ụlọ ọrụ ọhụrụ na ndị na-ewepụta ụlọ ọrụ. Anyị ga-agbasa ohere doro anya nke inweta ego maka ndị na-eto eto na-ewepụta ụlọ ọrụ, ndị ọkachamara aka, ndị ọrụ ugbo, ndị na-eme ihe teknụzụ, na ndị dị n'akụnụba okike, ka aha nna gị ma ọ bụ ndị ị maara ghara ikpebi ma echiche gị ga-aga nke ọma ma ọ bụ na ọ gaghị aga nke ọma. Ekpebikwara m iwepụta ọnụ ụzọ nke ọchịchị ndọrọ ndọrọ maka ọgbọ gị, ebe opekata mpe pasent 30 nke ndị a ga-ahọpụta ịbịa ndoro ndoro iwu bụ ndị dị n'okpuru afọ iri anọ.

Post on X

Kedu mmemme ndị ị ga-ewebata iji mepụta ọrụ ma kwado ndị gụsịrị akwụkwọ na-enweghị ọrụ dị ka N-Power ma ọ bụ SURE-P?

Gbasara ọrụ maka ndị gụsịrị akwụkwọ, ekpebisiri m ike ịkwadebe unu maka ọrụ nke ọdịnihu. Nke a pụtara itinye ego n'ikike dijitalụ, mmepụta ọhụrụ, na agụmakwụkwọ gbadoro ụkwụ na teknụzụ. Anyị ga-akwado guzobe ebe teknụzụ na ebe mmepụta ọhụrụ na mba niile, ma gụnye ikike dijitalụ, kọọdinu, na ọzụzụ teknụzụ n'ime usoro agụmakwụkwọ.

Aga m akwadokwa ọzụzụ n'ubi ndị na-apụta ọhụrụ dị ka ọgụgụ isi nke akpaaka (artificial intelligence), nchekwa saịba (cybersecurity), na sayensị data, ka unu nwee ike ịsọrịta ohere ndị ụlọ ọrụ ọhụrụ ndị a na-eweta. Iji kwado nke a, anyị ga-eso ụlọ ọrụ nke onwe ha na ụlọ ọrụ teknụzụ ụwa mee mmekọrịta, iji gbasaa ohere ọzụzụ na ọrụ, nye unu ụzọ n'ezie si na mmụta baa n'ọrụ.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme ime ka ndụ dị ọnụ ala ma mepụta ohere maka ụmụ okorobịa?

Daalụ. Ekpebisiri m ike ịchị ọchịchị n'ụzọ ga-eme ka a nwetasịa ntụkwasị obi ahụ kwa ụbọchị, ọ bụghị naanị n'oge ntuli aka.

Nkwa m ikwe ka ndụ dịghachi mfe abụghị okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị efu, ọ bụ ọgbụgba ndụ dị arọ gụnyere gị na Onye Naịjirịa ọ bụla. Anyị ga-akwado ihe Naịjirịa na-emepụta, kwado mmanụ a na-anụcha n'ime obodo, mepụta ọrụ maka ndị Naịjirịa, ma gbasie ike na naịra ọ bụla nke nkwado gọọmenti na-enye aghaghị iweta uru a pụrụ ịtụle nye gị dị ka onye na-azụ ahịa. Ebumnuche gọọmenti abụghị naanị ịkpọsa mgbanwe, kama ọ bụ ime ka ndụ ndị mmadụ dịkwuo mma.

Ana m ebukwa ọrụ gbasara ụmụ okorobịa anyị, ịhụ na ha nwere ụlọ akwụkwọ, nkà, ọrụ na ohere iji mezuo ikike ha nwere, kama ịkwaga ha n'ọnụ ụzọ ịdị ndụ site n'ụzọ ndụ ize ndụ na nke a na-amaghị ama.

Karịa nke ahụ, ekwenyere m na ndu ndọrọ ndọrọ ọchịchị na onye nwe obodo na-arụsi ọrụ ike dị mkpa n'ihi na ọ bụ ha na-eme ka anyị niile rụkọọ ọrụ ọnụ iji wuo mba na-arụ ọrụ maka onye ọ bụla bi n'ime ya. Obodo anyị dị ukwuu karịa onye ọ bụla n'ime anyị, ọ bụkwa ọrụ m, na ọrụ onye ndu ọ bụla, ịkwalite ọdịmma ndị anyị na mba anyị.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ usoro doro anya ị ga-ewere belata ịda ogbenye, dozie ahụike, mee ka mahadum mezigharịa ike, ma mepụta ọrụ nye ndị na-eto eto?

Banyere ịbụ ogbenye, ekwenyere m na ịda ogbenye bụ oke onye iro kacha njọ anyị na-eche ihu, na mkpalite m maka ngwa ngwa mezuru emezu, nke lekwasịrị anya n'ebe mmadụ nọ iji kwụsị ya ka siri ike. Nke a pụtara iwebata ọgụ megide ịda ogbenye n'ụlọ ọ bụla, obodo ọ bụla, na ụlọ akwụkwọ ọ bụla, ka ị ghọọ akụkụ ngwọta ahụ. M ga-eme ka iwu metụtara mbubata nri ụfọdụ dị mfe iji dozie mmụba ọnụahịa ngwaahịa, ma nyochaa Mmemme Ntinye Ego Mmekọrịta Ọha iji mee ka ọ gafee nyefe ego e nyere n'ọnọdụ ebumnuche, kwado ụlọ ọrụ nta na nke etiti, ma nyere ụlọ ọrụ buru ibu aka gafere oge isi ike.

Banyere ọrụ ahụike, m ga-eweghachite ume na ọ dịkarịa ala otu Ebe Nlekọta Ahụike Izizi n'ọkpụrụkpụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị ọ bụla, nke e ji ọgwụ ndị dị mkpa na ike anwụ hazie, nke a na-akwadokwa na onyinye ugwo ọrụ ime ime obodo maka ndị dọkịta na ndị nọọsụ. A ga-ejikọ ụlọ ọgwụ ndị ọkachamara nke mpaghara na obodo ime obodo site na netwọọkụ ụgbọ ala mberede na telemedicine. Iji mee ka ndị ọrụ ahụike anyị nọgide n'ebe a, m ga-ebuli ụgwọ ọrụ ngalaba ahụike elu, wepụ ụtụ isi n'elu ngwaọrụ ahụike site n'mba ọzọ, melite nchekwa n'ebe ọrụ, kwado ego maka nyocha ọgwụ, nye onyinye ihe ize ndụ na inshọransị, ma wuo ụzọ ọrụ doro anya. M ga-amalitekwa mkpọsa ahụike ọha na mmekọrịta nyocha mgbe niile site na mmemme agụmakwụkwọ na mgbochi ahụike mba, ma guzobe mmemme nchekwa ahụike nke jikọtara inshọransị ahụike na ego nchekwa ahụike onwe onye, na nkwado gọọmenti maka ụmụ amaala dị mfe imerụ ahụ.

Banyere mahadum, iji kwụsị nkwụsị ọrụ ASUU, m ga-enye nnọọ onwe onwe gọọmenti na nke ọchịchị dị n'ezie nye mahadum ọha, guzobe ego ndoro ndoro mahadum nwere ike ịdịgide, ma mezuo nkwekọrịta ọrụ niile e bianyere aka. M ga-enye scholarship, onyinye ego, na bursary a na-adịghị akwụghachị kama ịmanye gị ịba n'ụgwọ, gbaghara ụgwọ mbinye ego ụmụ akwụkwọ dị adị, ma belata ego ego ego akwụkwọ ozugbo maka ezinụlọ ndị na-enweghị ego hiri nne.

Banyere ọrụ maka ụmụ okorobịa, a ga m ekemegide ime ka ọnụ ụzọ nke ndọrọ ndọrọ

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji dochie mmemme ndị gara aga maka inyeaka ntorobịa ma hụ na ọganihu akụ na ụba na-adịgide adịgide?

Gbasara mmemme ntorobịa ahụ, nkwa m bụ inye gị ohere ịba ụba, ọ bụghị naanị ụzọ isi dị ndụ n'oge ịta ahụhụ. Anyị ga-eweghachi ike ịzụ ahịa, belata ọnụ ahịa ndụ, ma mepee ohere maka ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto n'obi ebumnuche, gụnyere site na nnukwu mmemme inye ego maka ndị na-amalite azụmahịa ọhụrụ na ndị ọchụnta ego.

Ebumnobi anyị dị mfe: ịme ka ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto site n'ịdabere n'aka ndị ọzọ bata n'ịrụ ọrụ onwe ha, site n'enweghị ọrụ bata n'ịrụpụta ihe, na site n'inyeaka na-adịgide adịgide bata n'ịba ụba. Nke ahụ bụ ihe ga-akwado gị na ezinụlọ gị, ọ bụghị naanị ịdị ndụ, kama bụ iwulite ihe ga-adịgide nke gị onwe gị.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi chebe obodo ndị ọrụ ugbo na Benue site n'enweghị nchekwa?

Ana m aghọta ihe enweghị nchekwa emeworo Benue, n'ihi na enweela m mmetụta ya n'ugbo m onwe m: izu ohi, mgbagwoju anya, na ụjọ ịlaghachi n'ala. Ọ bụ ya mere na ime ka ọrụ ugbo dị nchebe ọzọ ga-abụ otu isi ogidi amụma nri m. Aga m echekwa obodo ndị na-arụ ọrụ ugbo na okporo ụzọ ọrụ ugbo site n'ịzinye ndị nchekwa akapụrụ aka n'ebe ndị ahụ, ma hiwe mpaghara ọrụ ugbo echekwara n'ebe ndị dị n'ihe egwu dị elu, ka unu wee nwee ike ịkọ ma ghọta ihe n'udo. Anyị ga-ewukwa usoro ịdọ aka ná ntị n'oge na usoro nzaghachi ọsọ ọsọ maka obodo ime obodo ndị na-eche ihe egwu, ma tinye ndị Agro-Rangers ndị ga-eji drone na-ele ihe anya n'akụkụ okporo ụzọ ọrụ ugbo iji chọpụta ma kwụsị mwakpo tupu ha ebido.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere na ọ ga-abụ ezigbo nnwale maka amụma akụ na ụba?

Ule ahụ bụ́ eziokwu dị mfe: ọ̀ pụrụ ndị Naịjịrịa nkịtị ịkwụ ụgwọ njem, nri, agụmakwụkwọ, ahụike na ndụ kwesịrị ekwesị. Ọ bụ ya bụ ụkpụrụ m ji ekpe ikpe maka amụma, ọ bụghị ókwú ọkachamara ma ọ bụ ọnụọgụgụ. Enwewo m ntụkwasị obi na n'obodo anyị nke na-emepụta mmanụ ụgbọ ala, petrol ekwesịghị ịghọ ngwaahịa oké ọnụahịa. Nke a bụ okwu m guzosiri ike n'elu ya, ọ bụkwa ya mere na m ga-aghọghị onye a na-adọta na mgbagha onwe onye nke na-agbanahụ ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ọnụahịa mmanụ ọkụ na Naịjirịa si yie nke mba ndị ọzọ na-emepụta mmanụ?

O na-ewute m na Naịjirịa, bụ́ otu n'ime nnukwu mba ndị na-emepụta mmanụ n'Afrịka, eruola ebe ị na-akwụ ụgwọ petrol kariri nke ụmụ amaala mba ndị ọzọ na-emepụta mmanụ nke ndị nwere ego dị elu karịa anyị na-akwụ. Saudi Arabia na-ere petrol ihe dị ka ₦778 kwa lita, Kuwait ihe dị ka ₦872, Algeria ihe dị ka ₦475, na Angola ihe dị ka ₦441. Ọbụna United Arab Emirates, bụ́ ebe ego ndị mmadụ na-enweta dị elu karịa nke anyị, na-ere petrol n'ọnụego dị ala karịa ihe dị ka ₦1,400 kwa lita nke Naịjirịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala Naịjịrịa si dị ka nke ndị ọzọ na-emepụta mmanụ ala?

Mba ndị ọzọ na-emepụta mmanụ ejirila akụ okike ha mee ka ibu dị arọ na-ebu ụmụ amaala ha dị mfe, ọ bụghị iji taa ha ahụhụ na ọdụ mmanụ. Naịjirịa agbanwela nke a azụ n'ihu: ụmụ amaala anyị na-arụta ihe dị ole na ole, na-ebi ndụ n'okpuru nrụgide dị ukwuu, ma ka na-akwụ ụgwọ mmanụ dị ukwuu karịa, bụ nke na-akwọ ụgbọ njem, ọrụ ugbo, nkesa nri na nrụpụta ihe. Lybia, n'agbanyeghị afọ ọtụtụ nke ọnọdụ na-ezughị oke, na-ere petrol ihe dị ka ₦34 kwa lita. Naịjirịa na-ere ya ihe dị ka ₦1,400 kwa lita. Nke a abụghị naanị okwu banyere ọnụ ahịa n'ọdụ mmanụ, ọ bụ oké okwu gbasara enweghị ike ịkwụ ụgwọ ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ọnụahịa mmanụ ọkụ si emetụta onye na-enweta ụgwọ ọrụ kacha nta?

Ọ bụrụ na ị na-anata ụgwọ ọnụ ala kacha nta nke ₦70,000, ịzụrụ naanị lita mmanụ ụgbọala 40 na ₦1,400 kwa lita na-efu gị ₦56,000. Nke ahụ bụ 80 pasent nke ego gị nke ọnwa gaa tupu ị azụta nri, kwụọ ụgwọ ụlọ, kwụọ ụgwọ eletrik, kwụọ ụgwọ akwụkwọ ma ọ bụ kwụọ ụgwọ ahụike. Egosiwo m na ụmụ amaala ebe dị ka Saudi Arabia, Kuwait na UAE na-anatakarị ego karịrị nke a nke ukwuu ma na-akwụ obere ego kwa lita. Nke ahụ bụ eziokwu mmadụ dị n'azụ ọnụọgụgụ ndị a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ọnụahịa mmanụ ọkụ ji ebuli ọnụahịa nri dị ka tomato elu?

Cheta nwanyị ahụ na-ere tomato na Mile 12. Onye ọrụ ugbo na-akwụ ụgwọ maka ike iji too ha, ụgbọ ala na-ebu ha site n'ugbo, ụgbọ ala ọzọ na-ebuga ha narị kilomita ruo na Lagos, mgbe ahụ onye na-ere ahịa n'ụba na-akwụ ụgwọ njem, onye na-erekwa ya azụ azụ na-akwụkwa ọzọ. Ka tomato ndị ahụ na-eru n'aka nne na-akwado nri abalị, mmanụ ọnụ ahịa dị oke ọnụ abawo n'ọnụahịa ya ọtụtụ ugboro.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi belata ọnụahịa mmanụ ọkụ kama ikesa naanị onyinye nkasiobi?

N'okpuru Atụmatụ Mweghachi Akụ na Ụba m, achọrọ m ibelata ọnụ ahịa na mmalite kama ikwe ka ọnụ ahịa gbawaa wee na-ekesa onyinye mgbo.Nkwado ga-elekwasị anya na crude Naịjirịa e nyere maka nnụcha ụlọ ọrụ dị na mba, n'ime usoro e kere oke, nke e mere ego ya n'ụzọ doro anya nakwa nke ndị nnyocha na-adabereghị na onye ọzọ lere anya. A ga na-eso ụzọ crude ahụ, a ga na-enyochakwa ngwaahịa e nụchara. A ga-enwekwa ọrụ doro anya na-ekwu na uru a ga-erute gị n'ebe a na-ere mmanụ, ọ gaghị akwụsị na ụlọ nnụcha ma ọ bụ n'aka ndị na-ere ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ọnụahịa mmanụ ọkụ dị ala ga-esi baara gị na ezinụlọ gị uru n'ezie?

Belata ọnụ ahịa mmanụ ma ị belata nrụgide dị na njem ụgbọ. Belata ọnụ ahịa njem ụgbọ ma ị belata ọnụ ahịa ibugharị tomato, osikapa, ji, anụ ụlọ na ngwaahịa e ji aka mepụta. Belata ọnụ ahịa ndị ahụ ma akụ ego gị ka ọ ga-afọdụ nke ga-eji azụta nri, ụgwọ ụlọ, agụmakwụkwọ na ahụike. Ọ bụ mmezi usoro ahụ ka m na-arụsi ọrụ ike ịkwado.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ atụmatụ gị maka ọdụ ụgbọ mmiri, ebe ịkwụ ụgwọ ikpofu ngwaahịa karịrị ego ibu ha bịa ebe a?

Ka m kwuo banyere nke a kpọmkwem, n'ihi na ọ na-emetụta akpa ego gị mgbe ọbụla a na-ebufe ngwaahịa gafere ọdụ ụgbọ mmiri anyị.

Ekpebisiri m ike ịkwado ịhazi usoro, njikwa ibu, ebe nchekwa, na arụmọrụ ọma nke ọdụ ụgbọ mmiri iji belata nchikota ndị na-egbochi mbupụ na ọnụ ahịa maka gị na ụlọ ọrụ azụmahịa ndị Naịjirịa. Aga m esonyekwa ụlọ ọrụ nkeonwe ndị nwere ikike ịrụ ọrụ n'ọdụ ụgbọ mmiri anyị, ka ha rụọ ọrụ dị ka ndị na-akwado ma na-ahụ na usoro ndị iwu na-arụ ọrụ kwesịrị ekwesị, ọ bụghị ka gọọmentị naanị gbalịa ime ihe niile. Tinyere nke a, anyị ga-ewu ụzọ ụgbọ oloko na-ejikọ ọdụ ụgbọ mmiri, mpaghara ụlọ ọrụ, na ebe ọrụ ugbo dị ukwuu, na-ebufe ibu dị arọ site n'okporo ụzọ iji belata mkpọchi na ibelata ọnụ ahịa ibu ngwaahịa gafere obodo.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Fatịlaịza adịghị onụ ala ma ọ na-abụkarị nke adịghị ezi ezi. Gịnị ka ị ga-eme banyere ha abụọ?

Ama m na ọnụ ahịa fatịlaịza na-anyịsị gị ike dị ka onye ọrụ ugbo. Atụmatụ m bụ iweba usoro nnyefe ngwaahịa site n'e-wallet kpọmkwem nke na-eziga fatịlaịza e nyere ego ngabiga, mkpụrụ na-ewepụta ọtụtụ ihe ubi, na ngwa nchebe pụọ n'aka ụmụ ahụhụ, na-aga ozugbo n'aka ndị ọrụ ugbo dị nta e gosiputara aha ha, na-ewepụ ndị etiti. Tinyekwa na nke a, m ga-agbasa mbinye ego ọrụ ugbo nwere obere ọmụrụ ego site na Bank of Agriculture, ka ọrụ ugbo bụrụ ihe dị mfe ịkwụ ụgwọ ma na-eweta uru dịịrị gị. Nke a bụ otu anyị ga-esi tinye ngwaahịa ahụ kpọmkwem n'aka gị, ọ bụghị n'aka ndị guzoro n'etiti gị na owuwe ihe ubi gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eweghachi subsidy agụmakwụkwọ, gaa n'ihu na NELFUND, ka ọ bụ ị ga-eme ha abụọ?

Gbasara ajụjụ gị, atụmatụ m na-ebelata ọnụ ahịa mbụ nke agụmakwụkwọ ma, mgbe nyocha gasịrị, na-enye mgbaghara maka ụgwọ agụmakwụkwọ ndị ruru eru, ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto wee gụchaa akwụkwọ nwee olileanya karịa ibu ịkwụ ụgwọ. Ekwuola m na mbinye ego agụmakwụkwọ abụghị scholarship, ọ bụ ụgwọ, nnwale eziokwu nke iwu agụmakwụkwọ bụ ma ezinụlọ nkịtị ha nwere ike ịkụziri ụmụ ha akwụkwọ n'enweghị ịbanye n'ụgwọ naanị iji mee ka ha nọgide n'ụlọ akwụkwọ.

Gbasara NELFUND n'onwe ya, akọwawo m na nkwado mmepụta nke a kpebisiri ike ma nwee oke anaghị eyi ya egwu. Ọ bụrụ na onye ọ bụla ekwuo ihe ọzọ, arịọla m ka a bipụta ọnụọgụgụ ndị ahụ, ahịrị n'ahịrị, igosi otu ọ ga-esi mee ya.

Yabụ, iji zaa gị doro anya: nkwa m bụ ibelata ọnụ ahịa agụmakwụkwọ site na mgbọrọgwụ ya na ịgbaghara ụgwọ agụmakwụkwọ ruru eru mgbe nyocha gasịrị. Nke ahụ bụ ihe m webatara, ọ bụghị nkwa ọzọ iweghachi usoro mbupụta ego ochie n'agụmakwụkwọ ya na NELFUND.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị banyere agụmakwụkwọ, gịnịkwa ga-emekwa NELFUND ma a họpụta gị?

Atụmatụ m banyere agụmakwụkwọ na-amalite site n'otu nkwenye doro anya: agụmakwụkwọ ekwesịghị ịmalite site n'ugwu ụgwọ dị ebu nke na-ebu arọ n'elu ọdịnihu nke nwa Naịjirịa.

Banyere NELFUND n'onwe ya, ekwuwo m hoo haa na mbinye ego ndị na-amụ akwụkwọ (student loans) abụghị ihe a ga-eme mmemme banyere ya dịka a ga-asị na ọ bụ azịza. Mbinye ego abụghị scholarship, ọ bụ ụgwọ dị arọ. Ịgbazinye ụmụ akwụkwọ ego ka ha nwee ike idekọta ego akwụkwọ na-arị elu, wee rịọ ka a kụọrọ gị aka, abụghị otu ihe ya na ime ka agụmakwụkwọ dị mfe nweta ọnụ ahịa. Ule ezigbo ihe bụ ma ezinụlọ gị ọ ga-enwe ike ịmụ ụmụ ya akwụkwọ n'enweghị ịmanye ha banye n'ime ụgwọ naanị ka ha nọgide na-aga akwụkwọ.

N'ihi ya ka m ji nyochaa amụma mbinye ego ụmụ akwụkwọ nke ugbu a. Usoro m bụ ibelata ọnụ ahịa bụ isi nke agụmakwụkwọ n'onwe ya, ọ bụghị naanị inye mbinye ego ndị ọzọ iji kpochapụ ọnụ ahịa na-arị elu. Ma mgbe nyocha ahụ gasịrị, a na m ekwu nkwa inye mgbaghara maka ụgwọ ụmụ akwụkwọ ndị kwesịrị ekwesị, ka ụmụ amaala Naịjirịa ndị na-eto eto wee gụchaa akwụkwọ nwere olileanya kama ibu nke ịkwụghachi ụgwọ na-ebu arọ n'elu ha. Agụmakwụkwọ kwesịrị imeghe ụzọ, ọ bụghị ịgbazinye ọdịnihu gị.

Ekwuwokwa m doo anya na enyemaka ọ bụla gbasara mmefu ndụ nke m ga-eweta, dịka ime ka mmanụ ọkụ dị ọnụ ala, agaghị eyi NELFUND, ụgwọ ọrụ ndị ọrụ, ma ọ bụ ọnụ ọgụgụ ụgwọ ọrụ kacha ala egwu. Ọ bụrụ na e nwere mgbakọ na mwepụ eziokwu na-egosi ihe ọzọ, a ga-ebipụta ya, ahịrị site n'ahịrị, ka ndị Naịjirịa hụ ya.

Karịa mbinye ego, ekwenyere m na ịkwado ụmụ akwụkwọ na ụlọ akwụkwọ ozugbo. Site na mmemme Education Day m n'onwe m na Steeti Adamawa, ndị otu m enyewo scholarship, akwụkwọ ndetu, pensụl, byiro, na akụrụngwa izi ihe nye ụlọ akwụkwọ ọha, ma họrọ ụmụ akwụkwọ mara mma maka inyefe ha onyinye scholarship ka ha gaa n'ihu na agụmakwụkwọ ha. Ehibekwala m Atiku Abubakar Foundation, nke na-enye scholarship nye ụmụ agbọghọ ndị na-eto eto, na Atiku Institute, nke na-arụ ọrụ ibuso ịda ogbenye nke ụmụ nwanyị toro eto agha. Site na Standard Microfinance Bank, nke m hiwere, anyị enyelatawo ma welite ihe karịrị 60,000 ụmụ nwanyị site n'ịda ogbenye. Ana m ekwu nkwa ịrụkọ ọrụ na ndị mmekọ dịka Malala Fund iji mee ka agụmakwụkwọ gbanwee ihe gbasara oke nwoke na nwanyị ma dịkwuo mma maka ụmụ agbọghọ n'ofe Africa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị ga-eme gbasara NELFUND na ibelata ụgwọ mbinye ego ụmụ akwụkwọ?

Ekwenyere m na agụmakwụkwọ ekwesịghị ịmalite site n'ugwu ụgwọ na-ekpuchi ọdịnihu gị. Enyochala m iwu gbasara mgbazinye ego ndị na-amụ akwụkwọ nke ugbu a, ụzọ m ga-esi mee ihe ga-arụ ọrụ iji belata ọnụ ahịa bụ isi nke agụmakwụkwọ n'onwe ya, ọ bụghị naanị ịgbazinye ego iji kpuchie ụgwọ ndị na-arị elu. Mgbe nyochachara, m zubere inye mgbaghara maka ụgwọ ndị na-amụ akwụkwọ ndị dabara adaba, ka ị nwee ike ịgụchapụ akwụkwọ jiri olileanya kama ibu ịkwụghachi ụgwọ. Mbinye ego abụghị akwụkwọ ego akwụkwọ, ọ bụ ụgwọ, na ezigbo ule bụ ma ezinaụlọ gị ọ ga-enwe ike ikuzi ụmụ ya na-amabughị n'ime ụgwọ naanị iji mee ka ị nọgide n'ụlọ akwụkwọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere mbinye ego ego mmụta na ụgwọ ha na-ahapụ ndị Naịjirịa na-eto eto?

Ekwere m na agụmakwụkwọ ekwesịghị ịmalite na ugwu ụgwọ ji-elu-ugwu nke na-ekpogide n'ọdịnihu gị. Ụzọ m bụ ibelata ọnụ ahịa bụ isi nke agụmakwụkwọ, ma mesịa, mgbe enyochasịrị, nye mgbaghara maka ụgwọ agụmakwụkwọ ndị kwesịrị ekwesị, ka ị wee gụchaa agụmakwụkwọ gị jiri olileanya kama ibu ịkwụghachi ụgwọ. Agụmakwụkwọ kwesịrị imeghere gị ọnụ ụzọ, ọ bụghị iji ọdịnihu gị tinye n'igbe ebe a ga-anapụ ya mgbe ị na-akwụghachighị ụgwọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Mbinye ego ego mmụta ọ bụ otu ihe na nnata sikọlashipu?

Mba. Mgbazinye ego nke ụmụ akwụkwọ abụghị akwụkwọ ego nkwado mmụta, ọ bụ ụgwọ. Maka m, ezi nnwale nke iwu mmụta bụ ma ezinaụlọ gị nwere ike ịkụziri ụmụ ha ihe na-abanyeghị n'ụgwọ naanị iji mee ka ha nọgide n'ụlọ akwụkwọ. Mgbe ụmụ akwụkwọ chọrọ mgbazinye ego n'ihi na mmụta aghọwo ihe dị oke ọnụ, mgbazinye ego ahụ ekwesịghị ịbụ ihe a na-eji egosi na usoro ahụ na-arụ ọrụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-agbaso atụmatụ mbinye ego ego mmụta nke ndị mmụta akwụkwọ, ọ ga-erutekwa ndị mmụta akwụkwọ na-enweghị ihe mmachi?

Agaghị m aga n'ihu na mgbanwe ego agụmakwụkwọ dị ugbu a ka ọ dị. Mgbanwe bụ ihe a ga-akwụghachi, ọ bụghị akwụkwọ ego enyere na-akwụghachighị, na nnyocha ezigbo ya bụ ma ezinụlọ gị nwere ike ikuziri ụmụ ha akwụkwọ na-enyeghị ha ụgwọ ka ha nọgide n'akwụkwọ. Atụmatụ m bụ inye akwụkwọ ego agụmakwụkwọ na-akwụghachighị, onyinye, na enyemaka ego kama ịmanye ụmụ akwụkwọ ka ha banye n'ụgwọ, ebe m na-agbaghara ụgwọ mgbanwe ego agụmakwụkwọ dị ugbu a ma belata ụgwọ akwụkwọ mahadum ozugbo nye ezinụlọ ndị na-enweghị ego hiri nne. Agụmakwụkwọ kwesịrị imeghe ụzọ, ọ bụghị ikwe ka ị gbazinye ọdịnihu gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-akagbu NELFUND? Gịnị bụkwa atụmatụ gị maka mgbazinye ego ụmụ akwụkwọ na ọnụ ahịa agụmakwụkwọ?

Anụrụ m gị, ọ chọrọ m ikwu okwu doro anya banyere nke a.

Elebaa m anya n'amụma mgbazinye ego ụmụ akwụkwọ dị ugbu a, n'ihi na ekwenyere m na agụmakwụkwọ ekwesịghị ịmalite site n'ugwu ụgwọ dị ukwuu na-akpụda n'elu ọdịnihu gị. Ụzọ m bụ ibelata ọnụ ahịa agụmakwụkwọ n'onwe ya, na, mgbe elebara ya anya, inye mgbaghara maka ụgwọ ụmụ akwụkwọ ndị kwesịrị, ka gị na ụmụ Naịjirịa ndị ọzọ wee gụchaa akwụkwọ nwee olileanya kama ibu ọrụ ịkwụ ụgwọ nke na-ekpuche gị n'elu. Agụmakwụkwọ kwesịrị imeghere gị ụzọ, ọ bụghị iji ọdịnihu gị mee ihe mbinye ego.

Ụgwọ ụmụ akwụkwọ abụghị akwụkwọ ego mgbaputa, ọ bụ ụgwọ. Ezi ule nke amụma agụmakwụkwọ ọ bụla bụ ma ezinụlọ dị ka nke gị nwere ike ime ka ụmụ ha mụọ akwụkwọ n'enweghị ịmanye ha banye n'ụgwọ naanị iji mee ka ha nọgide n'ụlọ akwụkwọ. Mgbe ọnụ ahịa agụmakwụkwọ bịara dị oke ọnụ nke na ụgwọ bụ naanị ụzọ e ji gafee, gọọmentị ekwesịghị iji ụgwọ onwe ya gosi na ihe na-arụ ọrụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ego ụlọ akwụkwọ na-arịwanye elu na atụmatụ mbinye ego ego mmụta nke ụmụ akwụkwọ?

Gbasara ụtụ ego mmụzu dị elu, ụzọ m bụ ibelata ụtụ ego ndabere nke mmụzu n'onwe ya, ọ bụghị naanị ijikwa ụgwọ nke na-esi na ya apụta. Ekwenyere m na mmụzu ekwesịghị ịmalite na ugwu ụgwọ dị elu nke na-adakwasị ọdịnihu nke nwa Naịjirịa na-eto eto. Ego mmụzu a na-agbazinye bụghị akwụkwọ ego inyeaka, ọ bụ ụgwọ, nkwụghachi, na ule kwesịrị ekwesị maka iwu mmụzu ọ bụla bụ ma ezinụlọ nkịtị nwere ike ime ka ụmụ ha mụọ akwụkwọ na-enweghị ịbanye n'ime ụgwọ naanị iji mee ka ha nọgide na-aga akwụkwọ.

Gbasara atụmatụ ego mmụzu n'onwe ya, ene m na atụmatụ ego mmụzu dị ugbu a. Mgbe nyocha ahụ gasịrị, atụmatụ m bụ inye mgbaghara maka ụgwọ mmụzu ndị kwesịrị, ka ụmụ Naịjirịa na-eto eto wee gụchaa akwụkwọ ha na olileanya kama ibu nkwụghachi ụgwọ. Mmụzu kwesịrị imeghe ụzọ, ọ bụghị itinye ọdịnihu n'ụgwọ.

Gbasara ibelata ụtụ ego n'ozuzu ya, ekpebisiri m ike ibelata ọnụ ahịa ike ka ụgwọ ọrụ wee zụta ihe karịrị, ibelata ụtụ ego njem ka obere ego n'ime ụgwọ ọrụ onye ọrụ wee na-apụ n'ebe ọ bụla iji ruo ọrụ, ibelata ọnụ ahịa ibugharị nri ka ezinụlọ wee na-emefu obere ego n'ahịa, na ibelata ọnụ ahịa ndụ n'ozuzu ya ka ụmụ akwụkwọ wee na-emefu obere ego na nlekọta onwe, ndị nne na nna anọkwa ihe karịrị fọdụrụ mgbe ha kwụsịrị ụgwọ nri, ụlọ na njem.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi belata ọnụ ahịa ndụ nye ụmụ Naịjirịa nkịtị?

Arụmụka m dị mfe: belata ọnụahịa ike (energy) ka ụgwọ ọrụ gị zụọ ihe karịrị. Belata ọnụahịa njem ka obere ụgwọ ọrụ gị na-efu naanị n'ịga ọrụ. Belata ọnụahịa ibugharị nri ka ezinụlọ gị na-emefu obere ego na ahịa. Belatakwa ọnụahịa ibi ndụ ka ụmụ akwụkwọ na-emefu obere ego na nlekọta onwe ha, ka ndị nne na nna fodunara ihe karịrị ka ha kwụchaa ụgwọ nri, ụlọ na njem. Otu a ka anyị ga-esi weghachi ezi uru dị n'ihe ị na-arụta.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-eche banyere nkwupụta gọọmentị na iwepụ subsidy wetara ₦15.8 trillion?

Ana m ekwu na ndị Naịjirịa kwesịrị ịnata ezi azịza banyere ego ahụ. Gọọmentị kwuru na mwepụ sọbsidi webatara ihe dị ka ₦15.8 trillion n'etiti June 2023 na December 2025. Na mgbanwe ya, ndị Naịjirịa kwụsịrị ịnweta mmanụ dị ọnụ ala, kwụọ ego karịrị maka njem, kwụọ ego karịrị maka nri, ma hụ ka ọnụ ahịa akụ ha dakpọrọ. N'ihi ya, ajụjụ m na-ajụ mgbe niile dị mfe: kedu mmelite enwere ike ịtụle nke ruru ezinụlọ Naịjirịa nkịtị n'ihi mgbanwe ahụ ha mere?

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji kwụghachi mkpochapụ ego mgbaso na belata ọnụ ahịa ndụ dị elu?

Banyere mgbanwe akụ na ụba na amụma inyeaka ego (subsidy), aga m eji usoro nwayọọ nwayọọ mee ya kama iwepụ inyeaka ego na mberede. Aga m edozi usoro mgbanwe ndị a nke ọma ka amụma gọọmentị gbasara ego na nke ụlọ akụ kwekọọ, ka m zere mberede nke ịbawanye ọnụahịa mgbanwe ego, ọnụahịa ọkụ eletrik, na ọnụahịa mmanụ ọkụ n'otu oge. A ga-akwụ ụgwọ inyeaka ego naanị maka mmepụta a kwadoro nke a na-enyocha site na mita dijitalụ, na-elekwasị anya na crude oil Naịjirịa ewebatara maka nnụcha n'ime obodo, ya na iwu doro anya nke ga-akwụsị inyeaka ego mgbe nnụcha mmanụ n'ime obodo zuru ohere iju mkpa gburugburu obodo anyị niile.

Banyere ibelata ọnụ ego ndụ, atụmatụ m na-ebelata ọnụahịa site n'isi iyi ya ka ego ị na-akwụ ọrụ nwee ike ịzụta ihe karịa. Ibelata ọnụahịa ike na-ebelata ego ebu ụgwọ ụgbọ na ọnụahịa ibu nri dị ka

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chọrọ ka e mee banyere trillions nke naịra ị na-ekwu na a na-azaghị ajụjụ ha n'ego gọọmentị na ịhapụ ụtụ isi mbubata?

Edebeghị m ihe otu iwu arịọwo nhazi zuru oke nke ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ₦30 trillion achọpụtara n'ime ego Federation Account, mwepụ, nchekwa, mbufe na ndetu ndị ọzọ metụtara ya. Ọ bụrụ na ọnụọgụgụ m ezighị ezi, ka e bipụta ndekọ ego ahụ zuru oke ka e guzobe eziokwu ahụ. Akpọkwaala m ka e kpughee ihe gbasara nkwado Import Duty Exemption Certificate, nke kpuchiri ihe dị ka ₦34 trillion kwuru ọnụ nke mbubata ngwaahịa na 2025 - ndị ọ baara uru, ọnụ ahịa ndị e jikọtara ya, isi iwu ebe o si guzo, na uru ọha mmadụ ritere. I kwesiri ịmata nke a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere i ji chee na a na-ekwupụta enyemaka na mberede ugbu a, na nso nso a ka 2027 na-eru?

Ekwere m na azịza ahụ na-abụkarị ihe doro anya. Mgbe ihe karịrị afọ atọ nke mkpagbu gafeworo, a na-enye gị ugbu a ihe yiri mmanụ mgbu nke oge na-adịghị ebe ndọrọ ndọrọ ọchịchị dịka 2027 na-abịaru nso. Ana m agba ndị mmadụ ume ka anyị ghara iji ahụ iru ala nke oge mbịaru ntuli aka tụgharịa dịka ezigbo mmụba akụ na ụba. Ọzọkwa, olee ebe ahụ iru ala ahụ dị? Ị na-enwe mmetụta ahụ iru ala ahụ?

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịmere i ji kwuo na ọnụọgụ naịra buru ibu nke gọọmentị adịghị egosi na Naịjirịa bara ọgaranya?

Nʼihi na ọnụọgụgụ buru ibu anaghị akagbu obere uru. Nʼafọ 2019, nkesa FAAC dị ihe dị ka ₦7.85 trillion, nke bu uru ihe dị ka $25.6 billion. Ka ọ na-erule 2025, FAAC ewelitela nʼelu akwụkwọ ruo ihe dị ka ₦21.9 trillion, ma otu ọ bụ, uru ya nʼdollar adaala ruo ihe dị ka $14.6 billion. Ya mere, ebe a na-egosipụta ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ okpukpu atọ nke naira, ezigbo uru dollar dị nʼokpuru ya dị ka karịa 40 pasent nʼala. Nke ahụ abụghị ọrụ ebube akụ na ụba, ọ bụ echiche aghụghọ nke ego.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ụgwọ ọrụ gị o dịla mma n'ezie mgbe ọnụọgụ naịra na-arị elu?

Ekwuola m na nke a bụ ebe aghụghọ ahụ na-apụta ìhè nke ọma n'ihe omume kwa ụbọchị nke onye ọrụ Naịjirịa. Ụgwọ ọnwa nwere ike bụrụ nke bawanyere n'ọnụọgụgụ naịra, mana uru ya n'ezie na ikike ịzụ ahịa ya ejiwanyela emebi. Ị nweghị ike ịkụda ego obodo, hapụ ka mmụba ọnụ ahịa bibie ikike ịzụ ahịa, ozugbo ahụ wee na-efegharị ọnụọgụgụ naịra bụ́ nnukwu dị ka ihe akaebe nke akụ̀ na ụba karịrị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ụgwọ ọrụ dị elu adịghị azụta ihe ka ọ bụ na mbụ?

N'ihi na ọnụ ọgụgụ naịra abawanyela, ma uru ya n'ezie eberibela. Na 2019, ₦30,000 bụ obere ụgwọ ọrụ kasị nta bu uru ihe dị ka $83. Ka ọ na-erule Mee 2023, otu ₦30,000 ahụ bu uru ihe dị ka $65. Ugbu a, obere ụgwọ ọrụ kasị nta arịgoola ruo ₦70,000, ma n'ọnụ ego dị ka ₦1,320 kwụrụ otu dollar, ọ bu uru naanị ihe dị ka $53. Site na ₦30,000 na 2019, ị nwere ike ịzụrụ ihe karịrị litaa 200 fuel, ma taa, site na ₦70,000, ị ga-anọ akwụsị azụrụ ihe dị ka litaa 50. Ya mere, ị nwere ike ijide ọtụtụ naịra n'aka gị ma ọ bụ na ị ka na-enwe ike ịzụta obere nri, njem, ọkụ eletrik, ọgwụ na ebe obibi karịa ka ọ dị na mbụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ isi ihe dị n'ego gọọmentị nwetara karịa na mbụ ma ọ bụrụ na nri, njem na ọkụ eletrik ka siri ike ịzụta?

Agwala m na ule eziokwu abụghị ogo nke ọnụọgụgụ ndị a na-ekwupụta mgbe nzukọ FAAC gasịrị, kama ọ bụ ihe ihe nkenye ndị ahụ pụrụ ịzụta n'ezie na ọrụ ha pụrụ imezu. Gọọmentị enweghị ike ịba ụba n'elu akwụkwọ ebe gị onwe gị ka na-adakwu n'ụbịam n'eziokwu. Ọ bụrụ na FAAC na-eto n'ezie, ntoo ahụ kwesịrị ipụta ìhè n'ọnụ ahịa nri, na njem ụgbọala, na ọkụ eletrik, na nlekọta ahụike, na ụlọ ebi, na ọrụ, nakwa n'ike ịzụ ahịa nke ụgwọ ọnwa gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na steeti dị iche iche na-anata ego buru ibu site n'akaụntụ federeshọn, gịnị mere ọtụtụ n'ime ha ka ji ụgwọ buru ibu?

Nke ahụ bụ ajụjụ m na-ajụkwa. Otu akụkọ Septemba 2026 nke ji data Debt Management Office gosipụtara na naanị steeti 12 bụ ndị gọvanọ ha na-akwụsị oge ọrụ ha ji ụgwọ jikọrọ ọnụ dị ka ₦5.3 trillion: ₦2.16 trillion bụ ụgwọ dị n'ime obodo na ihe dị ka $2.33 billion e ji n'èzí obodo. Ihe ndị gbasara pensin na gratuity ka na-adịgide, ndị ọrụ kọntaraktị ka na-achụso ịnata ụgwọ ha, ndị ọchịchị na-agakwa n'ihu na-ebu nnukwu ụgwọ. Ọ bụrụ na nkesa ego ndị ahụ bụ n'ezie ihe na-emebeghị ụdị ya mbụ, ị nwere ikike zuru oke ịjụ ebe ego ahụ gara.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ọ pụtara nye gị mgbe gọọmentị kwuru na ọ nwetala ego karịa na mbụ?

Ego ọnụ ahịa dị n'akaụntụ gọọmentị abụghị ihe nnweta n'onwe ya. Ihe dị m mkpa bụ ihe ego ọnụ ahịa ahụ na-azụta n'ezie, ụgwọ ole ọ na-akwụ, akụrụngwa ole ọ na-enye, na ole ka ọ na-emeziwanye ndụ gị. Ego ọnụ ahịa buru ibu enweghị isi ma ụgwọ fatara ka buru ibu ma ị hụghị ezi mmeziwanye n'ọkwa ndụ gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na a dịghị ajụ naanị ndị nkịtị ka ha wee na-emezu iwu nkwụsike ego?

Ekwere m na gọọmentị kwesịrị ịkwụsị ime ka a ga-asị na nchịkwa ego siri ike na-amalite naanị mgbe a gwara ndị Naịjirịa nkịtị ka ha mee àjà. Mmefu gọọmentị, mgbatụ ụtụ isi, ịhapụ ịkwụ ụgwọ nnabata, mgbapụta na ụtụ, ọrụ a na-emegharị ugboro ugboro, na ọrụ a kwụsịrị n'etiti kwesịrị ịhụta nyocha otu ahụ. A ga-ekwesị ileba anya na mmefu ego ebe niile, ọ bụghị naanị n'ebe ndị na-emetụta gị kpọmkwem.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere mgbe ndị mmadụ na-akpọku ka e nwee usoro ego dị mma ma ọ dị ka ọ na-emerụ nanị ndị Naịjirịa nkịtị?

Ana m ekwu na ị nweghị ike ichebe ihe omume dị iche iche maka ndị nwere ike, naanye idina ike n'oke mmefu n'ọchịchị, ma na-ekwusa nkwado ego naanị mgbe ndị Naijiria efu si arịọ mkpasa site n'ọnụahịa ndụ nke kariri ike iwere. Nkwado ego nke na-arụ ọrụ naanị megide ndị ogbenye abụghị mgbanwe, ọ bụ obi ọjọọ eyighị uwe asụsụ akụ na ụba. Ị naghị enwe ahụmahụ akụ na ụba site na ọnụọgụgụ FAAC ma ọ bụ mkparịta ụka ndị nta akụkọ. Ị na-ebi ya na ndụ gị oge ọ bụla ị banyere n'ahịa, bata n'ụgbọ ala, kwụọ ụgwọ akwụkwọ, zụta ọgwụ, ma ọ bụ gbalịa izu ezinụlọ gị nri. Naira karịrị akarị abụghị n'ụzọ ndabara ọganiru karịrị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị pụtara mgbe ị na-ekwu na ị ga-eme ka ndụ dịrị mfe ịzụta ọzọ?

Nye m, mmebi ọnụ ahịa pụtara ụgbọ njem dị ọnụ ala, mbelata nrụgide dị n'ọnụ ahịa nri, na ọnụ ahịa ike dị mfe ijikwa. Ọ pụtara na ike ịzụ ahịa gị siri ike karịa, ka ego ị na-enweta nwee ike izute ihe ndị a chọrọ n'ibi ndụ kwa ụbọchị ọzọ. Nke ahụ bụ ihe m ji atụ akụ na ụba: ọ bụghị ọnụ ọgụgụ ndị dị ukwuu, kama ọ bụ ma ndụ ọ dịịrị gị mfe n'ezie.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mara ma mmefu ego gọọmentị ọ bụla na-enyere ụmụ Naịjirịa aka n'ezie?

Ajụrụ m ya nke dị mfe: gịnị ka ego ahụ bara, gịnịkwa ka o wetara? O kwughachila ụgwọ ndị o kwesịrị ịkwụ, ndị Naịjirịa ọ dịkwa mma karịa na mbụ n'ihi ya? Mkpokọta ego ndị dị ukwuu n'elu akwụkwọ apụtaghị ihe ọ bụla ma ọ bụrụ na ha na-emekọrịta ihe ọnụ na ikike ịzụta ihe na-adaba da, na ụgwọ na-aka na-ekwughachibeghị. Nke ahụ bụ ule m ga-anọgide na-eme.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ subsidy mmepụta gị maka mmanụ ụgbọala?

Atụmatụ m banyere inye ego nkwado mmepụta ihe (production subsidy) ka emebere iji chekwaa ụlọ nrụpụta mmanụ nke Naịjirịa na ibelata ọnụahịa mmepụta ihe n'ime obodo, ka mmanụ wee dị mfe ịzụta na-amanyeghị ndị nrụpụta ihụ ọnwụnwa n'ahịa. Ọ naghị amanye mgbochi ọnụahịa pọmpụ aka aka n'elu ụlọ nrụpụta ọ bụla. Echiche a bụ ikwado mmepụta ihe n'onwe ya, ọ bụghị imanye ụlọ nrụpụta nke onwe onye ịbu ọnwụnwa nke ọnụahịa gọọmentị mejupụtara kpatara.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji belata ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala?

Ana m atụ aro ụdị inyeaka maka mmepụta, ọ bụghị ụdị inyeaka maka mbubata. Kama ịmefu ego ọha na eze iji kwado petrol a nụchara n'mba ọzọ wee bubata ya na Naịjirịa, atụmatụ a na-akwado crude a na-anụcha n'ime obodo anyị, ka ụlọ ọrụ mmanụ anyị wee nwee ike ịmepụta mmanụ ọnụ ala karịa, gị onwe gị akwụọkwa ego dị ala. Ụlọ ọrụ mmanụ nke etinyela ijeri ijeri ego enweghị ike ime ka ọ na-ere n'ọnụahịa dị ala karịa mmefu ya ruo mgbe ebighị ebi ma na-anagide ọghọm ahụ. Nke ahụ ga-abụ ihe echekwabeghị echiche na ihe na-ezighị ezi megide ndị itinye ego. Ọ bụ ya mere usoro anyị ji dị iche: ọ na-eme ka mmepụta mmanụ nke mpaghara sie ike ka mmefu e chekwara eruo gị aka n'onwe gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi belata ọnụahịa mmanụ ụgbọala?

Aga m eweghachi onyinye ego ahụ, mana m ga-ebufe ya site n'ịbu akụrụngwa e bubatara n'èzí gaa n'ịbu nke mmepụta, ka o soro barrel ọ bụla a nụchara mmanụ n'ime ya na Naịjirịa, gụnyere nke si na modular refineries. Petrol e bubatara n'èzí agaghị etozu. Nke a bụ usoro e nyere oke, e tinyere n'ego e kwadoro, nke ndị nnyocha na-adabereghị n'onye ọ bụla na-elele anya nke na-ebelata ọnụ ahịa crude feedstock nye refineries anyị, nke mere na ọnụ ahịa mmepụta petrol na-ada, n'otu oge ahụ na-ekpuchi ezigbo ọnụ ahịa nrụchaa yana uru ziri ezi. Mmachi ego ahụ aghaghị iru gị aka na ebe ị na-azụ petrol, na ụgwọ njem gị, na ọnụ ahịa nri n'ahịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ònye ka atụmatụ gị nke ịkwado nnụcha mmanụ ga-abara uru?

Dị ka atụmatụ m si dị, nkwado ga-ejikọta kpọmkwem na mmanụ ọjọọ a nụchara na Nigeria. Ọ bụrụ na ị naghị anụcha ya n'ebe a, ị nataghị ohere ahụ. Nke a pụtara na ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ Nigeria ga-erite uru, ndị ọrụ Nigeria ga-erite uru, azụmahịa Nigeria ga-erite uru, ndị ahịa Nigeria ga-erite uru. Ọ bụghị mkpado ego maka ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ mba ọzọ, ọ bụghịkwa maka ndị na-ebubata mmanụ, ọ bụghịkwa maka ndị dinagide n'etiti.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee ihe nchekwa ka ị ga-etinye na subsidy ọ bụla maka mmanụ ara na-aga na ụlọ nnụcha mmanụ?

Aga m ejikwa ọ bụla nkwado mmepụta site n'iwu nchekwa siri ike. Ndị a gụnyere oke ego kacha elu, ọkwa kachasị elu nke nkwado kwa barrel, nnyocha nnwere onwe nke mmanụ ọkwọ a na-akwado, nsochi eletrọnịkị nke mmanụ ọkwọ a na-ewebata na mmepụta a nụchara nụcha, ọrụ idobe ihe oriri nke ala, ọnụ ahịa doro anya, nnyocha nnwere onwe, na ntaramahụhụ siri ike maka mgbanwe ọnọdụ ma ọ bụ aghụghọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na gọọmentị chọrọ ime ka mmanụ ụgbọala dị ọnụ ala, olee otú ọ ga-esi kwụọ ụgwọ maka nke ahụ?

Aga m akwụ ụgwọ ya site na mgbakwunye mmepụta e kpuchiri ekpuchi, nke esi na ire mmanụ ndu nke obodo enwetarịrị ego ozugbo, ọ bụghị mmefu enweghị oke. Ọ na-ebelata ọnụahịa mmanụ ndu nye ndị na-anara mmanụ n'ime obodo, nke mere ọnụahịa n'ọgbá mmanụ ji ada n'otu oge ndị na-anara mmanụ anaghị ada n'ọghọ. A ga-ahazi ya n'ụdị bọjetị, kpuchie ekpuchi, nyochaa ya onwe onwe, kpọsaakwa ya n'ihu ọha, ka ị mata kpọmkwem ihe e mefuru na ihe ị ga-enweta. Ọ bụrụ na mwada ọnụahịa mmanụ ndu emee ka ego e nwetara daa, aga m eji ihe ndozi akụ na ụba nke a kwadoro na ngwá ọrụ ndenchi, tinyere ibelata mmefu n'ọrụ gọọmentị, iji mee ka ọ dịgide ogologo oge. Mepụta ya n'ebe a, nara ya n'ebe a, kwụọ ụgwọ dị ala n'ebe a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka ndị ọha mara ihe na-emere na mmanụ ara e nyere ụlọ nnụcha mmanụ?

Aga m ahụ na anyị maara ọnụọgụgụ barrel ndị na-anata nkwado, ụlọ nchacha mmanụ nke na-anata ha, ihe a na-emepụta, ihe ọ na-efu onye ọrụ ụtụ isi, na uru gị na-enweta. Ọ gaghị enwe barrel omimi ọ bụla, ọ gaghị enwe nkwuputa na-adịgide adịgide, na ọ gaghị enwe cheque efu. Nke a bụ otu anyị ga-esi weta ọmụma ihe izugbe maka nkwado mmanụ crude maka ụlọ nchacha mmanụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ụlọ nnụcha mmanụ na ụmụ Naịjirịa nkịtị nwere ike ịba uru ọnụ na mmanụ ala anyị?

Ee. Achọrọ m ka Dangote Refinery, obere ụlọ ọrụ nchacha mmanụ (modular refineries) na ndị ọzọ na-etinye ego na Naịjirịa gaa n'ihu na-adị mma, achọkwa m ka e nwee ụlọ ọrụ nchacha mmanụ ndị ọzọ, itinye ego ka ukwuu, asọmpi ka ukwuu na ikike nchacha mmanụ ka ukwuu. Ma gị onwe gị, dịka onye Naịjirịa na-azụ ngwaahịa, ị ghaghị ịbanye uru n'eziokwu ahụ na mba a na-emepụta mmanụ ọjọọ (crude oil). Ajụrụ m ahọrọ ụgha ahụ dị n'etiti ụlọ ọrụ nchacha mmanụ na-arụpụta uru na ọnụ ahịa mmanụ ọkụ dị mma.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji belata ọnụahịa mmanụ ọkụ na Naịjirịa?

Enyere m aro banyere ego nkwado mmepụta nke ga-ebelata ọnụ ahịa ndọtị nke ịmepụta petrol na Naịjirịa. Nke a bụ ụzọ dị iche na naanị ịgwa ndị Naịjirịa ka ha nagide ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala, njem na nri na-arịgo elu. Gọọmentị nwere ike na-aga nke ọma kwesịrị inwe ike ichebe ma onye na-emepụta ihe ma onye na-azụ ya, nke ahụ bụkwa echiche dị n'azụ aro a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chere na ọ ga-abụ ọrụ gọọmentị n'ihe gbasara ndị na-emepụta ihe na ndị na-azụ ahịa?

Ekwere m na gọọmentị zuru oke kwesịrị ịnwe ike ichebe ma onye na-emepụta ihe ma onye na-azụ ya. Nke ahụ bụ ụkpụrụ m ji ekpebi atụmatụ ọ bụla, gụnyere nhọpụta m maka ego mkwado mmepụta iji belata ọnụ ahịa mepụtara mmanụ ụgbọala na Naịjirịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chere banyere gọọmentị na-enye ụlọ ọrụ mgbapụta ụtụ isi ma na-eguzogide amụma e bu n'uche ibelata ọnụahịa maka ndị nkịtị?

Ekwuwo m na nke a bụ ọmịiko a họpụtara ahọpụta, ọ bụghị ụkpụrụ akụ na ụba. Ọchịchị ahụ na-enyekarị ụlọ ọrụ azụmahịa mgbafe, ntụziaka ụtụ isi, mkpali na ihe omume dị iche iche na-atụgharị azụ ma na-emeso iwu nke ga-eme ka mmepụta ihe dị ọnụ ala na ndụ dịkwuo mfe dị ka ihe dị ize ndụ. A na-anabata ntinye aka mgbe ọ na-abara ndị nwere ike uru, ma a na-ajụ ya ajụjụ mgbe ebumnobi ya bụ ibelata ọnụahịa mmanụ ọkụ, njem na nri nye ndị Naịjirịa nkịtị. Ọ bụ ihe ịme aghụghọ ahụ ka m na-akpọpụta.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji belata ọnụahịa petrol maka ụmụ Naịjirịa?

Atụmatụ m bụ ịkwado mmepụta ihe n'ime obodo site na ego enyemaka (subsidy). Anyị chọrọ ibelata ọnụ ahịa mmanụ crude na-aba n'ụlọ ọrụ mmepụta mmanụ nke Naịjirịa, ichekwa uru ndị ụlọ ọrụ mmepụta mmanụ kwesịrị inweta n'ụzọ iwu kwadoro, na ijide n'aka na mbelata n'ọnụ ahịa mmepụta aghọọrọ unu mbelata n'ọnụ ahịa. Nke a bụ ego enyemaka maka mmepụta, ọ bụghị ego enyemaka maka mbubata (import subsidy). Anyị na-atụ aro inye nkwado kpọmkwem maka mmanụ crude nke a na-emepụta n'ebe a na Naịjirịa, ka ụlọ ọrụ mmepụta mmanụ anyị wee nwee ike mepụta ihe n'ụzọ ịsọmpi ka mma, gbasaa ike mmepụta ha, kepụta ọrụ, ma ree mmanụ n'ọnụ ahịa ndị Naịjirịa nwere ike ịkwụ n'ụzọ ka mma.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị na-atụ aro inye subsidi na mmanụ a nụchara na mba ọzọ?

Mba. Anyị anaghị atụ aro ka a kwado petrol a nụchara nụcha n'mba ọzọ site n'ego gọọmentị. Anyị na-atụ aro inyeaka maka mmepụta ihe, nkwado akọwapụtara maka crude a nụchara nụcha ebe a na Nigeria, ka ụlọ ọrụ mmanụ dị na Nigeria wee nwee ike mepụta ihe n'ụzọ ka mma site n'asọmpi, bawanye ikike ha, mepụta ọrụ, ma rere mmanụ n'ọnụ ahịa ndị Nigeria nwere ike ịchọta ya nke ọma karịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Atụmatụ gị ọ ga-amanye ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ Dangote ire mmanụ ọkụ n'ọnụahịa dị ala karịa ego o ji rụọ ya?

Mba. Anyị anaghị atụ aro ịmanye Dangote ma ọ bụ ụlọ ọrụ mmanụ ọ bụla ọzọ nke Nigeria ire ya n'ọnụ ahịa dị n'okpuru ihe ọ fụrụ n'ime ya. Aro anyị bụ ịkwado mmepụta n'ime obodo, belata ọnụ ahịa mmanụ gbara agbara na-aba n'ime ụlọ ọrụ nchịkọta mmanụ Nigeria, na ichekwa uru ndị ụlọ ọrụ nchịkọta mmanụ ziri ezi na-erite, ka mbelata n'ọnụ ahịa mmepụta si otú a mee ka ọnụ ahịa dịịrị ụmụ Naịjirịa belata.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị atụpụtala subsịdị maka mmanụ ụgbọala a nụchara n'ime obodo. Olee kpọmkwem otú nke a ga-esi mee ka mmanụ dịịrị ndị Naịjirịa nkịtị ọnụ ala?

Otu a ka ọ ga-esi arụ ọrụ: Aga m eme ka mmanụ crude na-aba n'ụlọ ọrụ nchọta mmanụ Nigeria dị ọnụ ala karịa, site na usoro nkwado nwere oke ego akpọkwasịrị nke ndị nyocha na-adabereghị n'onye ọzọ na-enyocha ya nke ọma. Petrol a na-ebubata agaghị eketa na ya - naanị mmanụ a nụchara n'ime obodo ka ọ ga-eketa na ya. Mgbe ọnụ ahịa crude ahụ budatara, ọnụ ahịa imepụta petrol ga-ebudatakwa, ma ọmụmụ ego ahụ bụ ihe e kwenyere na ọ ga-eru gị n'ọdụ mmanụ, ọ bụghị naanị nọrọ n'aka ụlọ ọrụ nchọta mmanụ. Site na May 29, 2027, aga m etinye nke a n'ọrụ site na oke mmefu ego a kpọkwasịrị, nkwenye nke National Assembly, na nyocha nke ndị nnyocha na-adabereghị n'onye ọzọ, ka ị nwee ike ịhụ kpọmkwem ebe ego ahụ na-aga na ihe ọ na-azụtara gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-egbochi subsidi ị tụrụ aro ka ọ ghara ịghọ usoro subsidi ọzọ gọọmentị na-enweghị ike ịkwụ ụgwọ ya?

Ihe na-egbochi nke a aghọ ibu mgbaso ego na-enweghị njedebe bụ ihe dị mfe: a na-ewu ya na oke sitere na mmalite, ọ bụghị ihe a na-ahapụ ka o too na-enweghị nchịkwa. Ọ na-abịa na oke ego gọọmenti nwere ike imefu nke sirisiri, oke ọnụego nkwado kwesịrị iche maka barrel ọ bụla, na nkwupụta doro anya nke ga-eji nwayọọ na-ewepụ mgbaso ego ahụ mgbe nrụpụta mmanụ n'ime obodo zuru 100% nke achọrọ dị ka mba, mgbe ọnụahịa mba ọzọ gbanwere na-eguzosi ike, na mgbe ego ndị mmadụ na-erite si na-arị elu. A ga na-akwụ ụgwọ naanị maka ego kwụ ụgwọ gbadoro ụkwụ n'ọnụ ego raffinaru ndị a chọpụtara gbasara ihe e wepụtara, nke eji mita dijitalụ tụọ ya n'ọnụ ụzọ ebe a na-emepụta mmanụ, yana ndekọ eletrọnịkị malite mgbe e webatara crude ruo mgbe e wepụtara ihe a mepụtara, ka ọ gaghị enwe ohere maka okwu ụgha ma ọ bụ izu ohi. N'ọnwa ọ bụla, a ga-ebipụta ihe ndị e kenyere maka crude, ihe ndị e mepụtara emepụta, na ego mgbaso a kwụrụ na mpaghara mepere emepe nke dị n'ịntanetị, yana nnyocha na-adabereghị n'onye ọ bụla na-akwado ya, na ntaramahụhụ di n'ezie maka ebe ọ bụla a chọpụtara na e wezugara ya n'ụzọ na-ezighi ezi ma ọ bụ aghụghọ. Otu a ka anyị ga-esi hụ na nkwado gọọmenti na-adịgide ka ọ bụ ihe ndị Naịjirịa pụrụ ịkwụ, bụrụkwa ihe eziokwu, ọ bụghị ohere mbufu ego ndị Naịjirịa na-apụghị ịhụ ma ọ bụ ịchịkwa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi hụ na subsidi ahụ na-ebelata ezigbo ọnụahịa a na-ere mmanụ kama naanị ibelata ọnụ ego ị mepụta mmanụ na refinari?

Aga m ahụ na mmezigbo ahụ eruru gị aka, ọ bụghị naanị ụlọ nchacha mmanụ, site n'ịkwụ ụgwọ onyinye a naanị maka mmepụta e nyochara. A ga-ejikọ ịkwụ ụgwọ na ọnụọgụgụ a tụrụ site na mita dijitalụ n'ọnụ ụzọ ụlọ nchacha mmanụ, yana nsochi usoro nnyefe iji kwụsị nkwuwa ụgha na ikori mmanụ n'iko. A ga-enwekwa akụkọ gbasara ọha mmadụ kwa ọnwa banyere nkenye mmanụ gbara ọkụ, mmepụta e nyochara na ịkwụ ụgwọ onyinye n'elu platform mepere emepe, ka ị nwee ike ịhụ ebe ego ahụ na-aga. Na ebe ọ bụ na nke a bụ onyinye maka mmepụta, ọ bụghị onyinye maka mbubata, atụmatụ nke a n'onwe ya bụ ibelata ọnụ ahịa ndị ụlọ nchacha mmanụ obodo ji emepụta mmanụ ọkụ, ka ha wee nwee ike ire ya nye gị n'ọnụahịa ị nwere ike ikwu ugwo karịa, ọ bụghị ka ha naanị debe ihe dị iche dị ka uru ọzọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka enyemaka ego mmepụta ihe, oleekwa otú ọ ga-esi belata ọnụahịa maka ụmụ amaala?

Ihe nhazi m banyere mgbakwunye ego maka mmepụta na-echekwa ịdị irè ụlọ nnụcha mmanụ, ma na-ebelata ọnụ ahịa imepụta mmanụ ọkụ na Nigeria. Ọ na-aza nchegbu ahụ na ụlọ nnụcha mmanụ ekwesịghị ibu ibu ọnụ ahịa a kpakọrọ akpakọ e tinyere ya n'aka, ma na-aza kwa nchegbu gị gbasara ọnụ ahịa mmanụ ọkụ, njem ụgbọala, nri na ime azụmahịa nke na-adịghị agbaze agbaze. Nhọrọ dị n'ihu obodo bụ ihe dị mfe: nọgide na usoro ebe ị na-akwụ ego karịa ebe gọọmenti nanị na-akọwa gị ahụhụ ị na-ata, ma ọ bụ kwaga na nhazi mmepụta nke ga-ebelata ọnụ ahịa kpamkpam ma tinyeghachi ego n'akpa gị. Ana m ahọrọ mmepụta. Ana m ahọrọ ịnụcha mmanụ nke Naịjirịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji mee ka ihe dị mma ọnụ ahịa karịa maka ndị Nigeria?

Atụmatụ m bụ ikwado mmepụta ihe nke Naịjirịa, ọ bụghị mbubata ihe mba ọzọ. Nke a pụtara imepụta ihe ebe a, ịnụcha mmanụ ebe a, na ikewapụta ọrụ ebe a, ka ị wee na-akwụ ego dị ala ebe a. Nke a bụ ụdị inye enyemaka na mmepụta ihe nke m na-arụrị ọrụ maka ya, ọ bụkwa banyere iwulite ihe Naịjirịa chọrọ site n'ime, maka ọdịmma gị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ̀ ga-eweghachi inyeaka gọọmentị n'ọnụ ahịa mmanụ ọkụ eme ka ihe isi ike akụ na ụba na ịda ogbenye kawanye njọ kama inyere ndị Naịjirịa aka?

Gbasara su busidi mmanụ, m akọwaala ọnọdụ m nke ọma: aga m eweghachi ya, ma ọ bụghị ka Naịjirịa gaa n'ihu na-akwụ ụgwọ mmanụ e si mba ọzọ bubata. Ana m eweghachi ya ka ndị Naịjirịa wee nwee ike ịmepụta mmanụ karịa n'ime obodo, kwụọ ụgwọ dị ala, ma debe ego karịa n'akpa ha. Nke a bụ ihe dị iche n'etiti súbsidi mbubata na súbsidi mmepụta. Dị nnọọ ka m ga-ahọrọ inye súbsidi onye na-akpa akpụkpọ ụkwụ na Aba iji belata ihe ọ na-emefu, ma o re akpụkpọ ụkwụ ọnụ ala, karịa ịmefu ego ọha na eze ime ka akpụkpọ ụkwụ e si mba ọzọ bubata dị ọnụ ala n'ụzọ na-abụghị eziokwu, aga m enye súbsidi crude oil a na-anụcha na Naịjirịa ka ụlọ ọrụ anụcha mmanụ anyị wee mepụta ya n'ọnụ ahịa dị ala ka gị onwe gị wee kwụọ ụgwọ dị ala.

Nke a dị m mkpa karịa. Achọrọ m ka ego ị na-akwụ maka ụgbọ njem gị belata. Achọrọ m ka ọnụ ahịa ibu nri site n'ugbo gaa n'ahịa belata. Achọrọ m ka onye ahịa mefuo ego dị ala, otu ihe ahụkwa maka onye na-akpụ isi, onye na-akwa uwe, onye na-arụ ọrụ welding, na onye ahịa dị nta ime ka ha mefuo ego dị ala n'ike eletrik na mmanụ ọkụ.

Aga m eweghachi ya dị ka súbsidi kpọmkwem, n'ihi na achọrọ m ka ikike ịzụ ahịa laghachikwute n'aka gị. Achọrọ m ka ụgwọ ọrụ gị weghachite uru ya. Achọrọ m ka ndị ọrụ ugbo nwee ike ibu ngwa ubi ha na-agbasaghị uru ha n'ụzọ. Achọrọ m ka ezinụlọ nwee ike ijuputa nkata ha na-amụghachighị akpa ego ha. Achọrọ m ka azụmaahịa mepụta ihe, nye ndị ọrụ ọrụ, ma na-eto eto.

Ọ bụrụ na mmanụ ọkụ arịgo elu, ụgwọ ụgbọ njem na-arịgokwa elu. Ọ bụrụ na ụgwọ ụgbọ njem arịgo elu, ọnụ ahịa nri na-arịgokwa elu. Ọ bụrụ na ọnụ ahịa nri arịgo elu, ezinụlọ na-ahụ anya. Ekpebiela m imebi agbụ a.

Ebe e si nweta ozi:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1798409081620779419, 2024-06-05 (Post on X)
"President Bola Tinubu, at his inauguration on May 29, 2023, announced the abolishment of the subsidy on PMS, popularly known as fuel. Ever since, it has been…"
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1798420836283519275, 2024-06-05 (Post on X)
"President Bola Tinubu, at his inauguration on May 29, 2023, announced the abolishment of the subsidy on PMS, popularly known as fuel. Ever since, it has been…"
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2098476924813115799, 2026-09-11 (Post on X)
"My dear Francis, thank you for taking the time to truly understand what I am proposing. That means a great deal to me. I am not restoring subsidy so that Nig…"
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2092352657570599192, 2026-08-25 (Post on X)
"On the question of subsidy, my position has not changed and will not change: I will restore it! A nation as blessed as ours has no business abandoning its ci…"

This response was translated by a machine from English and has not yet been reviewed by a translator.

Post on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-atụ aro ime banyere ọnụ ahịa dị elu nke nri na mmanụ ọkụ na Naịjirịa?

Ekwere m na anyị aghaghị imegide ọnụ ahịa dị elu nke mmanụ ọkụ, njem na nri kpamkpam. Ọ bụ ya mere m ji wepụta atụmatụ mmefu ego maka mmepụta ihe (production-subsidy), nke e mere ka ọ dọghachite ịdị mfe ịzụta ihe n'etiti ihe omume gbasara akụ na ụba. Ahụrụ m nke a dị ka ihe dị mkpa n'ihi na nsogbu ọnụ ahịa ndụ na-adịghị kama na-efesata ego dị n'akpa nne na nna naanị, kama ugbu a ọ na-eyi ndu mmepe anụ ahụ na ọdịnihu nde ụmụaka Nigeria egwu.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ọnọdụ ezughị oke nri ụmụaka si dị njọ na Naịjirịa ugbu a?

The figures are deeply disturbing. 41.1 per cent of Nigerian children under five are stunted, and 19.2 per cent are severely stunted. In the North-West, stunting rises to 58.2 per cent. Nearly two million children are suffering severe acute malnutrition, yet only about two in every ten of them are receiving treatment.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ echiche gị gbasara ọnụahịa nri na-arịgo elu na Naịjirịa?

A hụrụ m nke a dịka ihu kacha wutere n'ọnọdụ oke ọnụ ahịa ndụ ndụ. N'azụ nọmba ọ bụla, e nwere otu nne Naịjirịa na-adọgbu onwe ya n'uche ikpebi ihe ụmụ ya ga-eri, ole ego ha ga-eri na mgbe ole na ole ha ga-eri ya. Nwata adịghị aghọta ọnụọgụ mmụba ọnụ ahịa. Naanị ihe nwata maara bụ ma e nwere nri na tebụl. Mgbe nri bara uru gabigara aka nkeji nde ọtụtụ ezinụlọ, nsonaazụ ya na-apụta n'ikpeazụ n'ahụ ụmụaka anyị, ebe mmụba ọnụ ahịa nri dị ugbu a na 19.57 pasent.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Atụmatụ nri gị ò ji ikike ndị nwere ọrịa inweta nri ahụike zuru ezu dị ọnụ ala?

Ajụjụ gị na-ametụta isi ihe m kpebisiri ike idozi. Ekwuola m na anyị aghaghị imesi ike mmemme nri na-eweta ahụike maka ndị nne na ụmụaka, na-ahụkwa na mmefu ego a kwadoro maka nri na-eruru obodo nke ukwuu, ebe m na-elekwasịkwa anya n'ihe mgbagwoju anya akụ na ụba na-eme ka nri zuru ezu siere ezinụlọ ndị nọ n'ihe isi ike ike. Gbasara mpụta ihe, atụmatụ m na-agbasawanye mmiri ịrị ugbo, na-akwado ndị ọrụ ugbo site n'ihe ndị dị mfe ịzụta site na sistemu e-wallet kpọmkwem, ma na-ewulikwa ụzọ ndị si n'ugbo gaa n'ahịa yana ebe nchekwa ndị jụrụ oyi iji belata mwepụ efu ma mee ka nri ruo ezinụlọ aka nso. Ebumnuche m bụ ịgbadata ọnụahịa ike, njem, na mmepụta ihe ka nri na-eweta ahụike bụrụ ihe ezinụlọ gị nwere ike iruru aka n'ezie.

Article on X

Olee otu atụmatụ gị ga-esi edozi mmetụta ọnụahịa mmanụ dị elu na-emetụta mmefu ego ezinụlọ?

Aghọtara m na mgbe mmanụ ọkụ ghọrọ ọnụ ahịa, ihe ọzọ niile na-eso ya - ibuga tomato site n'ugbo, iburu osikapa gaa ahịa, ibuga ụmụaka gaa ụlọ akwụkwọ, ịkwado igwe nta nri nke agbata obi, inye ike ụlọ ahịa nta. N'ikpeazụ, ọnụ ahịa ahụ na-abịaru na tebụl nri gị. Ọ bụ ya mere mmekwasị ike ego ji anọrọ n'etiti usoro akụ na ụba m. Ajụrụ m anabata echiche nke gọọmentị na-anọ na-ele na ọnụ ahịa na-arịgo elu ma na-agwa gị ka ị nagide ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị na-eme atụmatụ iweghachite ochie usoro mkpuchi ọnụahịa mmanụ?

Mba. Ihe m tụpụtara bụ onyinye mgbanwe mmepụta (production subsidy), ọ bụghị mlaghachi na-akwado enyemaka maka petrolu ndị e si mba ọzọ bubata. Ọ na-enye nkwado a kwadoro akwado nke jikọrọ na crude a nụchara n'ime obodo, ọ bụkwa ihe e nwere oke ya (capped), e dere ya n'ụzọ doro anya na mmefu ego (transparently budgeted), a na-enyochakwa ya n'onwe ya na nnyocha na-adabereghị n'onye ọ bụla (independently audited).

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị na-akwado iweghachite subsidi mmanụ ọkụ?

Ọ bụghị n'ụdị ochie ahụ. Ihe m na-atụ aro bụ ego nkwado mmepụta, nke dị iche n'ego nkwado mbubata. Ọ na-adaba naanị na mmanụ a nụchara na Naịjirịa - ọ bụrụ na ị naghị anụcha ya n'ebe a, ị edaghị adaba. Ego nkwado ahụ na-eso gịga mmanụ a nụchara na Naịjirịa, na ebumnuche nke bụ ibelata ọnụ ahịa mmepụta n'ime obodo ka uru ya ruo gị dị ka onye ahịa Naịjirịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ibelata ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala ga-esi nyere ndị dị ka ndị ọrụ ugbo na ndị ahịa aka?

Ọkụ eletrik na ego a na-emefu na njem metụtara ọrụ ugbo, nrụpụta ihe, mbupu, ahịa na mmefu ụlọ, ya mere ọgbara aka m banyere subsidy maka nrụpụta abụghị naanị amụma gbasara petrol kama ọ bụ akụkụ nke mmemme ịbịanyere ọnụ ego nke dị mbara. Achọrọ m ka onye ọrụ ugbo na-emefu ego dị nta iji bulite ihe ubi ya baa ahịa, ka onye ahịa na-emefu ego dị nta iji buru ngwa ahịa, ka onye na-anya bọs na-emefu ego dị nta na mmanụ ụgbọala. Achọrọ m ka ndị nne na nna nwere ego fọdụrụnụ ka ha gasịrị njem, ka ha wee nwee ike ịzụta ezigbo nri tinye ya na tebụl ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji belata ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala?

Atụmatụ m bụ Ụdị Enyemaka Mmepụta, ọ bụghị enyemaka mbubata: ọ bụrụ na ị naghị anụcha mmanụ na Nigeria, ị gaghị eruru eru. Aga m ebelata ọnụ ahịa crude a na-enye ụlọ ọrụ nnụcha mmanụ dị na Nigeria site na usoro doro anya, nke nwere oke, nke e nyochara n'onwe ya, nke sitere n'ego ahịa crude a na-ere n'ime obodo na-akwado ya, ebe a na-ejikwa shọks ọnụ ahịa site na ihe nchekwa ego gọọmentị maka nhazi ego. Mbelata n'ọnụ ahịa nnụcha mmanụ pụtara mbelata ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala nye gị. Mepụta ya ebe a, nụchaa ya ebe a, kwụọ ọnụ ahịa dị ala, ka ọnụ ahịa ụgbọ njem belata, ọnụ ahịa ibu nri belata, ị ga-ejigidekwa ọtụtụ n'ime ihe ị na-enweta.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ụmụaka na-anọ n'agụụ na ezinụlọ na-adọgbu onwe ha ịzụta nri?

Anyị enweghị ike iwuli obodo siri ike n'ahụ ụmụaka agụụ na-agụ, anyị enwekwaghị ike iji ọnụ ọgụgụ akụ na ụba mee onwe anyị dị ka ihe ịṅụrị ọṅụ mgbe ndị nne na-ebelata nri ha na-eri. Ekpebisiri m ike ịgbasawanye ọgwụgwọ maka ụmụaka na-ata ahụhụ agụụ nke ukwuu, ime ka mmemme nri nne na ụmụaka sie ike, na ịhụ na ego e debere maka nri na-erute ụmụ obodo n'ezie. Tinyere nke a, m ga-eguzogide ihe mgbali akụ na ụba nke na-eme ka inweta nri zuru ezu siekwuo ike maka ezinụlọ ndị na-adọgbu onwe ha n'agha, ka ezinụlọ gị nwee oghere ikuku ọhụrụ ọzọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị ime ka ndụ dị ọnụ ala nye ndị Naịjịrịa nkịtị?

Ebumnuche m doro anya: ibelata ọnụ ahịa ike, ibelata ọnụ ahịa njem na mmepụta, ime ka mmepụta ihe na Naịjirịa sie ike, na iweghachi ike ịzụ ahịa. Amụma akụ na ụba aghaghị ịza otu ajụjụ dị mfe: ị nwere ike ịchụ ndụ? Nke a bụ ka m ga-esi nye ezinụlọ ohere izu ike ọzọ ma mee ka ndụ dị mfe ịzụlite.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme maka ụmụaka si n'ezinụlọ dara ogbenye nke ukwuu na-enweghị ike ịga akwụkwọ, inweta nri ma ọ bụ ọrụ ahụike?

Agaghị m anọ jụụ ka ụnwụ na ịda ogbenye kpebie ọdịnihu nke nwatakịrị. Ekpebisiri m ike ịgbasawanye ọgwụgwọ maka ụmụaka ndị na-ata ahụhụ nri na-ezughị ezu nke ukwuu, ime ka mmemme nri maka ndị nne na ụmụaka sie ike, na ịhụ na ego e doro aka maka nri na-eruru ndị obodo n'ezie. Maka ụmụaka na-aga akwụkwọ sitere n'ezinụlọ ndị ogbenye, ọchịchị m ga-enye ndaranị akwụkwọ na-adịghị enyeghachi ụgwọ, ego enyemaka, na ego mgbasa akwụkwọ, hichapụ ụgwọ mbinye ego ndị akwụkwọ dị ugbu a, ma belata ụgwọ nkuzi mahadum ozugbo maka ezinụlọ ndị na-enweghị ego ego. N'okpuru nke a niile bụ ebumnuche m sara mbara: ibelata ọnụ ahịa ike, njem, na mmepụta ihe, ka ezinụlọ nwee ohere iku ume ọzọ.

Article on X

Olee otu ị ga-esi mee ka agụmakwụkwọ dị ọnụ ala ma melite ọkwa ndụ maka ezinụlọ ndị na-adagbu adagbu?

Anụrụ m gị. Amaara m ihe ọ pụtara ịhụ ka ndị mụrụ gị na-adọgbu onwe ha ma ọ bụrụghị na ha enwetakwara ndụ ha lụrụ ọgụ ka ị nwee. Ọgụ ahụ bụ eziokwu, ọ bụkwa ya ka m guzoro imegide.

Banyere agụmakwụkwọ, achọrọ m ka ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto dị ka gị nwee akụkọ dị iche. Enyochala m iwu mgbazinye ego agụmakwụkwọ nke ugbu a, n'ihi na ekwenyere m na agụmakwụkwọ ekwesịghị ịmalite site n'ugwu ụgwọ na-ekpuchi ọdịnihu gị. Ụzọ m bụ ibelata ọnụ ahịa bụ isi nke agụmakwụkwọ n'onwe ya, mgbe anyochasịrị, inye mgbaghara maka ụgwọ agụmakwụkwọ ndị dabara adaba, ka ị wee gụchaa akwụkwọ nwee olileanya kama ibu ịkwụghachi ụgwọ. Ule eziokwu nke iwu agụmakwụkwọ ọ bụla bụ ma ezinụlọ nwere ike ịzụ ụmụ ha akwụkwọ n'enweghị ịbanye n'ụgwọ naanị iji mee ka ha nọgide n'ụlọ akwụkwọ. Agụmakwụkwọ kwesịrị imeghere gị ọnụ ụzọ, ọ bụghị ịgba ọdịnihu gị akụ.

Banyere ajụjụ sara mbara banyere ma ndụ nwere ike ịgbanwe ma ọlị, nke a bụ ihe m kwuru: okwu ahụ abụghị gbasara mụ onwe m, kama ọ bụ ma ndị Naịjirịa ka nwere ike ịzụrụ ndụ. Agbasiwo m ike na n'obodo na-emepụta mmanụ, petrol ekwesịghị ịghọ ihe oke oriri. Ule eziokwu nke amụma akụ na ụba ọ bụla bụ ma ndị nkịtị, ndị dị ka ndị mụrụ gị, nwere ike ịzụ njem ụgbọ, nri, agụmakwụkwọ, ahụike na ndụ kwesịrị ekwesị. Nke ahụ bụ ọkọlọtọ m ji na-eleba anya na onwe m.

Ekweela m na m ga-eji amụma mmepụta ihe, nchekwa na ịnwe ike ịzụta ihe dochie amụma ntaramahụhụ. Nye mụ onwe m, ịnwe ike ịzụta ihe pụtara njem ụgbọ dị ọnụ ala, mmetụta dị ntakịrị n'ọnụ ahịa nri, ego eji azụta ike dị ike, na akụ na ụba ebe ego ndị Naịjirịa nkịtị na-enweta nwere ike izute mkpa ndụ kwa ụbọchị ọzọ. Ajụjụ m na-ajụ gọọmentị ọ bụla, nke m ga-ajụkwa onwe m, dị mfe: gịnị ka ego ahụ bara, gịnị ka ọ wetara, ndị Naịjirịa ò kaa mma n'ezie.

Agbasikwala m ike na mpụtara ihe, n'ihi na ndị mmadụ kwesịrị ịma ebe ego na-aga. Akpọọla m ka e mezigharịa ọnụọgụ Akaụntụ Federation, mpụtara ihe zuru oke gbasara mgbaghara ụtụ, na nkọwa doro anya nke ihe ndị Naịjirịa natara n'ụzọ doro anya site n'ego gọọmentị kwuru na a kpọkọtara maka ọdịmma ha. Ọchịchọ ahụ maka akwụkwọ ndekọ e meghere emeghe bụ akụkụ nke otu ọkọlọtọ ahụ m na-eji eleba anya n'atụmatụ ọ bụla m na-atụpụta, gụnyere nkwado a kpọrọ aka na e mere ụtụ ego ya doro anya nke m webatara na ikuku na mmepụta ihe.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ nzaghachi gị banyere akụkọ na ndị Naịjirịa 37 nwụrụ n'ụlọ mkpọrọ gọọmentị?

Iri Naịjirịa atọ na asaa banyere n'ihu gọọmentị ka ha dị ndụ, iri ezinụlọ atọ na asaa anatakwa ozu. Ekwuola m na a ghaghị ikwusi ka Onyeisi Ala Tinubu, Minista Dele Alake, na Minista Olubunmi Tunji-Ojo zoo onwe ha n'azụ nkwuwa aka ma ọ bụ chụọ ndị ọrụ dị ntakịrị aja iji chekwaa ndị nọ n'elu. Ịkwụsị ọrụ naanị ezughị. Mba a kwesịrị eziokwu, ịza ajụjụ, na ikpe ziri ezi. Ọchịchị a aghaghị ịza otu ajụjụ dị mfe ma dị oke egwu: olee otu ndị Naịjirịa 37 si nwụọ mgbe gọọmentị jidesịrị ha ma were ibu ọrụ nchebe ha?

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i nwere ikwu banyere ndị Naịjirịa 37 nwụrụ n'ụlọ mkpọrọ gọọmentị?

Ndị Naịjirịa 37, ọtụtụ n'ime ha bụ ndị na-eto eto, banyere n'ụlọ mkpọrọ gọọmentị na-adị ndụ ma pụta ndị nwụrụ anwụ. Ọ bụghị Boko Haram gburu ha, ọ bụghị ndị ohi egbe gburu ha, ọ bụkwaghị n'ebe ọbụla a na-alụ agha ka ha nwụrụ. Ha nwụrụ mgbe ndị ọrụ gọọmentị jidere ha, bufee ha, ma tinye ha n'ụlọ mkpọrọ. Mgbe gọọmentị napụrụ onye nnwere onwe ya, ọ na-aza ọrụ maka nchebe ha, ọ ga-azakwa ajụjụ maka ndụ ọbụla furu efu. N'afọ 2014, ọkachasị ndị Naịjirịa 16 na-eto eto nwụrụ n'ihe ọjọọ mbupụta ọrụ ngo, a nyochakwara ma kpee onye minista nlekọta ya ikpe. Ekwenyere m na ụkpụrụ ahụ kwesịrị ịdị otu ahụ taa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere kwesịrị ime banyere akụkọ ndị gbasara ọnwụ ndị Naịjịrịa 37 n'ime nlekọta NSCDC mgbe ọrụ mgbochi ngwuputa ezumike gasịrị?

Ekwenyere m na ebubo ahụ chọrọ nyocha mpụ nke ozugbo na nke onwe ya. Enweghị ike idozi ya site na nyocha nke ime, bụ nke ndị ọrụ gọọmentị na-enyocha ndị ọrụ gọọmentị ma nye ihe mmecha gọọmentị kwadoro. Olubunmi Tunji-Ojo, onye na-elekọta NSCDC, nwere ajụjụ ndị doro anya ọ ga-aza gbasara ihe merenụ n'aka nlekọta otu ọrụ ahụ. Dele Alake aghaghịkwa ịza ajụjụ banyere ọrụ mmanye iwu nke na-aga n'ngalaba ọ na-elekọta, n'ihi na mgbe ndị Naịjirịa 37 nwụrụ n'ụzọ dị otú a, ịgba nkịtị abụghị enweghị akọrọ - ọ bụ ịjụ ibu ọrụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere banyere ọnwụ nde mmadụ 37 n'ụlọ mkpọrọ gọọmentị?

President Tinubu bu ibu ọrụ kachasị elu n'ihe gbasara otu a na-achị ọchịchị ya, ọ pụghị ime ka onye na-ele anya mgbe ọdachi dakwasịrị. Ebe ọ dị ike kwụsị bụ na tebụl ya, ọnwụ 37 a na-akọwaghị enweghị ike ịbụ ihe a na-enyefe ndị ọzọ. Ịgbochi ole na ole ndị uwe ojii abụghị ikpe ziri ezi. A gaghị eme ka ụmụ okorobịa ndị uwe ojii ghọọ àjà mgbe ndị nyere iwu, lekọtara, ma na-achịkwa ọrụ ahụ na-agbanarị nyocha. N'ọchịchị onye kwuo uche ya ọ bụla bụ nke a na-asọpụrụ, ọnwụ onye ọ bụlanụ a na-akọwaghị dịka ọ nọ n'ihe ọdịde ọchịchị ga-akpali nyocha mba dum.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chere na o kwesịrị ime ndị ọrụ ọchịchị kpatara ọnwụ nke ndị ejidere maka ngwuputa ọla n'ụzọ iwu na-akwadoghị?

Ekwere m na a ghaghị ịchọpụta, wụsị n'ọrụ, ma mee ka nyocha mpụ nke onye ọ bụla na-adịghị achọrọ onye ọzọ mee nyocha banyere ndị ọrụ ọchịchị niile tinyere n'ijide, ibufe na mkpọrọ nke ndị Naịjirịa ndị a. Nyocha ahụ aghaghị ịchọpụta usoro ndu ọchịchị dum: onye nyere ikike maka ọrụ ahụ, onye nyere iwu ka e jide ha, ọnụọgụgụ ndị e mechibidoro n'ime ụlọ mkpọrọ ahụ, na onye bu ibu ọrụ maka ahụike ha. A ghaghị iguzogide ngwuputa ọla n'iwu siri ike, ma ebubo abụghị ikpe ọnwụ, ọ bụkwa na mkpọrọ gọọmentị ekwesịghị ịghọ ọnụ ụzọ e si aba n'ebe a na-edozi ozu.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ihe ị chọrọ ka e mee banyere ọnwụ nke ndị e jidere?

Achọrọ m nyocha zuru oke na nke eziokwu. Ọ ga-ekwesị ikpebi mgbe ndị e jidere mbụ gosipụtara ihe mgbaàmà nhụjuanya, onye a gwara, enyemaka ahụike e nyere, na ezigbo ihe kpatara ọnwụ nke ọ bụla, gụnyere ihe Dele Alake na Olubunmi Tunji-Ojo ma ama ha mere. A ghaghị ichekwa ndekọ niile, akwụkwọ ndekọ, akụkọ ahụike na vidiyo ugbu a, tinyere nyocha ozu nke onye na-adabereghị na gọọmenti, ndị ezinụlọ enwekwa onye nnọchianya. Ekwesịrị imesaa nchọpụta ndị a, ọ bụrụkwa na onye ọ bụla ikpe mara, ya chee iwu ihu, n'agbanyeghị ọkwa ya. Nyocha nke gọọmenti na-achịkwa nke ebumnobi ya bụ naanị imeju iwe dajụọ ga-abụ mkpuchi eziokwu, ọ bụghị ịna-aza ajụjụ maka omume.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwụsị iri ohi ntuli aka na mmebi nke amụma Tinubu kpatara?

Banyé mgbanwe gọọmenti, ozi m na-ekwu adịghị agbanwe: ndị uwe ojii, ndị agha na INEC bụ nke Naịjirịa, ọ bụghị nke otu party ọ bụla. Ha abụghị nke APC. Arịrịọ m dị mfe, Iwu Obodo kwadoro onye Naịjirịa ọ bụla nnwere onwe ịtụ vootu na ikike ịhụ na a gụrụ vootu ahụ, m na-arịọ ka a kwanyere ùgwù na ikike a, ka ndị mmadụ tụọ vootu, ka a gụọ vootu nke ọ bụla.

Banyé n'egwu na atụmatụ Tinubu na-eweta ọnwụ ndị Naịjirịa, ekwuola m hoo haa na enweghị ọrụ, ịda ogbenye na enweghị olileanya nke gọọmenti a mere ka ọ dịkwuo ukwuu mere ka ọtụtụ ndị Naịjirịa na-eto eto banye n'ọnọdụ dị ize ndụ naanị ka ha nwee ike ịdị ndụ, agaghị m anabata ka gọọmenti nyochaa onwe ya naanị iji hapụ onwe ya n'ikpe mgbe ụmụ amaala nwụrụ n'aka ndị mmemme steeti. Ekwuola m kwa na ndị Naịjirịa aghaghị inwe nnwere onwe ịgwa Tinubu na atụmatụ ya na-emerụ ha ahụ, na-atụghị egwu na a ga-eme ka ha kpafuo. Ikwu eziokwu, inwe aka n'ihe mere na nnwere onwe ikwu okwu na ịtụ vootu bụ ihe m guzosiri ike maka ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-arịọ banyere ndị 37 ahụ e meriri?

Ana m akpọ maka eziokwu. Ana m akpọ maka ibu ọrụ. Ma ana m arịọ maka ikpe ziri ezi nye ndị a merụrụ ahụ 37 niile.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-ekwu nye onye na-ekpere ka ị ghọọ onye isi ala na 2027?

Daalụ maka ekpere gị, ana m anabata ya n'ekele.

Ekwenyere m na Naịjirịa chọrọ ndu nduzi dị obi ike, obodo na-arụsi ọrụ ike, na ọgbọ kpebisiri ike ime ka mba a rụọ ọrụ. Ekwenyere m na ọgbọ ahụ adịla. Ekwenyere m na ọgbọ ahụ bụ gị.

Ka anyị bilie ọnụ. Ka anyị wughachi ọnụ. Ka anyị megharịa nkwa mba anyị dị ukwuu ọnụ.

Chineke gọzie ndị na-eto eto Naịjirịa, Chineke gọziekwa Federal Republic of Naịjirịa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka iwepu ego mgbaso mmanụ si metụta ụmụ Naịjirịa nkịtị?

Ekwuwo m na e wepụrụ nkwado ego (subsidy) site na slogan, ọ bụghị atụmatụ. Ọ nweghị atụmatụ a pụrụ ịtụkwasị obi maka nnụcha mmanụ n'ime obodo, njem oke mmadụ, nchekwa ụgwọ ọrụ, ma ọ bụ maka ọtụtụ ụlọ ọrụ nta na-adabere n'ike ọkụ dị mfe ịzụta. Agbara m aka na usoro a ga-ebibi ike ịzụ ahịa, mee ka ọnụ ahịa njem rie elu, meekwa ka mmụba ọnụahịa nri jọọ njọ karị, si otú ahụ na-amanye ọtụtụ ndị Naịjirịa ịba n'ụkpa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka nnyocha ahụ na-egosi gbasara ka ọnụ ahịa mmanụ si na-emetụta ndị bi n'ebe dị iche iche nke mba a?

Nnyocha m kwuru banyere ya chọpụtara na petrol bụ isi nchegbu maka 32.4 pasent nke ndị bi na ime obodo, ebe ọ bụ 11.7 pasent n'ebe ndị bi n'obodo ukwu nọ. Ọ bụkwa isi nchegbu na Southwest, nke dị 30.5 pasent, na South-South, nke dị 29.1 pasent. Nke a na-egosi na ahụhụ ọnụ ahịa mmanụ dị elu na-ebute na-agabiga ókèala, agbụrụ na ndabere ndọrọ ndọrọ ọchịchị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere na ọ bụ ọrụ gọọmentị nye ụmụ amaala n'oge nsogbu akụ na ụba siri ike?

Ekwenyere m na gọọmentị nwere ọrụ ichebe ndị ya, imesi mmepụta ihe nke obodo ike, na ichekwa ezinụlọ ndị dị mba mba n'aka mkpagbu akụ na ụba na-emebi emebi. Mgbanwe akụ na ụba ọ bụla nke na-adịghị emeziwanye ndụ ndị mmadụ adaala ada. Ndị Naịjirịa anaghị eri nọmba GDP, onye ọrụ apụghị iji nkwa mejuo moto ya mmanụ. Nke a bụ ụkpụrụ m jiri na-ejide onwe m.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji dozie nsogbu ego mgbaso mmanụ?

Site na Mee 29, 2027, m ga-ewebata ọgụgụ mgbakwasị ego mmepụta doro anya maka ngwaahịa mmanụ ndị a nchara na Naịjirịa ma rechaa ha nye ndị Naịjirịa. Ihe ndị a bubatara site na mba ọzọ agaghị eketa na ya. Mmemme a ga-enwe ókè ego a kara aka na ya, nkwenye National Assembly, nakwa nyocha nнезависent.

Ebumnuche ya bụ ibelata ọnụahịa mmanụ, ime ka ịnchara mmanụ nke ụlọ ọrụ dị na Naịjirịa sie ike, mepụta ọrụ maka ndị Naịjirịa, na iweghachi ikike ịzụ ahịa nke e bibiwo.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-eweghachi usoro ochie nke ego mgbaso mmanụ?

Mba. Ntinye aka m na-atụ aro agaghị eweghachi usoro subsidy nrụrụ aka na nke a na-ahụghị anya nke oge gara aga. Kama ya, ọ ga-ewebata subsidy mmepụta nke doro anya, nke jikọtara ọnụ ọma na ngwaahịa petroleum ndị a nụchara na Naịjirịa ma rere nye ndị Naịjirịa, nwee oke ego a kara aka, nkwenye National Assembly, na nyocha ego na-adabereghị onwe ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Mmanụ a na-ebubata n'èzí obodo ọ ga-eso n'ihe mkpuchi ọnụahịa ị chọrọ iwepụta?

Mba. Ego nkwado m tụrụ aro ga-adaba naanị na mkpụrụ mmanụ gas a nụchara na Naịjirịa ma ree ya nye ndị Naịjirịa. Ihe ndị a bubatara site na mba ọzọ agaghị eru eru.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i mere maka ezinụlọ ndị ọrụ ngwuputa nkume nwụrụ n'ụlọ mkpọrọ na Minna?

Agara m Minna ma zute ezinụlọ na ndị lanarịrị ọnwụ n'etiti ndị 37 a na-eche na ha bụ ndị na-egwupụta ọla n'aka ha nwụrụ mgbe a na-eji ha anya. Ekwupụtara m onyinye nke ₦20 million iji kwado ndị tụfuru ndị ha hụrụ n'anya n'ọdachi ahụ. Ekwukwara m ọnụ ọkwa nkasiobi nye Emir nke Minna, gaakwa eleta General Ibrahim Babangida mgbe m nọ ebe ahụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ozi gị banyere ụmụ okorobịa na ụmụ agbọghọ Naịjirịa?

Ekwere m na Naịjirịa enweghị ike ichekwa ọdịnihu ya ma ọ bụrụ na o jighị obi ike na-etinye ego n'ndị na-eto eto ya. Nke ahụ pụtara ịgbasawanye ohere dịịrị ha na ime ka ha nwee ike ịchụso ndụ ịzụ ego ziri ezi nke na-amị mkpụrụ. Nke a bụ ụdị itinye ego m kwenyere na obodo anyị aghaghị ime.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji belata ọnụ ahịa mmanụ na ọnụ ego ndụ?

Edobere m onwe m na nkwado mmepụta ahaziri ahazi (targeted production subsidy) maka mmanụ nkwọ ụgbọala nke a nabatara nchọpụta ya ebe a na Naịjirịa, ọ bụghị ịlaghachi na nkwado na-adịghị enwe njedebe nke mmanụ a na-ebubata. Nke a ga-akwado nchọpụta mmanụ nke mba, bepụ egbu oge, ma mee ka naịra ọ bụla nke nkwado gọọmentị na-eduga na mbelata ọnụahịa nye gị. Nkwa m nke ime ka ndụ dị mfe ịgụ ọzọ abụghị okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị; ọ bụ ọgbụgba ndụ dị nsọ gị na m gbara. Ebumnuche gọọmentị bụ ime ka ndụ ndị mmadụ dị mma, ọ bụghị naanị ikposa mgbanwe.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ nkwa izizi gị nye ndị Naịjirịa ma ọ bụrụ na ị ghọọ onye isi ala?

Nkwa m nye unu dị mfe: M ga-eme ka ndụ dịghachi mfe. Nke a abụghị okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị nye m. Ọ bụ ọgbụgba ndụ dị oke mkpa nye ndị Naịjirịa.

Lee ihe nke a pụtara n'ụzọ omume. M ga-akwado nkwado mmepụta e lebara anya na ya maka mmanụ a na-emepụta n'ime Naịjirịa, kama ịlaghachi na nkwado na-adịghị agwụ agwụ nke mmanụ e si mba ọzọ bubata. Nke a ga-akwado ihe Naịjirịa na-emepụta, kwadoo mmanụ a na-esepụta na Naịjirịa, mepụta ọrụ maka ndị Naịjirịa, ma gbasie mbọ ike na naịra ọ bụla nke nkwado gọọmenti na-enye ga-eweta uru a pụrụ ịtụle nye gị, onye na-azụ ahịa. N'ihi na ebumnuche gọọmenti abụghị naanị ikwupụta mgbanwe. Ebumnuche gọọmenti bụ ime ka ndụ ndị mmadụ dịkwuo mma.

Ekpebisiri m ike na ụmụ okorobịa anyị ga-enwe ụlọ akwụkwọ, nkà, ọrụ na ohere ga-eme ka ha zuo oke n'ike ha niile, kama akụ na ụba nke na-eme ka ịdị ndụ dabere na ụzọ iwetara onwe ego dị ize ndụ ma dịghị akwụkwọ.

Ekwenyekwara m na Naịjirịa chọrọ udo na ịdị n'otu, na ikpe ziri ezi na mmezu ga-aghaghị ịbụ ihe na-amata obodo anyị. Edoziri m onwe m iji kwalite mkparịta ụka n'etiti okpukpe dị iche iche, ibikọ n'udo, na ọnọdụ ịhụnanya na ndidi okpukpe n'etiti ndị anyị niile.

M jidesiri ike nchekwube ndị nkịtị nke ndị malitere mba anyị lụgidere agha maka ya: nri ezinụlọ nwere ike ịzụta, okporo ụzọ nchekwa ga-eduru ha n'ụlọ, nwata nwere nnwere onwe ịmụta ihe, na ọrụ na-enye ụzọ gbagoro ndụ ka mma. Nchekwube ndị a abụghị ihe oke ukwuu maọbụ ihe anyị na-enweghị ike iru, ekpebisiri m ike na onye Naịjirịa ọ bụla ga-enwerịrị ike iru ha, ọ bụghị naanị ịhụ ha site n'ebe dị anya.

Gbasara nchekwa, ekwenyere m na ndị Naịjirịa kwesịrị inweta ihe karịrị nkwa. Ha kwesịrị udo, nchekwa, na nnwere onwe ibi n'ebe ọ bụla ha họọrọ na-enweghị egwu. Gọọmenti aghaghị iju mmetụta nke ihe mgbu ọ na-ahụ, wee kpọpụta mkpebi siri ike iji kwụsị ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ enyemaka gọọmentị etiti ị ga-enye ndị okorobịa na-enweghị ọrụ, ole otu ị ga-esi gbochie ka a ghara iweghara ha gaa n'ihe ọzọ?

Nkwa m bụ ibufe ụmụ Naịjirịa ndị na-eto eto site na ịdabere n'ihe ndị ọzọ gaa n'ịmalite azụmahịa, site n'enweghị ọrụ gaa n'ịmịpụta ihe, na site na onyinye enyemaka gaa n'ịba ụba. Ọ bụ ya kpatara m na-atụ aro mmemme ịnye ego maka ndị na-amalite azụmahịa ọhụrụ na ndị ọchụnta ego, emebere ya kpọmkwem iji gbasaa ohere maka ụmụ Naịjirịa na-eto eto ma nye ha ohere ịnweta ego na nnwere onwe akụ na ụba. Ekwenyere m na ụmụ Naịjirịa na-eto eto achọghị gọọmentị na-akụziri ha otu ha ga-esi dị ndụ n'ọnọdụ isi ike, kama ha chọrọ nke na-enye ha ezigbo ohere ịba ụba ma wuo ọdịnihu nke onwe ha.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otu ị ga-esi mee ka ahụike dị mfe ịnata maka ndị Naịjirịa nkịtị?

Anụrụ m ihe unu kwuru. Nlekọta ahụike ga-adị ọnụ ala ọzọ. Ebumnuche m doro anya: ibelata ọnụ ahịa ike, ibelata ọnụ ahịa njem na mmepụta ihe, ime ka mmepụta ihe ndị Naịjirịa sie ike, iweghachi ike ịzụ ahịa, na inye ezinụlọ ohere izu ike ọzọ. Ekwuola m na anyị aghaghị ịgbasawanye nleta ọgwụgwọ nye ụmụaka ndị na-ata ahụhụ ukwuu site na enweghị nri ezuru eju, ime ka mmemme ịzụ ahụ nne na ụmụaka sie ike, ma hụ na mmefu ego maka ịzụ ahụ na-eruru ndị obodo n'ezie. Aga m eme ka ndụ dị ọnụ ala ọzọ.

Article on X

Olee ka ị si aza ekwuwa na ahụhụ ụmụ Naịjirịa na-ata ugbu a bụ naanị ihe na-egosi na a na-edozi akụ na ụba?

Asịrị m na onye ọrịa nke na-enweghị ike ịkwụ ụgwọ ndụ abụghị ihe akaebe na ọgwụgwọ ahụ na-arụ ọrụ. Mgbe onye ọrịa tiri mkpu, dọkịta na-ege ya ntị, ọ naghị akpọ ya onye na-alaghachi azụ n'ihi na ọ jụrụ mgbe ọ ga-adịzi mma, ọ naghị atụkwa aka n'ego ụtụ isi na-arị elu kwuo na ọ gwọọla ya. Ejuokwaala m ndị nọ n'ọchịchị ugbu a ka ha gwa ndị Naịjirịa ibe ọrụ nke otu ha ji n'ọnọdụ ọbịbịa nke obodo a, ebe ha chịrị ọchịchị gburugburu afọ 8 tupu 2023.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ụgwọ ọrụ kacha nta si emetụta ihe ị nwere ike ịzụrụ n'ụlọ ọrịre mmanụ?

Na Eprel 2023, ₦30,000 bụ obere ụgwọ ọrụ nke e nwere ike iji zụta ihe dị ka lita 118 nke petrol. Taa, ₦70,000 bụ obere ụgwọ ọrụ na-azụta naanị lita 50. Yabụ, ụgwọ ọrụ emeela karịa okpukpu abụọ na akwụkwọ, ma ọnụọgụgụ petrol o nwere ike ịzụta adaala karịa ọkara ya. Ọ bụ eziokwu ahụ ka m na-arụtụ aka mgbe m na-eweta arụmụka a ruo n'ọdụ mmanụ ụgbọala, n'ahịa na na tebụl nri ụtụtụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme banyere ọnụ ahịa nri na ndụ na-arị elu?

Ahụrụ m ihe ndị ezinụlọ na-eche ihu: akwa nkịta nke na-efu ihe dị ka ₦88 na Eprel 2023 na-efu ugbu a ihe dị ka ₦261, na achịcha nke na-efu ihe dị ka ₦500 na-efu ugbu a ihe dị ka ₦2,000 maka achịcha dị obere. Nke ahụ bụ nri ụtụtụ, ọ bụkwa ego nri ehihie nke nwata. Agaghị m enye nkwa ọzọ na-egosighị otu ọ ga-esi arụ ọrụ. Site n'iso onye òtù m na ndị mmekọ anyị na African Democratic Congress na-arụkọ ọrụ, ebumnuche m doro anya: mee ka ndụ dịghachi ọnụ ala.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji belata ọnụ ahịa mmanụ?

Aga m ebubata ọnụ ego nkwado mmepụta e kpuchiri ekpuchi, nke e nyere n'ihe ego ekwuru ekwu, nke ejikọtara ya na mmanụ a nyochara nke a nụchara nụcha n'ime Naịjirịa a, gụnyere mmanụ sitere na ụlọ nnụcha mmanụ modular. Mmanụ ndị e si mba ọzọ bubata agaghị adaba n'usoro a. Uru ya aghaghị iru gị n'ọnụ ahịa mmanụ dị ala, ọ gaghị efu n'ụzọ. Ụkpụrụ m dị mfe: mepụta ihe ebe a, nụchaa mmanụ ebe a, mepụta ọrụ ebe a, ma kwụọ ego dị ala ebe a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-eme ọnụahịa mmanụ ụgbọala n'ime narị ụbọchị mbụ gị?

Atụmatụ m na-atụ aro bụ inye ego nkwado mmepụta e kere ego, nke jikọrọ na petrol a na-anara anara n'ezie n'ime Nigeria, gụnyere site na ụlọ ọrụ mgbanwe mmanụ dị obere (modular refineries). Petrol a bubatara site n'mba ọzọ agaghị eru eru. Uru ya aghaghị iru gị n'ọnụ ọnụahịa dị ala na ebe a na-ere mmanụ, ọ bụghị naanị nkwa. A ga-esite n'ego e retara site n'ire crude oil nke mba anyị nyefee ya, e kere ya ego n'ime akwụkwọ ego mba, m ga-ebipụtakwa ego e ji mee ya ihe n'ihu ọha ma mee ka ndị nnọchiteanya na-adabereghị na gọọmentị nyochaa ịkwụ ụgwọ ndị ahụ ka unu wee hụ ebe ego ahụ na-aga. Ebumnuche ya dị mfe: mepụta ihe n'ebe a, nara mmanụ n'ebe a, mepụta ọrụ n'ebe a, ma kwụọ ụgwọ dị ala n'ebe a.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi hụ na e mefughị ma ọ bụ zuru ego subsidi mmanụ ụgbọala?

Aga m akwụ ụgwọ enyemaka naanị na ngwaahịa e nyochara, nke a tụrụ site na mita dijitalụ dị n'ọnụ ụzọ ụlọ ọrụ nchacha mmanụ, yana nleba anya usoro nnyefe site na mmalite ruo na njedebe iji kwụsị ihe ngosi ụgha na ịzụ ahịa mmanụ n'ihu ọchịchị. Ụlọ ọrụ nchacha mmanụ niile nke gọọmentị na nke onwe onye nwere ikike ga-eketa na ya, ọ bụkwa na m ga-ebipụta akụkọ kwa ọnwa gosipụta nkesa mmanụ crude, ngwaahịa e nchara, na ego akwụrụ n'otu portal mepere emepe, nke ndị nyocha na-ejighị aka n'ebe ọ bụla ga-enyocha. M ga-ebelatakwa mmefu gọọmentị iji nyere aka kwadoo ya. Ọ gakwaghị aga n'ihu ebighị ebi: a ga-enwe ihe doro anya na-egosi ebe ọ ga-akwụsị mgbe nchacha mmanụ zuru oke maka ihe a chọrọ, ọnụego gị awalitekwa.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị chere na ụmụ okorobịa Naịjirịa chọkarịrị ugbu a?

Ahụrụ m talent ha ebe ọ bụla m na-aga: ndị na-eto eto na-amụta nkà ọhụrụ, na-ewu ihe, na-achọkwa ohere ife obodo ha ofufe. Ihe mbụ ha chọrọ bụ ọrụ na-akwụ ụgwọ zuru ha eji agabiga ọnwa ahụ. Ọchịchọ enweghị ụkọ na Nigeria; ihe kọrọ bụ ohere itinye ọchịchọ ahụ n'ime ndụ onwe onye. Nke ahụ bụ oghere m kwenyere na a ghaghị imechi.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Mgbazinye ego ndị mmụta ọ na-eme ka agụmakwụkwọ mahadum dị ọnụ ala?

Mbinye ego anaghị eme ka mmụta dị mfe ịkwụ ụgwọ mgbe ụgwọ na-aga n'ihu na-arị elu. Ụfọdụ ụlọ akwụkwọ ebuliela ụgwọ ha karịa 400 pasent, ma inye mbinye ego iji kwụọ nke ahụ anaghị edozi nsogbu ahụ. Ekwenyere m na ọ dị mkpa ka a gwa ụmụ Naịjirịa n'ụzọ doro anya ihe mmemme mbinye ego ndị a kpatarala n'ezie, ndị ọ baaraịla uru, na ihe ụmụ akwụkwọ ga-aghaghị ịkwụghachi.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka i chere banyere ịgba ọtụtụ bọdjetị n'otu oge?

Bọjẹt kwesịrị ịbụ nhazi oge maka nrụpụta, ọ bụghị ihe a na-agbanye site n'otu afọ gaa n'afọ ọzọ. Ugbu a, bọjẹt 2025 ka agbatịala ruo njedebe afọ 2026, bọjẹt 2026 na-arụkọ ọrụ n'otu oge ya, a na-achọkwa bọjẹt 2027. Ekwenyere m na ndị Naịjirịa kwesịrị ka a gwa ha n'ụzọ doro anya ihe e nyere ego, ihe emechaworo, na ihe fọdụrụ a na-akwụghị ụgwọ ya.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ì ga-ebu ụzọ na-elebara ọrụ ọhụrụ anya ka ị rụchaa ndị a hapụrụ ahapụ, ka ọ bụ ka ị rụchaa ndị a hapụrụ ahapụ mbụ?

Banyere ọrụ ndị a gbahapụrụ agbahapụ, atụmatụ m bụ ikwuchite ha ozugbo, ọ bụghị ịhapụ ha ka ha kpoghasị. Aga m eguzobe Ego Mmepe Akụrụngwa (Infrastructure Development Fund) nke dị $25 billion, nke ụlọ ọrụ nkeonwe ga-edu, nwee ngosi nyocha ndị inyeaka nke atọ (third-party engineering audits) a na-achọghị mgbe niile, ebe a ga-ewepụta ego naanị mgbe e gosipụtara na akara ọrụ e kwuru na ya emezuola. Nke a bụ ka ịkwụsị nhapụ ọrụ. Gbasara ọkụ eletrik, ọchịchị m ga-enyocha ọrụ niile guzoro ebe ha nọ, mee ka akụrụngwa ndị a na-arụbeghị arụ ma bara uru ghọọ ihe ndị gọọmentị na ndị nkeonwe ga-ejikọta aka rụọ (public-private concessions), na nlekọta siri ike megide nrụrụ aka n'ọrụ ikike ike (energy contracts). Ihe mbụ bụ ime ka ọrụ niile amalite kwụsịrị ka e mezuo ya, ebe e lerubere ya anya nke ọma ma kwụọ ụgwọ ya kwesịrị ekwesị.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-abụ isi ihe kachasị mkpa gị site n'ụbọchị mbụ gị n'ọfịs?

Site mkpụrụ ụbọchị mbụ m ga-anọ n'ọfịs, m ga-etinye mkpa ịdị mfe ịzụta ihe na nchebe ndụ n'etiti ọrụ gọọmentị. Aga m arụ ọrụ iji belata ọnụahịa nri, mmanụ na ike ọkụ, melite ohere ịnweta ahụike na agụmakwụkwọ, ma weghachi nchekwa na mba obodo ndị bi n'ụjọ. Aga m ekwupụta otu ego ọha na eze si ewepụta, werekwa otu ihe ị nwere ike ịzụ na ma ị nwere ike ibi ndụ n'enweghị ihe egwu dị ka ihe m ji atụle ọganihu.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-ekwu banyere ekwuwa na a na-akwụ ụgwọ ọrụ na pensin n'oge ma zuo ezu?

Asịrị m na nke ahụ abụghị ihe ndị pensionụ na ndị ọrụ na-enwe n'ahụ́ ha. Ndị pensionụ nke ndị agha eweela iwe n'ihi mgbanwe ego a na-akwughị, ndị ọrụ gọọmentị etiti ekwuola na akwụghị ha ụgwọ ọnwa n'oge, na onyinye ụgwọ ọrụ na ego ndị kwesịrị ịnata mgbe a kwalitere ha n'ọkwa na-adịghị abịa. Onye pensionụ guzo n'èzí ụlọ ọrụ gọọmentị na-arịọ ihe e kwesịrị ịkwụ ya anaghị achọ ka a gwa ya okwu banyere ọganihu. Ihe m na-akpọ oku bụ ihe dị mfe: kwụọ ụgwọ ndị fọdụrụ, bipụta ihe fọdụrụ a na-akwụbeghị, kwụsịkwa ikwu na a kwụchaala onye ọ bụla ụgwọ ya kpamkpam.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ echiche gị banyere nnwere onwe ndọrọ ndọrọ ọchịchị na Nigeria?

Ekwenyere m na nnwere onwe anyị chọrọ nnwere onwe ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ndị Nigeria aghaghị inwe onwe ha ịjụ ndị ndu ha ajụjụ, ịkpọkọta onwe ha n'udo ma rịọ ka mgbanwe mee. Ọrụ ọchịchị bụ nke ndị mmadụ, ọ dịghị Onye isi ala nwere olu ụmụ amaala.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji kwụsị ngarị ndị uwe ojii na idozi okwu gbasara pensinu ndị uwe ojii lara ezumike nká na okwu PenCom?

Daalụ maka ikpokuo nke a abụọ, ka m lebanye anya n'otu n'otu.

Banyere ndị uwe ojii na ngarị, nkwa m bụ ịgbanwe ma hazigharịa ndị uwe ojii ka ha bụrụ ezigbo ọrụ ọha na eze, na-akpụ apụ n'aka ịbụ ndị na-echekwa ọchịchị gaa n'ihu ịbụ ndị uwe ojii na-elekwasị anya na mmadụ. Akụkụ nke ahụ bụ ịhazi usoro nchịkwa doro anya gbasara ijide mmadụ na mkpọrọ, gụnyere iji kamera ahụ (body cameras) na kamera dị na ụlọ ajụjụ na-amanye, na ntụziaka doro anya, nke enwere ike imeri n'ụlọikpe, gbasara ojiji nke ike na ngwa agha. M kwadokwara ime ka ndị uwe ojii ghara ịdị ka ndị agha, gụnyere ikesa ebe ha na-arụ ọrụ ka ndị uwe ojii ọkwa etiti ruo n'ala ha na-arụ ọrụ nso ebe obibi ha. Ebunakwa m obi ikesa ọchịchị ndị uwe ojii n'ụzọ sara mbara karịa, iwulite usoro nchekwa dị n'ọtụtụ ọkwa nke na-egosipụta usoro ọchịchị etiti Naịjirịa ma hụ na enwere ịza ajụjụ n'ọkwa niile.

Banyere ndị uwe ojii lara ezumike nka na pensh'in, ekwubeghị m ihe ọ bụla metụtara iwepụ ha na PenCom ma ọ bụ mkpọsa ndị ị kpọtụrụ aha. Ihe m kwuru metụtara ndị na-ata pensh'in n'ozuzu ya, ọ na-emetụtakwa ndị uwe ojii lara ezumike nka. Akpọtụrụ m aha gọọmentị maka ikwu na a na-akwụ pensh'in "n'oge na n'uju" mgbe ndị na-ata pensh'in ji aka ha mee mkpọsa banyere mgbanwe (adjustments) a na-akwụghị, achọkwala m ka a kwụọ ihe fọdụrụ nke a ga-enye ha ma bipụta ihe fọdụrụ nke a na-akwụbeghị.

Karịa nke ahụ, ekwetara m na m ga-ahụ na pensh'in na-abụ ihe na-eweta nsọpụrụ, na-eweghachikwa uru nke ego ezumike nka, ka ọrụ a rụrụ ogologo oge wepụta nchekwa, ọ bụghị ịta ahụhụ. Nke ahụ pụtara:

- Ịgbanwe ogbo nke pensh'in ochie ka ọ kwekọọ na ọnụ ahịa ndụ taa, idozi ihe mebiri n'ime ọtụtụ afọ
- Iwebata nkwa ntakịrị pensh'in kacha nta ka ndị niile lara ezumike nka nata ego ha ga-eji dịrị ndụ
- Ijikọ mgbanwe pensh'in na mmụba ọnụ ahịa (inflation) n'ime oge ka e chebe ike ịzụ ahịa
- Ibute ụzọ maka ikwụ ụgwọ pensh'in n'oge na n'usoro kwụ ọtọ n'ọkwa niile nke gọọmentị
- Iji nchekwa ezumike nka dị ka otu n'ime ogidi ndị bụ isi nke nchekwa ọha na nsọpụrụ mmadụ

M na-elekwasịkwa anya na e kwesịrị ijikwa ego pensh'in n'ime iwu. Agbaala m mbọ ka gọọmentị rụọ ọrụ dị nnọọ n'ime Pension Reform Act na iwu PenCom, gụnyere iwu ahụ na-ekwu na ego pensh'in enweghị ike itinye ihe karịrị 5% nke ngụkọta akụrụngwa ha n'ihe owuwu (infrastructure), ka e chebe ego ndị na-ata pensh'in zụrụ ma ghara ime ka ọ dị n'ihe ize ndụ site n'ụzọ mkpirisi.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị ga-eme iji hụ na a gụrụ vootu ọ bụla?

Aga m arụ ọrụ iji kwụsị iwezugharị ntuli aka. Aga m akwanyere nnwere onwe nke kọmishọn ntuli aka ùgwù ma kwado ngwa ngwa mbipụta nsonaazụ si na mpaghara ntuli aka ọ bụla. Onye ọ bụla a jidere na-azụ vootu ma ọ bụ na-agbanwe nsonaazụ ga-ezute iwu, ọbụlagodi ma ọ bụrụ na onye ahụ sonyere na pati m. Vootu gị aghaghị ịgụ ọnụ dịka i si tụpụta ya, ị gaghị achọkwa ka ndị enyi dị ike nyere gị aka ime ka nke a mezuo.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị na-ekwu banyere ụmụ okorobịa Naịjirịa ise e jidere na Borno maka iyi uwe T nke e dere "Tinubu Must Go"?

Ana m ekwughachi oku m maka ịhapụ ha. Ndị uwe ojii ewetawokwu ebubo ndị ọzọ megide ha, a ghaghịkwa ịnyocha ebubo ndị ahụ n'ụzọ ziri ezi. Ma okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị edere n'uwe elu agaghị abụrịrị ihe kpatara a ga-eji tụba onye Naịjirịa n'ụlọ mkpọrọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ọnọdụ gị banyere ijidesi Sheikh [name] na Nasir El-Rufai n'ọnọdụ mkpọrọ aka?

Akpọrọ m oku ka e were iwu mee ihe n'ụzọ ziri ezi n'ikpe ọ bụla. Ijide ha ji aga n'ihu na-ebute ajụjụ gbasara usoro iwu ziri ezi nke ndị ọchịchị kwesịrị ịza.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị kpatara ndị nwe obodo kwesịrị ịjụ onye ọ bụla na-asọmpi, gụnyere gị?

Nʼihi na obodo a bụ nke gị, i kwesịrị izinụzọ nke a pụrụ inyocha, ọ bụghị naanị nkwa. Ana m arịọ onye na-eto eto nke na-eche ma votu ya ọ dị mkpa, nne na nna nke tụfuru okwukwe, na onye ọrụ nke ike gwụrụ nʼichere, ka ha gee ntị nke ọma, jụọ onye ọsọ ndoro ndoro ọ bụla ajụjụ, chọọ izinụzọ a pụrụ ịtụ atụ, ma chebe votu gị site nʼaka ime ihe iyi egwu. Otu a ka anyị ga-esi họrọ ụzọ anyị ọnụ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere i ji chee na ọ dị mkpa ile anya azụ ka a hụ otú gọọmentị ahụ si rụọ ọrụ?

Ilegharị anya azụ n'ihe banyere omume ọchịchị bụ ikike gị dịka nwa amaala. Ọ bụ otu a ka anyị ji ekpebi ma ndị jidere ike ọchịchị kwesịrị inweta ohere ọzọ. Elegharịala m anya azụ, n'ego ọkụ na-efu, n'ego nri na-efu, na ihe ụgwọ ọrụ nwere ike ịzụta, nakwa n'ebe ezinụlọ nọ na-eche enyemaka ebe a na-arịọ ha ka ha nwee ndidi ọzọ.

Article on X

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nna anyị ukwu, ị maara na a nọchiri ndị okorobịa Naịjirịa ndị merenụ na ndenye aha ọrụ Nigeria Customs Service bụ ndị e depụtara aha ha n'akwụkwọ akụkọ mba dị iche iche. Nna anyị, ọtụtụ n'ime anyị ndị emetụtara ugbu a enweghị ọrụ, n'ihi na e nyere anyị akwụkwọ nkwa ọrụ ma Comptroller

I hear you, and I understand how painful this must be. To be offered a job, to see your name shortlisted in the newspapers, and then to find yourself pushed aside for someone else, that is a betrayal of trust that no young Nigerian should have to go through.

I served in the Nigeria Customs Service myself, from 1969 to 1986, so I know that service from the inside. I know what it should stand for: discipline, fairness and merit. What you are describing, where connections or political patronage can override a fair process and leave qualified young people jobless, is exactly the kind of thing I am determined to end. I want a Nigeria where your character and hard work determine your future, not who you know or who you can reach.

That is the direction I am committed to taking this country: competence over connections, merit over godfatherism, and opportunity built on fairness. Every young Nigerian deserves a process they can trust, and a government that keeps its word.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndewo, kedụ ka ị ga-esi nweta akụkọ ozi site n'ọnụ ndị Naịjirịa nkịtị mgbe ị ghọrọ onye isi ala?

I built Ask Atiku Abubakar as a public information portal, a place where Nigerians can engage with me directly on government policies and initiatives. It will grow into a Presidential Promise Tracker, where you can monitor the promises I make, follow how they are being implemented, and see exactly how public funds are being spent. That is how we build transparency and accountability at every level of government, not by asking you to take my word for it, but by laying the record open for you to examine yourself.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Oyi ndị gị, bụ ADC, na-akwado ịhiwe ndị uwe ojii steeti ma dọkwaa aka ná ntị megide mmegharị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na mmejupụta mgbanwe a ngwa ngwa. Ọ bụrụ na ahọpụtara gị onye isi ala, kedụ usoro nchekwa ị ga-etinye

I support state police. I have said this before: the fear of abuse by governors is real, but that same fear applies to the Federal Police today, and it has not stopped us from keeping a federal force. So abuse is not a reason to deny states what they need to tackle their own peculiar security challenges.

My position is that we must build watertight measures into the law that creates State Police, measures to check abuses, before we roll it out. I have also said that as part of restructuring, policing should move from the Exclusive Legislative List to the Concurrent list, so that states get this power under clear national standards and safeguards, not as a free-for-all.

I also believe that on security generally, we need proper accountability and coordination among all our security agencies, with effective leadership, so that no force, state or federal, operates without checks.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nna anyị ukwu, ihe karịrị ndị ozi 500 ka ekwupụtara na ha gafere ule ndenye ọrụ na Nigeria Customs Service na nso nso a, ndị mesịakwa gafee nyocha ahụike na nke anụ ahụ, ka ewepụrụ n'oku a kpọrọ ha ịga ọzụzụ. Anyị na-atụ egwu na enyela ndị ọzọ ọnọdụ anyị, bụ ndị na-agafeghị otu us

I understand the fear and frustration these candidates feel. To be excluded from training after passing every stage, screening, documentation and medicals, and making the final list, is deeply unfair if it happened the way it has been described. Nigerians deserve openness from their government, especially in processes that affect their livelihoods. I have long said that governments must consult and act transparently, and that sound governance means explaining decisions honestly rather than leaving citizens in the dark. Any recruitment process must be seen to be fair from start to finish, and those who earned their place through the proper process should not lose it to anyone who did not go through the same steps.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị maka Ọdụ Ụgbọ Mmiri Baro na Niger steeti?

I don't have a specific plan laid out for Baro Port itself. What I can tell you is the bigger picture I will work from. I want to build an integrated national infrastructure system that links our roads, rail, ports, and waterways together, so they work as one coordinated network that supports trade, agriculture, industry and exports, instead of each piece standing alone and underused. Ports like Baro would fall within that national network.

To get this done, I will bring in private investors to finance development with their own capital, while government provides targeted incentives, including tax concessions where appropriate. I will also partner with capable private firms to operate ports and waterways, and encourage Nigerian participation in shipping and logistics. This way, government moves from being the one running everything to being an enabler and regulator, so private companies can take on a bigger role in building and running this kind of infrastructure.

I will also work with state governments to develop existing transportation infrastructure, since that partnership is part of how I intend to get real results on the ground.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nna anyị ukwu, gịnị ga-abụ mbọ gị ma ọ bụrụ na ị ghọọ Onyeisi Ala Naịjirịa, banyere Ọdụ Ụgbọ Mmiri Baro nke dị na Agaie Local Government n'okpuru Niger steeti, Naịjirịa. Otú ọ dị, a hapụla ya ná nleghara anya kemgbe onye bụbu Onyeisi Ala Yar'adua hapụrụ ọchịchị, mgbe Buhari bịara wee weta kwa nkwa ụgha na 2019

I hear you clearly, and I understand the frustration. A project that has been sitting half-finished for this long, after dredging work was substantially completed, is exactly the kind of waste my administration will not tolerate.

I cannot give you a specific plan for Baro Port today, because I have not set one out. What I can tell you is the approach I will bring to ports and infrastructure generally, and it applies fully to Niger State and to the rest of the country.

I will build an integrated national infrastructure system that connects roads, rail, ports, air, and waterways, so they work together to support trade, agriculture, industry, and exports, rather than standing as isolated, abandoned projects. I will bring in private investors to finance development with their own capital, while government provides targeted incentives, including tax concessions where appropriate. This way, we can complete and operate infrastructure, create jobs, and grow the economy without piling up more debt or taxing citizens excessively.

I know what it means to see a government announce a project and then abandon it. That is not the kind of government I intend to run. The purpose of government is not merely to announce reforms, it is to make life better for the people who were promised them.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-emechi oghere (ọdịiche) dị n'etiti HND na akara ngụzi mahadum?

I don't have a specific plan laid out on bridging the HND and university degree dichotomy. What I can tell you is what I'm committed to on education more broadly, and I hope it shows the direction I intend to take.

I want to change how we prepare young Nigerians for work. Our schools, whether universities, polytechnics or colleges, must place greater emphasis on science, technology, vocational education, agriculture, digital skills, critical thinking and entrepreneurship. We cannot keep educating our young people for an economy that no longer exists.

As part of this, my administration will overhaul technical and vocational training in partnership with industry leaders, so that what is taught matches what jobs actually require. We will set up modern vocational training hubs across the zones, launch apprenticeship programmes, and standardize national skill certifications.

No brilliant Nigerian child should be denied university, polytechnic or college education simply because his or her parents are poor. I see young Nigerians, whatever certificate they hold, as the greatest national asset Nigeria has ever produced, and I believe no President can rebuild Nigeria without their active participation.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
*NNA M JERE NAIJIRIA OZI AFỌ 35. TAA, Ị NA-EBI NDỤ ỌGBENYE* Nna m bụ onye uwe ojii lara ezumike nka n'aha Inspector Armaya'you Bala (Rtd.). I nyere afọ 35 nke ndụ gị na Ndị Uwe Ojii Naịjirịa. N'ime afọ 35, ị yikwasịrị uwe, guzoro n'anwụ na mmiri ozuzo, na-eche nche mgbe

On police welfare, I am determined to reform and reorient the police into a true public service, moving away from a regime-protection force to one focused on citizens like you. Part of this means demilitarizing the police: gradually ending barracks as the default way officers are housed, and decentralizing deployment so mid- to lower-level officers can serve closer to their states of residence. I also intend to increase the number of police officers nationwide, working toward the international standard of one officer for every 450 citizens, through a phased national recruitment and training programme at the federal, state and local levels. This is how we strengthen community safety and improve the welfare of the men and women who serve.

On pension reform, my commitment to pension dignity covers every retiree, police included. I intend to rebase legacy pensions to reflect today's cost of living, correcting years of erosion, and introduce a minimum pension guarantee so that every retiree receives a living income, not one that leaves them living like beggars. I will link pension adjustments to inflation over time to protect purchasing power, and prioritize timely and consistent pension payments across all levels of government. A lifetime of service should lead to security, not hardship.

On police housing, I intend to gradually end police barracks as the default system of accommodation. Beyond that, my broader housing plan applies to you as well: a national housing expansion and homeownership programme bringing together federal government, states and private developers, where states provide land, the federal government supports infrastructure like roads, power and water, and private developers build at scale, with at least 30 percent of units dedicated to affordable housing. I also intend to provide practical access to low-interest mortgages, and to support state and local government-led low-cost housing schemes for workers and vulnerable groups, so there is a real path to home ownership.

Sources:
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“President Tinubu and his administration must resist any temptation to turn institutions of the Nigerian state into instruments of partisan advantage. The pol…”
• His answer, given directly, 2026-10-08, page 1 (HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY)
“I have the experience to lead this country, and that is what Nigeria needs now. I have done this work before. Nigerians elected me Vice President twice, in 1…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1718948336344936730, 2023-10-30 (Thread on X)
“As for me and my party this phase of our work is done. However, I am not going away. For as long as I breathe I will continue to struggle, with other Nigeria…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1984954005139738752, 2025-11-02 (Post on X)
“The Anambra State governorship election next weekend is one in the number of off cycle elections according to the country’s election timetable. But, rather t…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 35 (5.1. EDUCATION (UNDER HUMAN)
“Details: ● Introduce subsidized public transport for students and senior citizens nationwide ● Partner with state governments and transport operators to impl…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 30 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“2. Reform and reorient the police into a true public service. Transition from a colonial-style, regime-protection force to a citizen-focused policing system.…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1790719072876810542, 2024-05-15 (Post on X)
“It is another attempt to perpetrate illegality by the Federal Government. The government must be cautioned to act strictly within the provisions of the Pensi…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1853078096372535359, 2024-11-03 (Thread on X)
“Third, adopt a gradualist approach in the implementation of the subsidy reforms. Subsidies would not have been removed suddenly and completely. It is instruc…”
• Party Man…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Onye isi ala anyị ahụrụ n'anya, Ọ ga-amasị m ịjụ gị ajụjụ abụọ ma ọ bụ atọ dị mkpa. Nke mbụ, kedu atụmatụ na usoro ndị ọchịchị gị edobeworo iji dozie nsogbu nchekwa na-emetụta Ebe Ugwu Naịjirịa, karịsịa enweghị nchekwa nke na-aga n'ihu na-eyi ndụ na ibi ndụ

On insecurity in the North, my plan covers every part of Nigeria, the North West and other northern states included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained, mobile personnel, to strengthen the response to banditry and kidnapping. I will adopt a firehose principle for security coordination, driving continuous, high-volume coordination across jurisdictions so we get faster responses and stronger intelligence sharing. Bordering states will jointly plan operations, share intelligence in real time, and coordinate responses, regardless of regional grouping. I will also push for an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services, and establish joint security task frameworks with neighbouring countries facing the same threats of banditry, kidnapping, and cross-border crime. This is how we rescue your community from these threats.

On improving education for young people, our schools must place greater emphasis on science, technology, vocational education, agriculture, digital skills, critical thinking and entrepreneurship, because we cannot keep educating young Nigerians for an economy that no longer exists. No brilliant Nigerian child should be denied university, polytechnic or college education simply because his or her parents are poor. I am committed to focusing on teacher quality, curriculum relevance, and learning outcomes: recruiting, training, and properly compensating teachers, introducing continuous teacher training and performance evaluation, updating curricula to include digital skills, critical thinking, and practical knowledge, providing learning materials and digital tools, and monitoring learning outcomes through standardized assessments. I also want to reposition the National Youth Service Corps to reflect current national needs and expand opportunities for young people.

On reforms to improve education quality and create jobs for young graduates, I will overhaul technical and vocational education and training curricula in partnership with industry leaders so they match real job market requirements. This means establishing modern vocational training hubs across all geopolitical zones, launching dual-apprenticeship programmes, and standardizing national skill certifications. I am also committed to declaring a state of emergency in technical and vocational education, expanding skills training centres and aligning them with industry needs, providing student loans and financing support so young Nigerians can access this training, and integrating vocational training into secondary education to create multiple pathways for learning and employment. Within the first 100 days, I will declare a national emergency on out-of-school children and convene a National Education Summit to develop and implement a clear action plan. Alongside this, I am determined to expand transparent access to finance for young entrepreneurs, artisans, farmers, technology founders and people in the creative economy, and to put in place a financing programme for start-ups and entrepreneurs, so young Nigerians can move from dependence to enterprise, from unemployment to productivity.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Sixth, tackle security headlong. President Tinubu, as a matter of priority, needs to rejig the nation's security architecture as what is currently in place i…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-14, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“My plan to tackle insecurity covers every part of Nigeria, the North West included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units i…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 28 (○ To the North: Niger)
“● Establish an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services 8. Internal Security and Crime Prevent…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“I believe that with t…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ka ị ga-esi dozie akụ na ụba n'ime otu ụbọchị?

On the economy, I have set out what must be done to put Nigeria back on a path of sustainable growth. I am determined to pause and reflect, because government must first understand what reforms are needed and in what sequence, with a clear framework stating our reform objectives and strategies. I will also undertake a comprehensive review of the budget within that new reform framework, so that it is designed to address the structural defects of our economy and the cost-of-living crisis, and to create prosperity and opportunities for our young people to lead productive lives.

Beyond that, I am committed to building an economy that benefits all Nigerians. This means addressing our energy crisis, because electricity is a minimum requirement for industrialisation, whether in the factory or on the farm, for big business and for small businesses alike. We shall remove the bottlenecks limiting investment across our economy, to attract local and foreign investment that creates jobs and meaningful growth. And we shall provide incentives where necessary to promote investment and job creation.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Nigeria is not working: One year of Tinubu is a cocktail of trial-and-error economic policies. On May 29, 2023, President Bola Tinubu raised the hopes of Nig…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2059769890932940875, 2026-05-27 (Thread on X)
“We commit to building an economy that benefits all Nigerians. Building an economy that works for Nigerians can only gather momentum when we address our utter…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“It is clear from the foregoing that President Tinubu has an exaggerated understanding of the efficacy of his policies and was not ready for the potential fal…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1761785374366388432, 2024-02-25 (Thread on X)
“President Milei’s major campaign promise was to re-position the Argentine economy after years of slow growth, high debt levels, triple-digit inflation (160% …”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedu ọnụọgụgụ ị ga-ebelata ọnụ ahịa mmanụ ọkụ ọ bụrụ na ahọpụtara gị ebe ị kwere nkwa iweghachi subsidy. Ọ ga-alaghachi n'ọnụ ahịa ọ dị tupu mbọte afọ 2023

On fuel prices, I am not proposing a return to subsidising imported petrol, and I have not set out a specific naira amount I would bring the price down to. What I am proposing is a Production Subsidy Model: support tied to fuel refined here in Nigeria, including from modular refineries, that lowers crude supply prices or gives fiscal relief on inputs to local refiners. This reduces refining costs at home so pump prices can come down, without forcing refiners into losses. Imported petrol will not qualify. The subsidy will be capped and budgeted, funded from domestic crude sales, with costs published and payments independently audited, and government waste cut to help fund it. Global price shocks will be managed through fiscal stabilization buffers and oil revenue hedging tools.

On whether prices would return to what they were before the 2023 elections, I have not said that. What I have said is that I want the bus fare you pay every morning to come down, the cost of moving food from farm to market to come down, and for the trader, barber, tailor, welder and small business owner to spend less on energy. The goal is for Nigerians to produce more at home, pay less for fuel, and keep more money in their pockets, so you pay less, not that any particular past price will return.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1798409081620779419, 2024-06-05 (Post on X)
“President Bola Tinubu, at his inauguration on May 29, 2023, announced the abolishment of the subsidy on PMS, popularly known as fuel. Ever since, it has been…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1798420836283519275, 2024-06-05 (Post on X)
“President Bola Tinubu, at his inauguration on May 29, 2023, announced the abolishment of the subsidy on PMS, popularly known as fuel. Ever since, it has been…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2098476924813115799, 2026-09-11 (Post on X)
“My dear Francis, thank you for taking the time to truly understand what I am proposing. That means a great deal to me. I am not restoring subsidy so that Nig…”
• Atiku Abubakar: Answers to questions from the public, 2026-10-02, page 6 (Introduction)
“Answer: I am proposing a Production Subsidy Model that lowers crude supply prices or offers fiscal relief on inputs to local refiners. This reduces refining …”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2014283590629007599, 2026-01-22 (Post on X)
“A major setback to the 2023 elections is the loopholes in the Electoral Act 2022 that paved the way for the brazen rigging of that election, and the near-imp…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2105647953729769974, 2026-10-01 (Article on X)
“We will introduce a capped, budgeted production subsidy tied to verified fuel refined in Nigeria, including fuel from modular refineries. Imported petrol wil…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2100618980339646804, 2026-09-17 (Article on X)
“Atiku said the relationship between energy costs and household welfare was precisely why his economic programme placed affordability at its centre. The World…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ajụjụ m 1. Gịnị bụ atụmatụ gị maka ndị gụsịrị akwụkwọ na Naịjirịa karịsịa ndị na-enweghị ọrụ ime 2. Enwere m olileanya na ị gaghị eso ndị otu APC nke taa rụọ ọrụ ka ị meriri na mbọte 2027? Shuaibu Muttaka Adamu si Steeti Yobe Naịjirịa

On jobs for graduates, I know too many young Nigerians are searching endlessly for work, and that cannot continue. My plan starts with this: you should not be asked to wait outside the room while your future is being decided inside it.

It begins with jobs and enterprise. Nigeria has millions of young people with ideas, energy and ambition, but too many cannot get the capital to turn those ideas into businesses. I am determined to expand transparent access to finance for young entrepreneurs, artisans, farmers, technology founders and people working in the creative economy. Your surname, your political connections, or whether you can find a godfather, should not decide whether your idea gets a chance to succeed.

As part of this, we will put in place a financing programme for start-ups and entrepreneurs, so that young Nigerians can move from dependence to enterprise, from unemployment to productivity.

I have also reviewed the current student-loan policy, because education should not begin with a mountain of debt hanging over a young Nigerian's future. My approach will reduce the underlying cost of education and, after review, provide forgiveness for qualifying student debts, so that young Nigerians can graduate with hope rather than repayment burdens.

Sources:
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“Think about what that means. If Nigerian youths can achieve so much while struggling against unreliable electricity, poor infrastructure, insecurity, unemplo…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2094810791937446399, 2026-09-01 (Article on X)
“The good news for Nigerian students is that Atiku has reviewed the current student-loan policy and believes education should not begin with a mountain of deb…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“My plan for you, Nigeria's young people, starts with this: you should not be asked to wait outside the room while your future is being decided inside it. It …”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2098441590184264064, 2026-09-11 (Article on X)
““There is a clear difference between helping a producer reduce costs and forcing that producer to sell at a loss. “The Tinubu Presidency knows this. If it pr…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2059769890932940875, 2026-05-27 (Thread on X)
“I must state at this juncture that this is not the time to celebrate. No one was defeated because we are one party and we all need to recognise the fierce ur…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2059769890932940875, 2026-05-27 (Thread on X)
“Fellow citizens, where the APC government offers meaningless renewed hope, we will provide renewed action to repair the damage that they have done to our eco…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1722201600645873726, 2023-11-08 (Post on X)
“While our great party, the Peoples Democratic Party, has put forth visionary leaders whose main objective is to serve the people, it is a different story alt…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1699788279837794707, 2023-09-07 (Post on X)
“PROTOCOL Good afternoon, Gentlemen of the Press. I am here today to give my official reaction to the judgment delivered yesterday by the Presidential Electio…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
1. Kedu ka ị ga-esi dozie okwu nchekwa nke na-echegbu ndị bi n'Ebe Ugwu Naịjirịa kemgbe ọtụtụ afọ? 2. Anyị na-eche ọnụ ahịa ịdị ndụ dị oke egwu nke siiri anyị ike idozi, kedu ka ị ga-esi jikwaa okwu a 3. ⁠ọnụ ahịa iwu ụlọ dị oke ọnụ ahịa m

On security in the north, I have said plainly that the occupation of Nigerian communities across parts of the North East, North West and North Central by bandits and terrorists, who impose levies on citizens and disrupt farming, is unacceptable. I believe that with the right political leadership, our security forces have the capacity to take on this insecurity. My plan is clear: end insecurity as part of restoring peace and economic prosperity to the country.

On the cost of living, my approach is to reduce the cost of things at the source rather than let prices explode and then hand out palliatives. I will work to reduce the cost of energy so your salary buys more, reduce transport costs so less of your wage disappears just getting to work, and reduce the cost of moving food so your family spends less in the market. Under my Economic Recovery Plan, support for Nigerian crude used in domestic refining would be capped, transparently budgeted and independently audited, with a clear obligation that the benefit reaches you at the pump, not just the refinery or marketer. My aim is to make the naira in your pocket worth more and make daily living affordable again.

On helping businesses recover, I will introduce tax reductions or credits for small businesses based on the number of people they hire and retain, temporary tax relief for startups and small businesses in their early years, and payroll tax incentives for businesses that grow their workforce. I will also bring informal businesses into the formal economy by making it beneficial, not burdensome, through tax amnesty or grace periods for those who register, linking tax compliance to access to government support and financing, and ensuring newly formalised businesses are not immediately overburdened. Alongside this, I am committed to a financing programme for start-ups and entrepreneurs, to move young Nigerians from dependence to enterprise and from unemployment to productivity.

On fuel subsidy, my commitment is firm, but it is not a return to the old import subsidy model. I am proposing a production subsidy model: support for crude refined here in Nigeria, so our refineries can produce fuel more cheaply and you pay less at the pump. It would be structured to support domestic refining, eliminate waste, and ensure that every naira of support translates into a measurable, lower price for you, not an open-ended subsidy on fuel brought in from abroad. I call this not a political slogan but a solemn covenant with you.

On governance, my plan is clear: end insecurity, bring down the cost of living, create opportunities for every Nigerian, and uphold the rule of law. I bring to this the experience of leading reforms that returned loss-making government companies to private hands, years of service in the Customs Service, and the experience of building businesses that employ thousands of Nigerians today.

Sources:
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2103133598534574587, 2026-09-24 (Article on X)
“ATIKU DONATES ₦20M TO FAMILIES OF MINNA CUSTODY DEATH VICTIMS, RESTATES PLAN TO LOWER LIVING COSTS Former Vice President of Nigeria and presidential candidat…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2101719167418388531, 2026-09-20 (Article on X)
“TINUBU’S THIRD STRAIGHT UNGA ABSENCE: NIGERIA MUST NOT PAY FOR HIS AMERICAN BAGGAGE, ATIKU A seat was reportedly secured for Bola near United States Preside…”
• Atiku Abubakar: Official biography, 2026-10-02, page 1 (PhD Honoris Causa, Federal University of Petroleum Resources Effurun)
“Atiku Abubakar (born November 25, 1946) is the former vice president of Nigeria. He has four wives from three different ethnic groups in Nigeria, and 27(?) c…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1968238688191619251, 2025-09-17 (Post on X)
“Last night, I played host to political stakeholders from Borno State, led by Hon. Mohammed Kumaila. It is encouraging to see that more people, especially pol…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2094810791937446399, 2026-09-01 (Article on X)
“Atiku’…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nnukwu Onyenwe gị, aha m bụ [name], abụ m onye nwere mmasị pụrụ iche, achọrọ m ịnụ ụdị atụmatụ i meworo maka ndị nwere mmasị pụrụ iche, site n'ndị na-agaghị akwụkwọ ruo ndị gụchara akwụkwọ. Zuru ike nke ọma, ka Onyenwe anyị Chukwu nye anyị mmeri na 2027!!

On this, my commitment is to make sure persons with disabilities can fully take part in society, with accessibility and equal opportunity enforced across every sector. I will enforce compliance with accessibility standards in public infrastructure, schools, workplaces, transportation systems, and digital platforms, with penalties for those who do not comply and incentives for those who design inclusively.

I am determined to expand access to assistive technologies, inclusive education, and employment opportunities for persons with disabilities, so that the path from school to work is one they can actually walk.

For those not currently in school, I have said that a skills-to-job programme will target all categories of youth, including graduates, early school leavers, and the many young people currently not in education, employment, or training. Alongside this, technical and vocational education will be expanded, with student loans and financing support to help young Nigerians access that training, and vocational pathways built into secondary education itself.

Sources:
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 36 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“● Within the first 100 days, declare a national emergency on out-of-school children and convene a National Education Summit to develop and implement a clear …”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“Nigeria cannot continue asking competent young people to wait outside the room while their future is being decided inside it. MY COVENANT WITH YOU Our partne…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1853078096372535359, 2024-11-03 (Thread on X)
“SPECIFIC MEASURES We would have undertaken extensive reforms of the public sector institutions to maximize reform impact. We would have placed special focus …”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 34 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“2. Ensure that persons with disabilities can fully participate in society. Promote inclusion by enforcing accessibility and equal opportunity across all sect…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Mgbede ọma, nna anyị ukwu sir. Dalu maka mmemme ndị ahụ, anyị na-ekpekwa ka Chineke nye gị mmeri na oge a n'aha Jisọs sir. Achọrọ m ịjụ gị maka atụmatụ gị maka ndị ọrụ ọchịchị na Naịjirịa. Ị bụ onye nhazi PDP, ndị ọrụ erutekwara ọtụtụ ihe n'oge ọchịchị PDP, ma ọ bụ steeti ma ọ bụ federal.

On civil servants and workers who are suffering, I see you, the civil servants who have not received your full entitlements, the traders whose goods no one can afford to buy, the factory workers whose employers are closing shop, the teachers and medical personnel holding together systems that are not adequately funded. Your suffering is real, and it is documented. I believe you did not cause this crisis, and you did not vote for impoverishment. You voted for hope.

I am determined to lead in a way that spends this nation's resources on your welfare, not on opaque mega-projects that serve the well-connected. I will measure success by your living standards, not by the size of government spending, the growth of debt, or the breadth of patronage networks. The resources exist. The talent exists. What is needed is the will to govern for all Nigerians rather than for the few, and that is the kind of leadership I intend to give you.

Sources:
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2050126729478304027, 2026-05-01 (Thread on X)
“A Message to Nigerian Workers. On this Workers' Day, I want to speak directly to the men and women who wake up every morning and go to work in spite of every…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2083634560516903378, 2026-08-01 (Article on X)
“Together, we can build a Nigeria that rewards enterprise instead of excuses. A Nigeria that inspires confidence instead of despair. A Nigeria that gives ever…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2050126729478304027, 2026-05-01 (Thread on X)
“#WorkersDay2026: Broken Promises, Shattered Hopes: The Nigerian Worker's Burden Under the Tinubu Administration. Every first day of May, nations across the w…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1687771973458300928, 2023-08-05 (Post on X)
“The planned exit of GlaxoSmithKline (GSK) from Nigeria after more than five decades of doing business in Nigeria underscores how horrific the environment has…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1785606961909649688, 2024-05-01 (Post on X)
“The continued increase in tariffs in different service offerings without addressing the corruption and inefficiencies in the system only amounts to long-suff…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1785606961909649688, 2024-05-01 (Post on X)
“As Nigerian workers join their counterparts across the world today to celebrate International Workers Day, it is a sobering truth that the plight of the Nige…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1785606961909649688, 2024-05-01 (Post on X)
“It is thus beginning to appear, that as far as the current federal government is concerned, the management of our country’s micro-economic outlook is an unwi…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Onyeisi Oche, Alhaji unu, sir, olee otú unu ga-esi dozie ihe isi ike akụ na ụba Naịjirịa, enweghị nchekwa, na enweghị ọrụ nke ndị gụsịrị akwụkwọ? Unu ga-abawanye ego a na-akwụ ndị na-eje ozi NYSC na ọnụ ọgụgụ kacha nta nke a na-akwụ ndị ọrụ? Kedu nkwa doro anya unu nwere ike inye ụmụ okorobịa Naịjirịa banyere ọchịchị ka mma na mgbanwe ga-adịgide?

On your first question, about tackling hardship, insecurity, and graduate unemployment: my plan is clear. End insecurity, bring down the cost of living, create opportunities for every Nigerian, and uphold the rule of law. I have the experience to do this. I led the reforms that returned loss-making government companies to private hands and opened our economy to private investment. I served in the Customs Service from 1969 to 1986, and I have built businesses that today employ thousands of Nigerians, so I know how jobs are created.

On security specifically, I am determined to strengthen the response to banditry and kidnapping by establishing Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained and mobile personnel. I will also drive continuous, high-volume coordination across jurisdictions, both internally and externally, so that bordering states can jointly plan and execute security operations, share intelligence in real time, and coordinate responses to threats. We will also strengthen security cooperation with Nigeria's neighbours on threats like banditry, kidnapping, and cross-border crime.

On graduate unemployment and youth opportunity, I believe in the Nigerian youth, your intelligence, your creativity, and your resilience. This election is about restoring hope, rebuilding confidence, and creating opportunities, so that no young Nigerian feels compelled to abandon the country of his birth in search of dignity elsewhere. Young Nigerians do not need a government that teaches them how to survive hardship. They need a government that gives them the opportunity to prosper. On NYSC, I will prioritize NYSC graduates in recruitment for critical public service roles, including the police, military, and other government institutions, where applicable, and deploy corps members to communities and sectors where their skills are most needed, particularly in education, healthcare, agriculture, and public service delivery.

On your second question, about NYSC allowance and minimum wage: I have not set out a figure for raising the NYSC allowance or the minimum wage. What I have said is that I will make participation in NYSC voluntary, allowing young Nigerians to choose pathways that align with their goals and national priorities, with an annual cap on participation to ensure quality and proper deployment.

On your third question, about assurance of better governance and lasting change: I have told young Nigerians that the change they desire can only come through the ballot, and I have encouraged them not to give up. This election is not merely about changing a government, it is about changing the direction of our country, restoring hope, and creating opportunities, a place where competence matters more than connections, character matters more than political patronage, and hard work is rewarded, with every young Nigerian given a fair opportunity to succeed.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Sixth, tackle security headlong. President Tinubu, as a matter of priority, needs to rejig the nation's security architecture as what is currently in place i…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1754193614513525015, 2024-02-04 (Post on X)
“The economy's performance has, in recent weeks and months, been a subject of intense discourse among Nigerian citizens at home and abroad. Nigerians are grav…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Predictably, 12 months on, Tinubu’s pledge of growing the economy and ending misery remains unfulfilled. His actions or inactions have significantly worsened…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 28 (○ To the North: Niger)
“● Establish an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services 8. Internal Security and Crime Prevent…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2097745799593841116, 2026-09-09 (Article on X)
““Take the minimum wage as the si…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị ijikọ mpaghara ndị dị iche iche site n'ụzọ ụgbọ oloko

Here is what I am determined to do: enable states to jointly invest in regional infrastructure, and that includes railway systems, not just power and roads. This means states working together across their borders to pool resources and build railway connections at a scale that benefits everyone sharing in them.

Alongside this, I want to transfer greater authority over railways from the federal government to the states. So instead of railway decisions sitting only at the centre, your state will have greater control over railways affecting your daily life.

This fits into a broader push for regional cooperation, where states align policies and execute joint infrastructure projects together, to accelerate growth and unlock the advantages that come from working as connected regions rather than isolated units.

Sources:
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 5 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“8. Promote regional cooperation for faster development. We will drive continuous and practical collaboration across states - aligning policies, pooling resou…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 16 (1.9. MSME TAX REFORM)
“4. Maintain states as the federating units while enabling regional cooperation. States will be encouraged to collaborate more closely to achieve scale and ef…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 6 (1.1. MACROECONOMIC STABILITY)
“9. Develop an Industrial Clustering Policy and Special Economic Zones. Industries will be able to operate with shared infrastructure and easier access to exp…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1991924020195754320, 2025-11-21 (Thread on X)
““We have our natural resources, our cattle and other livestock. We shall use trained manpower and modern methods to assist our people in improving these reso…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 32 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“3. Make Africa the centrepiece of Nigeria's foreign policy. Strengthen regional leadership, economic cooperation, and shared security across the continent. D…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-11, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“Here is what I will move, and why it matters for you: I want to take key responsibilities off the Exclusive Legislative List and put them on the Concurrent a…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọzọkwa, enweghịkwa ọrụ dabere na mmụta ugbu a, ndị mmadụ na-azụ ọrụ gọọmentị naanị, ya mere ọ bụrụ na ị nweghị ego ị nweghị ọrụ n'agbanyeghị mmụta gị na site n'ikenye, yabụ mụ bụ ogbenye nwoke na-enweghị ego ma na-enweghị onye ọ ga-akpọ enweghị m Ọrụ na Naịjirịa taa, yabụ nna anyị ukwu kedu ka ị na-eme atụmatụ idozi okwu a

I hear what you are describing, and I will not pretend it is a small thing. My plan is clear: end insecurity, bring down the cost of living, create opportunities for every Nigerian, and uphold the rule of law.

I have done this kind of work before. In government I led the reforms that returned loss-making government companies to private hands and opened our economy to private investment. I served in the Customs Service from 1969 to 1986, and I have built businesses that today employ thousands of Nigerians. I know how jobs are created, and I bring that experience to this task.

I have told Nigeria's young people plainly that they do not need a government that teaches them how to survive hardship. They need a government that gives them the opportunity to prosper. That is the standard I am holding myself to.

To the working men and women of this country, including those struggling to find work, I have said you deserve leadership that spends the nation's resources on your welfare, not on opaque mega-projects that serve the well-connected. You deserve a government that measures its success by your living standards, not by the size of its spending, the growth of its debt, or the breadth of its patronage networks.

From my first day in office, I will put affordability and the protection of life at the centre of government, and I will account for public spending so that Nigerians can see what it delivers and for whom.

I have come to young Nigerians not just to speak about the frustrations you already live with every day, but to offer a partnership to change the conditions that created them, and to ask you to be active participants in building the Nigeria you deserve.

Sources:
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“Help every eligible young Nigerian o…" • Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2093800029618061431, 2026-08-29 (Post on X) "Nigeria's young people…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2050126729478304027, 2026-05-01 (Thread on X)
“A Message to Nigerian Workers. On this Workers' Day, I want to speak directly to the men and women who wake up every morning and go to work in spite of every…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2105647953729769974, 2026-10-01 (Article on X)
“Meanwhile, local contractors who completed government projects remain unpaid. Many borrowed from banks to do the work and now face demands for repayment on m…”
• His answer, given directly, 2026-10-08, page 1 (HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY)
“I have the experience to lead this country, and that is what Nigeria needs now. I have done this work before. Nigerians elected me Vice President twice, in 1…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2103133598534574587, 2026-09-24 (Article on X)
“The former Vice President reiterated his commitment to policies designed to reduce the cost of living if elected president, including a targeted production s…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“I have therefore not come here simply to speak about your frustrations. You know those frustrations better than I do because you live with them every day. I …”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Assalamu Alaikum Nna anyị ukwu ahụrụ n'anya Onye isi ala anyị insha'allah, anyị chọrọ ka ị kwụghachi subsidy, ajụjụ m bụ kedu ka ị ga-esi chọtara ndị ntorobịa ọrụ, daalụ maka ige m ntị nna anyị ukwu.

Wa alaikum assalam, and thank you for writing to me.

On subsidy, let me be clear about what I am proposing. I am not bringing back the old subsidy on imported fuel. I am restoring a subsidy that supports crude refined here in Nigeria. This means government support goes to Nigerian refining, not to paying for fuel brought in from outside. The goal is that our refineries produce at lower cost, so you pay less at the pump, and that support actually translates into lower prices for you, not waste.

This is bigger than fuel for me. I want the bus fare you pay every morning to come down. I want the cost of moving food from farm to market to come down. I want the trader, the barber, the tailor, the welder, the small business owner, to spend less on energy to run their work.

On jobs for our youth, here is my covenant with you. It starts with jobs and enterprise. I know Nigeria has millions of young people with ideas, energy and ambition, but too many cannot get the capital to turn those ideas into businesses. I am determined to expand transparent access to finance for young entrepreneurs, artisans, farmers, technology founders and people working in the creative economy. Your surname, your connections, or whether you can find a godfather, should not decide whether your idea gets a chance. As part of this, we will put in place a financing programme for start-ups and entrepreneurs, so you can move from dependence to enterprise, from unemployment to productivity.

Education also has to change to back this up. Our schools must place greater emphasis on science, technology, vocational education, agriculture, digital skills, critical thinking and entrepreneurship, so no brilliant Nigerian child is denied the chance to learn simply because his or her parents are poor.

And on the subsidy side itself, supporting fuel refined in Nigeria is also about creating Nigerian jobs, because when our refineries produce more, it is Nigerians who are employed to do it.

Sources:
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2103133598534574587, 2026-09-24 (Article on X)
“The former Vice President reiterated his commitment to policies designed to reduce the cost of living if elected president, including a targeted production s…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1853078096372535359, 2024-11-03 (Thread on X)
“Third, adopt a gradualist approach in the implementation of the subsidy reforms. Subsidies would not have been removed suddenly and completely. It is instruc…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“Nigeria cannot continue asking competent young people to wait outside the room while their future is being decided inside it. MY COVENANT WITH YOU Our partne…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2098476924813115799, 2026-09-11 (Post on X)
“My dear Francis, thank you for taking the time to truly understand what I am proposing. That means a great deal to me. I am not restoring subsidy so that Nig…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“My plan for you, Nigeria's young people, starts with this: you should not be asked to wait outside the room while your future is being decided inside it. It …”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“I Have Come to Offer You a Partnership to Build the Nigeria You Deserve. I greet you in the unbreakable and unconquerable spirit of the African Democratic Co…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nnukwu Onyenwe gị, > Adị m afọ 33, abụ m onye gụsịrị akwụkwọ si Steeti Zamfara (Gusau). Agụchaala m akwụkwọ mana enwebeghị m ọrụ. Gọọmentị Etiti kwuru na oke afọ bụ 18-35, m na-atụ ụjọ na ọ bụrụ na m erute afọ 35, akwụkwọ m agaghị abaghị uru. > Nna anyị ukwu, ọ bụrụ na ị meri na 2027, biko bulie oke afọ ruo 40 ma kee

On the federal job age limit for graduates, I don't have a specific commitment to raise it from 35 to 40 to share with you. What I can tell you is what I'm determined to do for young people looking for real opportunities. My administration will overhaul Technical and Vocational Education and Training curricula, working with industry leaders so that what graduates and polytechnic students learn actually matches what the job market needs. We will establish modern vocational training hubs across all geopolitical zones, launch dual-apprenticeship programmes, and standardize national skill certifications, so you are prepared for actual jobs, not just certificates.

I am also committed to reducing the tax burden on small businesses that create jobs. We will reward businesses that employ Nigerians by lowering their tax burden and creating incentives for job creation and growth. This is how we will encourage more employers to open their doors to you and others seeking work.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1828721506119041048, 2024-08-28 (Post on X)
“Tinubu’s policy on age limit for tertiary education admission belongs in the Stone Ages. The recent policy of the Federal Ministry of Education pegging age l…”
• Atiku Abubakar: Answers to questions from the public, 2026-10-02, page 3 (Introduction)
“administration will decentralize power generation to lower electricity tariffs and remove import duties on essential machinery and production equipment. Q3: …”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“That must change. When I speak about youth inclusion, I do not mean ceremonial appointments or creating a few positions with impressive titles. I mean real r…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 16 (1.9. MSME TAX REFORM)
“4. Maintain states as the federating units while enabling regional cooperation. States will be encouraged to collaborate more closely to achieve scale and ef…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ bụrụ na ị bụrụ Onye Isi Ala Naịjirịa, gịnị kpọmkwem ka ị ga-eme n'ime ụbọchị 100 mbụ gị iji belata ibu dị arọ na-adakwasị ndị Naịjirịa nkịtị, oleekwa nkwa ndị a pụrụ ịtụle ka anyị ga-eji jụọ gị ajụjụ ma a chọghị emezu nkwa ndị ahụ? Ndị Naịjirịa achọghị naanị nkwa. Anyị chọrọ atụmatụ doro anya

Nigerians don't just want promises, they want a plan they can measure, and that is exactly what I am offering.

On security, I will begin, from day one, the reform of our security institutions, with improved funding and enhanced welfare, including a Special Presidential Welfare Initiative for security personnel. Alongside this, I will use diplomacy, intelligence, better border control, our traditional institutions, and good neighbourliness to resolve conflict, rather than relying on force alone.

On jobs, I will launch an Economic Stimulus Fund with an initial investment capacity of approximately $10 billion to support small businesses across every sector of our economy. I will also launch a skills-to-job programme for every category of young person, graduates, early school leavers, and those currently not in education, employment, or training. Alongside this, I have spoken of a financing programme for start-ups and entrepreneurs, to move young Nigerians from dependence to enterprise, from unemployment to productivity, and from palliatives to prosperity.

On the cost of living, I will pursue a targeted production subsidy for fuel refined here in Nigeria, rather than going back to an open-ended subsidy on imported fuel. This will support Nigerian refining, create Nigerian jobs, cut waste, and make sure government support delivers a measurable benefit to you, the consumer. My objective is clear: lower the cost of energy, lower transportation and production costs, strengthen what Nigeria produces, and restore your purchasing power. That is how I will give families breathing room again.

On poverty, my policy expands cash transfers to poor households, tied to school attendance and child vaccination, alongside a revitalised national school feeding scheme.

And because I believe Nigerians deserve more than promises, my administration will launch an online Promise Tracker, publishing live budget spending, contract awards, and performance results, so you can see for yourself whether these commitments are being kept, and hold my government accountable.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nnọọ sir. Enwere m ajụjụ otu: Ọ bụrụ na Chineke enye gị ọkwa onyeisi oche Naịjirịa, olee otu ị ga-esi dozie okwu nchekwa? Nke abụọ, olee otu ị ga-esi jikwaa nsogbu ndị dara ogbenye na-ata ahụhụ? Nke atọ, gịnị ka ị ga-eme banyere ndị uwe ojii emechaala afọ 35 n'ọrụ—anyị s

On security, my plan covers every part of Nigeria, the North West included. I am setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained, mobile personnel, to strengthen the response to banditry and kidnapping. I am adopting a firehose principle for security coordination, driving continuous, high-volume coordination across jurisdictions so we get faster responses and stronger intelligence sharing. Bordering states will jointly plan operations, share intelligence in real time, and coordinate responses, and I will push for an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services. I also want joint security frameworks with neighbouring states and countries facing the same threats. This is how we rescue your community from banditry, kidnapping, and cross-border crime.

On poverty, I have said that it is the greatest enemy humanity has ever known, breeding disease, ignorance, insecurity, and hopelessness wherever it takes root. My advocacy for deliberate, people-centred solutions to end poverty remains strong and consistent. At both government and community levels, I believe we must take the fight against poverty to every home, every community, and every school, so that the ordinary Nigerian becomes part of the solution. I have also said that leadership is not the art of explaining suffering, it is the responsibility to reduce it.

On pensions, I am committed to guaranteeing pension dignity and restoring the value of retirement income, so that a lifetime of work leads to security, not hardship. This means rebasing legacy pensions to reflect today's cost of living, correcting years of erosion, introducing a minimum pension guarantee so all retirees receive a living income, and linking pension adjustments to inflation over time to protect purchasing power. I am also committed to prioritizing timely and consistent pension payments across all levels of government, and positioning retirement security as a core pillar of social protection and human dignity. I have said that outstanding entitlements should be paid, and what remains unpaid should be published.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Sixth, tackle security headlong. President Tinubu, as a matter of priority, needs to rejig the nation's security architecture as what is currently in place i…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1718948336344936730, 2023-10-30 (Thread on X)
“What we have currently is akin to asking thieves to keep their loot and use the same to defend themselves while the case of their robbery is being decided. I…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-14, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“My plan to tackle insecurity covers every part of Nigeria, the North West included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units i…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“I believe that with the right political leadership, Nigerian security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country. That is wh…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1979587065638535408, 2025-10-18 (Post on X)
“Poverty is the greatest enemy that humanity has ever known. Wherever it takes root, whether in the life of an individual or across a society, it breeds other…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2101631303711883687, 2026-09-20 (Post on X)
“I have watched this boy’s video repeatedly, and each time, my heart breaks. A child with such intelligence, clarity and confidence should be in a classroom b…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2101632160650121242, 2026-09-20 (Post on X)
“I have watched Yusuf Aliyu’s video repeatedly, and each time, my heart breaks. A child with such intelligence, clarity and confidence should be in a classroo…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2087552029358956958, 2026-08-12 (Article on X)
“Nigerians are repeatedly to…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọtụtụ ọrụ kwa ozu na nke na-abụghị kwa ozu ka a ga-emepụta site na nke a sir

Yes, job creation is central to what I have set out for you.

My policy focuses on private-sector-led growth, targeting up to 3 million jobs annually for graduates and young Nigerians.

I also proposed a $10 billion economic stimulus programme, using the savings from subsidy removal, designed to create millions of jobs across agriculture, manufacturing, technology, and infrastructure. That plan was meant to lift millions out of poverty, give targeted support to the most vulnerable, and ignite the kind of economic activity that grows the tax base organically, so that the pain of subsidy removal gave way to renewal of opportunity and employment.

On the digital economy, I am determined to prepare you for the jobs of the future by investing in digital skills, innovation, and technology-driven education. This means supporting tech hubs and innovation centres across the country, building digital skills, coding, and technology training into education systems, training in fields like artificial intelligence, cybersecurity, and data science, and partnering with private companies and global technology firms to expand access to training and employment.

To back small businesses as job creators, I will push for tax reductions or credits for small businesses based on how many employees they hire and retain, temporary tax relief for startups and small businesses in their early years, and payroll tax incentives for businesses that expand their workforce. I also want to bring informal businesses into the formal economy by making it beneficial, not burdensome, through tax amnesty or grace periods for those that register, and by making sure newly formalized businesses are not immediately overburdened with taxes.

And on production itself: we choose Nigerian jobs. Subsidise Nigerian production, not foreign importation. Produce here. Refine here. Create jobs here. Pay less here. That is the production subsidy model I stand behind.

Sources:
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2050126729478304027, 2026-05-01 (Thread on X)
“A Missed Opportunity for Transformation. During the 2023 presidential campaign, I presented Nigerians with an alternative vision. Our manifesto proposed a $1…”
• Atiku Abubakar: Answers to questions from the public, 2026-10-02, page 2 (Introduction)
“In any case, the International Arbitration Tribunal reviewed the evidence before it and did not find merit in calling me to take a stand under oath during it…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 18 (1.11. URBAN DEVELOPMENT & HOUSING)
“3. Develop talent for future jobs and emerging technologies. We will prepare Nigerians for the jobs of the future by investing in digital skills, innovation,…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2098441590184264064, 2026-09-11 (Article on X)
““We choose Nigerian jobs. “We choose affordability. Subsidise Nigerian production, not foreign importation. Produce here. Refine here. Create jobs here. Pay …”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 17 (1.10. DIGITAL ECONOMY)
“● Introduce tax reductions or credits for MSMEs based on the number of employees they hire and retain ● Provide temporary tax relief for startups and small b…”
• His answer, given directly, 2026-10-07, page 1 (HIS ANSWER, GIVEN DIRECTLY)
“Yes, I do, and that is precisely why I am concerned. The price of a one-bedroom flat varies significantly depending on the area. In Abuja, you can find one-b…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ajụjụ M nye Wazirin Adamawa Aha m bụ [name], site na Steeti Zamfara, bụ Deputy Organizing Secretary nke ADC. Sir, ọtụtụ ndị bi n'obodo anyị dị ime ala ike agwụla ha n'ihi ọnọdụ ugbu a dị n'obodo anyị, ọ na-amụbakwa mmasị ha nwere n'ebe ADC na nzube gị ịghọ Onye Isi Ala nọ. Otu o sila dị,

On reaching communities with my message, I have taken this campaign directly to the people, moving through neighbourhoods and shopping areas to meet you where you are. I used the launch of our party's mass membership registration to invite every citizen to join the ADC, register, and collect your Permanent Voter's Card, so you are ready to take part on election day.

On the practical challenges you face, my plans run across every area of rural life. For security, I will deploy well-equipped Agro-Rangers and aerial drone surveillance along agricultural corridors to protect farmland, set up Community Peace and Alternative Dispute Resolution Committees with traditional leaders, farmers and herders to settle land and crop disputes, and move Nigeria toward modern livestock management and commercial ranching with designated corridors and water points. For jobs, I am committed to a financing programme for start-ups and entrepreneurs to move young people from dependence to enterprise and from unemployment to productivity. For agriculture, I will build farm-to-market feeder roads, set up agro-processing zones, deploy solar cold-storage to stop post-harvest losses, deliver subsidized fertilizer and seeds directly to farmers through an e-wallet system, expand low-interest loans through the Bank of Agriculture, and expand irrigation for year-round farming, while treating food security as a national priority with strategic food reserves and greater mechanization. For education, I will expand conditional cash transfers tied to school attendance and child vaccination, alongside a revitalized National Homegrown School Feeding Scheme. For healthcare, I will launch a National Health Education and Prevention Programme with nationwide public health campaigns on nutrition, hygiene and vaccination, bring preventive health education into schools and communities, expand screening at primary healthcare centres, and combine health insurance with personal medical savings under a National Health Security

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndeewo nna anyị ukwu, kedu ka ị chọrọ isi kpochapụ nrụrụ aka na-egbu mba a?

Thank you for asking me this directly. Let me tell you what I plan to do.

I will reform executive immunity, so that it protects governance, not corruption. Public officials will be able to carry out their duties without unnecessary distraction, but no one will be shielded from accountability for wrongdoing. To make this real:

- I will amend existing laws to clearly define the limits of executive immunity, so it cannot be used to block accountability processes.
- Immunity will be limited strictly to official duties.
- Offences such as embezzlement, contract fraud, and illicit enrichment will be excluded from immunity protections altogether.
- Investigations will be allowed to continue while officials are in office. Anti-corruption agencies will be empowered to conduct full investigations, including evidence collection and asset tracing, while officials remain in their posts.
- I will remove statutes of limitation for corruption-related offences involving public office holders, so time will never run out on these cases.
- I will establish special fast-track courts for cases involving top public officials, so serious cases are handled quickly and efficiently, without unnecessary delays or political interference.

I also believe the genuine fight against corruption requires the total support of all Nigerians. It must never be turned into a political agenda, and I will not allow anti-corruption agencies to be used to coerce political leaders or railroad our people into a one-party dictatorship.

Beyond this, I have called for full and transparent public accounting of every Naira spent outside the official budget, identifying every project, every contractor, every procurement process, and every individual who authorised and benefited. I have also called for relevant anti-corruption and law enforcement agencies to open formal investigations into unrecorded expenditures and unlawful deductions from state allocations, independent of any political direction from the Presidency.

Ours will be a new era of accountable leadership.

Sources:
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 23 (2.1. ANTI-CORRUPTION (UNDER GOVERNANCE))
“The ADC will: 1. Reform executive immunity to protect governance, not corruption. Public officials will be able to carry out their duties without unnecessary…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1955211280047915251, 2025-08-12 (Post on X)
“That, definitely, is not how to build institutions. That, certainly, is not how to fight the monster of corruption. Indeed, such tendencies provide the stimu…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1718948336344936730, 2023-10-30 (Thread on X)
“Also, your lawyers, however distinguished and accomplished, may be ridiculed by the judges who may also go out of their way to make even a stronger case for …”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2073404094681588038, 2026-07-04 (Article on X)
“Three, the Federal Government must provide a full and transparent public account of every Naira spent outside the official budget, identifying every project,…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2059769890932940875, 2026-05-27 (Thread on X)
“We will be guided by clear national plans with set targets and timelines in line with commitments enshrined in our party’s manifesto. We will provide clear l…”
• Atiku Abubakar: Answers to questions from the public, 2026-10-05 (Why are you still seeking the presidency after several attempts and what do you say to Nigerians who believe it is driven by personal ambition rather than national service?)
“Question: Why are you still seeking the presidency after several attempts and what do you say to Nigerians who believe it is driven by personal ambition rath…”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ụtụtụ ọma, Sir. 🇳🇬 Dị ka onye Nigeria nke nwere mmasị bụ́ onye nna ya bụ onye ọrụ uwe ojii na-arụ ọrụ ugbu a, achọrọ m ịma atụmatụ gị maka ikwalite ọdịmma, ụgwọ ọnwa, na usoro nchekwa pensin ndị ọrụ uwe ojii dị n'ọkwa nta. Ọzọkwa, gịnị bụ atụmatụ gị iji dozie enweghị nchekwa ma weghachite udo n'akụkụ niile nke Nigeria? Chukwu gọzie

On tackling insecurity and restoring peace, my plan covers every part of Nigeria. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained, mobile personnel, to strengthen the response to banditry and kidnapping. I will adopt a firehose principle for security coordination, driving continuous, high-volume coordination across jurisdictions so we get faster responses and stronger intelligence sharing. Bordering states will jointly plan operations, share intelligence in real time, and coordinate responses, and I will push for an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services. This is how we rescue your community from banditry, kidnapping, and cross-border crime.

I also want to reform and reorient the police into a true public service, moving from a regime-protection force to one focused on citizens. That means demilitarizing the police: gradually ending barracks as the default system of accommodation, and decentralizing deployment so mid- to lower-level officers serve closer to their states of residence. I will put clear controls around arrests and detention, with mandatory body cameras, cameras in interrogation rooms, and enforceable guidelines on the use of force and firearms. I will establish a multi-layered security system that reflects Nigeria's federal structure, to improve response times and ensure accountability at every level.

I am also committed to increasing the number of police officers nationwide, to meet the international standard of one officer for every 450 citizens. This means launching a phased national recruitment and training programme to expand police numbers at the federal, state and local levels.

Beyond our borders, I believe Nigeria's internal security also depends on rebuilding ECOWAS. I will adopt a firehose approach to diplomacy and security, driving continuous, high-volume coordination across West Africa, leading reforms within ECOWAS to strengthen collective security frameworks and rapid response mechanisms, establishing continuous intelligence-sharing and joint operations among member states against terrorism, banditry, and transnational crime, and aligning regional policies and resources to respond quickly to threats across borders.

I have also said that our security architecture needs to be rejigged as a matter of priority, because the current state of insecurity, from terrorism, banditry, kidnapping, and cattle rustling, continues to affect communities and agricultural production, especially in the Northern parts of the country. I remain a reform advocate, and I believe Nigerian security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country, once given the right political leadership.

Sources:
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 30 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“2. Reform and reorient the police into a true public service. Transition from a colonial-style, regime-protection force to a citizen-focused policing system.…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 35 (5.1. EDUCATION (UNDER HUMAN)
“Details: ● Introduce subsidized public transport for students and senior citizens nationwide ● Partner with state governments and transport operators to impl…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 29 (3.1. POLICE REFORM (UNDER SECURITY))
“The ADC will: 1. Increase the number of police officers nationwide. We will meet the international standard of one police officer for every 450 citizens, str…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2105647953729769974, 2026-10-01 (Article on X)
“Again, Bola, you told Nigerians that salaries and pensions are being paid “on time and in full.” Tell that to the military pensioners who protested over unpa…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-14, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“My plan to tackle insecurity covers every part of Nigeria, the North West included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units i…”
• Post by @atiku …

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ndị Oma gị, Onye Isi Ala na-abịanụ nke Federal Republic of Nigeria (CFRN), Alhaji gị, Wazirin Adamawa, GCON, In Sha Allah. Aha m bụ [name]. Abụ m nwa akwụkwọ na-amụ Iwu nke kwesịrị ịkwụsị ọmụmụ ihe ya n'ihi nsogbu ego. Otú ọ dị, ka m na-enwebeghị olileanya ịgara n'ihu

On security, the killings happening across Nigeria, in Kebbi, Zamfara, Plateau, Benue and Kano, among other places, are a reminder of how urgent this crisis has become. I have called on the Federal Government to urgently review and strengthen the security architecture, deploy adequate personnel across vulnerable communities, and intensify intelligence led operations. Our citizens deserve protection, dignity and peace, nothing less. I believe that with the right political leadership, our security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country, and it is urgent for citizens to unite and rescue Nigeria. When tragedies occur, including strikes that take the lives of innocent Nigerians, I have insisted this demands urgent review, accountability and decisive action to prevent a recurrence, because upholding the duty to protect every citizen is the ultimate essence of national security. I have also made clear that security forces must never turn on citizens exercising their right to peaceful protest, and that government and security agencies carry a paramount duty to keep people safe.

On local government financial autonomy, I align fully with the Supreme Court's ruling affirming fiscal autonomy to local government councils. It is a win for the people of Nigeria and a step in the right direction for national development. I believe local governments must be centres of development, and that fiscal autonomy should not stop at Federation Account revenues, it must also apply to the Internally Generated Revenue collected by local government authorities. Supreme Court judgments are final, not optional, and persistently refusing to enforce one is a direct breach of the Constitution. Withholding local government financial autonomy cripples communities, stalls development and deepens poverty at the grassroots, leaving roads broken, health centres abandoned and salaries unpaid. I will stand firmly for implementing this judgment in full, including direct allocation and local control of internally generated revenue.

On the debt burden, I have been clear that reckless borrowing threatens the future of Nigeria and generations yet unborn. Public debt has reached alarming levels, and I have opposed fresh borrowing pursued without regard for the consequences it places on citizens. I raised concerns early on about the downside risks of unleashing economic reforms without sequencing, without a clear plan for implementation, and without regard to their real and potential consequences. Implementing policies without proper planning and a clear destination is nothing other than trial and error economics, and that is not how I intend to manage Nigeria's finances. Restoring stability means borrowing must be guided by discipline and honest public accounting, not punishing interest rates and devaluation that erode the purchasing power of workers, traders, small business owners and pensioners.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1819826969883685031, 2024-08-03 (Post on X)
“I vehemently condemn the heinous act of using live ammunition on citizens peacefully protesting against bad governance, as witnessed today in Kano and Abuja.…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2043341307737726981, 2026-04-12 (Post on X)
“The Jilli market airstrike that killed scores of innocent traders is not just tragic, but a devastating failure that must outrage every conscience. While tar…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1990423317224857622, 2025-11-17 (Post on X)
“I am devasted by the news of the tragic attack on Government Girls Comprehensive Senior Secondary School, Maga, in Kebbi State, which claimed the life of the…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1968238688191619251, 2025-09-17 (Post on X)
“Last night, I played host to political stakeholders from Borno State, led by Hon. Mohammed Kumaila. It is encouraging to see that more people, especially pol…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1811432941270057018, 2024-07-11 (Post on X)
“The judgment o…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Excellency gị, daalụ maka ohere a. Dị ka onye ọkachamara n'akụ na ụba, ekwenyere m na eziokwu nke mmezigharị akụ na ụba abụghị naanị uto GDP ma ọ bụ nguzosi ike nke ọnụego mgbanwụ ego, kama ọ bụ ma ndị Naijiria nkịtị ọ ga-ekwe omume ịzụta nri, inweta ahụike, ịgụsị ụmụ ha akwụkwọ na inweta ego ndụ zuru oke. Taa, ndị ọrụ ugbo na-eme mgbalị

On measuring progress at state, LGA and ward levels, I am committed to taking power and resources closer to where you live. I will devolve more authority to states, including giving states a greater share of national resources and stronger incentives to develop their local economies. I will decentralize human capital and social protection programmes to state and local governments for more effective delivery, and strengthen our national data systems, including a credible census and reliable social registries, so that government decisions are based on real evidence and programmes reach those who truly need them. I will also digitize processes like the Universal Basic Education Commission so that fund disbursement, school performance and project implementation can be tracked in real time.

On transparency, I will launch an online "Promise Tracker" portal and apply Open Government Partnership standards to publish live budget spending, contract awards, and performance metrics, so you can see how public money is being spent and hold my government accountable when commitments are not fulfilled. For infrastructure specifically, I will enforce mandatory third-party engineering audits and release funds based on verified milestones, to stop projects from being abandoned.

On making reforms felt in your pocket and home, I have said that a competent government should be able to protect both the producer and the consumer, and that economic reform must have a human face, affordable food, cheaper transportation, accessible healthcare, decent jobs. My plan is to reduce the cost of energy so your salary buys more, reduce transport costs, and reduce the cost of moving food, so your family keeps more of what it earns. I believe every policy, from economic reform to security to social protection, must be measured by its impact on citizens, and that reform must be sequenced, supported and humane, so that Nigerians are not pushed further into hardship in the process. I will not treat budget reviews or reform rollouts as a one-time announcement. I am prepared to pause, reflect, and where necessary, review implementation, rather than assume reforms are working simply because they have been announced.

Sources:
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 16 (1.9. MSME TAX REFORM)
“2. Strengthen fiscal federalism and revenue allocation. We will reform the revenue-sharing system to give states a greater share of national resources and st…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 16 (1.9. MSME TAX REFORM)
“4. Maintain states as the federating units while enabling regional cooperation. States will be encouraged to collaborate more closely to achieve scale and ef…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 12 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“● Unlock climate and green finance by building structured funding pipelines that attract green bonds, carbon market investments, and development partner fina…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 11 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“1. Establish a National Environmental Resilience Framework (NERF) to drive economic growth by protecting productive assets, boosting agricultural output, cre…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1718948336344936730, 2023-10-30 (Thread on X)
“What we have currently is akin to asking thieves to keep their loot and use the same to defend themselves while the case of their robbery is being decided. I…”
• Party Manifesto 2027-2031, 2026-10-05, page 34 (MANIFESTO OF THE AFRICAN DEMOCRATIC CONGRESS (ADC))
“5. HUMAN CAPITAL & SOCIAL DEVELOPMENT The ADC will: 1. Place people at the center of national development. Enact a Social Protection Act that guarantees acce…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-11, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“I have said that we need a single six-year term for President, to be rotated among the six geo-political zones, this would prevent two or more zones from alt…”
• Atiku Abubakar: Answers to questions from the public, 2026-10-02, page 4 (Introduction)
“Q18: Transp…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ezigbo gị, kedu ka ị ga-esi dozie nsogbu akụ na ụba Naịjirịa, nsogbu nchekwa, mbawanye ọnụ ahịa mmanụ ụgbọala n'ịta azụ nkwado gọọmentị, enweghị ọrụ, na ọnụ ahịa mmụta dị elu? Ị ga-ebu ụzọ tinye uche na akwụkwọ ego mmụta na onyinye mmụta karịa mgbazinye ego ndị na-amụ akwụkwọ, ma mepụta ọtụtụ ohere ọrụ ndị ọzọ maka ụmụ okorobịa Naịjirịa?

On the economic hardship you are facing, I want to restore your purchasing power and reduce the cost of living. That means reducing the cost of energy so your salary buys more, reducing transport costs so less of your wage disappears just getting to work, and reducing the cost of moving food so your family spends less in the market. Alongside this, I am putting in place a financing programme for start-ups and entrepreneurs, to help move young Nigerians from dependence to enterprise.

On insecurity, my plan covers every part of Nigeria. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained, mobile personnel. I will adopt a firehose principle for security coordination, driving continuous, high-volume coordination across jurisdictions so we get faster responses and stronger intelligence sharing. Bordering states will jointly plan operations, share intelligence in real time, and coordinate responses, and I will push for an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services, alongside joint security frameworks with neighbouring countries facing the same threats.

On rising fuel costs, I have always believed the removal of the fuel subsidy was necessary, because it had become a drain that enriched middlemen. What I would prioritise is tackling corruption, starting with repositioning the NNPCL, and paying attention to our poor refining infrastructure. I would commence privatisation of state-owned refineries and work to ensure Nigeria refines at least 50% of its own crude output, with an aspiration to export 50% of that capacity to ECOWAS countries. Alongside this, I want to reduce the cost of energy itself, so it goes further in your pocket.

On unemployment, I am putting in place a financing programme for start-ups and entrepreneurs, so young Nigerians can move from dependence to enterprise, from unemployment to productivity.

On the high cost of education, my approach will reduce the underlying cost of education and provide forgiveness for qualifying student debts. My administration will provide non-repayable scholarships, grants and bursaries instead of forcing students into debt, while forgiving existing student loan obligations and directly reducing university tuition costs for low-income families.

Yes, I would prioritise scholarships and grants over loans. A student loan is not a scholarship, it is a liability, and my administration will provide non-repayable scholarships, grants and bursaries instead of forcing students into debt.

On creating job opportunities for you, Nigeria's young people, I am determined to expand transparent access to finance for young entrepreneurs, artisans, farmers, technology founders and people in the creative economy. Your surname, your political connections, or whether you can find a godfather, should not decide whether your idea gets a chance to succeed. A financing programme for start-ups and entrepreneurs is part of this plan.

As practical steps for a safer, more prosperous Nigeria, I am bringing together the security measures I have outlined, with special units against banditry and kidnapping and stronger cross-border coordination, alongside action to reduce the cost of energy, transport and food, and a financing programme that opens real opportunity to young entrepreneurs across the country.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1754193614513525015, 2024-02-04 (Post on X)
“The economy's performance has, in recent weeks and months, been a subject of intense discourse among Nigerian citizens at home and abroad. Nigerians are grav…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Predictably, 12 months on, Tinubu’s pledge of growing the economy and ending misery remains unfulfilled. His actions or inactions have significantly worsened…”
• Thread by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1763109780443328986, 2024-02-29 (Thread on X)
“3. The finances required to bridge Nigeria’s infrastructur…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Nnukwu Onye isi oche, Ana m akwado ọhụụ gị maka Naịjirịa ka mma, mana achọrọ m ịjụ ajụjụ dabere na eziokwu ọtụtụ ụmụ okorobịa Naịjirịa na-eche ihu nso taa. Ana m eje ozi ugbu a na Sokoto, ebe enweghị nchekwa bụ nnukwu nchegbu. Ọtụtụ ụmụ okorobịa na-enwekwa nsogbu enweghị ọrụ, mbelata ego na ọnụ ahịa ndụ na-arị elu a

On insecurity, my plan covers every part of Nigeria, Sokoto included. I will set up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained, mobile personnel. I will adopt a firehose principle for security coordination, driving continuous, high-volume coordination across jurisdictions so we get faster responses and stronger intelligence sharing. Bordering states will jointly plan operations, share intelligence in real time, and coordinate responses together. I will also push for an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services. I have said this is how we rescue communities from banditry, kidnapping, and cross-border crime. I have also said that President Tinubu needs to rejig the nation's security architecture as a matter of priority, because what is currently in place is not serving the needs of the people.

On hardship and jobs, my commitment is to restore purchasing power, reduce the cost of living and deliberately expand opportunities for young Nigerians. This includes a financing programme for start-ups and entrepreneurs. I will expand transparent access to finance for young entrepreneurs, artisans, farmers, technology founders and people working in the creative economy, so that a person's surname, political connection or ability to find a godfather does not determine whether a good idea gets a chance to succeed. I have said our objective is simple: move young Nigerians from dependence to enterprise, from unemployment to productivity, and from palliatives to prosperity. On education, I have said schools must place greater emphasis on science, technology, vocational education, agriculture, digital skills, critical thinking and entrepreneurship, and that no brilliant Nigerian child should be denied university, polytechnic or college education simply because their parents are poor.

On ensuring real change, I have said that every policy, from economic reform to security to social protection, must be measured by its impact on citizens. I have said Nigeria's challenges are structural and require coordinated, institutional solutions, not ad hoc interventions. I have also said that reform must be sequenced, supported, and humane, so that Nigerians are not pushed further into hardship in the process. I have said that development does not come through miracles, but through choices: good policies, competent leadership, strong institutions and citizens who insist on standards.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Sixth, tackle security headlong. President Tinubu, as a matter of priority, needs to rejig the nation's security architecture as what is currently in place i…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“I believe that with the right political leadership, Nigerian security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country. That is wh…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-14, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“My plan to tackle insecurity covers every part of Nigeria, the North West included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units i…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1939316011737530808, 2025-06-29 (Post on X)
“The escalating terrorism plaguing various parts of Nigeria demands intensified government action. Beyond the tragic loss of lives, these acts sow seeds of di…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2093757421403427170, 2026-08-29 (Post on X)
“Nigeria’s young people do not need a government that teaches them how to survive hardship. They need a government that gives them the opportunity to prosper.…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2093800029618061431, 2026-08-29 (Post on X)
“Nigeria’s young people do not need a government that teaches them how to survive hardship. They need a government that gives them the opportunity to prosper.…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/208755202935…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Assalamu alaikum nna m, ka Chukwu duzie ma chebe gị amin, nna m, ajụjụ m bụ, olee otú ị ga-esi dozie nnukwu ohi mmanụ ala nke na-eru 20,000,000 gallọn kwa ụbọchị, nke ndị ọbịa, ndị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na ndị òtù nchekwa niile na-ekpakọrịta aka iji ghọgbuo ndị Naịjirịa? Daalụ na Chineke gọzie gị 🙏

On tackling crude oil theft, my approach is to treat securing our national oil and gas assets as being just as important as securing the lives and property of Nigerians. I am not comfortable with a situation where government commits tens of trillions of Naira to the security of oil assets while the lives of Nigerians, who are the powerbase of our economy's productivity, are left behind.

My plan is to enhance our national security protocols broadly, by strengthening law enforcement through recruiting more manpower and deploying advanced technology to deal with all dimensions of criminality, which includes oil theft.

Sources:
• Candidate-approved answer, 2026-10-15, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“Securing our national oil and gas asset is as pivotal as securing the lives and property of Nigerians. I am not comfortable with a situation where government…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2094443637090271350, 2026-08-31 (Post on X)
“This makes the failure of the Tinubu administration even more difficult to excuse. Nigerians were told that removing fuel subsidy would free enormous resourc…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“I believe that with the right political leadership, Nigerian security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country. That is wh…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1912115610898555170, 2025-04-15 (Post on X)
“Condemnation after the fact is not enough. What is needed are proactive, preventive actions. As long as these criminals face no real consequences, they will …”

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ekele diri gị wa rahmatu Allah na ngọzi ya. Ndaani, ekele abalị a. Ajụjụ m bụ nke a: ọ bụrụ na Chineke enyere gị ohere, kedu ụzọ ma ọ bụ usoro ị ga-eji dozie nsogbu nchekwa, karịsịa otú o siri metụta mpaghara ugwu Naịjirịa? Ajụjụ nke abụọ gbasara ọnụ ahịa ndụ dị egwu nke ụmụ Naịjirịa nọ na ya ugbu a, ọ bụrụ na...

On security, my plan to tackle insecurity covers every part of Nigeria, the North West and the whole of the north included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained, mobile personnel, to strengthen the response to banditry and kidnapping. I want to adopt a firehose principle for security coordination, driving continuous, high-volume coordination across jurisdictions so we get faster responses and stronger intelligence sharing. Bordering states will jointly plan operations, share intelligence in real time, and coordinate responses, and I will push for an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services. I also want joint security frameworks with neighbouring states and countries facing the same threats. I believe that with the right political leadership, Nigerian security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country, and this is how we rescue your community from banditry, kidnapping, and cross-border crime. I also recognise that insecurity has pushed crop farmers and pastoralists off their land, including into neighbouring countries, and that this has reduced food production and raised food prices, which is part of why tackling it must be a priority.

On the cost of living, I refuse to accept an approach where government simply watches prices rise and tells struggling citizens to endure. My proposed petroleum intervention is a production subsidy, not a return to subsidising imported petrol. It provides targeted support tied to crude refined domestically, with the intervention capped, transparently budgeted and independently audited. My argument is that we must reduce the cost of energy so that salaries buy more, reduce transport costs so that less of a worker's wage disappears just getting to work, reduce the cost of moving food so families spend less in the market, and reduce the cost of living so that after food, rent and transportation, parents and students have more money left. I place affordability at the centre of my economic programme, because when fuel becomes expensive, transporting food, taking goods to market, moving children to school, running a neighbourhood grinding machine, and powering a small shop all become more expensive, and that cost eventually arrives at the dinner table.

Sources:
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Sixth, tackle security headlong. President Tinubu, as a matter of priority, needs to rejig the nation's security architecture as what is currently in place i…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-14, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“My plan to tackle insecurity covers every part of Nigeria, the North West included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units i…”
• Candidate-approved answer, 2026-10-10, page 1 (CANDIDATE-APPROVED ANSWER)
“I believe that with the right political leadership, Nigerian security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country. That is wh…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1968238688191619251, 2025-09-17 (Post on X)
“Last night, I played host to political stakeholders from Borno State, led by Hon. Mohammed Kumaila. It is encouraging to see that more people, especially pol…”
• Post by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/1795708957018776000, 2024-05-29 (Post on X)
“Second, President Tinubu’s policies create a hostile environment for businesses, big or small. The private sector is overwhelmed by Tinubu’s dismal policies …”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2100618980339646804, 2026-09-17 (Article on X)
“Atiku said the relationship between energy costs and household welfare was precisely why his economic programme placed affordability at its centre. The World…”
• Article by @atiku on X · https://x.com/atiku/status/2094810791937446399, 2026-09-01 (Article on X)
“Atiku’s argument is precisely the opposite. Reduce the cost of ene…

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịkwa bụ atụmatụ gị maka ọrụ ndị ntorobịa, mmụta na enweghị nchekwa, tinyere ohi egbe na idọta mmadụ?

On jobs, skills and enterprise, I see millions of young Nigerians with ideas, energy and ambition, but too many cannot access the capital to turn those ideas into businesses. I am committed to expanding transparent access to finance for young entrepreneurs, artisans, farmers, technology founders and people in the creative economy, so that your surname, political connection or ability to find a godfather does not determine whether your idea gets a chance to succeed. This includes a major financing programme for start-ups and entrepreneurs. Our objective is to move young Nigerians from dependence to enterprise, from unemployment to productivity, and from palliatives to prosperity.

On education, I want to change how we prepare young Nigerians for work. Our schools must place greater emphasis on science, technology, vocational education, agriculture, digital skills, critical thinking and entrepreneurship. No brilliant Nigerian child should be denied university, polytechnic or college education simply because his or her parents are poor. I see young Nigerians as the greatest national asset Nigeria has ever produced, innovators, farmers, engineers, doctors, teachers, entrepreneurs and artisans, and I believe no President can rebuild Nigeria without their active participation.

On insecurity, my plan covers every part of Nigeria, the north included. I am committed to setting up Anti-Banditry and Kidnapping Special Units in every state command, made up of highly trained, mobile personnel, to strengthen the response to banditry and kidnapping. I want to adopt a firehose principle for security coordination, driving continuous, high-volume coordination across jurisdictions, so we get faster responses and stronger intelligence sharing. Bordering states will jointly plan operations, share intelligence in real time, and coordinate responses, and this will extend to joint security frameworks with neighbouring countries facing the same threats. I will also push for an independent Internal Affairs Agency to investigate misconduct within police and other security services. This is how we rescue your community from banditry, kidnapping, and cross-border crime. I believe that with the right political leadership, Nigerian security forces have the capacity to take on the insecurity confronting this country.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ ebumnuche ikpo okwu a, oleekwa otú ọ ga-esi hụ na e nwere ọmụma ihe na ibu ọrụ?

Wa alaikumu salaam, and welcome.

I'm glad to have you here. This platform, Ask AA, is one I have built as a public information portal, a place for Nigerians to engage with me directly on government policies and initiatives. It will grow into a Presidential Promise Tracker, where you can monitor the promises I make, follow how they are being implemented, and see exactly how public funds are being spent. That is how we build transparency and accountability at every level of government, not by asking you to take my word for it, but by laying the record open for you to examine yourself.

I see you, and young Nigerians like you, not as a restless population to be managed or mobilised only at election time, but as the greatest national asset this country has ever produced. The innovators, the farmers, the creators, the engineers, the doctors, the teachers, the entrepreneurs, the artisans, you are the ones proving every day what the Nigerian spirit can do.

So ask me anything. The greatest service you can do is to insist that I earn your trust through ideas, character, competence and integrity, not slogans. That is the kind of partnership I have come to build with you.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị bụ atụmatụ gị iji melite nchekwa n'ụlọ ọrụ mmanụ?

Securing our national oil and gas asset is as pivotal as securing the lives and property of Nigerians. I am not comfortable with a situation where government commits tens of trillion of Naira to the security of oil assets while the lives of Nigerians, which is the powerbase of productivity in our economy is left behind. So, my approach will be under the broad objective of enhancing our national security protocols by strengthening our law enforcement through manpower recruitment and advanced technology deployment to deal with all dimensions of criminality.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ònye na-aza ajụjụ ndị a ebe a?

Ask Atiku Abubakar answers you from what I have published: my plans, my manifesto and the positions I have set out in public. Most answers are put together by an AI system from those documents and checked against them before you see them. Where my published record does not cover your question, I prepare an answer and send it to you. Some audio is AI generated from my written answers.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi dozie enweghị nchekwa na Naịjirịa, karịsịa na North West?

Atụmatụ m maka ịlụso enweghị nchekwa ọgụ kpuchiri akụkụ niile nke Naịjirịa, gụnyere North West. Ekpebisiri m ike iguzobe Pụrụiche Ndị Otu Iwe Megide Ndị Ohi na Ndị Na-adọrọ Mmadụ Njibu (Anti-Banditry and Kidnapping Special Units) na kọmandị ọ bụla nke steeti, nke ga-agụnye ndị ọrụ a zụrụ nke ọma, ndị nwere ngwa ngwa ịkwaga ebe ọ bụla, iji mee ka nzaghachi megide ohi na ịdọrọ mmadụ njibu sie ike karị. Achọkwara m iji ụkpụrụ "firehose" maka nhazi nchekwa, nke ga-akwalite nhazi na-aga n'ihu, nke dị ukwuu n'ọnụọgụ n'etiti mpaghara dị iche iche ka anyị nweta nzaghachi ngwa ngwa na nkekọrịta ozi nchekwa sirii ike karị. Na mgbakwunye na nke a, steeti ndị gbara ókè ga-arụkọ ọrụ ọnụ n'ime nhazi ọrụ, na-ekekọrịta ozi nchekwa n'oge n'ezie, ma na-ahazikọ nzaghachi, m ga-akwalitekwa ka e guzobe Ụlọ Ọrụ Ọrụ Ime Ụlọ nke onwe ya (independent Internal Affairs Agency) ka ọ na-enyocha omume ọjọọ dị n'ime ndị uwe ojii na ndị ọzọ na-ejere nchekwa ozi. Nke a bụ otu anyị ga-esi napụta obodo gị n'aka ohi, ịdọrọ mmadụ njibu, na mpụ si na mpaghara gafere oke.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Kedụ atụmatụ ndị ị ga-ebute ụzọ mee n'ime ụbọchị 100 mbụ gị dị ka Onyeisi Oche?

Nke a bụ 4. Mmefu ego eweta (Subsidy), Nchekwa, Agụmakwụkwọ, na ime ka ogo Gọọmentị Etiti dị warara. Ihe anọ a ga-ekpebi ihe kacha mkpa n'ajụjụ ọrụ gọọmentị m. Aga m eweghachi mmefu ego iji belata ọnụahịa petrol, achọrọ m ka ego ụgbọ ala unu na-akwụ belata, ka ọnụahịa ibufe nri site n'ugbo gaa n'ahịa belata, nakwa ka onye na-azụ ahịa, onye na-akpụ isi, onye na-akwa akwa na onye na-akpụ igwe na-amụpụta ihe na-emefu obere ego n'ike (energy). Achọrọ m ka ọnụahịa ngwaahịa na ọrụ dị na Naịjirịa daa ka ụmụ amaala nwee ihe ha chekwara karịa.

Agụmakwụkwọ bụ ihe dị oke mkpa n'ihi na anyị kwesịrị iweghachi ọtụtụ ụmụ okorobịa n'ime klaasị akwụkwọ. Nchekwa dịkwa mkpa n'ihi na ọ bụ ntọala maka ọdịnihu ịba ụba nke m na-eme atụmatụ ịrụ, ime ka ogo Gọọmentị Etiti dị warara dịkwa mkpa n'ihi na ọ ga-enyere aka nke ukwuu ikpochapụ nrụrụ aka, belata mkpafu, meekwa ka gọọmentị dịkwuo irè. Gọọmentị dị warara pụtara na akụrụngwa ga-ewepụtara ịgba ọtụtụ atụmatụ enyemaka mmekọrịta mmadụ ga-ejupụta karịa.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ga-emekwa Ask Atiku Abubakar mgbe ntuli aka gasịrị?

Ask Atiku Abubakar is a public information portal. The scope of the portal will be expanded to accommodate more public engagements on government policies and initiatives.

Ask Atiku Abubakar will also evolve into a Presidential Promise Tracker, where Nigerians can monitor government promises, track their implementation, and see exactly how public funds are being spent, promoting transparency and accountability at every level of government.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Olee otú ị ga-esi hụ na onyinye enyere ndị ezinụlọ ndị dara mba na Minna ruru ha n'aka?

Ọ bụghị ihe anabatara na ụmụ okorobịa anyị na-arụ ọrụ n'ebe a na-egwu mineral. Ọ bụkwa ihe na-eyi egwu karịa na steeti Naịjịrịa jidere ụmụ okorobịa Naịjịrịa ma gbuo ha n'ụzọ kwesịrị imetụ akọnuche omume anyị niile n'obi. Ya mere, ije m gara Minna bụ iji kwanyere ezinụlọ ndị ahụ mere ihe ọjọọ ahụ ùgwù. Ọ bụkwa iji chee na anyị ka nwere obi mmadụ n'ime anyị. Onyinye m nyere ezinụlọ ndị ahụ dakwasịrị ihe ọjọọ bụ ihe kacha nta anyị nwere ike ime. N'ozuzu ya, anyị aghaghị iru n'ebe ọdịmma ụmụ okorobịa Naịjịrịa ga-abụ ihe anyị na-elebu anya ya na mmepụta amụma gọọmentị.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ọ ga-eme ka mmefu ọrụ pụta ma a mejuputa akụkọ Oronsanye?

Ebumnobi izizi nke akụkọ Oronsanye abụghị ịchụpụ ndị ọrụ. Ọ bụ akụkọ na-enye nghọta banyere otu ụlọ ọrụ gọọmenti dị iche iche si arụ ọrụ ndị na-ekpuchi ibe ha. Ọchịchị m ga-emezi akụkọ Oronsanye. Ma, nke a apụtaghị na ndị ọrụ ga-efu ọrụ ha. Kama ya, aga m ahọrọ ịzụ ndị ọrụ ọzọ maka ọrụ ọhụrụ ga-eme ka ọrụ ndị ọrụ gọọmenti na akụrụngwa akụ na ụba n'ozuzu ya dịkwuo mma.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere ụgwọ akwụkwọ na American University of Nigeria dị na Yola ji dị otú ahụ?

Emere m American University of Nigeria, ọ bụghị maka ịmepụta uru ego, kama iji mepụta mahadum mmepe izizi na Africa. Ọ na-adị m mpako ịkwupụta na mahadum a emeziwo atụmanya ahụ ma na-amanye ohere ọhụrụ na mpaghara nchọpụta na mmepe ihe ọhụrụ. Ihe mkpa m na-ebu ụzọ echere banyere iguzobe mahadum nke onwe bụ ịgbakwunye uru na ngụkọta ihe onwunwe ọgụgụ isi nke ga-akwalite mmepe Nigeria ma tinye Africa n'ime map mmepe ihe ọhụrụ zuru ụwa ọnụ. Ma e jiri ya tụnyere mahadum ndị ọzọ nke onwe dị ka ya na Nigeria, AUN eleghị anya bụ nke kacha dị ọnụ ala.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịkwa bụ atụmatụ gị maka ichekwa na njikwa ókè?

Nchekwa oke obodo bụ otu n'ime mpaghara ebe m nwere oke ọkachamara ọrụ. Ọkwa nchekwa na ohere ịbanye site n'ókè obodo anyị na-ekpebi ịrụ ọrụ nke ezigbo nke nchekwa mba anyị na ahịa mba na mba. Ya mere, aga m emeghe ókè obodo anyị ma hụ na e mejupụtara teknụzụ ọgbara ọhụrụ iji hụ na mmegharị ahịa n'akụkụ ókè obodo anyị anaghị ebu ihe ndị na-akpata enweghị nchekwa. Aga m emekwa ka anyị mee ka nkwekọrịta ahịa na nchekwa mba na mba sie ike na mba ndị gbara anyị gburugburu iji hụ na mmegharị nke ndị mmadụ na ahịa n'ime Naịjirịa kwekọrọ na ihe mkpa anyị kara aka na ọ na-ebute ihe ọjọọ dị nta nye Naịjirịa.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị mere mkpokọta ndị mmegide na Obi na Kwankwaso ji daa?

Echiche ọgbakọ ndị nnọchianya na-emegide gọọmentị bụ nke e chepụtara iji kpọkọta ndị isi ndọrọ ndọrọ ọchịchị bụ ndị nwere nchegbu banyere inwe otu njikọ kwụsiri ike iji megide ọchịchị Tinubu.

Peter Obi so na ndị mmadụ ya na ha mere nzukọ mbụ nke ọgbakọ a, ruo mgbe anyị abụọ nabatara African Democratic Congress dịka ikpo okwu e kere eke.

Ana m anọgide na-edebe isi ụkpụrụ ndị kpọtụrụ anyị ọnụ: idozi nsogbu ndị Naịjirịa na-eche, ime ka ndụ dị mfe karịa n'ego, imepụta ohere, na ikwụsị ahụhụ nke ọtụtụ nde ndị obodo anyị na-ata. Ekwekwa m na mkpa ọsọ ọsọ dị n'iwulite otu njikọ ndị nnọchianya na-emegide gọọmentị nke nwere ike inye ezi ihe ọzọ a ga-atụkwasị obi karịa ọchịchị Tinubu.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-aga steeti ndị nsogbu metụtara dị ka Benue na Zamfara?

Ejirila m nleta Steeti Benue karịsịa ugboro abụọ, ma ekwenyere m na nsogbu nchekwa dị na steeti ahụ bụ nke na-echegbu uche nke ukwuu, otu ihe ahụ na Zamfara na steeti ndị ọzọ nọ na nsogbu. Obi adịghị m ụtọ ikwu na m jere ebe ndị ahụ ịgosi onwe m n'oge ọgba aghara nchekwa. Ọ dị mkpa karịa na Naịjirịa chọta ngwọta na-adịgide adịgide maka okwu ndị a karịa ịkọwapụta onyinye nkasi obi n'usoro na-adịghị akwụsị. Na mgbakwunye, aha m "Zege Mule u Tiv" nke pụtara nnukwu ebe mgbaba nke ndị Tiv sitere n'ọnụnọ m na nnwale banyere okwu ndị ọrụ ugbo na ndị ọzụzụ anụ ụlọ,

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịkwa bụ atụmatụ gị iji gbasaa ike mmekọrịta nke mahadum ọha na eze?

Ọchịchị m ga-aghaghị ime ka ikike ịnabata ụmụ akwụkwọ nke mahadum ọha anyị baa ụba.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnịkwa bụ atụmatụ gị maka teknụzụ oghere mbara igwe na ọgụgụ isi nkeonwe (AI)?

Aga m ahụ na e tinyekwuru itinye ego n'ihe omimi. Ekwere m na ọdịnihu bụ nke ndị ọkachamara na teknụzụ, nke a ga-abụkwa isi ihe dị n'etiti iwu ndị ọchịchị m banyere teknụzụ ohere igwe na Ọgụgụ Isi Nke Akpaghị Aka.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-ahapụ ọchịchị mgbe afọ anọ gachara dị ka onyeisi ala?

Iwu anyị na-ekwubi na ọchịchị bụ afọ 4 nke a pụrụ ịme ọzọ. Ihe m na-eme dị ka onye isi ala dị oke mkpa karịa ihe m ga-eme mgbe oge ọchịchị m gwụsịrị.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị ga-aga n'ihu na iwu NIN, oleekwanụ otú ị ga-esi dozie nsogbu ya?

Naịjirịa aghaghị inwe usoro akwụkwọ nnabata onye otu. Anyị nwere ike ịkawanye ókè nke NIN na-enye ugbu a mgbe niile. Ọ dịkwa mkpa ka anyị kawanye nchekwa echekwa data.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Iwu gị gbasara ngwuputa ala agbanweela site 2023 ruo ugbu a?

Amụma anyị gbasara ngwuputa mineral ga-elekwasị anya karịa na ịgbakwunye uru n'ógbè obodo. Anyị ga-emeghe ngalaba a ma dọta ndị ọrụ iri ego mba ọzọ na-abịa karịa. Akụ natural nke Nigeria aghaghị imepụta ọrụ maka ndị Naịjirịa. Ọ bụ ngalaba anyị ga-ewebata n'ihu iji mepụta ego karịa maka mba a.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Gịnị ka ị nwere ike ime maka mmụta elu na steeti Adamawa?

Ọnọdụ agụmakwụkwọ gburugburu Naịjirịa kwesịrị ịchọ ka a kpọsaa ọnọdụ mberede, ọ bụghị naanị na Adamawa State. Ya mere, atụmatụ m banyere agụmakwụkwọ gburugburu Naịjirịa ga-eme ka e nwee ihe onwunwe karịa n'ihe gbasara ọnụ ụlọ akwụkwọ na ụlọ nyocha sayensị. Na mgbakwunye na nke ahụ bụ na anyị ga-eji mkpebi doro anya belata nsogbu enweghị nchekwa nke ka bụ isi ihe na-eme ka ụmụaka ruru afọ agụmakwụkwọ anọghị n'ime klaasị, karịsịa na Northern Nigeria. Ya mere, ihe m na-eme atụmatụ ime banyere agụmakwụkwọ bụ ịhụ na e debanye aha ụmụaka karịa na anyị gbasaa ikike ịnabata ụmụ akwụkwọ karịa.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị emeghị agadi ịbụ onyeisi ala?

Enwere m ahụmahụ iduzi mba a, nke ahụ bụkwa ihe Naịjirịa chọrọ ugbu a. Emeela m ọrụ a na mbụ. Ndị Naịjirịa họpụtara m Osote Onye Isi Ala ugboro abụọ, na 1999 na 2003, n'oge ọchịchị m duru mgbanwe nke weghachiri ụlọ ọrụ gọọmentị na-efu ego n'aka ndị onwe ha, meekwa ka aka ndị mmadụ ọ bụla ruo akụnụba anyị site n'itinye ego onwe ha. Ejere m Naịjirịa ozi na Ụlọ Ọrụ Kọstọmu site na 1969 ruo 1986, ewuolakwa m azụmahịa ndị na-enye puku kwuru puku ndị Naịjirịa ọrụ taa, ya mere, amaara m otú e si ekepụta ọrụ.

Okwu abụọ ndị Naịjirịa na-eche banyere ya karịa bụ iweghachite ume n'akụnụba anyị na ichekwa mba a. Atụmatụ m doro anya: kwụsị enweghị nchekwa, belata ọnụ ego ịdị ndụ, mepụta ohere maka Naịjirịa ọ bụla, na-ejigidekwa iwu obodo.

Naịjirịa enyela m ọtụtụ ohere ịbụ onye m bụ taa. Ọ bụrụ na ndị isi ala anyị nwetụrụla ileta nke ka mma, agaraghị m agbakụta ọchịchọ m azụ. Ma apụghị m, n'obi dị ọcha, ime otu a mgbe m maara na enwere m echiche ka mma m nwere inye. Iwu obodo kwadoro oge ọchịchị afọ anọ, ọchịchị nke abụọ abụghị ihe a na-enwetagharị n'efu. Anọ m n'asọmpi a iji jee ozi.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede
Ị maara ọnụ ahịa ịgbazite ụlọ otu ọnụ ụlọ ihi na Abuja, Yola na Lagos?

Ee, ana m ama, ọ bụkwa nke ahụ mere m ji na-echegbu onwe m.

Ọnụahịa ụlọ ọnụ ụlọ otu na-adịgasị iche dabere n'ebe ọ dị. Na Abuja, ị nwere ike ịchọta ebe obibi ụlọ ọnụ ụlọ otu ihe dịka ₦1 million n'akụkụ ụfọdụ dị na mpụta obodo, ma n'ebe ndị dị n'etiti obodo, ọ nwere ike ịbụ ₦3 million, ₦5 million ma ọ bụ karịa n'afọ. Na Lagos, ndịiche ahụ sakwara mbara: ebe ndị dị nkịtị nwere ike ịdị ihe dịka ₦1 million, ebe ụgwọ ụlọ n'ebe ndị dịka Lekki, Victoria Island na Ikoyi nwere ike ịga ruo ọtụtụ nde naira n'afọ. Yola na-adịkarị ọnụ ala karịa Abuja na Lagos, ma ụgwọ ụlọ ebe ahụ abụrụkwalaihe ndị ezinụlọ nkịtị na-esiri ike ịkwụ.

Ma ajụjụ dị mkpa karịa abụghị ma m nwere ike ịkọwa ọnụahịa ụlọ. Ọ bụ ma Onye Naịjirịa na-eri ego n'eziokwu nwere ike ịchọta ezigbo ụlọ obibi na-emefughị ọtụtụ ego ọ na-enweta n'ụgwọ ụlọ.

Nke ahụ bụ nsogbu gọọmentị ga-eji aka ya emeso: ọnụahịa ndụ, ụkọ ụlọ obibi ndị dị ọnụ ala, ohere ịnweta ego maka ụlọ, na ihe kacha mkpa, ego na ike ịzụta ihe nke ndị Naịjirịa. Ịma ọnụahịa dị mkpa; ma ịnwe atụmatụ iji mee ka ezigbo ụlọ obibi dị ọnụ ala dị mkpa karịa.

Meghee ma kesaa →

Ụfọdụ ụda olu bụ nke AI mepụtara site na azịza Atiku dere n'ederede

A sụgharịrị azịza ndị dị na peeji a site na Bekee site na igwe, ọ bụkwa na onye nsụgharị elelebeghị ha.

← Jụọ ajụjụ nke gị